«Καμπανάκι» κινδύνου για την…παγωμένη παραγωγικότητα κρούει το ΙΟΒΕ, όπως αποτυπώνεται και στην τριμηνιαία έκθεση που παροσιάστηκε χθες.

«Ο ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας θα επιταχυνθεί μόνο αν αυξηθεί η μέση παραγωγικότητα στην ελληνική οικονομία» είπε χθες ο Γενικός Διευθυντής του ΙΟΒΕ Νίκος Βέττας, συμπληρώνοντας ότι η ανάπτυξη θα πρέπει να έχει δύο χαρακτηριστικά:

• Επενδύσεις σε υψηλή τεχνολογία και γρηγορότερη βελτίωση των βασικών υποδομών
• Διευκόλυνση από το θεσμικό πλαίσιο ούτως ώστε να αυξηθεί η παραγωγικότητα

Από εκεί και πέρα, σύμφωνα με την έκθεση αν ο κίνδυνος μιας έντονης κρίσης είναι πολύ μικρός (αναφορικά με τους δασμούς), δεν ισχύει το ίδιο για το ενδεχόμενο στασιμότητας στην ελληνική οικονομία. Οι ρυθμοί μεγέθυνσης που σήμερα υπερβαίνουν τους ευρωπαϊκούς μέσους όρους, οφείλονται κυρίως στην αύξηση των επενδύσεων και της απασχόλησης, από ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα.

Εάν, όμως, δεν υπάρξει αύξηση της παραγωγικότητας, εξέλιξη που προϋποθέτει ουσιώδεις παρεμβάσεις στη δομή της οικονομίας, η σημερινή τάση αναπόφευκτα θα γίνει φθίνουσα, μιας που η μεγέθυνση στη χρήση παραγωγικών συντελεστών σταδιακά φτάνει προς ένα όριο και δεν θα υπάρχει άλλο περιθώριο για ανάπτυξη στο πλαίσιο του σημερινού υποδείγματος. Καθώς λοιπόν κλείνει ο κύκλος μετά την κρίση χρέους, η σταθερή πολιτική στόχευση και η κοινωνική στήριξη για αλλαγές που θα αναβαθμίζουν συστηματικά την παραγωγή και τα εισοδήματα των πολιτών είναι το νέο ζητούμενο, σύμφωνα άντα με το ΙΟΒΕ.

Το «κλειδί» των επενδύσεων

Το κλειδί για την αύξηση των πραγματικών εισοδημάτων στη χώρα εξακολουθεί να είναι οι επενδύσεις. Τόσο όσον αφορά το επίπεδό τους, που αν και ανερχόμενο υπολείπεται σημαντικά αυτού που απαιτείται για γρήγορη σύγκλιση στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές οικονομίες όσο και ποιοτικά με μετακίνηση σε κλάδους και επιχειρήσεις που παράγουν υψηλή αξία. Το ζήτημα σχετίζεται με τουλάχιστον τρία αλλά επιμέρους ερωτήματα.

Πρώτον σε ποιο βαθμό αποσύρονται ρυθμιστικά και γραφειοκρατικά εμπόδια που καθιστούν τις επενδύσεις στη χώρα περισσότερο επισφαλείς και δύσκολες στην πραγματοποίησή τους.

Δεύτερον, κατά πόσο η ελληνική παραγωγή γίνεται περισσότερο εξωστρεφής, καθώς η εσωτερική ζήτηση δεν αρκεί για την προσέλκυση σημαντικών επενδύσεων υψηλής αξίας και η πρόοδος στις εξαγωγές έχει καλύψει μέρος μόνο του σχετικού κενού.

Τρίτον, ποια είναι η εξέλιξη της εγχώριας αποταμίευσης και κατά πόσο διευκολύνεται η διασύνδεση της με παραγωγικές και επιχειρηματικές δραστηριότητες στη χώρα, είτε μέσω της ανάπτυξης της κεφαλαιαγοράς είτε μέσα από τις τραπεζικές λειτουργίες.

Στον βαθμό που οι επενδύσεις στη χώρα θα αυξάνονται, ειδικότερα αυτές που υποστηρίζουν εργασία υψηλής αξίας, θα μπορεί να υποστηριχθεί μια συστηματική αύξηση της παραγωγικότητας και των εισοδημάτων των εργαζομένων.

Οι κίνδυνοι

Πέραν των υπολοίπων, οι κίνδυνοι που επισημαίνει το ΙΟΒΕ αφορούν:

• Κλιμάκωση του εμπορικού πολέμου ο οποίος ενδέχεται να οδηγήσει σε διαταραχές στους ρυθμούς ανάπτυξης, τον πληθωρισμό και τη σταθερότητα στο διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα, με ερωτηματικά ως προς την ταχύτητα χαλάρωσης της νομισματικής πολιτικής.

