Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενισχύει την άμυνά της απέναντι στις αυξανόμενες απειλές κατά των κρίσιμων υποθαλάσσιων υποδομών, διαθέτοντας συνολικά 45,8 εκατ. ευρώ για την προστασία και την ανθεκτικότητα των υποθαλάσσιων καλωδίων επικοινωνιών και ενέργειας. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε τη χρηματοδότηση των δύο πρώτων Περιφερειακών Κόμβων Καλωδίων (Regional Cable Hubs) στη Βαλτική και τη Μεσόγειο, ενώ ταυτόχρονα προκήρυξε νέο πρόγραμμα ύψους 40 εκατ. ευρώ για την ενίσχυση των δυνατοτήτων επισκευής καλωδίων σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης.

Η Ευρώπη χρηματοδοτεί τους πρώτους περιφερειακούς κόμβους επιτήρησης σε Βαλτική και Μεσόγειο – Ανοίγει πρόσκληση 40 εκατ. ευρώ

Στο επίκεντρο της νέας ευρωπαϊκής στρατηγικής βρίσκεται η δημιουργία ενός δικτύου περιφερειακών κέντρων που θα επιτρέπουν την παρακολούθηση, τον εντοπισμό και την άμεση αντιμετώπιση περιστατικών που αφορούν κρίσιμες θαλάσσιες υποδομές. Η συνολική χρηματοδότηση για τους δύο πρώτους κόμβους ανέρχεται σε 5,8 εκατ. ευρώ.

Ο κόμβος της Βαλτικής Θάλασσας λαμβάνει χρηματοδότηση 2,5 εκατ. ευρώ και θα λειτουργήσει υπό τον συντονισμό της Φινλανδίας, με τη συμμετοχή της Δανίας, της Γερμανίας, της Εσθονίας, της Λετονίας και της Σουηδίας. Στόχος του είναι η ενίσχυση των εθνικών και διασυνοριακών μηχανισμών επιτήρησης, η αναβάθμιση της ανταλλαγής πληροφοριών και η βελτίωση της δυνατότητας πρόληψης και ανίχνευσης απειλών σε μία από τις πιο ευαίσθητες γεωπολιτικά θαλάσσιες περιοχές της Ευρώπης.

Ακόμη μεγαλύτερη χρηματοδότηση, ύψους 3,3 εκατ. ευρώ, εξασφαλίζει ο κόμβος της Μεσογείου, στον οποίο συμμετέχει και η Ελλάδα. Τον συντονισμό αναλαμβάνει η Ιταλία, ενώ στο σχήμα συμμετέχουν επίσης η Κύπρος και η Μάλτα. Ο μεσογειακός κόμβος θα αναπτύξει κοινές διαδικασίες λήψης αποφάσεων και μια ομοσπονδιακή τεχνολογική πλατφόρμα που θα επιτρέπει σχεδόν σε πραγματικό χρόνο την ανταλλαγή πληροφοριών, την ανίχνευση ανωμαλιών και τον συντονισμό των ενεργειών αντιμετώπισης περιστατικών μεταξύ των συμμετεχουσών χωρών.

Ο ρόλος της Ελλάδας

Η συμμετοχή της Ελλάδας αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Ανατολική Μεσόγειος εξελίσσεται σε κομβικό πέρασμα για διεθνείς τηλεπικοινωνιακές και ενεργειακές συνδέσεις. Η περιοχή φιλοξενεί κρίσιμες υποδομές που διασυνδέουν την Ευρώπη με τη Μέση Ανατολή, την Αφρική και την Ασία, καθιστώντας την ασφάλεια των υποθαλάσσιων δικτύων ζήτημα στρατηγικής σημασίας.

Η πρωτοβουλία αποτελεί βασικό πυλώνα του Σχεδίου Δράσης της Ε.Ε. για την Ασφάλεια των Καλωδίων, το οποίο υιοθετήθηκε το 2025 μετά από μια σειρά περιστατικών που ανέδειξαν την ευαλωτότητα των υποθαλάσσιων υποδομών σε γεωπολιτικές εντάσεις, δολιοφθορές και υβριδικές απειλές.

Νέα προκήρυξη 40 εκατ.ευρώ

Παράλληλα με τη δημιουργία των κόμβων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενεργοποιεί νέο χρηματοδοτικό εργαλείο ύψους 40 εκατ. ευρώ για την ανάπτυξη δυνατοτήτων ταχείας επισκευής υποθαλάσσιων καλωδίων. Η πρωτοβουλία χρηματοδοτείται μέσω του προγράμματος Connecting Europe Facility (CEF Digital) και στοχεύει στην άμεση αποκατάσταση ζημιών σε περιπτώσεις σοβαρών διακοπών ή καταστροφών.

Η νέα πρόσκληση αφορά κυρίως τη Μεσόγειο, τον Ατλαντικό και άλλες θαλάσσιες λεκάνες και προβλέπει τη δημιουργία ειδικών αρθρωτών συστημάτων επισκευής, τα οποία θα μπορούν να εγκαθίστανται γρήγορα σε υφιστάμενα πλοία επισκευών, κατόπιν αιτήματος των νέων περιφερειακών κόμβων ή άλλων αρμόδιων αρχών.

Η πρωτοβουλία έρχεται ως συνέχεια πιλοτικού προγράμματος 20 εκατ. ευρώ που δρομολογήθηκε την άνοιξη του 2026 για την ενίσχυση των δυνατοτήτων επισκευής καλωδίων στη Βαλτική Θάλασσα.

Σύμφωνα με την Εκτελεστική Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Τεχνολογική Κυριαρχία, την Ασφάλεια και τη Δημοκρατία, Henna Virkkunen, οι νέες πρωτοβουλίες σηματοδοτούν ένα σημαντικό βήμα για την ενίσχυση των ευρωπαϊκών δυνατοτήτων απέναντι στις σύγχρονες απειλές. Όπως ανέφερε, η Ευρώπη επενδύει στην ασφάλεια, την ανθεκτικότητα και την τεχνολογική της κυριαρχία, ενισχύοντας την ικανότητά της να εντοπίζει κινδύνους, να αντιδρά ταχύτερα και να συντονίζει αποτελεσματικότερα τις ενέργειές της.

Η επόμενη φάση του σχεδίου προβλέπει νέα πρόσκληση το φθινόπωρο του 2026 για τη δημιουργία πρόσθετων περιφερειακών κόμβων σε θαλάσσιες περιοχές που δεν καλύπτονται ακόμη ή για τη συμμετοχή επιπλέον κρατών-μελών στα δύο υφιστάμενα σχήματα.

