Ο Πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι επιμένει εδώ και καιρό ότι οι ΗΠΑ και η Ευρώπη πρέπει να αναλάβουν δεσμεύσεις για να αποτρέψουν περαιτέρω ρωσική επιθετικότητα. Η μορφή που θα λάβουν αυτές οι δεσμεύσεις θα μπορούσε να επηρεάσει την αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης για τις επόμενες δεκαετίες σύμφωνα με την ανάλυση του Bloomberg.

Η Ουκρανία έχει πληγεί από την αποτυχία του Μνημονίου της Βουδαπέστης του 1994, στο πλαίσιο του οποίου η Ρωσία, οι ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο έδωσαν εγγυήσεις ασφάλειας — δεσμευόμενες να σεβαστούν την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας και να απέχουν από τη χρήση στρατιωτικής βίας — σε αντάλλαγμα για την παραίτηση του Κιέβου από τα πυρηνικά όπλα που κληρονόμησε από τη διαλυμένη Σοβιετική Ένωση. Η Ρωσία παραβίασε αυτές τις δεσμεύσεις 20 χρόνια αργότερα με την εισβολή και την επακόλουθη προσάρτηση της χερσονήσου της Κριμαίας στην Ουκρανία.

Ο Ζελένσκι θα ήθελε η Ουκρανία να γίνει τελικά μέλος του Οργανισμού Βορειοατλαντικού Συμφώνου, ώστε να απολαμβάνει προστασία βάσει αυτού που θεωρείται το χρυσό πρότυπο των εγγυήσεων ασφάλειας: το Άρθρο 5. Η ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ αποτελεί κόκκινη γραμμή για τη Ρωσία. Ενώ αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου έχουν δηλώσει ότι ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν είναι ανοιχτός στο να επιτρέψει μια ρύθμιση «τύπου Άρθρου 5», το Κρεμλίνο δεν έχει επιβεβαιώσει ότι αυτό ισχύει.

Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι αναμένει από τις ευρωπαϊκές χώρες να αναλάβουν το μεγαλύτερο μέρος του βάρους της διασφάλισης της ασφάλειας της Ουκρανίας και ότι οι ΗΠΑ θα «τις βοηθήσουν». Ενώ οι ηγέτες της Ευρώπης συζητούν τι είναι διατεθειμένοι να προσφέρουν και προσπαθούν να πείσουν τις ΗΠΑ να υποστηρίξουν τις προσπάθειές τους, η Ουκρανία συνεχίζει να επιδιώκει βαθύτερη περιφερειακή ολοκλήρωση, καθώς επιδιώκει την ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τι είναι το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ;

Είναι μια δέσμευση συλλογικής άμυνας, που περιλαμβάνεται στη συνθήκη ίδρυσης του ΝΑΤΟ, η οποία ορίζει ότι μια ένοπλη επίθεση εναντίον ενός μέλους της συμμαχίας στην Ευρώπη ή τη Βόρεια Αμερική «θα θεωρείται επίθεση εναντίον όλων».

Το άρθρο 5 ορίζει ότι τα μέλη του ΝΑΤΟ θα συνδράμουν τον σύμμαχό τους που δέχεται επίθεση, είτε ατομικά είτε από κοινού με τα άλλα μέλη, αφού συμφωνήσουν ότι η κατάσταση το δικαιολογεί. Κάθε χώρα θα αναλάβει δράση «όπως κρίνει απαραίτητο». Αυτή η δέσμευση έχει ως στόχο να αυξήσει τους κινδύνους για κάθε πιθανό επιτιθέμενο.

Η ρήτρα ορίζει τη βοήθεια ως «συμπεριλαμβανομένης της χρήσης ένοπλης δύναμης», αλλά δεν επιβάλλει αυτόματη στρατιωτική δράση, και το ΝΑΤΟ δηλώνει ότι η αντίδραση κάθε μέλους εξαρτάται από τους υλικούς πόρους του. Η προσεκτική διατύπωση του άρθρου 5 προέρχεται από την απροθυμία των ΗΠΑ στη δεκαετία του 1940, όταν διαπραγματευόταν η Συνθήκη του Βορείου Ατλαντικού, να εμπλακούν αυτόματα σε έναν πόλεμο στην Ευρώπη.

Το άρθρο 5 δεν έχει ακόμη ενεργοποιηθεί ως απάντηση σε στρατιωτική επίθεση από κράτος και μέχρι στιγμής έχει επικαλεστεί μόνο μία φορά — μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 στις ΗΠΑ. Η απάντηση των μελών του ΝΑΤΟ περιελάμβανε την αποστολή αεροσκαφών για την περιπολία του αμερικανικού εναέριου χώρου και την ανάπτυξη πλοίων για την παρακολούθηση της Μεσογείου.

Πόσο πιθανό είναι να ενταχθεί η Ουκρανία στο ΝΑΤΟ;

Η Ουκρανία επιθυμεί από καιρό να γίνει μέλος της συμμαχίας. Το 2019 τροποποίησε ακόμη και το σύνταγμά της για να κατοχυρώσει την ένταξη στο ΝΑΤΟ, καθώς και στην ΕΕ, ως στρατηγικό στόχο.

Η τρέχουσα στάση του ΝΑΤΟ είναι ότι υποστηρίζει την Ουκρανία στην «αμετάκλητη πορεία» της προς την ένταξη. Δηλώνει ότι θα προσκαλέσει την Ουκρανία να ενταχθεί «όταν οι σύμμαχοι συμφωνήσουν και πληρούνται οι προϋποθέσεις» — μια διατύπωση που δεν παρέχει χρονοδιάγραμμα ή σαφήνεια σχετικά με τα κριτήρια που πρέπει να πληροί η Ουκρανία.

Για να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ, μια χώρα πρέπει να γίνει δεκτή ομόφωνα από τα υπάρχοντα μέλη. Η Ουγγαρία και η Σλοβακία, που έχουν σχετικά φιλικές σχέσεις με τη Ρωσία, αντιτίθενται στην ένταξη της Ουκρανίας. Η τρέχουσα θέση της Γερμανίας είναι ότι αυτό δεν μπορεί να συμβεί όσο η χώρα βρίσκεται σε πόλεμο. Και ο Τραμπ δήλωσε τον Αύγουστο ότι είναι «αδύνατο» να ενταχθεί η Ουκρανία στο ΝΑΤΟ.

Ο Πούτιν αντιτίθεται έντονα στην ένταξη της Ουκρανίας στη συμμαχία και, γενικά, στην επέκταση του ΝΑΤΟ προς τα ανατολικά, στα σύνορα της Ρωσίας. Μέρος της αιτιολόγησής του για την έναρξη μιας πλήρους εισβολής το 2022 ήταν να εξασφαλίσει ότι η Ουκρανία θα παραμείνει ουδέτερη.

Τι θα μπορούσε να συνεπάγεται η προστασία της Ουκρανίας «τύπου άρθρου 5»;

Στις αρχές του 2025, η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζιόρτζια Μελόνι πρότεινε να προσφερθεί στην Ουκρανία η ασφάλεια του ΝΑΤΟ χωρίς πραγματική συμμετοχή. Η ιδέα επανήλθε στο προσκήνιο καθώς οι ΗΠΑ και οι ευρωπαίοι σύμμαχοι συζητούν πιθανές εγγυήσεις ασφάλειας.

Το σχέδιο της Μελόνι αναγνωρίζει ότι η ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ δεν είναι εφικτή, αλλά προσφέρει έναν μηχανισμό συλλογικής βοήθειας ως την επόμενη καλύτερη επιλογή, σύμφωνα με πληροφορίες που έδωσαν στο Bloomberg άτομα που είναι εξοικειωμένα με τις συζητήσεις.

Σύμφωνα με την πρόταση, οι χώρες που έχουν ήδη συνάψει διμερείς συμφωνίες με την Ουκρανία θα συνεννοούνται γρήγορα για την αντίδρασή τους σε περίπτωση νέας ρωσικής επίθεσης. Θα αποφασίζουν εντός 24 ωρών αν θα συνδράμουν την Ουκρανία. Η βοήθειά τους θα μπορούσε να περιλαμβάνει την παροχή ταχείας και διαρκούς αμυντικής υποστήριξης, την ενίσχυση του ουκρανικού στρατού, την προσφορά οικονομικής βοήθειας και την επιβολή κυρώσεων στη Ρωσία.

Τι ασφάλεια θα μπορούσε να προσφέρει στην Ουκρανία η ένταξη στην ΕΕ;

Η ΕΕ έχει τη δική της ρήτρα αμοιβαίας άμυνας, η οποία ορίζεται στο άρθρο 42.7 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Εάν ένα κράτος μέλος είναι θύμα ένοπλης επιθετικότητας, τα άλλα κράτη μέλη της ΕΕ έχουν «υποχρέωση να το βοηθήσουν και να το συνδράμουν με όλα τα μέσα που έχουν στη διάθεσή τους».

Αυτή η διατύπωση είναι πιο ισχυρή από εκείνη του άρθρου 5, το οποίο υποχρεώνει τα μέλη του ΝΑΤΟ να λαμβάνουν τα μέτρα που κρίνουν απαραίτητα.

Όπως και στην περίπτωση της συλλογικής άμυνας του ΝΑΤΟ, η βοήθεια που παρέχουν τα κράτη μέλη της ΕΕ δεν συνεπάγεται απαραίτητα τη χρήση ένοπλης δύναμης. Το άρθρο 42.7 περιλαμβάνει μια επιφύλαξη που επιτρέπει σε χώρες όπως η Αυστρία και η Ιρλανδία να ανταποκριθούν με τρόπο που δεν παραβιάζει την πολιτική ουδετερότητά τους.

Η ρήτρα αμοιβαίας άμυνας της ΕΕ έχει επίσης ενεργοποιηθεί μόνο μία φορά — από τη Γαλλία μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στο Παρίσι το 2015.

Καθώς η προοπτική ένταξης της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ φαίνεται όλο και πιο μακρινή, η ένταξη στην ΕΕ έχει αναδειχθεί ως η κύρια μακροπρόθεσμη επιλογή για τη χώρα προκειμένου να διασφαλίσει την ασφάλειά της. Ωστόσο, η ένταξη στην ΕΕ είναι μια πολύπλοκη διαδικασία που διαρκεί χρόνια και, ενώ η Ουκρανία έλαβε το «καθεστώς υποψήφιας χώρας» αμέσως μετά την υποβολή της αίτησης ένταξης στον οργανισμό το 2022, η πορεία της προς την ένταξη έχει σταματήσει λόγω της αντίθεσης της Ουγγαρίας.