• Η διατήρηση των γεωπολιτικών εντάσεων σε Ουκρανία και Μέση Ανατολή αποτελεί μείζων παράγοντα ανησυχίας ως προς την ενεργειακή ασφάλεια, τις αλυσίδες εφοδιασμού και τις διεθνείς πολιτικές εξελίξεις.

• Αβεβαιότητα ως προς τα δημοσιονομικά μεγέθη της ΕΕ ως απόρροια του σχεδίου επανεξοπλισμού.

• Εναλλακτικό σενάριο μεγάλης αύξησης των διεθνών τιμών ενέργειας με αρνητικές επιπτώσεις στο κόστος παραγωγής και την αποκλιμάκωση των επιτοκίων.

• Υψηλό έλλειμμα στο εξωτερικό ισοζύγιο, με διαρθρωτικά χαρακτηριστικά.

• Απώλεια ανταγωνιστικότητας λόγω υψηλότερου του μ.ό. της Ευρωζώνης πληθωρισμού.

• Καθυστερήσεις στην εξυγίανση των “κόκκινων” δανείων εκτός τραπεζικών ισολογισμών, που δρουν ως εμπόδιο στην ανακατανομή των πόρων.

Πηγή: ot.gr

Το άρθρο ΙΟΒΕ: Ο κίνδυνοι, η στάσιμη παραγωγικότητα και οι επενδύσεις… Του Γιάννη Αγουρίδη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Οι δασμοί και οι αβεβαιότητες στην παγκόσμια οικονομία λόγω και της εκλογής Τραμπ, αλλά και οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας βρίσκονται στο τραπέζι της 8ης Διάσκεψης της Ελληνικής Ένωσης Επιχειρηματιών (Ε.ΕΝ.Ε), η οποία διεξάγεται σήμερα.

Κατά την εναρκτήρια ομιλία του στην 8η Διάσκεψη της Ελληνικής Ένωσης Επιχειρηματιών (Ε.ΕΝ.Ε) ο πρόεδρός της Κρίστιαν Χατζημηνάς ανέφερε ότι «η συνδιάσκεψη δεν είναι πλατφόρμα κριτικής. Τα μακροοικονομικά είναι εύρωστα λόγω καλής διακυβέρνησης και λόγω της επίτευξης πρωτογενών πλεονασμάτων» και συμβάλουν στη συζήτηση τα μέγιστα.

Ακόμη πρόσθεσε ότι «είμαστε υποστηρικτικοί προς την κυβέρνηση και τις πολιτικές δυνάμεις του τόπου», επισημαίνοντας ότι «δεν βοηθά κανέναν να ζητάμε μείωση φόρων, χωρίς να λέμε τον σκοπό, τον τρόπο και το όφελος», αναφερόμενος και στην αναγκαιότητα της ανάπτυξης. Ακόμη, σημείωσε ότι θα πρέπει να υπάρξει «Προσπάθεια να αναδειχθεί το ανθρώπινο δυναμικό».

Η φετινή πρωτοβουλία της Ε.ΕΝ.Ε υπογραμμίζει και αναδεικνύει την προστιθέμενη αξία της συνεργασίας ανάμεσα στις παραγωγικές δυνάμεις του τόπου, εργοδοτών και εργαζομένων, με κοινή αφετηρία την ενίσχυση της ελληνικής οικονομίας και επιχειρηματικότητας. Η οικονομική ανάπτυξη και η ενίσχυση της επιχειρηματικότητας οφείλει να έχει στην αιχμή της την επαναβιομηχανοποίηση, έξυπνη, ψηφιακή, τεχνολογική, με όρους σύγχρονους και πυξίδα την διεθνή ανταγωνιστικότητα – είναι το κλειδί που οδηγεί σε ευημερία για όλους.

Δασμοί: «Μην πανικοβάλλεστε»

Από την πλευρά της, η γνωστή αρθρογράφος των FT Gillian Tett, η ομιλία της οποίας «άνοιξε» την 8η Διάσκεψη αναφέρθηκε στην παγκόσμια αβεβαιότητα που κυριαρχεί επειδή επίκεινται δασμοί. Όπως εξήγησε η ίδια «η παγκοσμιοποίηση είναι νεκρή». Ωστόσο, συνέστησε «μην πανικοβάλλεστε! Η πραγματικότητα κάνει κύκλους. Θα υπάρξουν και μεγάλες ευκαιρίες. Είναι η ώρα που χρειάζεται να σηκωθούμε και να παλέψουμε», εξηγώντας ότι θα υπάρξουν ευκαιρίες παρά τις συνθήκες που επικρατούν. Μάλιστα, η ίδια επέστησε την προσοχή στην ανάγκη για καινοτομία και πράσινη ανάπτυξη, αναφέροντας παράλληλα ότι θα πρέπει να αντιμετωπιστεί και η Κλιματική Αλλαγή.