Πηγή: sepe.gr

Το άρθρο ΕΕ: 45,8 εκατ. ευρώ για την ασφάλεια των υποθαλάσσιων καλωδίων – Ο ρόλος της Ελλάδας… Της Νατάσας Φραγκούλη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Το πλαίσιο στηρίζει επίσης τη φιλοδοξία της Ευρωπαϊκής Ένωσης να παρέχει υψηλής ποιότητας, χωρίς αποκλεισμούς ψηφιακή εκπαίδευση, προσανατολισμένη στο μέλλον. Μέρος της Ένωσης Δεξιοτήτων, η δέσμη μέτρων για την εκπαίδευση, η οποία θα παρουσιαστεί αργότερα εντός του τρέχοντος έτους, θα στηρίξει περαιτέρω την προσαρμογή των εκπαιδευτικών συστημάτων στον ψηφιακό μετασχηματισμό και τον μετασχηματισμό της ΤΝ. 

Η πρωτοβουλία αναπτύσσεται με την υποστήριξη του CodeAI και της διεθνούς εμπειρογνωσίας.

Η Ροξάνα Μινζάτου, Εκτελεστική Αντιπρόεδρος για τα κοινωνικά δικαιώματα και τις δεξιότητες, τις ποιοτικές θέσεις εργασίας και την ετοιμότητα, δήλωσε: «Ο γραμματισμός στον τομέα της ΤΝ αποτελεί θεμελιώδη ικανότητα για τους νέους μας. Η κατανόηση και η υπεύθυνη χρήση της ΤΝ είναι ουσιαστικής σημασίας για την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης, καθώς και για την προστασία της δημοκρατίας και της κοινωνικής συνοχής μας, και ξεκινά από τις σχολικές μας τάξεις. Με τη δρομολόγηση αυτού του πλαισίου, κάνουμε ένα σημαντικό βήμα για τη στήριξη της εκπαίδευσης στον γραμματισμό στον τομέα της ΤΝ σε ολόκληρη την Ευρώπη.»

Περισσότερες πληροφορίες διατίθενται στον ιστότοπο του πλαισίου για τον γραμματισμό στην ΤΝ και στην ιστοσελίδα της εκδήλωσης του Ευρωπαϊκού Κόμβου Ψηφιακής Εκπαίδευσης (EDEH). 

Πηγή: ec.europa.eu

Το άρθρο Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και ο ΟΟΣΑ παρουσιάζουν το πλαίσιο γραμματισμού στον τομέα της ΤΝ, με στόχο την προετοιμασία των εκπαιδευόμενων για την εποχή της τεχνητής νοημοσύνη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Η τεχνητή νοημοσύνη περνά πλέον από τη φάση του τεχνολογικού ενθουσιασμού στη φάση της πραγματικής οικονομικής επίδρασης. Νέα ανάλυση της Oxford Economics δείχνει ότι οι ευρωπαϊκές χώρες με υψηλότερη υιοθέτηση AI αρχίζουν, ήδη, να εμφανίζουν ισχυρότερους ρυθμούς αύξησης της παραγωγικότητας, σε μια πρώτη ένδειξη ότι η τεχνητή νοημοσύνη μετατρέπεται σταδιακά σε εργαλείο οικονομικού μετασχηματισμού.

Οι χώρες που επένδυσαν στην ΑΙ αρχίζουν να βλέπουν οφέλη – Οι πρώτες μετρήσιμες επιδράσεις της ΑΙ στην πραγματική οικονομία

Παρά το γεγονός ότι η συνολική παραγωγικότητα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στο Ηνωμένο Βασίλειο παραμένει υποτονική, τα στοιχεία δείχνουν ότι οι οικονομίες, που κινούνται ταχύτερα στην υιοθέτηση AI, αρχίζουν να αποκτούν σαφές προβάδισμα. Το φαινόμενο καταγράφεται τόσο σε επίπεδο συνολικής οικονομίας όσο και σε επιμέρους κλάδους, όπως οι υπηρεσίες τεχνολογίας, οι επαγγελματικές υπηρεσίες και η μεταποίηση.

Η χρήση τεχνητής νοημοσύνης στις επιχειρήσεις αυξάνεται με ταχύτατους ρυθμούς σε όλη την Ευρώπη. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, το ποσοστό των επιχειρήσεων στην ΕΕ, που χρησιμοποιούν AI, αυξήθηκε στο 20% το 2025, από 13% το 2024 και μόλις 8% το 2023.

Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η αύξηση στο ποσοστό εργαζομένων, που απασχολούνται σε επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν AI. Η Oxford Economics εκτιμά ότι το ποσοστό αυτό έφθασε το 40% το 2025, έναντι 20% το 2023. Ωστόσο, η εικόνα διαφέρει ανάμεσα στις ευρωπαϊκές χώρες. Στη Ρουμανία, η χρήση AI παραμένει κάτω από 15%, ενώ στο Βέλγιο ξεπερνά το 60%.

Η έρευνα δείχνει, επίσης, ότι η χρήση AI δεν περιορίζεται πλέον σε μεμονωμένες εφαρμογές. Το ποσοστό επιχειρήσεων στην ΕΕ, που αξιοποιούν τουλάχιστον δύο διαφορετικές διαδικασίες AI, αυξήθηκε από 12% το 2023 σε 30% το 2025, ενώ όσες χρησιμοποιούν τρεις ή περισσότερες εφαρμογές AI έφθασαν το 22%, από μόλις 7% πριν από δύο χρόνια.

Να σημειωθεί ότι οι υψηλότεροι ρυθμοί χρήσης καταγράφονται στους κλάδους της τεχνολογίας, των επαγγελματικών και επιστημονικών υπηρεσιών, ενώ χαμηλότερη παραμένει η διείσδυση σε κατασκευές, μεταφορές και τουρισμό.

Πολλές ταχύτητες

Σύμφωνα με την ανάλυση, οι διαφορές μεταξύ των χωρών δεν οφείλονται μόνο στη διαθεσιμότητα τεχνολογίας, αλλά και σε βαθύτερα διαρθρωτικά χαρακτηριστικά, όπως το επίπεδο ψηφιακών υποδομών, το ανθρώπινο κεφάλαιο, η παρουσία μεγάλων επιχειρήσεων και η συνολική τεχνολογική ετοιμότητα των οικονομιών. Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες με σχετικά χαμηλή χρήση AI, γεγονός που συνδέεται τόσο με τη μικρότερη παρουσία μεγάλων επιχειρήσεων, όσο και με τη χαμηλή συμμετοχή κλάδων υψηλής έντασης τεχνολογίας στο ΑΕΠ.

Αντίθετα, χώρες, όπως η Σουηδία, εμφανίζουν υψηλές επιδόσεις σε όλους τους δείκτες ψηφιακής ετοιμότητας και συγκαταλέγονται στις κορυφαίες ευρωπαϊκές οικονομίες ως προς τη χρήση AI.

Σχέση με την παραγωγικότητα

Το πιο ενδιαφέρον εύρημα της έρευνας αφορά τη σχέση μεταξύ AI και παραγωγικότητας. Η Oxford Economics εκτιμά ότι στις πέντε ευρωπαϊκές χώρες με την υψηλότερη χρήση AI, η αύξηση παραγωγικότητας την περίοδο 2024-2025 ήταν κατά μία ποσοστιαία μονάδα υψηλότερη σε σχέση με τον μέσο όρο της προηγούμενης δεκαετίας. Αντίθετα, στις υπόλοιπες χώρες η παραγωγικότητα κινήθηκε χαμηλότερα από τα επίπεδα της περιόδου 2014-2023.

