Του Ηλία Καραβόλια
«Αν δεν μπορεί κάτι να εκφραστεί με αριθμούς, δεν είναι επιστήμη, είναι γνώμη» έγραψε στην δεκαετία του ‘70 ο μακαρίτης αμερικανός λογοτέχνης Robert Heinlein σε ένα βιβλίο του, αν θυμάμαι καλά.
Το ζήτημα είναι : τι κάνεις όταν οι αριθμοί δεν δείχνουν πιθανή πλάνη στατιστική ή κρύβουν το περίφημο «σφάλμα της συνθέσεως» στην οικονομική θεωρία.
Επειδή ρίχνουμε ως χώρα την αρνητική πρωτιά μας με το κρατικό χρέος( γεγονός) με πρόωρες αποπληρωμές, τις άλλες αρνητικές πρωτιές μας διεθνώς τις …κρύβουμε.
Έκθεση ΟΟΣΑ : πρώτοι σε πτώση πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος χωρίς να σταθμίζεται ο αληθινός πληθωρισμός, (φανταστείτε την ακρίβεια εκτός του ΔΤΚ)
Πάμε όμως στην φορολογία καθώς πολλοί επιμένουν ότι αποδίδει τα μέγιστα η οικονομική πολιτική της κυβέρνησης εδώ και ελαφρύνεται η κοινωνία.
Τα στοιχεία είναι επίσημα και αμείλικτα, τα δημοσιεύει ο Κ. Καινούργιος 23 Αυγούστου στην efsyn (https://www.efsyn.gr/oikonomia/1452353/forologia-2019-2026-i-afaimaxi-ton-eisodimaton-kai-oi-foroi-poy-ayxithikan-poioi-epivarynthikan-perissotero/)
Τα φορολογικά έσοδα, από 51 δισ. το 2019 αυξάνονται στα 73 δισ. το 2026. Δηλαδή : πληρώσαμε 22 δισ. παραπάνω φόρους.
Η πρώτη σκέψη όλων ; Έχουμε ανάπτυξη, βγάζουμε περισσότερα, έχουμε και πληθωρισμό, άρα λογικό είναι να αυξάνονται τα κρατικά έσοδα.
Ε αυτό ακριβώς κάνουν οι αριθμοί : εκπορνεύουν την λογική όταν τους δεις απομονωμένους, και χωρίς να αναλύσεις τα επιμέρους συστατικά τους μεγέθη, την «δομή της τελικής τιμής» όπως λέμε στην οικονομική φιλοσοφία.
Ακούστε : η έκρηξη αυτή των φορολογικών εσόδων δεν μπορεί να αποδοθεί μόνο στην ανάπτυξη και μόνο στον πληθωρισμό.
Ό λόγος ; Μα από το 2019 έως το 2025 οι συνολικοί εισπραχθέντες φόροι αυξήθηκαν κατά 44%, οι εισπράξεις ΦΠΑ κατά 61%, όταν το πραγματικό ΑΕΠ αυξήθηκε μόλις κατά 12% (με τον πληθωρισμό ενσωματωμένο μέσα του εννοείται).
Και φυσικά ξαναθυμίζω : το διαθέσιμο πραγματικό εισόδημα μας τελικά έπεσε (μελέτη ΟΟΣΑ πρόσφατη) από το 2021 μέχρι σήμερα, γύρω στο 4%.
Μην βιαστείτε όμως πάλι για συμπεράσματα : λείπουν κάποια στοιχεία από την συνθήκη αυτή, όπως τα ποσοστά της κατανάλωσης και οι αυξομειώσεις σε φορολογικούς συντελεστές.
Κοιτάξτε όμως τι συνέβη όπως το περιγράφει ακριβώς και το ρεπορτάζ : η κυβέρνηση αρνήθηκε πεισματικά κατά τα έτη 2021-2025 να προχωρήσει στην τιμαριθμοποίηση των φορολογικών κλιμακίων.
Τι σημαίνει αυτό με απλά λόγια; Οταν ο πληθωρισμός αυξάνεται και οι τιμές των προϊόντων στα ράφια καλπάζουν, οι ονομαστικοί μισθοί και οι συντάξεις δέχονται μικρές αυξήσεις (τις έκανε η κυβέρνηση να είμαστε δίκαιοι) για να αναπληρωθεί μέρος της χαμένης αγοραστικής δύναμης.
Ωστόσο : επειδή τα όρια των φορολογικών κλιμακίων παρέμειναν «παγωμένα» στα επίπεδα του 2020, οι πολίτες στην πραγματικότητα …..άλλαξαν κλιμάκιο με το έτσι θέλω!
Λόγω των μικρών αυτών ονομαστικών αυξήσεων, το εισόδημα περίπου 3 εκατομμυρίων εργαζομένων και συνταξιούχων «σπρώχτηκε» αυτόματα σε υψηλότερους φορολογικούς συντελεστές (π.χ. από το 9% στο 22% ή από το 22% στο 28% και το 36%). Το αποτέλεσμα ; Μα ο τελικός πληρωτέος φόρος να αυξάνεται με ρυθμό πολλαπλάσιο από την όποια ονομαστική αύξηση δόθηκε.
