Του Κώστα Πάντζιου
Η διαπραγμάτευση για την επίτευξη ειρήνης στην Ουκρανία, έχει εξελιχθεί σε θέατρο του παραλόγου. Και δεν ομοιάζει με καμμία ανάλογη περίπτωση, τουλάχιστον μετά το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. «Τεχνοκρατική» προσέγγιση του προβλήματος, είναι αδύνατον να υπάρξει, και άρα μοιραία πρέπει να πάμε στην προσωποκεντρική πλευρά του θέματος, αν θέλουμε να βρούμε κάποια άκρη. Και όταν αναφέρουμε τη λέξη «προσωποκεντρική», σημαίνει να προσπαθήσουμε να ανιχνεύσουμε –αν είναι δυνατόν αυτό– τους χαρακτήρες, τον τρόπο σκέψης και την επαφή με τις πράξεις του κ. Ντόναλντ Τραμπ και του Βλ. Πούτιν.
Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, εδώ και ένα χρόνο, έδειξε το πώς εννοεί την άσκηση της εξουσίας, εντός και εκτός της πρώτης υπερδύναμης. Την εννοεί με δηλώσεις και αποφάσεις με χρονικό ορίζοντα ολίγων 24ώρων. Και πολλές φορές, ολίγων ωρών!!! Το έδειξε αυτό, με την επιβολή δασμών στα προϊόντα ολόκληρου του πλανήτη, για να υπαναχωρήσει στη συνέχεια, ή να μειώσει το ύψος των εξαγγελθέντων δασμών, το έδειξε με τη στάση του απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, εχθρική στην αρχή, αμήχανη κατόπιν και φιλική στη συνέχεια. Το έδειξε με τις δηλώσεις και πράξεις του κατά των κορυφαίων Πανεπιστημίων στη χώρα του και εναντίον των ΜΜΕ, γιατί δεν του άρεσε η κριτική που ασκούσαν στην κυβέρνησή του. Το έδειξε με την προσέγγισή του στα θέματα της Μέσης Ανατολής, αλλά το αποκορύφωμα υπήρξε ο χειρισμός του Ουκρανικού προβλήματος και ο χειρισμός της σχέσης του με τον Πρόεδρο της Ρωσίας.
Πάμε τώρα στον κ. Βλ. Πούτιν, που ξεκίνησε πριν 3,5 χρόνια μία παράνομη εισβολή και κατοχή στην Ουκρανία, για ένα θέμα, το οποίο ανέκαθεν στη Διπλωματία είναι ρουτίνα, δηλαδή την υπαναχώρηση της Ουκρανικής Κυβέρνησης ως προς την επιθυμία της να μπει στο ΝΑΤΟ. Και θα είχε λήξει η όλη διαμάχη, αφού οι επισκέψεις των Ευρωπαίων ηγετών στο Κρεμλίνο αυτό επεδίωξαν, με αποδοχή της «ειδικής επιχείρησης» (κατά Πούτιν), στο χώρο του Μονπάς, όπου πράγματι υπήρχαν κάποια προβλήματα με τον ρωσόφωνο πληθυσμό, ένα θέμα που μπορούσε να αντιμετωπιστεί με διαπραγματεύσεις, με διεθνή διάλογο και με την παρέμβαση του ΟΗΕ. Όμως, ο Πρόεδρος της Ρωσίας δεν το είδε έτσι, θεώρησε μάλλον ότι η Δύση θα αδιαφορούσε και θα δεχόταν σιωπηρά κάτι σαν αυτό που έγινε το 2014, με την προσάρτηση της Κριμαίας. Αλλά η Δύση, το ΝΑΤΟ που ξύπνησε, είχαν αντίθετη θεώρηση του θέματος. Και μπήκαν στον πόλεμο. Μετά από αυτό και μετά το πλήρες ναυάγιο του μεγαλοϊδεατισμού του κ. Πούτιν, για ανασύσταση της πρώην Σοβιετικής Αυτοκρατορίας, θα ήταν δυνατόν τότε να υπάρξουν διαπραγμα-τεύσεις και να βρεθεί σύντομα λύση.
Τώρα, συμπερασματικά, λύση στο Ουκρανικό είναι δύσκολο να βρεθεί κατά τη γνώμη μας, γιατί έχει άδικα ξοδευτεί ανθρώπινο και υλικό δυναμικό, ενώ και οι δύο Πρόεδροι είναι αυτοπαγιδευμένοι στο να δείξουν, εντοπίως και διεθνώς, ότι δεν υποχωρούν. Και θέλουν ειρήνη πολύ κοντά στην θέληση του καθενός, ως προς το είδος αυτής της ειρήνης και τη νέα κατανομή των σφαιρών επιρροής των δύο υπερδυνάμεων στην Ουκρανία.
Έτσι όπως έχει μπλέξει το πράγμα, ΗΠΑ και Ρωσία έχουν εκτεθεί διεθνώς, αλλά και μέσα στις χώρες τους. Και αυτό επιτείνει την αδιαλλαξία τους. Μέχρι στιγμής, ο κ. Τραμπ δεν έχει, ως φαίνεται, πετύχει να γίνει «ειρηνοποι-ός» και να φέρει τη Ρωσία κοντά στη Δύση, αλλά ούτε και ο Ρώσος Πρόεδρος έχει κάποια προοπτική νίκης, αφού συγκρούεται πλέον με το ΝΑΤΟ και όχι μόνον με την Ουκρανία.
Το παράδοξο είναι το πως και οι δύο πλευρές αρχικά έδειξαν σνομπισμό απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο κ. Τραμπ, βέβαια, μπήκε σ’ αυτό που λέγεται, δηλαδή προσγειώθηκε και ακολουθεί φιλοευρωπαϊκή πολιτική και πιο απλά, «το δρόμο της Καμήλας». Τα πράγματα είναι απλά. Αντί οι δύο ηγέτες, Τραμπ και Πούτιν, να συναντώνται στην άλλη άκρη του πλανήτη, μπορούσαν να συμφωνήσουν να δεχτούν την παρέμβαση της Ε.Ε. Κάτι πολύ βολικό πολιτικά, αλλά και ως άλλοθι για να συμφωνήσουν και να επιβάλλουν την κατάπαυση του πυρός στη δύστυχη Ουκρανία. Μπορεί στο τέλος, όσο και απίθανο να φαντάζει αυτό, να συμβεί, καθώς η Ε.Ε. μπορεί να λειτουργήσει ως Εγγυήτρια Δύναμη σε ό,τι συμφωνηθεί και εφαρμοστεί. Θα δούμε!!! Άλλωστε, οι ευρωπαϊκές χώρες υπήρξαν μέχρι πριν 3,5 χρόνια πελάτες της Ρωσίας στο πετρέλαιο και το φυσικό αέριο και μπορούν πάλι να γίνουν.