Αναφορικά με τη χώρα μας, η κα Tett σημείωσε ότι «η Ελλάδα με ριζοσπαστικές πολιτικές θα μπορούσε να αποκομίσει οφέλη και βελτίωση του οικονομικού κλίματος». Όπως εξήγησε, ο κόσμος είναι αβέβαιος και γίνονται αλλαγές, προσθέτοντας ότι η Ελλάδα θα έχει ευκαιρίες.

Η συζήτηση που ακολούθησε

Συνομιλώντας με τον Κρίστιαν Χατζημηνά η κ. Tett τόνισε ότι «βρισκόμαστε σε ένα ενδιαφέρον σταυροδρόμι της ιστορίας». Η αναφορά της, κατά τη διάρκεια της συζήτησης η οποία διεξήχθη στο πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, αφορούσε τις συνέπειες που θα έχει η πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ στην Ευρώπη, εφόσον φυσικά υιοθετήσει το πλαίσιο των δασμών, το οποίο έχει εξαγγείλει.

Μάλιστα η ίδια επισήμανε ότι «τις τελευταίες δεκαετίες, η φιλελεύθερη ιδεολογία, που έχει διαμορφώσει τη δυτική σκέψη, ουσιαστικά έλεγε ότι η βιομηχανική πολιτική ήταν κακή», καθώς «φορείς όπως το ΔΝΤ επέκριναν χώρες που είχαν βιομηχανική πολιτική». Όπως εξήγησε μετέπειτα, «το ίδιο το ΔΝΤ, όπως και οι πιο πολλές κυβερνήσεις, έχει αλλάξει την στάση του, και πλέον φαίνεται ότι στηρίζει την βιομηχανική πολιτική υπό κάποιες συνθήκες».

Απευθυνόμενη στον κ. Χατζημηνά σημείωσε χαρακτηριστικά: «Όπως είπατε, υπάρχουν διαφορές ανάμεσα στις βιομηχανικές πολιτικές, που προστατεύουν τα εγχώρια συμφέροντα απ’ τον διεθνή ανταγωνισμό, και εκείνες που έχουν σχεδιαστεί να επιτρέπουν σε μια χώρα να αναπτύξει βιομηχανίες που θα εξάγουν σε παγκόσμια κλίμακα και να στέκονται καλύτερα στην παγκόσμια αγορά. Και τα δεδομένα δείχνουν ότι το πρώτο, αν και βοηθά βραχυπρόθεσμα, τείνει να υπονομεύει την ανταγωνιστικότητα της χώρας μακροπρόθεσμα. Αυτή την στιγμή, οι χώρες θα πρέπει να στοχεύουν στο δεύτερο».

Από την πλευρά του, ο κ. Χατζημηνάς σημείωσε ότι «οι ΗΠΑ είναι, κατά κύριο λόγο, μια χώρα εξαγωγών, υπό την έννοια ότι έχουν παρουσία σε όλο τον κόσμο» για να προσθέσει πως «το θέμα είναι τι λένε αυτοί, καθώς ένας πρώην αξιωματούχος του Τραμπ είπε στους Financial Times να μην τους κατηγορούν που θεωρούν ότι οι δασμοί είναι απαραίτητοι, γιατί αυτό είναι αποτέλεσμα του προστατευτισμού χωρών όπως η Κίνα, που με τη βιομηχανική πολιτική τους τούς αναγκάζουν να αντιδράσουν». Ως εκ τούτου,«από την μία, οι ΗΠΑ δεν χρειάζεται να επικεντρωθούν στις εξαγωγές, αλλά να προστατεύσουν τη βιομηχανία τους από τις επιθετικές τακτικές της Κίνας – εξ ου και οι δασμοί».

Ακολούθως, η κα Tett ανέφερε πως «ένα από τα μεγάλα παράδοξα της Αμερικής είναι ότι οι εταιρείες της κυριαρχούν στην παγκόσμια αγορά», ενώ σε άλλο σημείο συμπλήρωσε με νόημα πως «το αποτύπωμα της Αμερικής στην παγκόσμια επιχειρηματικότητα είναι τεράστιο. Αλλά, αν και έχει αξιοσημείωτες εξαγωγές, όταν μιλάμε για το ποσοστό τους στο συνολικό ΑΕΠ της χώρας, αυτό δεν είναι τόσο μεγάλο όσο στις περισσότερες από τις άλλες χώρες του G7. Παραδόξως, το αμερικανικό κοινό, δεν κατανοεί πόσο σημαντικό είναι να συνεχιστούν οι εξαγωγές».