Με αυτόν τον τρόπο, η ΑΑΔΕ εξανέμισε ή και εκμηδένισε πλήρως το όφελος των αυξήσεων, αφαιρώντας με το «έτσι θέλω» πάνω από 2 δις ευρώ από τις τσέπες των μισθωτών και των συνταξιούχων κατά την πενταετία 2021-2025.
Τα δε έσοδα από τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων, (τα οποία το 2019 κινούνταν στα επίπεδα των 11 δισ. ευρώ) εκτινάχθηκαν το 2025 στα 15,7 δις ευρώ.
Και πάμε στο εξωφρενικά αντικοινωνικό, το εξόφθαλμα ταξικό και νεοφιλελεύθερο μέτρο ( που σήμερα δεν αναιρείται, με την δικαιολογία «ο ΣΥΡΙΖΑ έβαλε τον ΦΠΑ ψηλά» άσχετα αν πέρασαν ήδη 8 χρόνια) : τα έσοδα από ΦΠΑ από 18 δις το 2019, εκτινάχθηκαν στα 27 δις το 2025 (και εκτιμάται πλέον ότι θα διαμορφωθούν στα 29 δις στο κλείσιμο του 2026)
Αντίστοιχα, οι Ειδικοί Φόροι Κατανάλωσης (ΕΦΚ) στα καύσιμα, τα καπνικά και τα ποτά παρέμειναν σταθερά στα υψηλότερα επίπεδα της Ευρώπης, στερώντας από τους πολίτες τη δυνατότητα να ανασάνουν από το αυξημένο κόστος διαβίωσης.
Το σκηνικό όμως αυτό θα δείτε ότι δεν αφορά μόνο προλετάριους εργαζόμενους και συνταξιούχους στη χώρα.
Με το άρθρο 15 του Ν. 5073/2023 θεσπίστηκε ένα καθολικό, τεκμαρτό σύστημα προσδιορισμού του εισοδήματος για 470.000 αυτοαπασχολούμενους και ελεύθερους επαγγελματίες με ατομικές επιχειρήσεις.
Η κυβέρνηση επέβαλε ουσιαστικά τη νοοτροπία ότι κανένας επαγγελματίας που λειτουργεί για πάνω από έξι χρόνια δεν μπορεί να κερδίζει λιγότερα από όσα ένας ανειδίκευτος εργάτης που αμείβεται σήμερα με τον κατώτατο μισθό !
Το σύστημα αυτό, βασισμένο σε αυθαίρετα αλλά εντελώς ταξικά κριτήρια –όπως τα έτη λειτουργίας, το κόστος μισθοδοσίας του προσωπικού και ο τζίρος της επιχείρησης – ανάγκασε περί τους 250 -300χ επαγγελματίες να δηλώσουν εξωπραγματικά κέρδη.
Σε πάμπολλες περιπτώσεις, τα τεκμαρτά εισοδήματα ήταν διπλάσια έως και τετραπλάσια από τα πραγματικά. Η επίπτωση αυτής της επιλογής φάνηκε ξεκάθαρα στα εκκαθαριστικά σημειώματα του 2024, του 2025 και φυσικά αυτά που θα βγουν υπέρ του τρέχοντος έτους 2026.
Χιλιάδες μικρομεσαίοι είδαν τους φόρους τους να εκτοξεύονται έως και 5 φορές πάνω σε σχέση με το παρελθόν. Αντί δηλαδή η κυβέρνηση να κυνηγήσει τη μεγάλη και οργανωμένη φοροδιαφυγή, επέλεξε τη λύση της οριζόντιας φορολόγησης, προφανώς εμπνεόμενη από υπεραπλουστευτικές λογικές και βολικές σοφιστείες τύπου flat tax…
ΥΓ Είπατε τίποτα ; Μια χαρά δεν περνάμε ; Γεμάτα δεν είναι εστιατόρια και μαγαζιά ; Γεμάτοι δεν είναι οι δρόμοι ; Μέχρι και 240 είναι οι δόσεις πλέον σε οφειλές κάθε είδους. Γιατί να λέμε ότι «έπεσε το εισόδημα μας» ;
ΥΓ 2 Η αλήθεια είναι ότι δεν δεν βλάπτει να ανάψουμε ένα κερί και στον Ευκλείδης Τσακαλώτο που έστω και με «κανονική» αφαίμαξη τότε (μας διέλυσε πολλούς εννοείται) άφησε ταμείο άνω των 30 δις ώστε να μπορεί να πατάει – από τις επιδοτήσεις της πανδημίας και μετά – η τωρινή διαχείριση σε στέρεα θεμέλια και σε μια σταθερή γραμμή δημοσιονομικής ισορροπίας – παρά την «βουβή αφαίμαξη» τώρα.
Όσοι πάλι είναι φανατικοί της άποψης ότι «δεν υπάρχει καλύτερη κυβέρνηση στα οικονομικά από την τωρινή» μια φιλική συμβουλή (του αρχαίου σοφού Πλούταρχου είναι): «Όπου απουσιάζει η λογική από την αιτία, από εκεί αρχίζει η απορία»….