Υπάρχουν άλλες αμυντικές συμφωνίες που θα μπορούσε να επιδιώξει η Ουκρανία;

Μια άλλη επιλογή θα ήταν η Ουκρανία να βασιστεί σε διμερείς συμφωνίες αμοιβαίας άμυνας. Το πιο σημαντικό αποτρεπτικό μέσο θα ήταν μια συμφωνία με τις ΗΠΑ, δεδομένης της στρατιωτικής και οικονομικής επιρροής τους, αν και αυτό είναι απίθανο να συμβεί όσο ο Τραμπ είναι στην εξουσία.

Η Ιαπωνία υπέγραψε μια τέτοια συνθήκη με τις ΗΠΑ το 1951. Δίνει στις ΗΠΑ το δικαίωμα να έχουν στρατιωτικές δυνάμεις με βάση την Ιαπωνία σε αντάλλαγμα για την υπόσχεση να υπερασπιστούν τη χώρα σε περίπτωση επίθεσης. Η συμφωνία αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της ασφάλειας στην Ασία, θέτοντας τα θεμέλια για την οικονομική άνοδο της περιοχής.

Η συνθήκη προκάλεσε την οργή του Τραμπ κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του ως προέδρου των ΗΠΑ. Το 2019 την καταδίκασε ως μονόπλευρη, καθώς υπόσχεται αμερικανική βοήθεια σε περίπτωση επίθεσης κατά της Ιαπωνίας, αλλά δεν υποχρεώνει τον ιαπωνικό στρατό να υπερασπιστεί τις ΗΠΑ.

Είναι οι σύμμαχοι της Ουκρανίας διατεθειμένοι να δεσμευτούν για την αποστολή στρατευμάτων;

Νωρίτερα φέτος, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο ανέλαβαν την πρωτοβουλία να σχηματίσουν μια λεγόμενη «συμμαχία των προθύμων», η οποία σήμερα περιλαμβάνει περίπου 30 χώρες. Έχουν καταρτίσει σχέδια — και τα έχουν κοινοποιήσει στις ΗΠΑ — για μια πολυεθνική «δύναμη διαβεβαίωσης» που θα λειτουργεί ως ειρηνευτική δύναμη μόλις σταματήσουν οι τρέχουσες εχθροπραξίες στην Ουκρανία, ενώ θα βοηθά στην ανασυγκρότηση και θα διευκολύνει την επανέναρξη της κανονικής οικονομικής δραστηριότητας. Σύμφωνα με άτομα που είναι εξοικειωμένα με το θέμα, περίπου δέκα χώρες θα ήταν έτοιμες να συνεισφέρουν τέτοιες δυνάμεις. Ο Τραμπ έχει αποκλείσει την αποστολή αμερικανικών χερσαίων δυνάμεων, αλλά έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο αεροπορικής υποστήριξης.

Οι σύμμαχοι της Ουκρανίας επισημαίνουν όλο και περισσότερο τις ένοπλες δυνάμεις της χώρας ως την κύρια προστασία της. Τόσο το ΝΑΤΟ όσο και η ΕΕ έχουν εργαστεί για την ενίσχυση του στρατού της Ουκρανίας μέσω της εκπαίδευσης και της προμήθειας όπλων, και έχουν δεσμευτεί να συνεχίσουν να το κάνουν. Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του εκτελεστικού οργάνου της ΕΕ, έχει αναφερθεί σε αυτή τη στρατηγική ως μετατροπή της Ουκρανίας σε «ατσάλινο σκαντζόχοιρο που είναι δύσπεπτος για πιθανούς εισβολείς».

Το ΝΑΤΟ έχει δημιουργήσει δομές για τον συντονισμό των παραδόσεων όπλων και της εκπαίδευσης από τους συμμάχους, ενώ η ΕΕ έχει εντείνει τη βιομηχανική συνεργασία για να εμβαθύνει την ενσωμάτωση της αμυντικής βιομηχανίας της Ουκρανίας στον συνασπισμό.

Θα αποδεχτεί η Ρωσία εγγυήσεις ασφάλειας για την Ουκρανία;

Ενώ Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν μετά τη σύνοδο κορυφής της 15ης Αυγούστου στην Αλάσκα μεταξύ Τραμπ και Πούτιν ότι ο Ρώσος ηγέτης ήταν ανοιχτός σε εγγυήσεις ασφάλειας «τύπου άρθρου 5» για την Ουκρανία, το Κρεμλίνο δεν έχει επιβεβαιώσει δημοσίως ότι ο Πούτιν ανέλαβε τέτοια δέσ

Εν τω μεταξύ, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ δήλωσε ότι η Ρωσία πρέπει να έχει λόγο στις ρυθμίσεις ασφαλείας για την Ουκρανία και ότι σε αυτές θα μπορούσε να συμμετάσχει και η Κίνα — κάτι που ο Ζελένσκι έχει αποκλείσει. Το 2022, το Κρεμλίνο ζήτησε εγγυήσεις ασφαλείας που θα έδιναν στα κράτη εγγυητές — συμπεριλαμβανομένης της Ρωσίας και της Κίνας — δικαίωμα βέτο στην παροχή βοήθειας στην Ουκρανία σε περίπτωση επίθεσης.

Ποια άλλα εμπόδια υπάρχουν για την καθιέρωση εγγυήσεων ασφαλείας;

Δεν είναι ακόμη σαφές ποιος θα αναλάβει το κόστος που συνδέεται με τις εγγυήσεις, και ορισμένες χώρες ενδέχεται να είναι διστακτικές να δεσμεύσουν κονδύλια.

Ένα άλλο σημαντικό εμπόδιο είναι η απουσία εκεχειρίας, η οποία θα καθόριζε, τουλάχιστον προσωρινά, τη γραμμή του μετώπου μεταξύ των ουκρανικών και των ρωσικών δυνάμεων. Ενώ ο Τραμπ πήγε στη συνάντησή του με τον Πούτιν στην Αλάσκα με στόχο να εξασφαλίσει συμφωνία για εκεχειρία, βγήκε με την άποψη ότι οι διαπραγματεύσεις πρέπει να παρακάμψουν την εκεχειρία και να προχωρήσουν απευθείας σε ειρηνευτική συμφωνία. Όσο συνεχίζονται οι μάχες, η πρώτη γραμμή είναι ρευστή, οπότε είναι δύσκολο για τους στρατιωτικούς σχεδιαστές να προβλέψουν το «μετά» και να υπολογίσουν πού, για παράδειγμα, θα μπορούσαν να τοποθετήσουν στρατεύματα ασφαλείας μόλις επιτευχθεί κατάπαυση του πυρός και ειρηνευτική συμφωνία.

Το συμπέρασμα είναι ότι είναι δύσκολο να διαπραγματευτείς ενώ οι μάχες συνεχίζονται.

Πηγή: lykavitos.gr

Το άρθρο Bloomberg: Η «παγίδα» των εγγυήσεων ασφαλείας για την Ουκρανία – Το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ και η προοπτική της ΕΕ εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Ο κίνδυνος είναι ορατός, δεδομένου ότι ο ισραηλινός στρατός ετοιμάζει χερσαία εισβολή στη Γάζα ως απάντηση στην επίθεση της τρομοκρατικής οργάνωσης. Ο αριθμός των νεκρών από την επίθεση της Χαμάς και τις συνεχιζόμενες ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές στη Γάζα ανέρχεται ήδη σε χιλιάδες. Υπάρχει δε η ανησυχία ότι οι τρομοκρατικές οργανώσεις σε Λίβανο και Συρία που υποστηρίζουν τη Χαμάς θα εμπλακούν στον πόλεμο.

Εάν υλοποιηθεί αυτό το σενάριο, το Bloomberg Economics εκτιμά ότι οι τιμές του πετρελαίου θα μπορούσαν να εκτιναχθούν στα 150 δολάρια το βαρέλι και ο ρυθμός ανάπτυξης της παγκόσμιας οικονομίας να συρρικνωθεί στο 1,7%, πτώση που θα κοστίσει στην παγκόσμια παραγωγή περίπου 1 τρισ. δολάρια.

Φυσικά, οι δευτερεύουσες επιπτώσεις δεν αποτελούν πρώτιστη ανησυχία εν μέσω της ανθρωπιστικής τραγωδίας που λαμβάνει χώρα την τελευταία εβδομάδα. Η συντριπτική πλειοψηφία των νεκρών, και από τις δύο πλευρές, είναι άμαχοι. Δεκάδες Ισραηλινοί όμηροι κρατούνται στη Γάζα. Οι πυραυλικές επιθέσεις και η διαφαινόμενη χερσαία επίθεση του Ισραήλ απειλούν τις ζωές των Παλαιστινίων που έχουν εγκλωβιστεί στον θύλακα, χωρίς έξοδο διαφυγής. Η καταστροφή αυτή εντείνει το θυμικό, καθιστώντας την κλιμάκωση της σύγκρουσης πιο πιθανή.

Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, όπως σημειώνει το Bloomberg Economics, μπορεί να προκαλέσει δονήσεις σε όλο τον κόσμο, δεδομένου ότι η περιοχή αποτελεί κρίσιμο προμηθευτή προϊόντων ενέργειας και βασικό διάδρομο για τη ναυτιλία. Ο αραβο-ισραηλινός πόλεμος του 1973, που οδήγησε στην επιβολή εμπάργκο στο πετρέλαιο και σε στασιμότητα των βιομηχανικών οικονομιών για χρόνια, αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Άλλες συγκρούσεις είχαν πιο περιορισμένο αντίκτυπο, ακόμη κι όταν το κόστος σε ανθρώπινες ζωές ήταν βαρύ.

Η παγκόσμια οικονομία σήμερα μοιάζει ευάλωτη. Ακόμη προσπαθεί να ανακάμψει από την έκρηξη του πληθωρισμού που επιδείνωσε η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, πέρυσι. Ένας νέος πόλεμος σε μια περιοχή που αποτελεί επίσης πηγή ενέργειας θα μπορούσε να αναζωπυρώσει τις πληθωριστικές πιέσεις. Οι ευρύτερες συνέπειες θα μπορούσαν να εκταθούν από την αναζωπύρωση της αναταραχής εν γένει στον αραβικό κόσμο ως τις προεδρικές εκλογές του επόμενου έτους στις ΗΠΑ, όπου η τιμή της βενζίνης παίζει καταλυτικό ρόλο στην ψυχολογία των ψηφοφόρων.