Οι τεταμένες σχέσεις ΗΠΑ και Κίνας

Από εκεί και πέρα, η ίδια επισήμανε ότι «όσον αφορά την σχέση της Αμερικής με την Κίνα, υπάρχει η αίσθηση ότι και οι δύο είναι πληγωμένοι. Κάποιος το παρομοίασε με δύο ανθρώπους που είχαν σχέση και μετά χώρισαν».

Συνεχίζοντας, η ίδια σημείωσε πως «Και τώρα είναι θυμωμένοι, παράλογοι και επιθετικοί για διάφορα πράγματα που, υπό άλλες συνθήκες, δεν θα ήταν τόσο εμπρηστικά. Αλλά το θέμα με την Κίνα και την Αμερική είναι ότι είναι αλληλένδετες, εμπορικά, μέσω των εμπορικών δεσμών και της αλυσίδας εφοδιασμού, αλλά και οικονομικά, λόγω του ότι η Κίνα έχει επενδύσεις στις ΗΠΑ. Οπότε, η απότομη διακοπή σχέσεων είναι αδύνατη, ακόμα κι αν το ήθελαν», επεξηγώντας, μάλιστα πως «υπάρχει αρκετός θυμός, που ενώνει Δημοκρατικούς και Ρεπουμπλικανούς εναντίον της Κίνας, καθώς και μια αντίληψη ότι θα πρέπει να είναι σκληροί απέναντί της».

Το παραπάνω, κατά την άποψή της «ευνοείται από την κυβέρνηση Τραμπ και τη βαθιά πεποίθησή της ότι ο μόνος τρόπος να τους πάρουν στα σοβαρά είναι να είναι μονίμως απρόβλεπτοι, οργισμένοι και απειλητικοί. Να απειλούν διαρκώς να διαλύσουν όλους τους εμπορικούς κανόνες. Γιατί, ακόμα κι αν δεν το κάνουν, πρέπει να πουν ότι θα το κάνουν, ώστε να κεντρίσουν την προσοχή».

Οπότε, «με όλα αυτά να συνδυάζονται αυτή τη στιγμή, δημιουργείται ένα αβέβαιο εμπορικό περιβάλλον, το οποίο με τη σειρά του επηρεάζει τη βιομηχανική πολιτική», είπε χαρακτηριστικά. Για αυτό και η τραμπική προσέγγιση του εμπορίου», σύμφωνα με την κα Tett «διαφέρει απ’ αυτήν των τελευταίων δεκαετιών, όμως μοιάζει πολύ με αυτήν που υπήρχε πριν από εκατό χρόνια».

Και κατέληξε: «Πιστεύω ότι μόλις ανακοινωθεί (σ.σ. δασμοί Τραμπ) θα υπάρξουν πολύ έντονες αντιδράσεις», για να επισημάνει πως «Μετά, οι Ευρωπαίοι θα αναγκαστούν λογικά να απαντήσουν με δικούς τους δασμούς. Αυτή είναι η πρόβλεψή μου. Αλλά θα υπάρξουν πολλές διαπραγματεύσεις και σκιαμαχίες, και θα δούμε αν οι σκιαμαχίες αυτές θα μεταφραστούν σε πραγματική ζημιά ή όχι».

Δασμοί: Τι πρέπει να κάνει η Ευρώπη

Με βάση το παραπάνω, η δημοσιογράφος των FT συμπέρανε πως «η Ευρώπη επειγόντως πρέπει να διαμορφώσει βιομηχανική πολιτική, γιατί, αυτήν τη στιγμή, βρίσκεται σε μια δύσκολη φάση ακούγοντας και ότι θα επιβληθούν δασμοί».

Όπως εξήγησε «δεν είναι μια οικονομία που κινείται αποκλειστικά βάσει της ελεύθερης αγοράς και είναι επικεντρωμένη στις ιδιωτικές επιχειρήσεις, ώστε η καινοτομία και η ιδιωτική επιχειρηματικότητα να ανθούν ελεύθερα, ούτε είναι, όμως, μια οικονομία όπου κυριαρχεί η κρατική βιομηχανική πολιτική, ώστε να συνδυαστούν δημόσια και ιδιωτική στρατηγική για το μέλλον της βιομηχανίας, όπως γίνεται π.χ. στην Κίνα». Οπότε, «δεν είναι ή το ένα ή το άλλο, είναι ανάμεσα στα δύο. Ίσως αυτό το ενδιάμεσο, σε παγκόσμιο επίπεδο, να είναι και η πιο καλή λύση τελικά».