Η εικόνα επαναλαμβάνεται σχεδόν σε όλους τους βασικούς κλάδους της οικονομίας. Οι χώρες με τη μεγαλύτερη διείσδυση AI εμφάνισαν ισχυρότερη άνοδο παραγωγικότητας στις υπηρεσίες ICT, στις επαγγελματικές υπηρεσίες, στη μεταποίηση και στο εμπόριο.

Η ανάλυση υπογραμμίζει, πάντως, ότι η επίδραση της AI δεν είναι γραμμική. Τα χαμηλά επίπεδα υιοθέτησης δεν φαίνεται να δημιουργούν ουσιαστικό αποτύπωμα στην παραγωγικότητα. Αντίθετα, φαίνεται να υπάρχει ένα «σημείο καμπής», πέρα από το οποίο η εκτεταμένη χρήση AI αλλάζει ουσιαστικά τον τρόπο λειτουργίας επιχειρήσεων και εργαζομένων, οδηγώντας σε σημαντικές αποδοτικότητες.

Προς το παρόν, όμως, η αύξηση της παραγωγικότητας στις χώρες με υψηλή χρήση AI δεν συνοδεύεται ακόμη από ισχυρότερη ανάπτυξη παραγωγής. Αντίθετα, αντικατοπτρίζεται, κυρίως, σε χαμηλότερους ρυθμούς αύξησης της απασχόλησης. Η Oxford Economics εκτιμά ότι οι επιχειρήσεις χρησιμοποιούν, προς το παρόν, την AI κυρίως για εξοικονόμηση εργασίας και βελτίωση αποδοτικότητας και λιγότερο για επιθετική επέκταση παραγωγής και μεριδίων αγοράς.

Ωστόσο, η εικόνα αυτή ενδέχεται να αλλάξει τα επόμενα χρόνια. Η έρευνα σημειώνει ότι οι χώρες και οι επιχειρήσεις, που αποκτούν σήμερα πλεονέκτημα αποδοτικότητας μέσω της AI, μπορεί αργότερα να αξιοποιήσουν αυτό το προβάδισμα για να αυξήσουν την παραγωγή, τις εξαγωγές και τα μερίδιά τους στις διεθνείς αγορές.

Πηγή: sepe.gr

Το άρθρο Οι ευρωπαϊκές χώρες με υψηλή χρήση AI εμφανίζουν μεγαλύτερη παραγωγικότητα… Της Νατάσας Φραγκούλη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Το άρθρο Νέες γονιδιωματικές τεχνικές για την τόνωση της καινοτομίας στη βιώσιμη γεωργία εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Η Ελληνίδα Ευρωβουλευτής τόνισε ότι η Τουρκία εμμένει στην αναθεωρητική της πολιτική, αμφισβητώντας τα κυριαρχικά δικαιώματα κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και περιφρονώντας συστηματικά τις εκθέσεις και τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Μάλιστα, η κ. Βόζεμπεργκ αναφέρθηκε εκ νέου στο νομοθέτημα που μεθοδεύει η τουρκική κυβέρνηση αμφισβήτησης της κυριαρχίας 152 ελληνικών νησιών, νησίδων και βραχονησίδων στο Αιγαίο.

Κλείνοντας, η επικεφαλής της ευρωομάδας της Νέας Δημοκρατίας κάλεσε την Ευρωπαϊκή Ένωση να προχωρήσει σε νέες γενναίες αποφάσεις και συγκεκριμένα στην επανεξέταση των προ-ενταξιακών κονδυλίων, ως ουσιαστικό μέσο πίεσης ώστε η Τουρκία να συμμορφωθεί επιτέλους με τις ευρωπαϊκές της υποχρεώσεις.

Ακολουθεί το λινκ με το βίντεο και ολόκληρη η παρέμβαση της Ελίζας Βόζεμπεργκ στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου: https://youtu.be/XjrWQxUwbB8

«Η έκθεση για την Τουρκία αποτυπώνει με σαφήνεια τις ευρωπαϊκές ανησυχίες για την επιδείνωση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και τις παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου. 

Πάρα ταύτα, η Τουρκία όχι μόνο δεν αλλάζει στάση αλλά με συνεχείς προκλητικές ενέργειες και δηλώσεις προβάλλει την αναθεωρητική πολιτική της και εμμένει στο δόγμα της γαλάζιας πατρίδας ενώ επαίρεται για την παράνομα κατεχομένη Κύπρο. 

Παράλληλα, μεθοδεύει νομοθέτημα αμφισβήτησης της κυριαρχίας 152 ελληνικών νησιών, νησίδων και βραχονησίδων στο Αιγαίο, και μόλις την 7η Ιουνίου παρενόχλησε αεροσκάφη μεταφοράς των Υπουργών Άμυνας Ελλάδος, Γαλλίας και Ολλανδίας, που μετέβαιναν στην Κύπρο για την άτυπη Σύνοδο της Ε.Ε. 

Συνάδελφοι, 

Έχει αποδειχθεί ότι η συμπεριφορά της Τουρκίας δεν παράγει πρόοδο. 

Αγνοεί συνειδητά ψηφίσματα, αποφάσεις και τα ευρωπαϊκά ιδεώδη. 

Οφείλουμε να περιφρουρήσουμε τις αξίες και τα συμφέροντα μας αλλάζοντας τώρα μια πολιτική που απέτυχε, με νέες γενναίες αποφάσεις, ακόμη και με επανεξέταση των προ-ενταξιακών κονδυλίων. 

Είναι επιτακτική η ανάγκη να υποχρεωθεί να τηρήσει επιτέλους η Τουρκία τις υποχρεώσεις της».

Το άρθρο Την επανεξέταση των προ-ενταξιακών κονδυλίων για την Τουρκία ζητά η Βόζεμπεργκ εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Συμπλήρωσε ότι για χιλιάδες επιχειρήσεις, το ρυθμιστικό βάρος παραμένει ασφυκτικό, τονίζοντας ότι «πολύτιμοι πόροι που θα μπορούσαν να επενδύονται στην καινοτομία, την ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων εργασίας, αναλώνονται στην αντιμετώπιση πολύπλοκων διοικητικών υποχρεώσεων».

Ο Ευρωβουλευτής και εκπρόσωπος τύπου της ευρωομάδας της ΝΔ σημείωσε ότι «ασφαλώς πρέπει να υπάρχει πλαίσιο για την Τεχνητή Νοημοσύνη», συμπληρώνοντας όμως ότι αυτό το πλαίσιο θα πρέπει να διευκολύνει την ανάπτυξή της και να μην βάζει εμπόδια μέσω υπερβολικής γραφειοκρατίας.