Όλες αυτές οι πιθανές επιπτώσεις εξαρτώνται από το πώς θα εξελιχθεί ο πόλεμος τις επόμενες εβδομάδες ή μήνες. Το Bloomberg Economics εξετάζει τον πιθανό αντίκτυπο στην παγκόσμια ανάπτυξη και τον πληθωρισμό σε τρία σενάρια.

Και στα τρία σενάρια, το αποτέλεσμα είναι το ίδιο -αύξηση της τιμής του πετρελαίου, αύξηση του πληθωρισμού, επιβράδυνση της ανάπτυξης- αλλά το μέγεθος του αντίκτυπου διαφέρει. Όσο διευρύνεται η σύρραξη, τόσο περισσότερο οι επιπτώσεις ξεφεύγουν από το περιφερειακό επίπεδο και επεκτείνονται στην παγκόσμια οικονομία.

Σενάριο 1: Η σύγκρουση περιορίζεται στη Γάζα

Το 2014, η απαγωγή και η δολοφονία τριών Ισραηλινών από τη Χαμάς αποτέλεσε το έναυσμα για μια χερσαία επίθεση του Τελ Αβίβ στη Γάζα που άφησε πίσω της περισσότερους από 2.000 νεκρούς. Η σύγκρουση δεν επεκτάθηκε πέραν της παλαιστιανικής επικράτειας και ο αντίκτυπός της στις τιμές του πετρελαίου -και την παγκόσμια οικονομία- δεν ήταν σημαντικός.

Ο αριθμός των νεκρών της προηγούμενης εβδομάδας είναι ήδη υψηλότερος. Έτσι, μια πιθανή εξέλιξη της τρέχουσας σύρραξης είναι να επαναληφθεί η τραγική ιστορία του 2014 – σε συνδυασμό με την αυστηρότερη εφαρμογή των κυρώσεων που έχουν επιβάλει οι ΗΠΑ στο πετρέλαιο του Ιράν.

Η Τεχαράνη αύξησε την παραγωγή πετρελαίου της φέτος κατά 700.000 βαρέλια ημερησίως, καθώς οι ανταλλαγές κρατουμένων και το ξεπάγωμα περιουσιακών στοιχείων της σηματοδότησαν μια αναθέρμανση των σχέσεων με τις ΗΠΑ. Εάν αυτά τα βαρέλια πετρελαίου βγουν πάλι από την αγορά, υπό την πίεση των ΗΠΑ, το Bloomberg Economics εκτιμά ότι οι τιμές του πετρελαίου θα αυξηθούν κατά 3 έως 4 δολάρια.

Ο αντίκτυπος στην παγκόσμια οικονομία, σε αυτό το σενάριο, θα είναι ελάχιστος, ειδικά εάν η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα αντισταθμίσουν την απώλεια αξιοποιώντας την πλεονάζουσα δυναμικότητά τους.

Μιλώντας στη σύνοδο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, η Αμερικανίδα υπουργός Οικονομικών Τζάνετ Γέλεν τόνισε ότι οι ΗΠΑ “παρακολουθούν τις πιθανές οικονομικές επιπτώσεις από την κρίση”, αλλά πρόσθεσε ότι δεν αναμένουν πως θα αποτελέσει “σημαντικό καταλύτη για τις παγκόσμιες οικονομικές προοπτικές”. Εάν η σύγκρουση παραμείνει περιορισμένη, πιθανότατα η αξιολόγησή της θα αποδειχθεί ορθή.

Σενάριο 2: Πόλεμος διά αντιπροσώπων

Τι γίνεται όμως εάν η σύρραξη δεν περιοριστεί στη Γάζα; Η Χεζμπολάχ -πολιτικός φορέας και στρατιωτική οργάνωση που υποστηρίζεται από το Ιράν και αποτελεί ισχυρό παίκτη στον Λίβανο- έχει ήδη ανταλλάξει πυρά με τις ισραηλινές δυνάμεις στα σύνορα των δύο χωρών, ενώ έχει δηλώσει ότι έπληξε θέση του ισραηλινού στρατού με τηλεκατευθυνόμενους πυραύλους.

Εάν η σύγκρουση εξαπλωθεί στον Λίβανο και τη Συρία, όπου το Ιράν επίσης υποστηρίζει ένοπλες ομάδες, θα εξελιχθεί ουσιαστικά σε έναν πόλεμο δι’ αντιπροσώπων μεταξύ του Ιράν και του Ισραήλ. Γεγονός που θα αυξήσει τις οικονομικές επιπτώσεις.

“Το Ιράν και η Χεζμπολάχ παρακολουθούν και αξιολογούν την κατάσταση”, δήλωσε ο Γιαΐρ Γκολάν, πρώην υπαρχηγός του ισραηλινού στρατού. “Εάν η Χεζμπολάχ εμπλακεί στη σύγκρουση, αυτό μπορεί να συμβεί μετά την έναρξη της χερσαίας επιχείρησης στη Γάζα”, πρόσθεσε.

Μια τέτοια κλιμάκωση θα αυξήσει την πιθανότητα μιας άμεσης σύγκρουσης μεταξύ του Ισραήλ και του Ιράν, οδηγώντας πιθανότατα τις τιμές του πετρελαίου υψηλότερα. Κατά τη διάρκεια του σύντομου αλλά αιματηρού πολέμου μεταξύ του Ισραήλ και της Χεζμπολάχ το 2006, η τιμή του αργού εκτινάχθηκε κατά 5 δολάρια το βαρέλι. Πέραν του σοκ που προβλέπει το πρώτο σενάριο, μια ανάλογη κίνηση σήμερα θα έστελνε την τιμή του αργού 10% υψηλότερα, πέριξ των 94 δολαρίων το βαρέλι.

Επιπλέον, ενδέχεται να αυξηθούν οι εντάσεις στην ευρύτερη περιοχή. Η Αίγυπτος, ο Λίβανος και η Τυνησία βρίσκονται σε οικονομικό και πολιτικό τέλμα. Η απάντηση του Ισραήλ στην τρομοκρατική επίθεση της Χαμάς θα μπορούσε να προκαλέσει αντιδράσεις. Και δεν είναι δύσκολο οι αντι-ισραηλινές διαδηλώσεις να εξελιχθούν σε αντικυβερνητικές διαμαρτυρίες. Μια επανάληψη της Αραβικής Άνοιξης -το κύμα διαμαρτυρίας και εξεγέρσεων που οδήγησε σε ανατροπές κυβερνήσεων στις αρχές της δεκαετίας του 2010- δεν μπορεί να αποκλειστεί.

Ο οικονομικός αντίκτυπος στην παγκόσμια οικονομία σε αυτό το σενάριο θα προέλθει από δύο σοκ: από το “άλμα” κατά 10% των τιμών του πετρελαίου και από την κίνηση αποφυγής του κινδύνου στις χρηματοπιστωτικές αγορές, όπως συνέβη και κατά τη διάρκεια της Αραβικής Άνοιξης. Ήδη, καταγράφεται μια τέτοια κίνηση στην αύξηση κατά 8 μονάδες του δείκτη VIX, ο οποίος χρησιμοποιείται ευρέως ως μέτρο αποστροφής του κινδύνου.

Αποτέλεσμα θα είναι η επιβάρυνση κατά 0,3% του ρυθμού ανάπτυξης της παγκόσμιας οικονομίας το επόμενο έτος -με απώλεια παραγωγής ύψους 300 δισ. δολαρίων- που θα επιβραδύνει την παγκόσμια ανάπτυξη στο 2,4%. Με εξαίρεση την κρίση του κορονοϊού το 2020 και την παγκόσμια ύφεση του 2009, θα πρόκειται για τον πιο ασθενή ρυθμό ανάπτυξης σε διάστημα τριών δεκαετιών.

Η αύξηση των τιμών του πετρελαίου θα προσθέσει επίσης περίπου 0,2% στον παγκόσμιο πληθωρισμό, κρατώντας τον κοντά στο 6% και διατηρώντας την πίεση προς τις κεντρικές τράπεζες να συνεχίσουν τη νομισματική σύσφιξη παρά την απογοητευτική ανάπτυξη.

Σενάριο 3: Πόλεμος Ιράν – Ισραήλ

Το σενάριο μιας άμεσης σύγκρουσης μεταξύ του Ιράν και του Ισραήλ συγκεντρώνει μικρές πιθανότητες, αλλά είναι το πιο επικίνδυνο. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να αποτελέσει το έναυσμα για μια παγκόσμια ύφεση. Η εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου και η αποφυγή ριψοκίνδυνων περιουσιακών στοιχείων θα επέφεραν σημαντικό πλήγμα στην ανάπτυξη και θα ωθούσαν τον πληθωρισμό υψηλότερα.

“Κανείς στην περιοχή, ούτε καν το Ιράν, δεν θέλει να δει τη σύγκρουση Χαμάς – Ισραήλ να κλιμακώνεται σε έναν περιφερειακό πόλεμο”, σημειώνει ο Χασάν Αλχασάν, ερευνητής στο Διεθνές Ινστιτούτο Στρατηγικών Μελετών. Αυτό δεν σημαίνει βέβαια ότι δεν θα συμβεί, ειδικά μετά την εκτίναξη του θυμικού όλων. “Η πιθανότητα ενός λανθασμένου υπολογισμού είναι μεγάλη”, προσθέτει.

Το Ισραήλ θεωρεί εδώ και χρόνια τις πυρηνικές φιλοδοξίες του Ιράν ως υπαρξιακή απειλή. Οι κινήσεις της Τεχεράνης να οικοδομήσει μια στρατιωτική συμμαχία με τη Ρωσία, η αποκατάσταση των διπλωματικών δεσμών με τη Σαουδική Αραβία και η εξομάλυνση των σχέσεων με τις ΗΠΑ έχουν εντείνει αυτές τις ανησυχίες.