Μάλιστα, δηλώνοντας τη συμφωνία της με την έκθεση Ντράγκι η κα Tett είπε: «Η Ευρώπη πρέπει επειγόντως να βρει τρόπους να δράσει δυναμικά, μειώνοντας κατά πολύ τη γραφειοκρατία που πολύ συχνά περιόριζε την ιδιωτική επιχειρηματικότητα στο παρελθόν, κι επίσης να διπλασιάσει δυνάμεις σε τομείς-κλειδιά για το μέλλον, ώστε να δημιουργηθεί κοινή υποδομή για να το στηρίξει αυτό». 

Ποιοι κλάδοι χρειάζονται ενίσχυση

Σε ποιους κλάδους θα πρέπει να υπάρξει υποστήριξη και να μην τρομοκρατεί η σκέψη ότι θα υπάρξουν δασμοί; «Θα ήθελα οι πράσινες πολιτικές να στηρίζονται λιγότερο στο μαστίγιο και τους κανονισμούς και πολύ περισσότερο στο καρότο, όπως στον νόμο για τη μείωση του πληθωρισμού. Θα ήταν πολύ πιο αποτελεσματικό να αφεθεί ελεύθερο το επιχειρηματικό πνεύμα».

Και δεύτερο «θεωρώ ότι πρέπει τουλάχιστον να διπλασιαστούν οι τομείς της τεχνητής νοημοσύνης, των ανθρώπινων επιστημών και της πληροφορικής και να υπάρξει η παραδοχή ότι, για να έχει η Ευρώπη μια ακμάζουσα κεφαλαιαγορά, τότε πρέπει να γίνει πολύ παραπάνω συζήτηση για τη δημιουργία του πλούτου. Χρειάζονται φορολογικές μεταρρυθμίσεις που να επιβραβεύουν τη δημιουργία του πλούτου και να υπάρχει πολύ μεγαλύτερος σεβασμός στους επιχειρηματίες».

Σε άλλο σημείο εξήγησε ότι «δεν ανησυχώ για τον κατακερματισμό της Ευρώπης. Το πιστεύω ότι, όταν φτάνει ο κόμπος στο χτένι, η Ευρώπη παραμένει ενωμένη», επισημαίνοντας με νόημα: «Το μοντέλο εταιρικής διακυβέρνησης που έχει είναι: εάν δεν εκδηλωθεί κάποια πολύ άσχημη κρίση, εάν φτάσει στο χείλος του γκρεμού και αποφασίσει να μην πηδήξει, τότε είναι πολύ δύσκολο η αίσθηση του επείγοντος να διαπεράσει τις διάφορες ομάδες συμφερόντων και να καταλήξουν σε μια κοινή γραμμή δράσης».

Χατζημηνάς: Η Ελλάδα πρέπει να επαναβιομηχανοποιηθεί

Περνώντας στην Ελλάδα, ο κ. Χατζημηνάς ανέφερε πως «η Ελλάδα πρέπει να επαναβιομηχανοποιηθεί, γιατί υστερεί έναντι των Ευρωπαίων εταίρων της», ενώ σε άλλο σημείο συμπλήρωσε: «Στην Ελλάδα, καθώς δεν έχουμε αρκετό καταρτισμένο προσωπικό και πρέπει να βασιζόμαστε το υπάρχον προσωπικό, λέμε ότι πρέπει να κάνουμε κάτι αντισυμβατικό, να ξεκινήσουμε μια επανάσταση από τα κάτω προς τα πάνω, κάτι που θα γινόταν, κι εδώ να πούμε ότι και ο πρωθυπουργός μας είπε ότι πρέπει να αυξηθούν οι μισθοί στην Ελλάδα, και όντως πρέπει να αυξήσουμε τους μισθούς, Αλλά, όπως ξέρετε κι εσείς, οι μισθοί δεν γίνεται να αυξηθούν έτσι, απλά εάν δεν συνδεθούν με την παραγωγικότητα».

Ακολούθως, ο κ. Χατζημηνάς συνέχισε: «Οπότε, για να αυξηθεί η παραγωγικότητα, πρέπει να επανεκπαιδεύσεις το προσωπικό σου, κ.ο.κ. Αλλά έχουμε το εξής πρόβλημα στην Ελλάδα. Όταν θέλουμε να κάνουμε αύξηση μισθού, τον πληρώνουμε τριπλά απ’ αυτό που καταλήγει στην τσέπη των εργαζομένων.

