Η ήττα των Ρεπουμπλικανών στις ΗΠΑ, η επόμενη ημέρα για τον Τραμπ και οι επιπτώσεις στις διεθνείς ισορροπίες αναλύθηκαν στην εκπομπή Το ΒΗΜΑ Σήμερα LIVE
Ηεκλογική αναμέτρηση στις Ηνωμένες Πολιτείες προκάλεσε σεισμικές αναταράξεις που ξεπέρασαν κατά πολύ την αμερικανική επικράτεια, αναδιατάσσοντας τις παγκόσμιες γεωπολιτικές και οικονομικές ισορροπίες.
Η απώλεια του ελέγχου του Κογκρέσου από τους Ρεπουμπλικανούς φέρνει τον Ντόναλντ Τραμπ αντιμέτωπο με τα θεσμικά αντίβαρα της Ουάσιγκτον, εγείροντας άμεσα ερωτήματα για το κατά πόσο ο Λευκός Οίκος θα υποχρεωθεί σε αναγκαστικούς συμβιβασμούς ή θα επιλέξει τη μετωπική σύγκρουση.
Στην εκπομπή το ΒΗΜΑ Σήμερα LIVE, δημοσιογράφοι, πανεπιστημιακοί και αναλυτές χαρτογράφησαν το νέο τοπίο: από την ψήφο διαμαρτυρίας των Αμερικανών πολιτών και τη στάση αναμονής των διεθνών αγορών, μέχρι τις επιπτώσεις στη συνοχή του ΝΑΤΟ, το μέλλον των ευρωαμερικανικών σχέσεων και τη στρατηγική σημασία της ελληνικής ομογένειας.
Παρακολουθήστε ολόκληρη την εκπομπή:
«Η Αμερική έχει την ισχύ ακόμη να δημιουργεί και να γράφει ιστορία»
Ανοίγοντας τη συζήτηση, ο διευθυντής της εφημερίδας «ΤΟ ΒΗΜΑ», Περικλής Δημητρολόπουλος, στάθηκε στην παγκόσμια πολιτισμική και πολιτική ηγεμονία των ΗΠΑ, επισημαίνοντας ότι η χώρα διατηρεί ακέραιη την ισχύ της να γράφει ιστορία και να μαγνητίζει το διεθνές ενδιαφέρον. Όπως τόνισε, ακόμη και η εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ προσθέτει στους μύθους της Αμερικής ως γενεσιουργού μεγάλων γεγονότων. Παράλληλα, εξέφρασε την ελπίδα η παρούσα συγκυρία να σημάνει το οριστικό τέλος του τραμπισμού μαζί με τον ίδιο τον Τραμπ, θέτοντας καίρια ερωτήματα για το ποιος πραγματικά έχασε σε αυτές τις κάλπες και πώς θα κινηθούν πλέον οι Δημοκρατικοί.
«Από τη συνύπαρξη στην εκατέρωθεν ανοχή»
Ο εκδότης της εφημερίδας «ΤΟ ΒΗΜΑ», Γιάννης Πρετεντέρης, εστίασε στη θεσμική πραγματικότητα της επόμενης ημέρας. Αναρωτήθηκε εάν ο πεισματάρης Ντόναλντ Τραμπ θα θελήσει να βρει τρόπο συνύπαρξης με τους Δημοκρατικούς, υπενθυμίζοντας ωστόσο ότι στο παρελθόν υπήρξαν πολλές περιπτώσεις όπου πρόεδροι συνυπήρξαν αποτελεσματικά με αντίθετη κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Ο κ. Πρετεντέρης υπογράμμισε ότι ο Τραμπ διατηρεί στο ακέραιο όλες τις συνταγματικές εξουσίες και αρμοδιότητες του αξιώματός του, καταλήγοντας στην εκτίμηση ότι τα πράγματα θα οδηγηθούν νομοτελειακά σε μια μορφή εκατέρωθεν ανοχής, εάν όχι αρμονικής συνύπαρξης.
«Η ψήφος τιμωρίας και η διάψευση προσδοκιών»
Τον σφυγμό της αμερικανικής κοινωνίας μετέφερε από την Ουάσιγκτον ο ανταποκριτής στις ΗΠΑ, Πέτρος Κασφίκης. Όπως εξήγησε, το εκλογικό αποτέλεσμα ήταν απόρροια μιας απόλυτης απογοήτευσης και διάψευσης των προσδοκιών που είχαν αρχικά επενδυθεί στον Ντόναλντ Τραμπ. Ένα μεγάλο τμήμα των ψηφοφόρων που τον είχαν στηρίξει πριν από δύο χρόνια επέλεξε αυτή τη φορά να τον «μαυρίσει», προσερχόμενο στις κάλπες με καθαρά τιμωρητική διάθεση, προκειμένου να εκφράσει τη δυσαρέσκειά του για την πορεία της χώρας.