Ο Δημήτρης Τσιόδρας κατέληξε υπογραμμίζοντας ότι «αυτό ακριβώς επιδιώκουμε και με το Ψηφιακό πακέτο απλοποίησης Omnibus για την Τεχνητή Νοημοσύνη», η έγκριση του οποίου στέλνει το μήνυμα ότι η Ευρώπη μπορεί να απλοποιεί τους κανόνες της, να μειώνει τη γραφειοκρατία και ταυτόχρονα να διατηρεί υψηλά επίπεδα προστασίας για τους πολίτες.

Ακολουθεί το κείμενο της παρέμβασης:

Η σημερινή συμφωνία στέλνει ένα σημαντικό μήνυμα: η Ευρώπη μπορεί να απλοποιεί τους κανόνες της, να μειώνει τη γραφειοκρατία και ταυτόχρονα να διατηρεί υψηλά επίπεδα προστασίας για τους πολίτες.

Αυτό ακριβώς επιδιώκουμε και με το Ψηφιακό Omnibus για την Τεχνητή Νοημοσύνη.

Aσφαλώς πρέπει να υπάρχει πλαίσιο για την Τεχνητή Νοημοσύνη. Το οποίο όμως θα διευκολύνει την ανάπτυξή της και δεν θα βάζει εμπόδια μέσω υπερβολικής γραφειοκρατίας.  

Για χιλιάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις, το ρυθμιστικό βάρος παραμένει ασφυκτικό.

Πολύτιμοι πόροι που θα μπορούσαν να επενδύονται στην καινοτομία, την ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων εργασίας, αναλώνονται στην αντιμετώπιση πολύπλοκων διοικητικών υποχρεώσεων.

Αν θέλουμε η Ευρώπη να πρωτοπορεί και όχι να παρακολουθεί από μακριά την ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης, χρειάζεται λιγότερη γραφειοκρατία και καλύτερη πρόσβαση στη χρηματοδότηση, ιδιαίτερα για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Tεχνητή Νοημοσύνη και γραφειοκρατία δεν πάνε μαζί!

Το άρθρο Δημήτρης Τσιόδρας στο Ευρωκοινοβούλιο: Τεχνητή Νοημοσύνη και γραφειοκρατία δεν πάνε μαζί! εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Οι εργασίες επικεντρώθηκαν στον τρόπο με τον οποίο η τεχνητή νοημοσύνη μετασχηματίζει τις οικονομίες, τις επιχειρήσεις και την αγορά εργασίας, καθώς και στον ρόλο των εθνικών κοινοβουλίων στη διαμόρφωση ενός αποτελεσματικού πλαισίου διακυβέρνησης των νέων τεχνολογιών. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις επιπτώσεις της τεχνητής νοημοσύνης στην παραγωγικότητα των επιχειρήσεων, στις πολιτικές που απαιτούνται για μια συμπεριληπτική ψηφιακή μετάβαση, καθώς και στις διεθνείς προσεγγίσεις που αναπτύσσονται για την ασφαλή, αξιόπιστη και υπεύθυνη αξιοποίηση των εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης.

Κατά τις παρεμβάσεις του, ο κ. Σταϊκούρας υπογράμμισε ότι η τεχνητή νοημοσύνη συνιστά τεχνολογία γενικής χρήσης με τη δυνατότητα να ενισχύσει σημαντικά την παραγωγικότητα και την ανταγωνιστικότητα των οικονομιών, υπό την προϋπόθεση ότι τα οφέλη της θα διαχυθούν σε επιχειρήσεις κάθε μεγέθους και ιδιαίτερα στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Τόνισε ότι η πρόσβαση σε υπολογιστικές υποδομές, δεδομένα υψηλής ποιότητας και κατάλληλες ψηφιακές δεξιότητες αποτελεί βασική προϋπόθεση για μια συμπεριληπτική ψηφιακή μετάβαση.

Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στις σημαντικές επενδύσεις που υλοποιούνται στην Ελλάδα για την ανάπτυξη ενός ισχυρού οικοσυστήματος τεχνητής νοημοσύνης, όπως ο υπερυπολογιστής «Δαίδαλος» και το AI Factory «Φάρος», καθώς και στις πρωτοβουλίες αξιοποίησης της τεχνητής νοημοσύνης στη δημόσια διοίκηση. Παράλληλα, επισήμανε ότι η εμπιστοσύνη αποτελεί βασική προϋπόθεση για την προσέλκυση επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη και ότι η καινοτομία προϋποθέτει σταθερό κανονιστικό περιβάλλον, ισχυρούς θεσμούς και σαφείς κανόνες που ενισχύουν την ασφάλεια δικαίου και περιορίζουν την αβεβαιότητα για επενδυτές και επιχειρήσεις.

Αναφερόμενος στις διεθνείς εξελίξεις γύρω από τη διακυβέρνηση της τεχνητής νοημοσύνης, υποστήριξε ότι η αποτελεσματική ρύθμιση δεν αποτελεί εμπόδιο στην καινοτομία, αλλά προϋπόθεση για τη βιώσιμη ανάπτυξή της. Ειδική αναφορά έκανε στην ανάγκη ισορροπίας μεταξύ της προώθησης της καινοτομίας και της προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων, καθώς και στη σημασία της ενίσχυσης της τεχνογνωσίας των δημόσιων λειτουργών, των επιχειρήσεων και των πολιτών για την ασφαλή και υπεύθυνη αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών.

Ο κ. Σταϊκούρας υπογράμμισε επίσης τον σημαντικό ρόλο του ΟΟΣΑ στη διαμόρφωση διεθνών αρχών και πολιτικών για την τεχνητή νοημοσύνη, επισημαίνοντας ότι οι προκλήσεις που ανακύπτουν από τη ραγδαία ανάπτυξη των νέων τεχνολογιών δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά από καμία χώρα μεμονωμένα, αλλά απαιτούν διεθνή συνεργασία, ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και κοινές προσεγγίσεις πολιτικής.

Οι εργασίες της Κοινοβουλευτικής Ομάδας για την Τεχνητή Νοημοσύνη του ΟΟΣΑ ανέδειξαν τη σημασία της διεθνούς συνεργασίας για την αξιοποίηση των δυνατοτήτων της τεχνητής νοημοσύνης προς όφελος της ανάπτυξης και της κοινωνικής ευημερίας, καθώς και για τη διαμόρφωση πολιτικών που θα ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα των οικονομιών και την ανθεκτικότητα των κοινωνιών απέναντι στις προκλήσεις της νέας ψηφιακής εποχής.

Το άρθρο Συμμετοχή στις εργασίες της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΟΟΣΑ για την Τεχνητή Νοημοσύνη στο Παρίσι εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

«Οι Έλληνες ευρωβουλευτές της Νέας Δημοκρατίας επιβεβαίωσαν για ακόμη μία φορά τον πρωταγωνιστικό τους ρόλο στην προάσπιση των εθνικών συμφερόντων και στην ανάδειξη των προκλήσεων που εξακολουθεί να θέτει η Τουρκία απέναντι στην Ελλάδα και την Κύπρο.