Επομένως, «για να ωθήσουμε τους συναδέλφους μας, θα έλεγα, και όλους τους εργαζόμενους γενικά να κάνουν επανεκπαίδευση, πρέπει να δώσουμε υψηλότερους μισθούς, κάτι το οποίο και η κυβέρνηση θέλει να κάνουμε» είπε και πρόσθεσε «αυτό που προτείνουμε είναι να μπει οριακός φορολογικός συντελεστής έτσι ώστε να μπορέσουμε να επανεκπαιδεύσουμε σωστά όλο το εργατικό δυναμικό μας. Να αυξήσουμε τους μισθούς, αλλά να μην καταβάλλουμε το μη μισθολογικό κόστος, το οποίο, όπως είπα, είναι τριπλάσιο του μισθού».

Από την πλευρά της, η κα Tett ανέφερε πως «όσα γίνονται αυτήν τη στιγμή στη Μεγάλη Βρετανία σε φορολογικό επίπεδο ίσως δώσουν στην Ελλάδα την ευκαιρία να αποκτήσει συγκριτικό πλεονέκτημα. Το ίδιο και στη Γαλλία. Βέβαια, η επόμενη χρονιά θα είναι κρίσιμη. Αλλά η Ελλάδα έχει μια μεγάλη ευκαιρία».

Πηγή: ot.gr

Το άρθρο Δασμοί: Πώς η πολιτική Τραμπ θα επηρεάσει την Ευρώπη – Η συζήτηση Χατζημηνά με την Gillian Tett (FT)… Του Γιάννη Αγουρίδη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Ως μια καλή βάση με μια…γεύση από δημιουργικής ασάφειες κατά τα ευρωπαϊκά ειωθότα φαντάζει η πρόταση της Κομισιόν για την αναθεώρηση του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, όσον αφορά τις συνέπειές της για την Ελλάδα. Η συγκεκριμένη πρόταση, η οποία προκύπτει ότι θα περάσει από πολλά κύματα μέχρι να θεσμοθετηθεί, σηματοδοτεί την επιστροφή στη δημοσιονομική πειθαρχία από το 2024, οπότε και προβλέπεται να τεθούν σε εφαρμογή οι νέοι κανόνες, τερματίζοντας την περίοδο χαλάρωσης που έφερε η πανδημία και η ενεργειακή κρίση. Η πρόταση της Επιτροπής θα πρέπει τώρα να συζητηθεί από τις κυβερνήσεις της ΕΕ και να αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Ενα βασικό στοιχείο της πρότασης, που είναι ασφαλώς θετικό για την Ελλάδα, είναι η κατάργηση του λεγόμενου κανόνα του 1/20, ήτοι της υποχρέωσης μείωσης του χρέους κάθε κράτους-μέλους κάθε χρόνο κατά το 1/20 του υπερβάλλοντος ποσού του 60% του ΑΕΠ. Κάτι τέτοιο θα οδηγούσε την Ελλάδα να στοχεύει σε εξωπραγματικά πρωτογενή πλεονάσματα. Πρακτικά, μια χώρα με δημόσιο χρέος άνω του 60% θα έπρεπε να προχωρά σε ετήσια μείωσή του κατά 5%, με την Ελλάδα – σε μια τέτοια περίπτωση – να χρειάζεται να πετυχαίνει πρωτογενές πλεόνασμα ακόμη και 7%.

Στη βάση της θα βρίσκεται ένα συνολικό μεσοπρόθεσμο σχέδιο που θα ενσωματώνει όχι μόνο δημοσιονομικούς στόχους, αλλά και μεταρρυθμιστικούς και επενδυτικούς, διάρκειας 4 ετών, με δυνατότητα παράτασης για άλλα 3 χρόνια.

Οι αντιδράσεις

Η πρόταση, η οποία δεν θέτει αριθμητικό στόχο για το κατά πόσο θα πέσει το χρέος και προϋποθέτει ξεχωριστή διαπραγμάτευση με κάθε κράτος-μέλος, προκαλεί τη συναεξία της Γερμανίας, η οποία ήθελε να θέσει έναν ελάχιστο ετήσιο στόχο μείωσης χρέους 1% του ΑΕΠ για καθεμία από τις 27 χώρες της ΕΕ, κάτι που αποτυπώθηκε και στις τοποθετήσεις του φιλελεύθερου Γερμανού υπουργού Οικονομικών Κρίστιαν Λίντνερ.

Γενικά, οι περισσότερες χώρες της βόρειας Ευρώπης, με επικεφαλής τη Γερμανία, ζητούν μια πιο αυστηρή εφαρμογή του Συμφώνου, εκφράζοντας φόβους ότι η Κομισιόν θα πολιτικοποιήσει την εφαρμογή του και θα προχωρήσει σε συμβιβασμούς. Την ίδια στιγμή, οι υπερχρεωμένες χώρες του Νότου, όπως η Ιταλία, το δημόσιο χρέος της οποίας φθάνει το 141,1% του ΑΕΠ, θεωρούν την υφιστάμενη υποχρέωση για δημόσιο έλλειμμα 3% και δημόσιο χρέος στο 60% του ΑΠΕ υπερβολικά αυστηρή και επιμένουν να απελευθερωθούν οι δημόσιες επενδύσεις.