«Γεφυρώνοντας Δύση και Ανατολή»
Οι δημοσιογράφοι του διεθνούς ρεπορτάζ, Τάνια Μποζανίνου και Στρατής Αγγελής, ανέλυσαν τις παγκόσμιες αντιδράσεις «ενώνοντας» τη Δύση με την Ανατολή. Ο κ. Αγγελής μετέφερε την ανάγνωση της Τεχεράνης, επισημαίνοντας ότι οι Ιρανοί ερμήνευσαν την ήττα του Τραμπ ως σαφές μήνυμα των Αμερικανών πολιτών ενάντια στον πόλεμο. Από την πλευρά της, η κ. Μποζανίνου υπογράμμισε ότι, παρότι η Δύση υποδέχθηκε με ανακούφιση τα εκλογικά νέα, παραμένει διάχυτος ο φόβος ότι ο Αμερικανός πρόεδρος, κατά τα δύο τελευταία χρόνια της θητείας του, ενδέχεται να καταφύγει σε κάποια απρόβλεπτη και εντυπωσιακή ενέργεια για να ανακτήσει τις εντυπώσεις.
«Η στάση αναμονής των αγορών»
Ο δημοσιογράφος του «Οικονομικού Ταχυδρόμου», Γιάννης Αγουρίδης, ανέλυσε τον αντίκτυπο των αποτελεσμάτων στην παγκόσμια οικονομία. Όπως επεσήμανε, η επικρατούσα αίσθηση στις αγορές και στους διεθνείς επενδυτές είναι ότι η νέα πολιτική πραγματικότητα θα λειτουργήσει ως φρένο, επιβάλλοντας αναγκαστική συγκράτηση τόσο στον ίδιο τον Αμερικανό πρόεδρο όσο και στις επιθετικές πολιτικές που εφάρμοζε μέχρι σήμερα. Ωστόσο, διευκρίνισε ότι η ουσιαστική αποτίμηση των αγορών θα φανεί σε βάθος χρόνου και όχι κατά τις πρώτες ημέρες μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων.
«Απέναντι στον ακραίο τραμπισμό, σταθερά με την Ευρώπη»
Μιλώντας στη Δήμητρα Κρουστάλλη και τον Γιάννη Διαμαντή, ο Δημήτρης Καιρίδης ανέδειξε την ευρωπαϊκή διάσταση των εξελίξεων. Υπογράμμισε ότι η Ελλάδα αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της Ευρώπης και οφείλει να στέκεται απέναντι στον ακραίο τραμπισμό, στην καλλιέργεια εχθροπάθειας και στην αμφισβήτηση θεσμών και αξιών, δίχως αυτό να σημαίνει παρέμβαση στα εσωτερικά των ΗΠΑ. Παράλληλα, εξέφρασε την ικανοποίησή του για την επανεκλογή του Κρις Πάππας και των υπόλοιπων Ελληνοαμερικανών εκπροσώπων στο Κογκρέσο, διασφαλίζοντας τη φωνή της ομογένειας.
«Περίοδος πολιτικής αστάθειας και το ρίσκο του shutdown»
Ο εκτελεστικός διευθυντής του HALC, Έντι Ζεμενίδης, προειδοποίησε ότι η Ουάσιγκτον εισέρχεται σε φάση έντονης πολιτικής αστάθειας λόγω του απρόβλεπτου χαρακτήρα του Τραμπ, τη στιγμή μάλιστα που ακόμη και ο αντιπρόεδρος παίρνει αποστάσεις. Αναφερόμενος στα ιστορικά προηγούμενα, σημείωσε ότι η κατάσταση μπορεί να εξελιχθεί είτε θετικά, όπως με τον Μπιλ Κλίντον το 1994 που πέτυχε μεγάλο έργο με αντίπαλο Κογκρέσο, είτε συγκρουσιακά, όπως επί Μπάιντεν όπου ψηφίζονταν μόνο προϋπολογισμοί. Προειδοποίησε επίσης ότι ένα πιθανό κλείσιμο της κυβέρνησης θα έχει επικίνδυνες συνέπειες.
«Η Ευρώπη, το ΝΑΤΟ και οι αιτίες της ρεπουμπλικανικής ήττας»
Η καθηγήτρια Ευρωπαϊκής Δημόσιας Πολιτικής, Στέλλα Λαδή, και ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων, Χαράλαμπος Παπασωτηρίου, ανέλυσαν τις διεθνείς και στρατηγικές προεκτάσεις του αποτελέσματος.
Η κ. Λαδή εκτίμησε ότι οι άμεσες αλλαγές για την Ευρώπη δεν θα είναι θεαματικές παρά την ανανέωση προσώπων στο Κογκρέσο, προειδοποίησε ωστόσο ότι ο Τραμπ, πιεσμένος στο εσωτερικό, ενδέχεται να στοχοποιήσει την Ευρώπη για επίδειξη δύναμης, ενώ θα συνεχίσει να στηρίζει τα ευρωπαϊκά ακροδεξιά μορφώματα, χωρίς πάντως να συντρέχει λόγος βεβιασμένου ευρωπαϊκού απογαλακτισμού.