Με συντονισμένες παρεμβάσεις, η ευρωομάδα της Νέας Δημοκρατίας συνέβαλε καθοριστικά στη διαμόρφωση ενός αυστηρού κειμένου για την Τουρκία, το οποίο αποτυπώνει με ξεκάθαρο τρόπο τις ευρωπαϊκές ανησυχίες για την αναθεωρητική πολιτική της Άγκυρας, την επιδείνωση της κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και τις συστηματικές παραβιάσεις του Διεθνούς Δικαίου.

Η έκθεση καταδικάζει απερίφραστα τις συνεχιζόμενες παραβιάσεις της ελληνικής κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας μας καθώς και τις παράνομες ενέργειες εντός της ελληνικής Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης. Παράλληλα, απορρίπτει το αναθεωρητικό δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», καλεί την Τουρκία να σεβαστεί πλήρως το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και υπογραμμίζει ότι η επιθετική στάση της Τουρκίας αποτελεί παράγοντα αποσταθεροποίησης στην περιοχή.

Σημαντική επιτυχία της ελληνικής αντιπροσωπείας της Νέας Δημοκρατίας αποτελεί επίσης η ενσωμάτωση τροπολογιών που κατοχυρώνουν ρητά το νόμιμο δικαίωμα της Ελλάδας να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα έως τα 12 ναυτικά μίλια, σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο. Επιπλέον, αναδείχθηκε η πρόσφατη προσπάθεια της Τουρκίας να θεσμοθετήσει τις παράνομες διεκδικήσεις της στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο μέσω ειδικού νομοθετήματος, επιχειρώντας να προσδώσει νομιμοφάνεια στο δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας».

Η ευρωομάδα της Νέας Δημοκρατίας παραμένει σταθερά προσηλωμένη στην υπεράσπιση των εθνικών συμφερόντων, αξιοποιώντας κάθε θεσμικό και πολιτικό μέσο σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ώστε η φωνή της Ελλάδας να είναι ισχυρή, αξιόπιστη και αποτελεσματική».

Το άρθρο Δήλωση της επικεφαλής της ευρωομάδας της Νέας Δημοκρατίας Ελίζας Βόζεμπεργκ σχετικά με την ετήσια ευρωπαϊκή έκθεση για την Τουρκία εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Στην επιστολή, Ευρωβουλευτές από 17 Κράτη Μέλη και 4 πολιτικές ομάδες του Ευρωκοινοβουλίου υπογραμμίζουν ότι η σύσταση μιας τέτοιας Επιτροπής θα επέτρεπε τη συστηματική παρακολούθηση των τεχνολογικών εξελίξεων, τη διαμόρφωση μιας συνεκτικής και μακρόπνοης ευρωπαϊκής στρατηγικής, την ενίσχυση της κοινοβουλευτικής εποπτείας και τον καλύτερο συντονισμό μεταξύ των υφισταμένων Επιτροπών.

Αναφερόμενοι στον εντεινόμενο ανταγωνισμό μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Κίνας για την τεχνολογική ηγεσία στην Τεχνητή Νοημοσύνη, οι υπογράφοντες Ευρωβουλευτές σημειώνουν ότι ενώ η Ευρώπη παραμένει ισχυρή στην έρευνα, εξακολουθεί να υστερεί στην εμπορική ανάπτυξη αυτής της τεχνολογίας.

Σημειώνουν δε ότι αναδεικνύεται σε κεντρικής σημασίας ζήτημα για την ανταγωνιστικότητα, την ανθεκτικότητα των δημοκρατιών, την κοινωνική συνοχή και την ασφάλεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τονίζουν την ανάγκη για συντονισμένη και έγκαιρη αντίδραση της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων αποφασιστικών επενδύσεων, σωστής διακυβέρνησης και καλύτερου συντονισμού μεταξύ των Κρατών Μελών.

Ο Δημήτρης Τσιόδρας και οι άλλοι Ευρωβουλευτές καταλήγουν τονίζοντας ότι η σύσταση μιας τέτοιας Επιτροπής συνιστά επείγουσα θεσμική αλλαγή που μπορεί να συμβάλει στις προσπάθειες της Ένωσης να μειώσει την εξάρτησή της από τρίτες χώρες σε κρίσιμες ψηφιακές τεχνολογίες αλλά και να διασφαλίσει ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στη διαμόρφωση του ψηφιακού μέλλοντος της Ευρώπης.

Το άρθρο Κοινή επιστολή Δ. Τσιόδρα και άλλων 44 Ευρωβουλευτών προς την Πρόεδρο Μέτσολα: Χρειαζόμαστε μόνιμη Κοινοβουλευτική Επιτροπή για την Τεχνητή Νοημοσύνη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

H βασική αλήθεια της σηµερινής οικονοµίας των ΜΜΕ είναι ότι η Ενηµέρωση, σχεδόν παντού, έχει πάψει να είναι ένα προϊόν που µπορεί να χρηµατοδοτηθεί άνετα µόνο από κυκλοφορίες και διαφήµιση. Η πρόσφατη ευρωπαϊκή χαρτογράφηση της δηµόσιας χρηµατοδότησης των ειδησεογραφικών µέσων δείχνει ότι τα κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης χρησιµοποιούν ήδη ένα ολόκληρο οπλοστάσιο: άµεσες επιχορηγήσεις, µειωµένο ΦΠΑ, ενισχύσεις διανοµής, ταµεία καινοτοµίας και σταθερή χρηµατοδότηση δηµόσιων ραδιοτηλεοπτικών φορέων. Παράλληλα, ο ΟΟΣΑ αντιµετωπίζει πλέον ρητά τη δηµοσιογραφία δηµόσιου συµφέροντος ως «δηµόσιο αγαθό», άρα ως δραστηριότητα που µπορεί να δικαιολογεί δηµόσια χρηµατοδότηση. Η Unesco περιγράφει τη «βιωσιµότητα των ΜΜΕ» όχι ως στενά επιχειρηµατικό ζήτηµα, αλλά ως προϋπόθεση για να λειτουργήσει η ενηµέρωση ως δηµόσιο αγαθό.

Το δεύτερο κοµµάτι της εικόνας είναι εξίσου αποκαλυπτικό: Οι συνδροµές δεν αρκούν ακόµη για να καλύψουν το κενό. Το Reuters Institute κατέγραψε το 2025 ότι µόλις το 18% πληρώνει για online news σε δείγµα των 20 πλουσιότερων αγορών. Η Νορβηγία βρίσκεται στο 42% και η Σουηδία στο 31%, αλλά στις Ηνωµένες Πολιτείες το ποσοστό είναι 20%, ενώ στην Ελλάδα µόλις 7%. Με άλλα λόγια, όσο πιο αδύναµη είναι η κουλτούρα πληρωµής για ενηµέρωση, τόσο δυσκολότερο είναι να σταθεί µια αγορά αποκλειστικά πάνω στις δικές της δυνάµεις.