Τα 4ετή εθνικά σχέδια

Η Κομισιόν, βάσει της ανάλυσης βιωσιμότητας χρέους τού κάθε κράτους-μέλους, θα εισηγείται μια δημοσιονομική διαδρομή που θα διασφαλίζει την καθοδική πορεία του χρέους. Στη συνέχεια τα κράτη-μέλη θα υποβάλλουν τα σχέδιά τους, εθνικής τους ιδιοκτησίας, που θα περιλαμβάνουν και μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις, οι οποίες θα διασφαλίζουν τη δημοσιονομική πορεία εξυγίανσης. Τα σχέδια αυτά θα εγκρίνονται από το συμβούλιο υπουργών, κατόπιν εισήγησης της Κομισιόν. Αυτή η προσέγγιση είναι ασφαλώς πιο ευέλικτη από τους γενικούς κανόνες κι αυτό ικανοποιεί την Ελλάδα. Μάλιστα, φαίνεται ότι μια νέα κυβέρνηση οποιασδήποτε ευρωπαϊκής χώρας θα είναι σε θέση να διαπραγματεύεται το σχέδιο, μετά από την πραγματοποίηση εθνικών εκλογών Αντιθέτως, δεν φαίνεται ότι θα αρέσει σε κράτη όπως η Γερμανία, που προτιμούν τους αυστηρούς, ποσοτικούς στόχους.

Κρίσιμο ρόλο στα σχέδια αυτά και σημείο αναφοράς για τον έλεγχο της εφαρμογής τους θα αποτελεί η πορεία των καθαρών πρωτογενών δαπανών, που θα συμφωνείται, ώστε να διασφαλίζεται η καθοδική πορεία του χρέους. Στην πράξη η αύξηση των δαπανών αυτών δεν μπορεί να ξεπερνάει την αύξηση του μεσοπρόθεσμου ΑΕΠ, κάτι το οποίο δημιουργεί μίας δημιουργική ασάφεια σχετικά με το πώς θα εφαρμοστεί. Στα αρνητικά για την Ελλάδα είναι ότι δεν εξαιρούνται οι επενδύσεις, ούτε οι αμυντικές δαπάνες, κάτι που προκαλεί προβληματισμό.

Τι θα ισχύει για το έλλειμμα

Από εκεί και πέρα, με βάση τις προτάσεις της Ευρωπαϊκή Επιτροπής, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης, όπως και στους ισχύοντες κανόνες, θα πρέπει να παραμείνει κάτω από το 3% του ΑΕΠ. Εάν είναι πάνω από αυτό το ανώτατο όριο, θα πρέπει να μειώνεται κατά 0,5% του ΑΕΠ κάθε χρόνο μέχρι να βρεθεί κάτω από το όριο.

Η μείωση του ελλείμματος, όπως ακριβώς και η μείωση του χρέους, θα πρέπει να επιτευχθεί κατά τη διάρκεια της διάρκειας του τετραετούς σχεδίου και τα μέτρα που θα χρησιμοποιηθούν για την επίτευξή της θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι το έλλειμμα παραμένει κάτω από το 3% για 10 χρόνια στη συνέχεια χωρίς πρόσθετα βήματα.

Οι κυβερνήσεις θα μπορούσαν να έχουν περισσότερο χρόνο για να μειώσουν τα επίπεδα του χρέους και του ελλείμματός τους, για παράδειγμα 7 χρόνια, εάν εφαρμόσουν μεταρρυθμίσεις που αυξάνουν τη δημοσιονομική βιωσιμότητα, τονώνουν την ανάπτυξη ή επενδύσουν σε τομείς που αποτελούν προτεραιότητες της ΕΕ, όπως η μετάβαση σε μια πράσινη και ψηφιακή οικονομία, τα κοινωνικά δικαιώματα ή στην ασφάλεια και την άμυνα. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο συγκεκριμένος κανόνας δεν αφορά την Ελλάδα, η οποία είναι επιφορτισμένη με το να παράγει πρωτογενή πλεονάσματα κατά τα επόμενα χρόνια.