Το Ισραήλ και οι ΗΠΑ έχουν στείλει ανάμεικτα μηνύματα σχετικά με τη συνενοχή του Ιράν στην επίθεση της Χαμάς. “Υπάρχουν ορισμένες ενδείξεις ότι μπορεί να το γνώριζαν”, δήλωσε ο υπουργός Στρατηγικών Σχέσεων του Ισραήλ, Ρον Ντέρμερ, στις 9 Οκτωβρίου. Αμερικανοί αξιωματούχοι λένε ότι έχουν αποδείξεις πως οι ηγέτες του Ιράν πιάστηκαν εξαπίνης, σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times στις 11 Οκτωβρίου, περιγράφοντας ωστόσο το Ιράν ως συνένοχο υπό μια ευρύτερη έννοια, καθώς χρηματοδοτεί και εξοπλίζει τη Χαμάς.

Στο ενδεχόμενο μιας αντιπαράθεσης μεταξύ Ισραήλ και Ιράν, “η Τεχεράνη πιθανότατα θα επιδιώξει να ενεργοποιήσει όλο το δίκτυο των πληρεξουσίων και των εταίρων της στη Συρία, το Ιράκ, την Υεμένη και το Μπαχρέιν”, σημειώνει ο Αλχασάν, προσθέτοντας ότι “έχει έναν μακρύ κατάλογο σημαντικών και λιγότερο σημαντικών δυτικών στόχων στην περιοχή για να διαλέξει”.

Σε αυτό το σενάριο, η αύξηση των εντάσεων μεταξύ των υπερδυνάμεων θα επιδεινώσει τη μεταβλητότητα. Οι ΗΠΑ είναι στενός σύμμαχος του Ισραήλ, ενώ η Κίνα και η Ρωσία εμβαθύνουν τους δεσμούς τους με το Ιράν. Δυτικοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι ανησυχούν πως η Κίνα και η Ρωσία θα εκμεταλλευτούν τη σύγκρουση για να αποσπάσουν την διεθνή προσοχή και την παροχή στρατιωτικών πόρων από άλλα μέτωπα του πλανήτη.

Με περίπου το 1/5 της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου να προέρχεται από την περιοχή του Κόλπου, οι τιμές θα εκτοξευθούν στα ύψη. Δεν αποκλείεται δε μια επανάληψη της επίθεσης στις εγκαταστάσεις της Aramco από φιλοϊρανούς μαχητές το 2019, που έθεσε εκτός λειτουργίας σχεδόν το ήμισυ της προμήθειας πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας.

Η τιμή του αργού μπορεί να μην τετραπλασιαστεί, όπως έγινε το 1973 όταν τα αραβικά κράτη επέβαλαν εμπάργκο ως αντίποινα για την υποστήριξη των ΗΠΑ προς το Ισραήλ στον τότε πόλεμο. Αλλά εάν το Ισραήλ και το Ιράν αρχίσουν να εκτοξεύουν πυραύλους εκατέρωθεν, οι τιμές του πετρελαίου θα μπορούσαν να αυξηθούν στα επίπεδα που ανήλθαν μετά την εισβολή του Ιράκ στο Κουβέιτ, το 1990. Δεδομένου ότι σήμερα η τιμή του αργού βρίσκεται σε πολύ υψηλότερο επίπεδο, μια αύξηση τέτοιου μεγέθους θα μπορούσε να στείλει την τιμή του στα 150 δολάρια το βαρέλι.

Η πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, μάλιστα, ενδεχομένως να μην μπορέσει να σώσει την κατάσταση εάν το Ιράν αποφασίσει να κλείσει τα Στενά του Ορμούζ, μέσω των οποίων διέρχεται το 1/5 των ημερήσιων πετρελαϊκών ροών του πλανήτη. Θα προκαλέσει επίσης μια πιο ακραία τάση αποφυγής του κινδύνου στις χρηματιστηριακές αγορές, ενδεχομένως συγκρίσιμη με αυτήν του 1990, όταν ο VIX σκαρφάλωσε 16 μονάδες υψηλότερα.

Λαμβάνοντας υπόψη όλα τα παραπάνω, το Bloomberg Economics προβλέπει μείωση της παγκόσμιας ανάπτυξης κατά 1% το 2024, στο 1,7%. Όπως σημειώνει, το να προσδιοριστεί μια παγκόσμια ύφεση είναι δύσκολο: η ραγδαία ανάπτυξη οικονομιών όπως η Κίνα καταδεικνύει ότι μια πραγματική ύφεση αποτελεί σπάνια εξέλιξη. Όμως, ένας ρυθμός ανάπτυξης της τάξης του 1,7% συνάδει με ύφεση. Εξαιρώντας σε αυτήν την περίπτωση τα σοκ που προκάλεσαν η πανδημία του κορονοϊού και η παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση, θα πρόκειται και πάλι για τον χειρότερο ρυθμό ανάπτυξης από το 1982 – όταν η Fed αύξησε τα επιτόκιά της προκειμένου να περιορίσει τον πληθωρισμό που προκάλεσε το πετρελαϊκό σοκ της δεκαετίας του 1970.

Ένα τόσο μεγάλο πετρελαϊκό σοκ θα εκτροχιάσει επίσης την παγκόσμια προσπάθεια μείωσης των τιμών – διατηρώντας τον παγκόσμιο πληθωρισμό στο 6,7% το επόμενο έτος. Στις ΗΠΑ, ο στόχος της Fed για πληθωρισμό 2% θα παραμείνει ανέφικτος, ενώ η ακριβή βενζίνη θα αποτελέσει τροχοπέδη για την προεκλογική εκστρατεία του προέδρου Τζο Μπάιντεν.

Μπαίνουμε σε σκοτεινό μονοπάτι

Σε κάθε περίπτωση, το Bloomberg Economics σημειώνει ότι μπαίνουμε σε ένα σκοτεινό μονοπάτι.

Ο μεγάλος αριθμός των θυμάτων στο Ισραήλ αυξάνει την πιθανότητα αιματηρών αντιποίνων και ενός περιφερειακού πολέμου. Αν και η ζυγαριά εξακολουθεί να γέρνει προς το σενάριο μιας περιορισμένης σύγκρουσης, με υψηλό κόστος σε ανθρώπινο επίπεδο αλλά με περιορισμένο αντίκτυπο στην οικονομία και τις αγορές.

Ωστόσο, ένα είναι βέβαιο: οι ελπίδες για μια πιο σταθερή κατάσταση στη Μέση Ανατολή έχουν εξανεμιστεί. Τα τελευταία χρόνια, η επαναπροσέγγιση της Σαουδικής Αραβίας με το Ιράν και οι ειρηνευτικές συνθήκες μεταξύ του Ισραήλ και αρκετών αραβικών κρατών -με την προοπτική ότι θα ακολουθούσαν σύντομα και οι Σαουδάραβες- είχαν εγείρει ελπίδες ότι μπορεί επιτέλους να τερματιστούν οι διαμάχες δεκαετιών που βιώνει η περιοχή.

Αντ’ αυτού, όμως, σήμερα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια νέα ανάφλεξη. Άλλωστε, και η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, ο εμπορικός πόλεμος ΗΠΑ – Κίνας και οι αυξανόμενες εντάσεις με “μήλο της Έριδος” την Ταϊβάν καταδεικνύουν ότι η γεωπολιτική έχει καταστεί εκ νέου η κινητήριος δύναμη των οικονομιών και των αγορών. Στη Μέση Ανατολή, βέβαια, αυτό δεν άλλαξε ποτέ.

Πηγή: businessnews.gr

Το άρθρο Bloomberg: Η κλιμάκωση του πολέμου απειλεί την παγκόσμια ανάπτυξη- Τα τρία σενάρια εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

«Δεν έχουμε τίποτα να κερδίσουμε από μια πολύ επιθετική Τουρκία που κόβει τους δεσμούς της με τη Δύση», δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης σε συνέντευξή του στην τηλεόραση του Bloomberg στη Νέα Υόρκη. «Έχουμε φτάσει σε ένα σημείο όπου μπορούμε να είμαστε αρκετά αισιόδοξοι ότι η Τουρκία καταλαβαίνει επίσης πού βρίσκονται τα μακροπρόθεσμα συμφέροντά της», πρόσθεσε ο πρωθυπουργός.

Το ελληνικό πλεονέκτημα

Η Τουρκία, μετά την επανεκλογή του Ερντογάν τον Ιούνιο, έχει ξεκινήσει να ανοικοδομεί την οικονομική της αξιοπιστία, διορίζοντας νέο διοικητή της κεντρικής τράπεζας και υπουργό Οικονομικών προκειμένου να τραβήξει μια γραμμή από τις πολιτικές του πρόσφατου παρελθόντος. Παρά τις απότομες αυξήσεις των επιτοκίων, η λίρα έχει υποχωρήσει κατά 32% φέτος και η χώρα χρειάζεται να προσελκύσει ξένες επενδύσεις.

Και οι δύο πλευρές γνωρίζουν ότι η προσέγγιση μπορεί να είναι ζωτικής σημασίας για αυτές τις προσπάθειες, εν μέρει επειδή η ιδιότητα μέλους της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Ένωση της δίνει ένα αβαντάζ σε σχέση με την Τουρκία.

Έλληνες αξιωματούχοι είναι καλά προετοιμασμένοι να ασκήσουν πίεση για συγκεκριμένα μέτρα που ζητά από την Ευρώπη η Τουρκία, ισχυρίζεται το Bloomberg στο δημοσίευμά του.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο νωρίτερα φέτος επέκρινε την Τουρκία για την στάση της στο Κυπριακό. Μια έκθεση της ΕΕ ανέφερε ότι η ένταξη της Τουρκίας «δεν μπορεί να συνεχιστεί υπό τις παρούσες συνθήκες» και επικρίθηκε η έλλειψη προόδου στην επίλυση των διαφορών και οι μη εξουσιοδοτημένες γεωτρήσεις στα παρακείμενα ύδατα.

Η Ελλάδα και η Τουρκία έχουν μακρά ιστορία διαφωνιών, συμπεριλαμβανομένων των θαλάσσιων ζωνών, των εναερίων χώρων και της Κύπρου. Ωστόσο, οι δύο χώρες έχουν επίσης σημαντικά κοινά συμφέροντα, όπως η καταπολέμηση της τρομοκρατίας και η διασφάλιση της περιφερειακής σταθερότητας.

Μια προσέγγιση μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας θα μπορούσε να έχει σημαντικά οφέλη για την ευρύτερη περιοχή. Θα μπορούσε να συμβάλει στη μείωση της έντασης, στην προώθηση του εμπορίου και των επενδύσεων και στην ενίσχυση της ασφάλειας.