Αυτό σηµαίνει ότι το πραγµατικό δίληµµα δεν είναι «κρατική στήριξη ή καθαρή αγορά». Στην πράξη, οι περισσότερες δηµοκρατίες έχουν ήδη επιλέξει ένα µικτό µοντέλο στήριξης. Το πραγµατικό ερώτηµα είναι άλλο: στήριξη µε κανόνες, διαφάνεια και απόσταση από την εκτελεστική εξουσία ή στήριξη µε αδιαφάνεια, πελατειακές εξαρτήσεις και πολιτική επιρροή;

Τι αλλάζει τώρα στην Ελλάδα

Στο δηµόσιο µητρώο κρατικών ενισχύσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής εµφανίζεται, µε ηµεροµηνία απόφασης 7 Μαΐου 2026, το σχήµα “Greek scheme for Financial Support for Press and Media Companies (2026-2030)”, το οποίο πιστώνεται στον υφυπουργό παρά τω πρωθυπουργώ, Παύλο Μαρινάκη, και τον γενικό γραµµατέα Επικοινωνίας και Ενηµέρωσης, ∆ηµήτρη Κιρµικίρογλου. Πρόκειται για πακέτο 16,8 εκατ. ευρώ ετησίως έως το 2030, µε δύο άξονες: κάλυψη της εργοδοτικής εισφοράς 2% υπέρ Ε∆ΟΕΑΠ και άµεσες ενισχύσεις στον Τύπο, µαζί µε bonus ποιότητας και ανώτατα όρια ανά όµιλο.

Το νέο αυτό σχήµα δεν έρχεται σε κενό. Τον Φεβρουάριο του 2025, η Γενική Γραµµατεία Επικοινωνίας και Ενηµέρωσης δηµοσίευσε την απόφαση υπαγωγής δικαιούχων στην ολοκλήρωση του προγράµµατος της ΚΥΑ Ε/4800/2024, που κάλυπτε επιχειρήσεις έκδοσης εφηµερίδων, περιφερειακή τηλεόραση, ραδιόφωνο, περιοδικά και επιχειρήσεις ηλεκτρονικού Τύπου ως προς οφειλές προς τον Ε∆ΟΕΑΠ για το διάστηµα 2017-2022. Στο επίσηµο έγγραφο αναφέρεται συνολικό ποσό 1.637.376,98 ευρώ για την καταβολή του 2025, κάτι που δείχνει ότι η πολιτική στήριξης των media στην Ελλάδα αποκτά πλέον συνέχεια και όχι χαρακτήρα µεµονωµένης εξαίρεσης.

Εδώ όµως αρχίζει και η ουσία της συζήτησης. Η Ελλάδα δεν συζητά τη στήριξη των ΜΜΕ σε ουδέτερο δηµοκρατικό περιβάλλον. Το Reuters Institute καταγράφει τη χώρα ως την αγορά µε το χαµηλότερο επίπεδο εµπιστοσύνης στην ενηµέρωση ανάµεσα σε 48 αγορές, µε έντονη πολιτική πόλωση και ανησυχίες για αθέµιτη επιρροή από πολιτικούς και ισχυρά επιχειρηµατικά συµφέροντα. Το 2026, οι ∆ηµοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα (RSF) βαθµολογούν την Ελλάδα µε 55,05/100, ενώ το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων ∆ικαιωµάτων και το Reuters έχουν αναδείξει τα τελευταία χρόνια τις ανησυχίες για SLAPPs, παρακολουθήσεις και πιέσεις προς δηµοσιογράφους.

Τεστ θεσµικής ωριµότητας

Άρα, η δηµόσια χρηµατοδότηση στην Ελλάδα δεν µπορεί να κριθεί µόνο ως λογιστική ανάσα για τον κλάδο. Πρέπει να κριθεί ταυτόχρονα και ως τεστ θεσµικής ωριµότητας.

Σε αυτήν τη γραµµή, το γεγονός ότι η ελληνική κυβέρνηση νοµοθέτησε το 2025-2026 νέες υποχρεώσεις διαφάνειας στην κρατική διαφήµιση και υποχρέωση δηµοσιοποίησης των ποσών που διανέµει το ∆ηµόσιο και λαµβάνουν τα ίδια τα ΜΜΕ, είναι σηµαντικό. ∆εν λύνει από µόνο του το πρόβληµα, αλλά κινείται στη σωστή κατεύθυνση και βρίσκεται σε ευθυγράµµιση µε το EMFA, το οποίο θέτει ως ευρωπαϊκό κανόνα τη διαφάνεια στην κρατική διαφήµιση. Αν η Ελλάδα θέλει το νέο πακέτο να γίνει αποδεκτό ως δηµοκρατική υποδοµή και όχι ως πολιτική χάρη, αυτά τα εργαλεία διαφάνειας είναι απολύτως αναγκαία.

Η δυτική ευρωπαϊκή συνταγή

Στο Ηνωµένο Βασίλειο δεν συναντά κανείς το κλασικό γαλλικό ή σκανδιναβικό µοντέλο άµεσων επιδοτήσεων στον ιδιωτικό Τύπο, αλλά υπάρχει ένας άλλος πολύ ισχυρός πυλώνας: η δηµόσια ραδιοτηλεόραση. Από 1 Απριλίου 2026 η άδεια τηλεόρασης ανέρχεται σε 180 λίρες, ενώ το Ofcom καταγράφει ότι το BBC Local News Partnership συνεργάζεται µε περισσότερους από 200 οργανισµούς και πάνω από 1.100 έντυπα, online και ραδιοτηλεοπτικά µέσα, χρηµατοδοτώντας 165 τοπικούς δηµοσιογράφους σε όλο το Ηνωµένο Βασίλειο.

Πρόκειται για έµµεση αλλά ουσιαστική στήριξη της τοπικής ενηµέρωσης δηµοσίου συµφέροντος: Όχι επιδότηση των ιδιοκτητών, αλλά χρηµατοδότηση της ίδιας της δηµοσιογραφικής ύλης που η αγορά δυσκολεύεται να πληρώσει.

Η περίπτωση της Γαλλίας

Η Γαλλία ακολουθεί πολύ πιο εκτεταµένο µοντέλο. Το Υπουργείο Πολιτισµού δηµοσιεύει κάθε χρόνο πίνακες µε τους τίτλους που έλαβαν άµεσες και έµµεσες ενισχύσεις, διαθέτει ειδικά καθεστώτα για τον πλουραλισµό, για την περιφερειακή και τοπική περιοδική έκδοση και για την καινοτοµία στον Τύπο, ενώ η γαλλική φορολογική νοµοθεσία διατηρεί υπερ-µειωµένο ΦΠΑ 2,1% για τον Τύπο.