Πηγή: ot.gr

Το άρθρο Σύμφωνο Σταθερότητας: Πώς επηρεάζουν οι νέοι κανόνες την Ελλάδα… Του Γιάννη Αγουρίδη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Οι τιμές θα παραμείνουν σε υψηλό επίπεδο, ακόμη κι αν ο πληθωρισμός αρχίσει να αποκλιμακώνεται από το επόμενο φθινόπωρο. Αυτή είναι η εκτίμηση του υποδιοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος Θεόδωρου Πελαγίδη, ο οποίος μίλησε στον OT, λίγο μετά τις χθεσινές αποφάσης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Ο ίδιος αποδίδει την συνεχιζόμενη άνοδο του πληθωρισμού στην Ελλάδα στην ισχυρή ζήτηση, η οποία απορρέει από τον ρυθμό της ισχυρής ανάπτυξης, ενώ υπενθυμίζει πως είχε προβλέψει ότι ο πληθωρισμός «θα είναι πιο επίμονος, πιο ψηλός και μακρύς σε χρονικό διάστημα».

Αναφορικά με τα όσα είπε χθες η επικεφαλής της ΕΚΤ, ο υποδιοικητής της ΤτΕ σημειώνει με νόημα πως η απόφασή της  σημαίνει σχεδόν «whatever it takes», θυμίζοντας την πασίγνωστη φράση του Μάριο Ντράγκι. Παράλληλα, αναφέρει πως θα υπάρξει άνοδος των spread στην ευρωζώνη, τονίζοντας ωστόσο πως θα παρασχεθεί στήριξη από την πλευρά της ΕΚΤ.

Επίσης, εξέφρασε την ανησυχία του για την άνοδο των επιτοκίων των ελληνικών ομολόγων, κυρίως σε ό,τι αφορά την αύξηση του κόστους για τον ιδιωτικό τομέα, καθότι η παρουσία των ελληνικών ομολόγων στην αγορά είναι «υβριδική».

Αναλυτικά, τα όσα είπε ο κ. Πελαγίδης στον OT:

-Τι σημαίνει η απόφαση της ΕΚΤ για την Ελλάδα;

Σημαίνει σχεδόν «whatever it takes». Η άνοδος των  επιτοκίων φυσιολογικά θα πιέσει προς τα πάνω τις διαφορές στις αποδόσεις των επιμέρους ομολόγων των χωρών-μελών της ευρωζώνης. Αυτό φυσικά δεν μπορεί να είναι αποδεκτό. Η ομιλία της προέδρου Λαγκάρντ δείχνει ότι η στήριξη στις χώρες που αντιμετωπίζουν διεύρυνση του λεγόμενου spread θα συνεχιστεί με πρόσθετη μη συμβατική νομισματική πολιτική, στις χώρες-μέλη εκείνες που κινδυνεύουν από νομισματική ασφυξία.

-Σας ανησυχεί η άνοδος των επιτοκίων των ελληνικών ομολόγων;

Με ανησυχεί αλλά μην ξεχνάτε ότι η παρουσία τους στην αγορά είναι υβριδική. Στην πραγματικότητα η χρηματοδότηση της χώρας δεν εξαρτάται από τις αγορές αλλά από την στήριξη των νομισματικών αρχών. Αυτό που με ανησυχεί περισσότερο είναι το τι σημαίνει αυτή η άνοδος για τη χρηματοδότηση του ιδιωτικού τομέα της οικονομίας. Εκεί το κόστος είναι ήδη αυξημένο.

-Πώς εκτιμάτε ότι θα κινηθεί ο πληθωρισμός στην Ελλάδα κατά το επόμενο διάστημα;

Έχω εκτιμήσει πολλούς μήνες πριν ότι θα είναι πιο επίμονος, πιο υψηλός και μακρύς σε χρονικό διάστημα. Και ότι τείνει να εμπεδωθεί στις προσδοκίες. Στην Ελλάδα πιέζεται ανοδικά και από την ισχυρή ζήτηση, πράγμα το οποίο αποδεικνύεται από τον ρυθμό της ισχυρής ανάπτυξης που ανακοινώθηκε προχθές. Αυτό σημαίνει ότι οικονομία δουλεύει στον ανώτατο όριο της αφού το παραγωγικό κενό είναι πια κοντά στο μηδέν. Το αποτέλεσμα είναι να πιέζονται οι τιμές και από την ισχυρή μέχρι στιγμής δαπάνη της οικονομίας. Ο υψηλότατος σημερινός ρυθμός μπορεί να αρχίσει να αποκλιμακώνεται από το φθινόπωρο αλλά οι τιμές θα παραμείνουν σε υψηλό επίπεδο.

Πηγή: ot.gr

Το άρθρο Πελαγίδης στον OT: Οι τιμές θα παραμείνουν σε υψηλό επίπεδο… Του Γιάννη Αγουρίδη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.