Οι διαφορές που κρατούν σε αντιπαράθεση Τουρκία και Ελλάδα

Με την επανεκλογή και των δύο ηγετών τους αυτό το καλοκαίρι, ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έχουν πλέον τον απαραίτητο χρόνο και χώρο για να επιλύσουν τις διαφωνίες που ταλαιπωρούν τις σχέσεις των δύο χωρών για δεκαετίες.

Η απόσταση στο Κυπριακό δεν δείχνει να γεφυρώνεται, την ώρα που ο πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία έχει φέρει στην επιφάνεια την ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής. Η πρόοδος των συνομιλιών θα επέτρεπε την εξαγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου από την ανατολική Μεσόγειο στις τουρκικές αγορές και στην Ευρώπη μέσω αγωγού από την Κύπρο, επισημαίνει το Bloomberg.

Ελάχιστο κοινό έδαφος

Η πορεία προς την προσέγγιση χαράσσεται από μια σειρά υψηλού επιπέδου συναντήσεων που θα πραγματοποιηθούν  μέχρι τον Δεκέμβριο, όπου αυτά τα ζητήματα θα βρίσκονται στην ατζέντα. Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, οι δύο ηγέτες συναντήθηκαν στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη για δεύτερη φορά μέσα σε δύο μήνες.

Η πρόκληση έγκειται στο γεγονός  ότι, ενώ μπορεί να υπάρχει πρωτοφανής πολιτική βούληση μεταξύ των δύο πλευρών, υπάρχει ελάχιστο κοινό έδαφος. Σύμφωνα με ανθρώπους που γνωρίζουν την ουσία των συνομιλιών και τη διαπραγματευτική θέση κάθε πλευράς, μια κοινή συμφωνία είναι πιθανό να παραμείνει «όνειρο θερινής νυκτός».

Θολά νερά

Επιπλέον, η Ελλάδα επιθυμεί να διαχωρίσει το ζήτημα της οριοθέτησης της θαλάσσιας ζώνης, φέρνοντάς το ενώπιον διεθνών δικαστηρίων. Ωστόσο, η Τουρκία θέλει να αντιμετωπίσει το κουβάρι των αμοιβαίων διαφωνιών ως πακέτο, σύμφωνα με το ειδησεογραφικό πρακτορείο. .

«Μιλάμε μόνο για μία κύρια διαφωνία. Και η αλήθεια είναι ότι δεν υπάρχει τρόπος να μιλήσουμε ουσιαστικά με την Τουρκία, εάν συνεχίζουν να αμφισβητούν την κυριαρχία των ελληνικών νησιών», δήλωσε ο Μητσοτάκης. «Κανένας πρωθυπουργός, σίγουρα όχι εγώ, δεν θα ήταν πρόθυμος να συμμετάσχει σε αυτή τη συζήτηση. Έτσι, αυτό είναι εκτός συζήτησης. Και το έκανα πολύ σαφές στον πρόεδρο Ερντογάν», πρόσθεσε ο Έλληνας πρωθυπουργός.

Πηγή: ot.gr

Το άρθρο Bloomberg: «Aσσος στο μανίκι» της Ελλάδας η οικονομική κρίση της Τουρκίας εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Αν έχουν δίκιο, θα υπάρξουν ευρείες συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία και τις χρηματοπιστωτικές αγορές.

Το αμερικανικό νόμισμα διαπραγματεύεται στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 15 μηνών μετά τις ενδείξεις μείωσης του πληθωρισμού που ενίσχυσαν τα στοιχήματα ότι η Fed θα σταματήσει σύντομα την αύξηση των επιτοκίων. Οι «αρκούδες» του δολαρίου πηγαίνουν ένα ακόμα βήμα πιο κάτω, υποστηρίζοντας ότι είναι αναπόφευκτο να έρθουν μειώσεις επιτοκίων, κάτι που η αγορά βλέπει να συμβαίνει κάποια στιγμή το 2024.

«Η πρόβλεψη μας ότι το δολάριο θα εισέλθει σε μια πολυετή πτωτική τάση βασίζεται εν μέρει στο γεγονός ότι ο κύκλος σύσφιξης της Fed θα μετατραπεί σε έναν κύκλο χαλάρωσης και αυτό θα ρίξει το δολάριο προς τα κάτω, ακόμη και όταν θα αρχίσουν να μειώνουν τα επιτόκια και άλλες κεντρικές τράπεζες» τόνισε ο Στίβεν Μπάροου της Standard Bank σε σημείωμα την Παρασκευή.

Ο δείκτης δολαρίου του Bloomberg βούτηξε 2% την περασμένη εβδομάδα, η μεγαλύτερη εβδομαδιαία πτώση από το πενθήμερο έως τις 11 Νοεμβρίου.

Όπως υπογραμμίζει το Bloomberg, οι συνέπειες από μια μακροπρόθεσμη αποδυνάμωση του δολαρίου θα είναι τεράστιες. Πρώτον, θα μείωνε τις τιμές εισαγωγών για τις αναπτυσσόμενες χώρες, συμβάλλοντας στη μείωση των πληθωριστικών πιέσεων. Η υποχώρηση του δολαρίου θα ενίσχυε επίσης νομίσματα όπως το γιεν, το οποίο υποχωρεί εδώ και μήνες, και θα ανέτρεπε δημοφιλείς επενδυτικές στρατηγικές που συνδέονται με ένα ασθενέστερο γιεν. Γενικότερα, ένα πιο αδύναμο αμερικανικό νόμισμα θα έτεινε να ενισχύσει τις εξαγωγές των αμερικανικών επιχειρήσεων σε βάρος των ομολόγων τους στην Ευρώπη, την Ασία και αλλού.

Η πτώση του δείκτη του δολαρίου Bloomberg κατά 2% την περασμένη εβδομάδα συνέβαλε επίσης στην άνοδο των εμπορευμάτων με τιμές δολαρίου, όπως το πετρέλαιο και ο χρυσός.

Πολλοί επενδυτές περίμεναν μια κάμψη του δολαρίου εδώ και μήνες και το sell-off έχει οδηγήσει τους διαχειριστές κεφαλαίων να προετοιμάζονται για υπεραπόδοση σε νομίσματα όπως το γιεν και τα νομίσματα των αναδυόμενων αγορών.

«Η πιο πιθανή εξέλιξη είναι το δολάριο να παραμείνει αδύναμο τους επόμενους μήνες», δήλωσε ο Πίτερ Βασάλο, διαχειριστής κεφαλαίων στην BNP Paribas Asset Management. Ποντάρει σε κέρδη για το δολάριο Αυστραλίας, το δολάριο Νέας Ζηλανδίας και την κορώνα Νορβηγίας.

Φυσικά, υπάρχει μακρά ιστορία επενδυτών που έχουν «καεί» από πρόωρα στοιχήματα για μειώσεις επιτοκίων της Fed που θα βύθιζαν το δολάριο. Αυτό συνέβη στις αρχές του τρέχοντος έτους, όταν το νόμισμα φαινόταν να βρίσκεται στα πρόθυρα μιας παρατεταμένης πτωτικής τάσης αλλά τελικά σταθεροποιήθηκε όταν τα οικονομικά στοιχεία στις ΗΠΑ κατέδειξαν ότι η Fed δεν επρόκειτο να σταματήσει τις αυξήσεις επιτοκίων. 

Για τις «αρκούδες», η απειλή είναι να επαναληφθεί το ίδιο μοτίβο, ειδικά με τη Fed να ετοιμάζεται να προχωρήσει σε νέα σύσφιξη της νομισματικής πολιτικής στην επερχόμενη συνεδρίαση του Ιουλίου. 

Στην Invesco Asset Management, η Τζορτζίνα Τέιλορ δεν είναι ακόμη έτοιμη να μειώσει την έκθεσή της σε δολάρια, καθώς δεν είναι βέβαιη ότι έχει ολοκληρωθεί η μάχη για τον περιορισμό του πληθωρισμού.

Η οικονομική ανθεκτικότητα των ΗΠΑ είναι ο λόγος που ο Μάικλ Κέιχιλ στη Goldman Sachs αναμένει ότι οποιαδήποτε πτώση του δολαρίου θα είναι πιθανώς πιο ρηχή από ό,τι σε προηγούμενους κύκλους. Ωστόσο, η στήριξη του δολαρίου θα μπορούσε να καταρρεύσει, αν η Fed βάλει τέλος στη μάχη κατά του πληθωρισμού.

Πηγή: euro2day.gr

Το άρθρο Bloomberg: Τέλος εποχής για το δολάριο; εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Το ειδησεογραφικό πρακτορείο αναφέρεται σε ποσοστό που δίνουν το exit polls και υπογραμμίζει ότι οι «αγορές συσπειρώθηκαν πίσω από την προοπτική μιας ακόμη τετραετούς θητείας του Μητσοτάκη, ο οποίος έκανε τη διαχείριση της οικονομίας κεντρικό πυλώνα της εκστρατείας του».

«Ο Γενικός Δείκτης του Χρηματιστηρίου Αθηνών σημειώνει άνοδο άνω του 36,4% φέτος και η απόδοση των ελληνικών 10ετών ομολόγων είναι περίπου 3,6%, η χαμηλότερη των τελευταίων περίπου 10 μηνών» γράφει στο δημοσίευμα .

Σύμφωνα με το Bloomberg  οι ψηφοφόροι πείστηκαν από τη δέσμευση του Μητσοτάκη να αξιοποιήσει μια από τις ταχύτερες οικονομικές ανακάμψεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με το ελληνικό χρέ0ος να βρίσκεται στο κατώφλι της επιστροφής στην επενδυτική βαθμίδα.

«Και οι πρώτες ανησυχίες ότι οι ψηφοφόροι θα τιμωρούσαν τον Μητσοτάκη για τον χειρισμό του σιδηροδρομικού δυστυχήματος νωρίτερα φέτος που άφησε νεκρούς 57 ανθρώπους, καθώς και ένα σκάνδαλο στο οποίο ο πρωθυπουργός επιβεβαίωσε ότι η υπηρεσία πληροφοριών του κατασκόπευε έναν υποψήφιο της αντιπολίτευσης, δεν επιβεβαιώθηκαν ποτέ» τονίζεται.

Η συνάντηση κορυφής

Το άρθρο υπογραμμίζει ότι ο Μητσοτάκης θα μπορούσε να ορκιστεί πρωθυπουργός ήδη από τη Δευτέρα, οπότε θα διορίσει αμέσως νέο υπουργικό συμβούλιο για να μεταβεί στις Βρυξέλλες για τη συνάντηση των ηγετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα πραγματοποιηθεί στις 29-30 Ιουνίου.