Στη δηµόσια ραδιοτηλεόραση, µετά την κατάργηση του licence fee, η χρηµατοδότηση παγιώθηκε µέσω απόδοσης µέρους των εσόδων ΦΠΑ. Αυτό ακριβώς είναι το γαλλικό µάθηµα: Η στήριξη δεν δίνεται µόνο µε επιταγές, αλλά µε µόνιµη θεσµική αρχιτεκτονική, δηµοσιότητα των δικαιούχων και πολλαπλές γραµµές πολιτικής.

Η Ιταλία είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγµα «στήριξης εφοδιαστικής αλυσίδας» της ενηµέρωσης. Το 2025 το Dipartimento per l’informazione e l’editoria είχε ενεργούς τέσσερις νέες παρεµβάσεις για τον εκδοτικό κλάδο: ενισχύσεις για περίπτερα και σηµεία πώλησης, έκτακτη συνεισφορά για έντυπα αντίτυπα που πωλήθηκαν, φορολογική πίστωση για αγορά χαρτιού και ενίσχυση 10.000 ευρώ για κάθε πρόσληψη επαγγελµατία κάτω των 36 ετών µε σύµβαση αορίστου χρόνου.

Ακόµη και η διαφηµιστική αγορά αντιµετωπίζεται ως εργαλείο πολιτικής µέσω φορολογικής πίστωσης για αυξητικές διαφηµιστικές επενδύσεις. ∆εν είναι ένα «σώσε ό,τι σώζεται» σχέδιο· είναι µια βιοµηχανική πολιτική για το οικοσύστηµα της ενηµέρωσης.

Το βόρειο και ανατολικό µάθηµα

Η Γερµανία στέκεται κάπου στη µέση. ∆εν έχει αναπτύξει ευρεία οµοσπονδιακή πολιτική άµεσων επιδοτήσεων προς τα ιδιωτικά µέσα ενηµέρωσης, αλλά στηρίζει πανίσχυρα τη δηµόσια ραδιοτηλεόραση µέσω του Rundfunkbeitrag (τέλους µετάδοσης), που παραµένει στα 18,36 ευρώ τον µήνα ανά νοικοκυριό. Ταυτόχρονα, συγκριτικές ευρωπαϊκές µελέτες επισηµαίνουν ότι δεν υπάρχει οµοσπονδιακό σχέδιο επιχορηγήσεων ειδικά για τα ειδησεογραφικά µέσα, παρά µόνο περιορισµένα πιλοτικά έργα.

Είναι το γερµανικό επιχείρηµα της θεσµικής επιφύλαξης: Η δηµοκρατία χρειάζεται ισχυρή δηµόσια ραδιοτηλεόραση, αλλά αντιµετωπίζει µε δυσπιστία την άµεση επιδότηση του Τύπου για λόγους ανεξαρτησίας.

Στις σκανδιναβικές χώρες, αντιθέτως, η δηµόσια στήριξη είναι παλιά, κανονικοποιηµένη και θεσµικά µη πολιτικοποιηµένη. Η Σουηδία έχει σύστηµα στήριξης των ΜΜΕ που χρηµατοδοτείται από φόρους, µε ρητό στόχο την πρόσβαση του κοινού σε ανεξάρτητη, υψηλής ποιότητας τοπική και περιφερειακή ενηµέρωση. Η Νορβηγία συνδυάζει µηδενικό ΦΠΑ για τις ελεγχόµενες από το συντάκτη εφηµερίδες µε άµεσες επιχορηγήσεις παραγωγής. Το 2025, η Νορβηγική Αρχή Μέσων Μαζικής Επικοινωνίας (Medietilsynet) µοίρασε πάνω από 440 εκατ. κορώνες σε παραγωγικές ενισχύσεις. Η ίδια η νορβηγική στρατηγική κατά της παραπληροφόρησης εντάσσει ρητά την «ενίσχυση των Συντακτικών Μέσων» στον πυρήνα της δηµοκρατικής άµυνας.

Η ∆ανία δίνει υποστήριξη εκδοτικής παραγωγής σε έντυπα και Ψηφιακά Μέσα Ενηµέρωσης, ξεχωριστή στήριξη σε τοπικές εβδοµαδιαίες εφηµερίδες και δηµοσιογραφικά περιοδικά, καθώς και χρηµατοδότηση καινοτοµίας µέσω ανεξάρτητου φορέα. Η Φινλανδία χρηµατοδοτεί τη δηµόσια ραδιοτηλεόραση µέσω του ειδικού φόρου Yle και διατηρεί χωριστές κρατικές ενισχύσεις για ειδησεογραφικά µέσα και διανοµή εφηµερίδων.

∆εν είναι τυχαίο ότι οι ίδιες αυτές κοινωνίες εµφανίζουν και τα υψηλότερα ποσοστά πληρωµής για διαδικτυακά νέα: το κράτος δεν υποκαθιστά τον αναγνώστη, αλλά συµπληρώνει µια ήδη ισχυρή κουλτούρα χρηµατοδότησης της ενηµέρωσης.

Στην ανατολική Ευρώπη, η εικόνα γίνεται πιο προειδοποιητική. Στην Πολωνία, η χαµηλή εισπραξιµότητα της συνδροµής RTV έχει οδηγήσει εδώ και χρόνια σε µεγάλη εξάρτηση των δηµόσιων µέσων ενηµέρωσης από τον κρατικό προϋπολογισµό. Στη Ρουµανία, σύµφωνα µε τους RSF, η κατάργηση του licence fee και η µεταφορά της χρηµατοδότησης στον κρατικό προϋπολογισµό κατέστησαν την TVR πιο ευάλωτη σε πολιτικές πιέσεις. Στη Βουλγαρία, η κρατική διαφήµιση εξακολουθεί να λειτουργεί ως εργαλείο πολιτικής εργαλειοποίησης.

Αυτές οι περιπτώσεις δείχνουν τον βασικό κίνδυνο: στήριξη χωρίς εγγυήσεις ανεξαρτησίας µπορεί να µετατραπεί σε µηχανισµό εξάρτησης.

Το αµερικανικό και διεθνές εργαστήριο

Στις Ηνωµένες Πολιτείες δεν υπάρχει το ευρωπαϊκό µοντέλο µόνιµων άµεσων επιχορηγήσεων στον ιδιωτικό Τύπο. Υπάρχει, όµως, ένας συνδυασµός φιλανθρωπίας, µη κερδοσκοπικής δηµοσιογραφίας, δηµόσιας ραδιοτηλεόρασης και πολιτειακών παρεµβάσεων.

Το πιο ενδιαφέρον παράδειγµα είναι η Νέα Υόρκη, όπου ισχύει επιστρεπτέα φορολογική πίστωση για θέσεις εργασίας σε εφηµερίδες και ραδιοτηλεοπτικά µέσα. Η πολιτειακή νοµοθεσία προβλέπει πίστωση 5.000 δολαρίων για κάθε νέα θέση πλήρους απασχόλησης και ξεχωριστή πίστωση ίση µε το 50% των ετήσιων αποδοχών επιλέξιµου εργαζοµένου, έως µισθολογική βάση 50.000 δολαρίων.