Από την πλευρά του, ο κ. Παπασωτηρίου απέδωσε την ήττα των Ρεπουμπλικανών σε τρία μέτωπα: στον δασμολογικό πόλεμο, στην ανάφλεξη με το Ιράν που εκτόξευσε τα καύσιμα και στη σκληρή δράση του ICE στο μεταναστευτικό. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι το νέο Κογκρέσο θωρακίζει τη συνοχή του ΝΑΤΟ αποτρέποντας την κατάρρευσή του, με κρίσιμο στοίχημα πλέον για τους Δημοκρατικούς να αποδείξουν εάν μπορούν να υπερβούν το προεδρικό βέτο.
Πώς ψήφισαν οι Αμερικανοί στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ
Ο επικεφαλής πολιτικής και κοινωνικής έρευνας της Metron Analysis, Γιάννης Μπαλαμπανίδης, ανέλυσε τα δεδομένα των exit polls που αποτύπωσαν το βάθος της λαϊκής δυσαρέσκειας. Στους νέους καταγράφηκε συντριπτικό ρεύμα αποδοκιμασίας, με το 60% να ψηφίζει εναντίον του Τραμπ, μόλις το 7% υπέρ και το 33% ανεπηρέαστο. Στην ηλικιακή ομάδα 30-44 ετών το 48% κινήθηκε κατά του προέδρου, το 10% υπέρ και το 41% αδιάφορο, ενώ στις ηλικίες 45-64 το 40% ψήφισε αρνητικά, το 16% θετικά και το 44% δήλωσε ότι δεν επηρεάστηκε από τις προεδρικές πολιτικές.
Η Ευρώπη και οι Σχέσεις ΗΠΑ-Κίνας στη Σκιά των Εκλογών
Στην εκπομπή αναλύθηκε διεξοδικά το πώς η νέα ισορροπία δυνάμεων στην Ουάσιγκτον μεταβάλλει τη στρατηγική εξίσωση τόσο για τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες όσο και για το Πεκίνο. Από την ευρωπαϊκή πλευρά, η ανάκτηση του ελέγχου του Κογκρέσου από τους Δημοκρατικούς προσφέρει μια ανάσα ανακούφισης όσον αφορά τη διατλαντική αμυντική συνεργασία και τη στήριξη της Ουκρανίας, λειτουργώντας ως ανάχωμα σε τυχόν μονομερείς απομονωτικές πρωτοβουλίες του Τραμπ. Ταυτόχρονα, ωστόσο, η ευρωπαϊκή ηγεσία παρακολουθεί με έκδηλη ανησυχία το ενδεχόμενο μιας αμερικανικής πολιτικής παράλυσης, η οποία θα δυσχεράνει τη λήψη κρίσιμων αποφάσεων σε ένα ήδη ασταθές παγκόσμιο περιβάλλον.
Η Ειρήνη Αναστασοπούλου, μεταφέροντας την εικόνα από το Βερολίνο, αναφέρθηκε στην ανησυχία της Γερμανίας για την πορεία των σχέσεων με τις ΗΠΑ, επισημαίνοντας ότι η Ουάσιγκτον αποτελεί πλέον έναν λιγότερο προβλέψιμο εταίρο. Παράλληλα, στάθηκε στη δήλωση του καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς, ο οποίος εκτίμησε ότι ο Τραμπ θα συνεχίσει να ασκεί πολιτική μέσω εκτελεστικών διαταγμάτων.
Ο Άγγελος Αθανασόπουλος περιέγραψε κλίμα ανακούφισης στις Βρυξέλλες, αλλά και αβεβαιότητα για τις επόμενες κινήσεις του Αμερικανού προέδρου. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν οι εξελίξεις γύρω από την Ουκρανία και η μελλοντική στάση των ΗΠΑ απέναντι στην Ευρώπη.
Για τις σχέσεις ΗΠΑ – Κίνας, η Μαριλίζα Αναστασοπούλου σημείωσε ότι το Πεκίνο θεωρεί πιο διαχειρίσιμη τη συνεννόηση με τον Τραμπ, παρά τις εμπορικές εντάσεις και τους δασμούς.
Τέλος, ο Παύλος Τσίμας εκτίμησε ότι οι ενδιάμεσες εκλογές λειτούργησαν ως δημοψήφισμα για την πολιτική Τραμπ, με την ακρίβεια και την οικονομική δυσαρέσκεια να επηρεάζουν το αποτέλεσμα, ενώ έκανε λόγο για σημάδια αποδυνάμωσης του κινήματος MAGA.
Πηγή: tovima.gr