Η πρώτη πρόκληση της νέας κυβέρνησης θα είναι η ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας την οποία έχασε η Ελλάδα πριν από 13 χρόνια κατά τη διάρκεια της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης.

Οι οίκοι αξιολόγησης αναμένεται να ενημερώσουν τις αξιολογήσεις τους για την ελληνική οικονομία το δεύτερο εξάμηνο του έτους, με εταιρείες όπως η Fitch Ratings και η Standard & Poors να  έχουν αναβαθμίσει μέχρι στιγμής τη χώρα μια βαθμίδα κάτω από την επενδυτική βαθμίδα.

Το Bloomberg θυμίζει ότι ο Μητσοτάκης προέβαλε τον οικονομικό μετασχηματισμό της Ελλάδας, ο οποίος είδε το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν να ανακάμπτει σχεδόν στο σημείο που ήταν όταν η Ελλάδα έχασε την ικανότητά της να αποπληρώσει το χρέος της το 2010. Η ανεργία έχει μειωθεί περισσότερο από το μισό από το ανώτατο όριο του 28%, και οι μετοχές και τα ομόλογα της χώρας έχουν εκτοξευθεί στα ύψη.

Κατά την προεκλογική περίοδο, ο Μητσοτάκης κάλεσε τους Έλληνες να του δώσουν ισχυρή πλειοψηφία για να μπορέσει να μεταρρυθμίσει το έθνος. Δεσμεύτηκε να αυξήσει τους μισθούς στον δημόσιο τομέα και να τονώσει την οικονομία. Υποσχέθηκε επίσης να αναβαθμίσει σημαντικά το σύστημα υγείας και να επιταχύνει τις διαδικασίες στις δικαστικές υποθέσεις.

Πηγή: ot.gr

Το άρθρο Bloomberg: Η επενδυτική βαθμίδα πρώτη πρόκληση Μητσοτάκη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Παρά τον σχεδόν έναν χρόνο σκληρών οικονομικών κυρώσεων και σοβαρών αποτυχιών στο πεδίο της μάχης, η Ρωσία δεν φαίνεται έτοιμη να διαπραγματευθεί το τέλος του πολέμου. Αντίθετα, η απάντησή της ήταν να κινητοποιήσει επιπλέον στρατεύματα και να πλήξει την πολιτική υποδομή της Ουκρανίας.

Ο Ρώσος πρόεδρος, Βλαντίμιρ Πούτιν, είναι πιθανό να κλιμακώσει περαιτέρω, και με περισσότερο μένος, την κατάσταση, ως απάντηση στην απόφαση της Δύσης να στείλει άρματα μάχης στην Ουκρανία.

Απούσα η δημόσια συζήτηση για τις αποφάσεις σχετικά με την Ουκρανία

Την ίδια στιγμή, δεν υπάρχουν στοιχεία που να δείχνουν ότι η πλειονότητα των Ρώσων έχει θυμώσει ή έχει απογοητευθεί με τον απερίσκεπτο ηγέτη τους. Λίγοι φαίνεται να αμφισβητούν την πολύ ενισχυμένη πεποίθησή του ότι μια ηθικά παρακμιακή Δύση στρέφεται εναντίον της χώρας τους.

Ενδείξεις δεν υπάρχουν ούτε και για το ότι οι άνθρωποι και οι κυβερνήσεις του Νότου, που υποφέρουν περισσότερο από τις οικονομικές συνέπειες του πολέμου, στρέφονται αποφασιστικά εναντίον του Πούτιν, ούτε ότι το μεγαλύτερο μέρος του παγκόσμιου πληθυσμού βλέπει την επίθεση της Ρωσίας στην Ουκρανία ως ποιοτικά διαφορετική από την εισβολή των ΗΠΑ στο Ιράκ.

Στην Ινδία, που υποτίθεται ότι είναι σύμμαχος της Δύσης, μια πρόσφατη δημοσκόπηση έδειξε ότι περισσότεροι ερωτηθέντες κατηγόρησαν είτε το ΝΑΤΟ είτε τις ΗΠΑ, παρά τη Ρωσία, για τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Δεν είναι καν ξεκάθαρο, ελλείψει δημόσιας συζήτησης, ότι οι περισσότεροι άνθρωποι στα δυτικά έθνη υποστηρίζουν την εμβάθυνση της αντιπαράθεσής τους με τη Ρωσία. Ουσιαστικά, η γνώμη τους σπάνια ζητείται.

Τουλάχιστον, ο πληθυσμός της Γερμανίας, έντονα διχασμένος σχετικά με το ζήτημα της αποστολής αρμάτων Leopard 2 στην Ουκρανία, διεξήγαγε μια μακρά εσωτερική συζήτηση.

Αντιθέτως, οι κυβερνήσεις των ΗΠΑ και του Ηνωμένου Βασιλείου μετά βίας ενημέρωσαν τους πολίτες τους πριν δεσμεύσουν πιο προηγμένα όπλα για τη σύγκρουση.

Οι δυτικές κυβερνήσεις επωφελούνται σήμερα από μια ευρεία και σε μεγάλο βαθμό αδιαμφισβήτητη συναίνεση μεταξύ των think tanks και των mainstream περιοδικών: η ήττα της Ρωσίας, αν όχι η πλήρης συνθηκολόγηση, είναι ζωτικής σημασίας για τη διασφάλιση της εδαφικής ακεραιότητας και του μέλλοντος της Ουκρανίας ως κυρίαρχου έθνους. Αυτό μπορεί να είναι σωστό. Όμως, οποιαδήποτε πίστη ότι οι πολιτικές μας ελίτ και οι ελίτ των μέσων ενημέρωσης υποθέτουν σωστά και ενεργούν με σύνεση θα πρέπει να τίθεται εν αμφιβόλω, δεδομένου του ιστορικού των τελευταίων χρόνων.

Οι πολιτικοί ηγέτες αλλάζουν την ιστορία και τη γεωγραφία, χωρίς την απαραίτηση δημοκρατική εποπτεία

Όλες οι μεγάλες χώρες της δυτικής συμμαχίας ήταν συνένοχες στα στρατιωτικά φιάσκο που ρήμαξαν ολόκληρες περιοχές της Ασίας, της Μέσης Ανατολής και της Αφρικής. Οι πολιτικοί ηγέτες βάδισαν σε εύκολα προβλεπόμενες καταστροφές, συνοδευόμενοι από μια υποστηρικτική χορωδία μέσων ενημέρωσης, από το Fox News έως τον Economist, που έπνιξαν ή σκόπιμα απονομιμοποίησαν τις διαφωνούσες φωνές.

Σύμφωνα με τον αρθρογράφο του Bloomberg, υπάρχει λόγος να ανησυχούμε όταν, ατιμώρητοι ακόμη για τους καταστροφικούς τους διαξιφισμούς, πολλοί από το πνευματικό-βιομηχανικό σύμπλεγμα της Δύσης επευφημούν και πάλι μια στρατιωτική επέμβαση, αυτή τη φορά εναντίον του γεμάτου ζήλο ηγέτη μιας χώρας με πυρηνικά όπλα.

«Το χειρότερο, μάλιστα, είναι», υποστηρίζει ο Pankaj Mishra, «ότι οι υπόλοιποι από εμάς δεν φαινόμαστε αρκετά ενοχλημένοι από το θέαμα των επιρρεπών σε γκάφες ελίτ να λαμβάνουν και πάλι αποφάσεις που αλλάζουν την ιστορία και τη γεωγραφία χωρίς επαρκή δημοκρατική εποπτεία. Στις χώρες όπου σημειώθηκαν οι πολιτικοί σεισμοί των τελευταίων ετών, τα ρήγματα μεταξύ των κυβερνώντων και των κυβερνώμενων θα μπορούσαν εύκολα να διευρυνθούν ξανά. Όπως έχει επιδείξει χαρακτηριστικά ο Ντόναλντ Τραμπ, οι δημαγωγοί είναι πάντα έτοιμοι να εκμεταλλευθούν τη δυσαρέσκεια με ατελείωτους, δαπανηρούς και μη νικηφόρους πολέμους».

Επιπλέον, το μέλλον της Ουκρανίας ως δημοκρατίας γίνεται πιο θολό αν σκεφτεί κανείς την πρόσφατη μοίρα των χωρών που πλημμύρισαν με όπλα και δολάρια.

Μια από τις πιο διεφθαρμένες χώρες του κόσμου πριν από τον πόλεμο, η Ουκρανία, φαίνεται πιο μακριά από την προοπτική μιας έντιμης και υπεύθυνης ελίτ. Όσον αφορά την ενδεχόμενη καταγραφή οικονομικών και ηθικών παραπτωμάτων κατά τη διάρκεια του πολέμου, το πρόσφατο σκάνδαλο με αξιωματούχους κοντά στον πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι θα αποδειχθεί πιθανότατα ήσσονος σημασίας.

Προς αναζήτηση συμμάχων, η Δύση ξεχνά την Ιστορία

Υπάρχουν πάρα πολλά σημάδια ότι η αναζήτηση συμμάχων σε αυτό που ουσιαστικά είναι τώρα ο πόλεμος της Δύσης εναντίον της Ρωσίας επηρεάζει την πολιτική και ηθική κριτική ικανότητα. Έτσι, η Ινδία παρουσιάζεται συστηματικά στη Δύση ως αντίβαρο στους Κινέζους και Ρώσους απολυταρχικούς, ακόμη και όταν η ινδουιστική κυβέρνησή της εντείνει την επίθεσή της στη δημοκρατία και η χώρα αυξάνει τις αγορές ρωσικού πετρελαίου. Επικρατεί, επίσης, μια παράξενη λήθη για τους δύο παγκόσμιους πολέμους, καθώς, με έντονες επευφημίες στη Δύση, η Γερμανία επανεξοπλίζεται και αποστέλλει στρατιωτικό υλικό στα πεδία όπου κάποτε δολοφονούσε.

Μεταξύ των απλών ιστορικών διδαγμάτων που παραγκωνίζονται είναι ότι οι κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο τείνουν να γίνουν πιο απερίσκεπτες, καθώς η στρατιωτική κλιμάκωση αρχίζει να φαίνεται η μόνη οδός προς την ειρήνη.

