Στα 14.484 ανέρχονται τα ακίνητα που «περιήλθαν» στο Δημόσιο  σε 36 περιοχές σε όλη τη χώρα στις οποίες οι κτηματολογικές εγγραφές οριστικοποιήθηκαν το 2018.

Τα συνολικά δικαιώματα που καταγράφηκαν στις περιοχές αυτές ανέρχονται στα 199.013 με το 7,28% (δηλαδή 14.484) να χαρακτηρίζονται ως « αγνώστου ιδιοκτήτη».

Πλήρης εικόνα σχετικά σε ποιον ανήκουν αυτά τα ακίνητα δεν υπάρχει. Η εκτίμηση ωστόσο είναι πως οκτώ στα δέκα ανήκουν ήδη στο δημόσιο.

Ένας επιπλέον χρόνος παράταση

Στο μεταξύ, για τις περιοχές όπου η κτηματογράφηση είναι σε εξέλιξη, μέχρι σήμερα, από τα 7.090.110 δικαιώματα ( ιδιοκτησίες), τα 389.836 (ποσοστό 5,50%) είναι «αγνώστου ιδιοκτήτη». Γι’ αυτά τα ακίνητα θα δοθεί ακόμη ένα έτος παράταση έως τις 31 Δεκεμβρίου 2022 προκειμένου να γίνει διόρθωση των ανακριβών πρώτων εγγραφών.

Αν δεν το κάνουν χάνουν οριστικά κάθε αδήλωτο ιδιοκτησιακό δικαίωμα, και μετά οι ιδιοκτήτες θα μπορούν να προσφύγουν στα δικαστήρια –αλλά μόνο για διεκδικήσουν χρηματική αποζημίωση και όχι για να ανακτήσουν το ακίνητο, εκτός κι αν το δικαστήριο προκρίνει  αντί της αποζημίωσης τη λύση της επανάκτησης.

Εκτός από τις προαναφερόμενες 36 περιοχές όπου οριστικοποιήθηκαν οι εγγραφές το 2018, στην υπόλοιπη χώρα, ένα ακίνητο χαρακτηρίζεται ως « αγνώστου ιδιοκτήτη», για τις περιοχές των παλαιών προγραμμάτων αν δεν έχει δηλωθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2022, και για τα νέα (από το 2008 και μετά), αν δεν δηλωθεί σε οκτώ χρόνια από την έναρξη της λειτουργίας του Κτηματολογικού Γραφείου.

Τι πρέπει να κάνουν οι ιδιοκτήτες

Πάμε τώρα στις 36 περιοχές. Εδώ, το ερώτημα που τίθεται είναι τι μπορούν να κάνουν οι ιδιοκτήτες αυτών των ακινήτων; Όπως εξηγούν από το Κτηματολόγιο, ο ιδιοκτήτης που δεν συμπεριλήφθηκε στις αρχικές εγγραφές, μπορεί να διεκδικήσει δικαστικά μόνο χρηματική αποζημίωση (επικαλούμενος ζημία από αδικοπραξία). Ωστόσο, στην περίπτωση που δεν υπάρχει η δυνατότητα για την καταβολή χρηματικής αποζημίωσης εκ μέρους του κράτους μπορεί να διεκδικήσει αυτούσια την απόδοση του ακινήτου (εν είδει αποζημίωσης).

Σημειώνεται πως στην περίπτωση που διαταχθεί (από το δικαστήριο) η αυτούσια απόδοση του ακινήτου, οι ενδιαφερόμενοι προσέρχονται σε συμβολαιογράφο για την υπογραφή της σχετικής σύμβασης και στη συνέχεια το ακίνητο εγγράφεται στο Κτηματολόγιο, ως μεταγενέστερη εγγραφή (και όχι ως διόρθωση της αρχικής εγγραφής).

Μόνο δικαστικά

‘Oπως εξηγούν από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, από το 1998 έως σήμερα, παρατηρείται πως οι εγγραφές «αγνώστου ιδιοκτήτη» διορθώνονται – κατά κύριο λόγο- δικαστικά.

Αυτό συμβαίνει για δυο λόγους:  πρώτον επειδή το Δημόσιο δεν συναινούσε στις σχετικές διορθώσεις, ακόμη κι αν δεν διατηρούσε δικαιώματα επί των ακινήτων. Και δεύτερον, διότι οι προϊστάμενοι των Κτηματολογικών Γραφείων δεν αποδέχονταν τις σχετικές αιτήσεις και παρέπεμπαν τις υποθέσεις στα δικαστήρια.

Τι αλλάζει

Αυτό πλέον αλλάζει και από εδώ και πέρα, όπως προβλέπεται και μέσα στο νέο σχέδιο νόμου (« για τον εκσυγχρονισμό του Κτηματολογίου») οι ιδιοκτήτες ακινήτων θα υποβάλλουν αίτηση για διόρθωση πρόδηλου σφάλματος για εγγραφή «αγνώστου ιδιοκτήτη», την οποία θα πρέπει  να κοινοποιήσουν στο Δημόσιο.

Έτσι, αν εντός 60 ημερών το Δημόσιο δεν αντιδράσει εγγράφως, τότε ο προϊστάμενος του Κτηματολογικού Γραφείου (εάν συντρέχουν οι προϋποθέσεις του νόμου), θα οφείλει να διορθώσει τη σχετική εγγραφή. Στην περίπτωση όμως που μέσα στο προαναφερόμενο διάστημα το Δημόσιο προβάλει δικαιώματα, τότε η αίτηση διόρθωσης θα απορρίπτεται και ο ιδιώτης θα πρέπει να προσφύγει στη Δικαιοσύνη.