Το ενδιαφέρον είναι ότι το 2025-2026 κατατέθηκαν νέα νοµοσχέδια ώστε να περιληφθούν µη κερδοσκοπικά newsrooms και δηµόσιοι τηλεοπτικοί/ραδιοφωνικοί οργανισµοί ή να δηµιουργηθεί ειδικό πρόγραµµα επιχορήγησης για µη κερδοσκοπικά µέσα. ∆ηλαδή, ακριβώς η συζήτηση που ανοίγει και στην Ελλάδα: Επιδοτούµε µόνο κερδοσκοπικά σχήµατα ή το ίδιο το ρεπορτάζ δηµοσίου συµφέροντος, ανεξαρτήτως εταιρικής µορφής;

Ο λόγος που το ζήτηµα πιέζει τόσο στην Αµερική είναι η έκταση της κατάρρευσης της υποδοµής τοπικής ενηµέρωσης. Η έρευνα Medill Κατάσταση Τοπικών Ειδήσεων 2025 δείχνει ότι σχεδόν το 40% όλων των τοπικών αµερικανικών εφηµερίδων έχει εξαφανιστεί τα τελευταία είκοσι χρόνια και ότι 50 εκατοµµύρια Αµερικανοί έχουν πλέον περιορισµένη ή µηδενική πρόσβαση σε αξιόπιστη τοπική ενηµέρωση.

Το αµερικανικό µάθηµα είναι σκληρό: Χωρίς ένα σταθερό, διακοµµατικά προστατευµένο πλαίσιο, η στήριξη της ενηµέρωσης µπορεί να γίνει θύµα κάθε εκλογικού κύκλου.

Εκτός Ευρώπης και ΗΠΑ, εµφανίζεται και ένα τρίτο µοντέλο: όχι κρατικός προϋπολογισµός, αλλά υποχρεωτική µεταφορά αξίας από τις µεγάλες ψηφιακές πλατφόρµες προς τη δηµοσιογραφία. Η Αυστραλία άνοιξε το 2026 διαβούλευση για το κίνητρο διαπραγµάτευσης ειδήσεων, ενώ ο Καναδάς έχει ήδη θέσει σε εφαρµογή το νόµο για τις διαδικτυακές ειδήσεις.

Είναι µια λύση που δεν επιβαρύνει άµεσα τον φορολογούµενο, αλλά αναγνωρίζει ότι η οικονοµική κρίση της ενηµέρωσης είναι σε µεγάλο βαθµό πρόβληµα κατανοµής της ψηφιακής αξίας.

Το πραγµατικό ερώτηµα δεν είναι το αν αλλά το πώς

Άρα, πρέπει να στηρίζονται τα ΜΜΕ; Η συγκριτική εµπειρία δείχνει καθαρά πως ναι – αλλά όχι µε οποιονδήποτε τρόπο. Η σωστή ερώτηση δεν είναι «αν θα µπουν δηµόσια χρήµατα;», γιατί δηµόσια ή ηµιδηµόσια χρήµατα µπαίνουν ήδη σχεδόν παντού µέσω τελών αδείας, φόρων, ΦΠΑ, φορολογικών πιστώσεων, επιχορηγήσεων, ενισχύσεων διανοµής, δηµόσιας ραδιοτηλεόρασης ή συµφωνιών µε πλατφόρµες.

Η σωστή ερώτηση είναι αν αυτά τα χρήµατα υπηρετούν την ανεξάρτητη δηµοσιογραφία ή αν δηµιουργούν νέες σχέσεις εξάρτησης. Οι RSF το έχουν διατυπώσει χωρίς περιστροφές: ∆ηµόσιες ή ιδιωτικές επιδοτήσεις προς τα media πρέπει να βασίζονται σε αντικειµενικά και διαφανή κριτήρια και να υπόκεινται σε κοινωνικό έλεγχο. Το ίδιο πνεύµα περνά και στο EMFA για τη χρηµατοδότηση των δηµόσιων µέσων ενηµέρωσης και τη διαφάνεια της κρατικής διαφήµισης.

Τα διεθνή παραδείγµατα δίνουν και µια πολύ πρακτική συνταγή για την Ελλάδα:

• Χρηµατοδότηση σε θεσµική απόσταση από την κυβέρνηση: η στήριξη πρέπει να χορηγείται από ανεξάρτητο µηχανισµό µε δηµοσιευµένη µεθοδολογία και όχι κατά βούληση της εκάστοτε πολιτικής ηγεσίας.
• Ουδέτερο ως προς την πλατφόρµα µοντέλο: έντυπο, ψηφιακό, ραδιόφωνο, περιφερειακή τηλεόραση, τοπικά µέσα ενηµέρωσης, αλλά και µη κερδοσκοπικά ή συνεταιριστικά σχήµατα, πρέπει να αντιµετωπίζονται ισότιµα.
• Μετρήσιµες δηµοσιογραφικές υποχρεώσεις: απασχόληση συντακτών, πρωτότυπο ρεπορτάζ, εκπαίδευση, δεοντολογία, ισότητα και διαφάνεια ιδιοκτησίας.
• Απόλυτη διαφάνεια στην κρατική διαφήµιση: ex ante και ex post δηµοσιοποίηση των ποσών και των δικαιούχων.
• Συνδυασµός εργαλείων: φορολογικά µέτρα, υποστήριξη καινοτοµίας, ενισχύσεις διανοµής και ρύθµιση της σχέσης µε τις ψηφιακές πλατφόρµες.

Το τελικό συµπέρασµα είναι απλό αλλά κρίσιµο. Η Ελλάδα δεν χρειάζεται να απολογείται επειδή στηρίζει τα ΜΜΕ, σχεδόν όλος ο δηµοκρατικός κόσµος το κάνει- µε τον έναν ή τον άλλον τρόπο. Αυτό που χρειάζεται είναι να αποδείξει ότι µπορεί να τα στηρίξει όπως οι καλύτερες ευρωπαϊκές πρακτικές: µε σταθερούς κανόνες, θεσµική απόσταση, δηµόσιο έλεγχο και ρητή προτεραιότητα στην πολυφωνία και την επαγγελµατική δηµοσιογραφία – και όχι όπως τα κακά παραδείγµατα της περιοχής, όπου η χρηµατοδότηση «θολώνει» µε την επιρροή.

Αν το ελληνικό πακέτο των 16,8 εκατ. ευρώ µετατραπεί σε τέτοιο σύστηµα, τότε δεν θα είναι «δώρο στα media»· θα είναι επένδυση στη δηµοκρατική υποδοµή της χώρας.

Πηγή: advertising.gr

Το άρθρο Τα ΜΜΕ στην εποχή των επιδοτήσεων: Τι ισχύει στην Ευρώπη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.