Οι ηγέτες της Ιαπωνίας, ενός άλλου μιλιταριστικού τρόμου του 20ού αιώνα, επανεξοπλίζουν τη χώρα τους σε δραματική κλίμακα, ακόμη και με το κόστος να διογκώσουν το ήδη ασυνήθιστο δημοσιονομικό της έλλειμμα.

Περιττό να προσθέσουμε ότι η ιαπωνική κυβέρνηση δεν έχει προσφέρει λεπτομερή περιγραφή των κινδύνων που ενέχει αυτή η στρατιωτικοποίηση (από την Κίνα και τη Ρωσία, δύο χώρες με τις οποίες έχει πολεμήσει), πόσω μάλλον να εξηγήσει πώς μια χώρα με έντονη έλλειψη νέων ανθρώπων θα γεμίσει τις τάξεις ενός μεγαλύτερου και πιο εξελιγμένου στρατού.

Τέτοια σημάδια ανευθυνότητας είναι εξίσου εμφανή στα δυτικά πολιτικά κατεστημένα, τα οποία προσπαθούν να επεκτείνουν το στρατιωτικό τους αποτύπωμα στο εξωτερικό, ακόμη και όταν αγωνίζονται ενάντια στις οικονομικές κρίσεις στο εσωτερικό. Είναι η πιο σαφής προειδοποίηση που έχουμε για μια βαθύτερη και πιο εκτεταμένη πυρκαγιά μπροστά μας.

Πηγή: iefimerida.gr

Το άρθρο Bloomberg: Η Δύση εμπλέκεται απερίσκεπτα στον πόλεμο στην Ουκρανία -Η Ρωσία δεν είναι ο μόνος κίνδυνος εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Σύμφωνα με τις πηγές τις οποίες επικαλείται το ρεπορτάζ, αλλά δεν κατονομάζει, καθώς η συμφωνία, όπως αναφέρεται, δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, μια ενδεχόμενη συμφωνία θα μπορούσε να προβλέπει την εκ περιτροπής αποστολή μέρους των Γλυπτών στην Αθήνα, σε βάθος χρόνου.

Σε αντάλλαγμα, η Αθήνα θα μπορούσε να δανείσει άλλα ιστορικής αξίας αντικείμενα στο Βρετανικό Μουσείο, το οποίο θα ήταν δυνατό να γεμίσει τις κενές προθήκες του με πιστά αντίγραφα των Γλυπτών του Παρθενώνα που ήδη ετοιμάζονται.

Όπως γράφει το Bloomberg, οι μαραθώνιες συνομιλίες βρίσκονται σε εξέλιξη, όμως η τελική συμφωνία δεν έχει ακόμη υπογραφεί. Επιπλέον, χαρακτηρίζεται ως εξαιρετικά περίπλοκο και το ζήτημα της μετακίνησης των Γλυπτών.

Στο δημοσίευμα αναφέρεται επίσης πως θα μπορούσε να ακολουθηθεί το μοντέλο της συμφωνίας για τις 161 κυκλαδικές αρχαιότητες της Συλλογής Στέρν, που επιτεύχθηκε, πριν από λίγους μήνες, μεταξύ του ελληνικού υπουργείου Πολιτισμού, του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης και του Μητροπολιτικού Μουσείου Τέχνης της Νέας Υόρκης (ΜΕΤ), κυρώθηκε από τη Βουλή, και προβλέπει τη σταδιακή επιστροφή των αρχαιοτήτων και τον μόνιμο επαναπατρισμό τους, σε τουλάχιστον 25 χρόνια.  

Εκπρόσωπος του Βρετανικού Μουσείου τόνισε στο Bloomberg ότι η συμφωνία θα «λειτουργήσει στο πλαίσιο του νόμου» αναφορικά με μια νέα συνεργασία με την Ελλάδα για τα Γλυπτά του Παρθενώνα και ότι «δεν πρόκειται να διαλύσουμε τη μεγάλη συλλογή μας καθώς αυτή αφηγείται μια μοναδική ιστορία της κοινής μας ιστορίας της ανθρωπότητας».

Το Parthenon Project, ένας φορέας με επικεφαλής τον πρώην υπουργό Πολιτισμού της Βρετανίας, Εντ Βέιζι, το οποίο συνεργάζεται με το Βρετανικό Μουσείο και το Μουσείο της Ακρόπολης για την εξεύρεση λύσης, είπε ότι μια λύση είναι «επιτέλους εφικτή».

ΥΠΠΟΑ: Δεν ισχύει το δημοσίευμα του Bloomberg

Δεν ισχύει το δημοσίευμα του Bloomberg ότι το Βρετανικό Μουσείο και το Μουσείο Ακρόπολης βρίσκονται κοντά σε συμφωνία που θα ανοίξει τον δρόμο για τη σταδιακή επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα στο πλαίσιο μιας πολιτιστικής ανταλλαγής, αναφέρουν πηγές του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η συμφωνία θα προβλέπει ένα μέρος των Γλυπτών να αποστέλλεται από το Βρετανικό Μουσείο στην Αθήνα εκ περιτροπής σταδιακά. Σε αντάλλαγμα, το Μουσείο της Ακρόπολης θα μπορούσε να δανείζει άλλα αντικείμενα στο Βρετανικό Μουσείο ενώ η Βρετανία θα μπορούσε να πάρει και γύψινα αντίγραφα των Γλυπτών του Παρθενώνα.

Πηγή: protothema.gr

Το άρθρο Bloomberg: Κοντά σε συμφωνία για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Το πρακτορείο επισημαίνει πως οι υπουργοί Ενέργειας των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης έθεσαν άλλη μια νέα προθεσμία όταν συνεδρίασαν την Τρίτη, και τώρα στοχεύουν να καταλήξουν σε συμφωνία για την τελευταία δέσμη προτάσεων για τη μείωση των τιμών της ενέργειας στις 24 Νοεμβρίου – ήδη βαθιά μέσα στην περίοδο όπου απαιτείται θέρμανση. Αλλά ακόμα κι αν το καταφέρουν, βασικά μέτρα, όπως ένα νέο σημείο αναφοράς της αγοράς, δεν θα τεθούν σε εφαρμογή μέχρι την άνοιξη. Τα σχέδια για ανώτατα όρια τιμών παραμένουν κολλημένα σε τεχνικές λεπτομέρειες και πολιτικές διαμάχες.

Είναι αλήθεια, προσθέτει το Bloomberg, πως η αγορά προσφέρει μια ανάσα στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής: Υπάρχει πλεόνασμα φυσικού αερίου στην Ευρώπη αυτή τη στιγμή, χάρη στις προσπάθειες εισαγωγής φορτίων υγροποιημένου φυσικού αερίου και στον ασυνήθιστα ζεστό καιρό. Αλλά, όπως τονίζει, καθώς ο κίνδυνος μιας πλήρους ενεργειακής κρίσης υποχωρεί, τόσο μειώνεται η ώθηση για δράση.

«Η Επιτροπή θα πρέπει να παραδώσει τα υπόλοιπα μέρη του παζλ», δήλωσε ο Γιόζεφ Σικέλα, ο Τσέχος υπουργός βιομηχανίας που προεδρεύει του συμβουλίου υπουργών Ενέργειας της ΕΕ. «Το παιχνίδι δεν έχει τελειώσει και έτσι, πρέπει να λάβουμε μέτρα έκτακτης ανάγκης ανεξάρτητα από το πού βρισκόμαστε αυτήν τη στιγμή».

Τον Ιούλιο, καθώς η Μόσχα περιόρισε τις προμήθειες φυσικού αερίου και προκάλεσε επανεξέταση της ευρωπαϊκής ενεργειακής πολιτικής, η Ένωση συμφώνησε σε έναν εθελοντικό στόχο 15% για μείωση της ζήτησης, με την επιλογή να τον καταστήσει υποχρεωτικό εάν χρειαστεί. Έκτοτε, η ΕΕ κινήθηκε για να επιτρέψει στις κυβερνήσεις να περιορίσουν τα κέρδη και τα έσοδα των ενεργειακών εταιρειών και να επιστρέψουν τα περισσότερα πλεονάζοντα έσοδα στους καταναλωτές, όπως συνέβη και στην Ελλάδα.

Αυτά ήταν τα εύκολα μέτρα, τονίζει το πρακτορείο. Τα πιο δύσκολα – με τον μεγαλύτερο πιθανό αντίκτυπο – εξακολουθούν να έχουν κολλήσει στις διπλωματικές συζητήσεις, καθώς τα κράτη-μέλη κατηγορούν την Επιτροπή για καθυστέρηση.

Το θέμα των πλαφόν

Το βασικό ερώτημα τώρα είναι εάν η Ένωση μπορεί να επιβάλει ανώτατο όριο γενικά στις τιμές του φυσικού αερίου. Μια ιδέα που κερδίζει έδαφος είναι ένας δυναμικός διάδρομος τιμών στο ολλανδικό χρηματιστήριο του αερίου και σε άλλες αγορές. Η Επίτροπος Ενέργειας Κάντρι Σίμσον άφησε να εννοηθεί ότι μπορεί να καταστεί δυνατή η υποβολή πρότασης για αυτό το μέτρο πριν από τη συνάντηση της 24ης Νοεμβρίου. Αυτή θα ήταν μόνο η αρχή μιας διαδικασίας εβδομάδων.

«Η Επιτροπή θα εργαστεί γρήγορα για τις λεπτομέρειες», είπε σε συνέντευξη Τύπου την Τρίτη.

Το άλλο πιθανό πλαφόν αφορά στον περιορισμό της τιμής του φυσικού αερίου που χρησιμοποιείται στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία υποστηρίζεται από μια «θορυβώδη ομάδα κρατών-μελών», κατά το Bloomberg. Ωστόσο, η Επιτροπή δημοσίευσε ένα έγγραφο την παραμονή της συνεδρίασης της Τρίτης, στο οποίο αναδεικνύει σειρά προκλήσεων που θα έθετε το σχέδιο — όπως το πώς να σταματήσει η τόνωση της ζήτησης φυσικού αερίου και η ροή ηλεκτρικής ενέργειας σε χώρες εκτός ΕΕ.