Εφέτης στο Κτηματολόγιο

Όπως λένε από το  Ψηφιακής Διακυβέρνησης Γιώργος Στύλιος, με τις νέες νομοθετικές ρυθμίσεις που προωθούνται θεσπίζεται και ο θεσμός  του Κτηματολογικού Εφέτη , προκειμένου να αντιμετωπιστούν και νομικά τα θέματα που θα προκύπτουν σε δεύτερο βαθμό (δηλαδή στο Εφετείο).

Τα ανοιχτά μέτωπα

Στο μεταξύ, όπως υποστηρίζει ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ) Στράτος Παραδιάς, « εκτός του ότι παραμένει άλυτο πρόβλημα των διεκδικήσεων του Δημοσίου, εξακολουθούν να παραμένουν ανοιχτά δυο μέτωπα.

» Το πρώτο αφορά τα προβλήματα με τις χιλιάδες θέσεις πάρκινγκ σε πυλωτές πολυκατοικιών που έχουν κτιστεί τις δεκαετίες του ’70, του ’80 και του ‘90 επειδή το Κτηματολόγιο απορρίπτει τις δηλώσεις τους.

»Το δεύτερο,  τον «αέρα» (δηλαδή του δικαίωμα «υψούν»): πολλοί ιδιοκτήτες εξαιτίας –κυρίως- της οικονομικής κρίσης διέγραψαν τα χιλιοστά τους από το Ε9 και δεν τα δήλωσαν στο Κτηματολόγιο. Έτσι, τώρα, προϊούσης της ολοκλήρωσης του Κτηματολογίου το Δημόσιο θα μπει «καπέλο» ως συνιδιοκτήτης των αδήλωτων χιλιοστών του οικοπέδου σε χιλιάδες πολυκατοικίες σε όλη τη χώρα, με δικαίωμα συμμετοχής στις Γενικές Συνελεύσεις και εμπλοκή του στις τυχόν τροποποιήσεις των κανονισμών».

Πηγή: ot.gr

Το άρθρο Κτηματολόγιο: Ποιοι χάνουν την περιουσία τους, ποιοι έχουν ένα χρόνο παράταση… Του Προκόπη Γιόγιακα εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Από τη δεκαετία του 1980 η Ελλάδα γαλουχήθηκε με το παραμύθι ότι το Κτηματολόγιο θα καταγράψει και θα κατοχυρώσει την περιουσία των πολιτών. Τώρα όμως που κτηματογραφείται η εκτός σχεδίου χώρα, η πραγματικότητα εξελίσσεται εντελώς διαφορετικά. Γιατί εδώ, στο γήπεδο της κτηματογράφησης, μπήκε ένας μεγάλος παίκτης. Παίκτης και διαιτητής μαζί! Το ίδιο το ελληνικό Δημόσιο!

Οι διοικητικές υπηρεσίες του, από κακώς εννοούμενο υπηρεσιακό καθήκον, δηλώνουν τεράστιες εκτάσεις, σχεδόν ολόκληρους δήμους και νομούς ως ιδιοκτησία του, συχνά χωρίς κανένα ιδιοκτησιακό τίτλο! Στη συνέχεια οι δικαστικές υπηρεσίες υου σύρουν τους ιδιώτες που θα τολμήσουν να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τπυς σε ανελέητους δικαστικούς αγώνες δεκαετιών, μέχρι και τον Άρειο Πάγο, εξαντλώντας τους οικονομικά αλλά και ηλικιακά!

Δεν φτάνει ότι είναι ουσιαστικά ανίκανο να διαχειριστεί στοιχειωδώς τα σημερινά ακίνητα που νόμιμα κατέχονται επί δεκαετίες, όσο και όλα τα αδήλωτα στο Κτηματολόγιο ακίνητα αντί αυτά όπως έχουμε από καιρό προτείνει, να περιέλθουν στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, που σίγουρα θα μπορέσει πολύ περισσότερο να τα αξιοποιήσει επ’ ωφέλεια της κοινωνίας.

Δεν θα κουραστούμε να το ξαναλέμε, ιδιαίτερα τώρα που ετοιμάζεται το νέο πολεοδομικό νομοσχέδιο: Είναι κρίμα που η πεισματική άρνηση του Δημοσίου να οριοθετήσει χρονικά τα δικαιώματά του στα εκτός σχεδίου ακίνητα, όπως έκανε για τα εντός σχεδίου από το 2003, θα ακυρώνει συνεχώς τις προσπάθειες της σημερινής ηγεσίας του και θα ρίξει έξω για δεκαετίες τη διαδικασία κατάρτισης του Κτηματολογίου σε όλη την ύπαιθρο χώρα, με τις εκατοντάδες χιλιάδες ενστάσεις πολιτών…

Όλων εκείνων σε όλη τη χώρα που έχουν χάσει τον ύπνο τους, γιατί κατάλαβαν ότι αν δεν αλλάξει άμεσα η παρανοϊκή νομοθεσία, που απαιτεί από τον κάθε ιδιοκτήτη να επικαλεστεί τίτλους ιδιοκτησίας από τον 19 αιώνα (!), αλλιώς χάνει την περιουσία του, το Κτηματολόγιο από εργαλείο καταγραφής τελικά θα είναι το κτηματολόγιο αρπαγής της ιδιωτικής ακίνητης περιουσίας τους…

Εξακολουθούμε να ελπίζουμε ότι η σημερινή ηγεσία του ΥΠΕΝ, που έχει αντιληφθεί το πρόβλημα, θα το λύσει κιόλας, με διάταξη στο υπό κατάρτιση πολεοδομικό νομοσχέδιο!

*δικηγόρος Α.Π., πρόεδρος ΠΟΜΙΔΑ& UIPI

Το άρθρο Κτηματολόγιο: Από την καταγραφή στην αρπαγή εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.