Άλλη πρόκληση είναι ότι ορισμένοι διπλωμάτες πιστεύουν ότι δεν είναι δυνατό να εφαρμοστούν ταυτόχρονα και οι δύο τύποι πλαφόν. Σε πολλές συνεδριάσεις της ΕΕ, ακόμη και ο ορισμός του ανώτατου ορίου τιμών έχει αφεθεί εσκεμμένα ασαφής και ορισμένες χώρες εξακολουθούν να μην μπορούν να συμφωνήσουν για το τι θα έπρεπε να σημαίνει.

«Υπάρχουν περίπου 15 κράτη μέλη που πριν από λίγο καιρό υποστήριξαν μαζί για να παρέμβουν πιο έντονα στην αγορά, αν και τα 15 έχουν διαφορετικές ιδέες όταν εξετάζουν πώς να το κάνουν αυτό ακριβώς», δήλωσε ο Ολλανδός υπουργός Ενέργειας Ρομπ Τζέτεν. «Πρέπει να αποφύγουμε βιαστικές αποφάσεις», πρόσθεσε.

Πηγή: Bloomberg, kathimerini.gr

Το άρθρο Bloomberg: Η Ευρώπη χάνει το τρένο του φετινού χειμώνα για το φυσικό αέριο εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Το άρθρο Bloomberg: Η Ρωσία στέλνει δισεκατομμύρια δολάρια στην Τουρκία για το πυρηνικό εργοστάσιο εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Πρόκειται για μια προβληματική σχέση με μια σειρά ακανθωδών ζητημάτων που λίγο έλειψαν να ανάψουν τρεις φορές σε διάσημα μισού αιώνα το φιτίλι του πολέμου μεταξύ των δύο νατοϊκών εταίρων Ελλάδας και Τουρκίας, αναφέρει το Bloomberg, παραθέτοντας τα σημεία τριβών μεταξύ Άγκυρας και Αθήνας.

Το Κυπριακό
Το πρακτορείο σημειώνει ότι η διαίρεση της Κύπρου άρχισε ουσιαστικά το 1963, όταν ξέσπασαν διαμάχες μεταξύ των Ελληνοκυπρίων και των Τουρκοκυπρίων, και ολοκληρώθηκε με την εισβολή του «Αττίλα» το 1974, την κατοχή του βόρειου τμήματος της Μεγαλονήσου και τη δημιουργία του «κράτους» της ΤΔΒΚ, που αναγνωρίζει μόνο η Τουρκία.
Οι προσπάθειες επανένωσης δεν έχουν αποφέρει μέχρι στιγμής καρπούς, ενώ πρόσφατα οι ΗΠΑ χαλάρωσαν το εμπάργκο όπλων προς την Κυπριακή Δημοκρατία, κίνηση που καταδίκασε η Τουρκία.

Ανατολική Μεσόγειος
Οι εντάσεις κλιμακώθηκαν φέτος με τις έρευνες της Τουρκίας για πετρέλαιο και φυσικό αέριο σε διαφιλονικούμενα ύδατα της Ανατολικής Μεσογείου, όπου εντοπίστηκαν μεγάλα κοιτάσματα τα τελευταία χρόνια για λογαριασμό του Ισραήλ, της Αιγύπτου και της Τουρκίας.

Η κόντρα προκύπτει από τις αντικρουόμενες ερμηνείες των θαλασσίων συνόρων και το ζήτημα της κυριαρχίας στην Κύπρο, με την Άγκυρα να αμφισβητεί το δικαίωμα των ελληνικών νησιών να έχουν υφαλοκρηπίδα και να αρνείται να υπογράψει τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), ενώ η διοίκηση των Κατεχομένων στην Κύπρο διεκδικεί δικαιώματα σε όλους τους ενεργειακούς πόρους που ανακαλύφθηκαν ανοικτά των ακτών της Μεγαλονήσου.

Διαφωνίες στο Αιγαίο
Ελλάδα και Τουρκία έφθασαν στο χείλος του πολέμου το 1987, με αφορμή τα δικαιώματα εξόρυξης πετρελαίου στo κατάσπαρτο με νησιά Αιγαίο, αλλά και το 1996 για τα Ίμια. Η Τουρκία έχει διαμηνύσει από το 1995 ότι θεωρεί casus belli την επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων στα 12 ν.μ. στο Αιγαίο.

Πηγή προστριβών αποτελεί και το καθεστώς αποστρατιωτικοποίησης των Δωδεκανήσων, με την Τουρκία να πνέει μένεα μετά την -πρόσφατα- κυκλοφορία φωτογραφιών που έδειχναν Έλληνες στρατιώτες να φθάνουν στο Καστελόριζο, αλλά και ο εναέριος χώρος των 10 ν.μ. από τις ελληνικές ακτές, που η Τουρκία επιμένει ότι θα έπρεπε να περιορίζεται στα 6 ναυτικά μίλια -όσο και τα χωρικά ύδατα της Ελλάδας.

Οι μουσουλμάνοι της Θράκης
Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν καταγγέλλει διακρίσεις εις βάρος των τουρκογενών μουσουλμάνων της δυτικής Θράκης, ενώ κατηγορεί την Ελλάδα ότι κλείνει δεκάδες «τουρκικά» σχολεία, συνεχίζει το Bloomberg. Ο Ερντογάν έχει απαιτήσει επίσης αναθεώρηση της Συνθήκης της Λωζάνης του 1923 με στόχο την ενίσχυση των δικαιωμάτων της μουσουλμανικής μειονότητας στην Ελλάδα και τη διευθέτηση των ζητημάτων εδαφικής κυριαρχίας στο Αιγαίο, με την Ελλάδα να απαντά ότι η Τουρκία δεν έχει το δικαίωμα να μιλά για τέτοια θέματα από τη στιγμή που κρατά κλειστή από το 1971 τη Θεολογική Σχολή της Χάλκης και πρόσφατα μετέτρεψε σε τζαμιά την Αγία Σοφία και τη Μονή της Χώρας.

Guardian: Κόντρα για τα ενεργειακά ή κρύβεται από πίσω ο μεγαλοϊδεατισμός του Ερντογάν;
Για τον Guardian, το ζητούμενο είναι αν η κόντρα Ελλάδας – Τουρκίας αφορά μόνο μια διαμάχη για τα ενεργειακά, ή αντίθετα ωθείται από τον ενστερνισμό από μέρους του Ερντογάν «μιας πανισλαμικής οθωμανικής ιδεολογίας, σε μεγάλο βαθμό λόγω της εσωτερικής πολιτικής του αποδυνάμωσης».

Όπως σημειώνει ο διπλωματικός συντάκτης της βρετανικής εφημερίδας, Πάτρικ Γουίντουρ, «όσοι ενστερνίζονται στην Τουρκία τη θεωρία της “Γαλάζιας Πατρίδας” υποστηρίζουν ότι τα προβλήματα της χώρας τους πηγάζουν από την άδικη μεταχείρισή της από τις παλιές αποικιοκρατικές δυνάμεις (…). Οι οπαδοί του Ερντογάν ισχυρίζονται ότι η Τουρκία -σε μια περίοδο αδυναμίας και χωρίς πολεμικό ναυτικό- υποχρεώθηκε να υπογράψει τη Συνθήκη των Σεβρών και την ανεπαρκή αναθεώρησή της με τη Συνθήκη της Λωζάνης το 1923, που στην πράξη άφησαν την Τουρκία εγκλωβισμένη στα όρια των ακτών της, μολονότι διαθέτει μια ακτογραμμή περίπου 8.000 χλμ.».

Στο άρθρο επισημαίνεται η αυξανόμενη ανησυχία στη Γαλλία για τη συνολική κατεύθυνση της Τουρκίας, με τον πρώην σύμβουλο του Φρανσουά Μιτεράν, Ζακ Αταλί, να σημειώνει πρόσφατα ότι θα πρέπει να ληφθούν πολύ σοβαρά όλα όσα λέει η Τουρκία και «να είμαστε έτοιμοι να δράσουμε με όλα τα μέσα. Αν οι προκάτοχοί μας είχαν ακούσει σοβαρά της ομιλίες του Φύρερ από το 1933 μέχρι το 1936, θα μπορούσαν να αποτρέψουν αυτό το τέρας να συγκεντρώσει τα μέσα για να κάνει αυτό που έκανε». Σημειώνεται, ακόμη, η τοποθέτηση του πρώην πρέσβη της Γαλλίας στον ΟΗΕ, Ζεράρ Αρό, ότι «η Ρωσία, η Κίνα και η Τουρκία είναι δυνάμεις του αναθεωρητισμού που δεν αποδέχονται ένα status quo στηριζόμενο στην παγκόσμια τάξη που όρισε η Δύση από το 1945 μέχρι το 1991, καθώς νιώθουν ενισχυμένη τη θέση τους από μια νέα παγκόσμια ισορροπία και την αμερικανική πολιτική. Πού θα σταματήσουν; Τι πρέπει να κάνουν οι Ευρωπαίοι;».

Την απάντηση, λέει ο Guardian, έδωσε πρόσφατα ο Εμανουέλ Μακρόν, όταν μίλησε για την ανάγκη μιας Pax Mediterranea, ενόψει της επιστροφής μιας «αυτοκρατορικής περιφερειακής δύναμης με κάποιες φαντασιώσεις από την ιστορία της», δηλαδή της Τουρκίας.

Το άρθρο αναφέρεται στις βολές της Άγκυρας κατά της Γαλλίας, η οποία ενοχλήθηκε, όπως λέει η τουρκική ηγεσία, από τις κινήσεις της Τουρκίας στη Λιβύη, όπου στήριξε στρατιωτικά τη διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση στην Τρίπολη και «εκμεταλλεύτηκε την ευγνωμοσύνη και την πολιτική αδυναμία της για να δελεάσει τον πρωθυπουργό της Φαγιέζ αλ Σάρατζ να υπογράψει τη διμερή συμφωνία για τα θαλάσσια σύνορα», που παραβιάζει τα δικαιώματα εξόρυξης Ελλάδας και Κύπρου αγνοώντας ουσιαστικά την ύπαρξη της Κρήτης. Και καταλήγει: «Ο Ερντογάν χαιρέτισε τη συμφωνία ως αναθεώρηση της Συνθήκης των Σεβρών και ως αυγή μιας νέας τάξης. Τους επόμενους μήνες θα κριθεί αν έχει δίκιο και κατά πόσον αυτή η τάξη θα επιτευχθεί μέσω ενός πολέμου ή της διπλωματίας».

Το άρθρο Bloomberg & Guardian: Γιατί Ελλάδα & Τουρκία βρίσκονται στο χείλος μιας σύρραξης εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.