Σύμφωνα με την ίδια μελέτη, η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες δημοσιονομικές προκλήσεις για τις επόμενες δεκαετίες, καθώς η γήρανση του πληθυσμού καθιστά εξαιρετικά προβληματική τη βιωσιμότητα των διανεμητικών συνταξιοδοτικών συστημάτων.

Η μελέτη

Αναλυτικά, τα κύρια ευρήματα της μελέτης, έχουν ως εξής:

* Οι συντάξεις αντιστοιχούν σε περισσότερο από το 75% των δαπανών κοινωνικής προστασίας στην Ε.Ε., απορροφώντας έως και 15% του ΑΕΠ σε χώρες όπως η Ελλάδα, η Ιταλία και η Γαλλία, ενώ η μείωση του πληθυσμού της ΕΕ θα επιβαρύνει περαιτέρω τα διανεμητικά συστήματα.

* Η καθυστέρηση στην ανάπτυξη κεφαλαιοποιητικών συστημάτων στερεί από την ευρωπαϊκή οικονομία περίπου 350 δισ. ευρώ ετησίως σε χαμένα επενδυτικά έσοδα.

* Χώρες όπως η Δανία, η Ολλανδία και η Ισλανδία αποδεικνύουν ότι τα κεφαλαιοποιητικά συστήματα ενισχύουν την ανάπτυξη, τη σταθερότητα και την κοινωνική δικαιοσύνη.

Ακολούθως, η μελέτη εισηγείται ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο μεταρρυθμίσεων για μια βιώσιμη ευρωπαϊκή στρατηγική συντάξεων, όπως αναφέρει, που περιλαμβάνει:

* Αναθεώρηση του κριτηρίου του Μάαστριχτ ώστε να συνυπολογίζει τις υπόρρητες συνταξιοδοτικές υποχρεώσεις και να ενθαρρύνει τις επενδύσεις στη μετάβαση.

* Ανάπτυξη ή διεύρυνση κεφαλαιοποιητικών πυλώνων από τα κράτη-μέλη, αξιοποιώντας βέλτιστες πρακτικές από τις πιο ανεπτυγμένες ευρωπαϊκές αγορές συντάξεων.

* Ενίσχυση των ατομικών και επαγγελματικών συνταξιοδοτικών λογαριασμών, ειδικά για τους νέους εργαζόμενους.

* Άρση κρατικών μονοπωλίων στη διαχείριση του δεύτερου πυλώνα συντάξεων και προώθηση του ανταγωνισμού και της καινοτομίας. * Διοχέτευση των συνταξιοδοτικών αποταμιεύσεων σε παραγωγικές επενδύσεις, ευθυγραμμισμένες με την Πράσινη Συμφωνία και την Ψηφιακή Στρατηγική της ΕΕ.

* Καλλιέργεια του χρηματοοικονομικού εγγραμματισμού και της εμπιστοσύνης των πολιτών στα κεφαλαιοποιητικά συστήματα.

* Σημαντική ενίσχυση της φορητότητας των συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων για εργαζόμενους που κινούνται εντός της ΕΕ.

Για το θέμα, ο πρόεδρος του ΚΕΦΙΜ Νίκος Ρώμπαπας δήλωσε ότι «η μετάβαση σε κεφαλαιοποιητικά συστήματα είναι για την Ευρώπη προϋπόθεση δημοσιονομικής βιωσιμότητας και πράξη διαγενεακής δικαιοσύνης. Η συμπερίληψη στο κριτήριο του Μάαστριχτ για το χρέος των υπόρρητων συνταξιοδοτικών υποχρεώσεων με την παράλληλη εξασφάλιση κινήτρων και τεχνογνωσίας για τη μετάβαση θα επιτρέψει στους Ευρωπαίους να αποταμιεύσουν, να επενδύσουν και να οικοδομήσουν το μέλλον τους πάνω σε σταθερά θεμέλια».

Πηγή: ot.gr

Το άρθρο Μελέτη ΚΕΦΙΜ και European Liberal Forum: Αναγκαία η στροφή στα κεφαλαιοποιητικά συστήματα εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Μελέτη ΚΕΦΙΜ για το ελεύθερο εμπόριο: Το ελεύθερο εμπόριο στην Ελλάδα και στην ΕΕ σήμερα: Περισσότερες διεθνείς συμφωνίες σημαίνει πρόσβαση σε καλύτερα και φθηνότερα αγαθά

23η μεταξύ των 27 χωρών της ΕΕ η Ελλάδα – Σημαντική η ανάκαμψη μετά την άρση των κεφαλαιακών ελέγχων

Σύμφωνα με τα πορίσματα της μελέτης, η Ελλάδα καταλαμβάνει την 23η θέση ανάμεσα στις 27 χώρες της ΕΕ με βαθμολογία 8,49 στα 10 στη γενική επίδοση στο πεδίο του ελεύθερου εμπορίου σύμφωνα με τον Δείκτη Οικονομικής Ελευθερίας και βάσει των δεδομένων του 2022. Οι κεφαλαιακοί έλεγχοι (capital controls) που εφαρμόσθηκαν το 2015 έριξαν την Ελλάδα σε ιστορικό χαμηλό με βαθμολογία 0,77 στα 10. Η βαθμολογία ανέκαμψε πλήρως μόλις το 2020, μετά την πλήρη άρση των κεφαλαιακών ελέγχων που κράτησαν 5 χρόνια.  

Τη διαχρονικά χαμηλή επίδοση της ελληνικής οικονομίας σε σύγκριση με άλλες χώρες της ΕΕ αναδεικνύει η νέα μελέτη που δημοσιεύει το Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών σε συνεργασία με το δίκτυο δεξαμενών σκέψης EPICENTER. 

Τα βασικά πορίσματα της μελέτης: 

• Στην πιο πρόσφατη κατάταξη του Δείκτη Οικονομικής Ελευθερίας που αξιοποιεί δεδομένα του 2022, η Ελλάδα ως προς τη γενική επίδοση στο πεδίο του ελεύθερου εμπορίου καταλαμβάνει την 23η θέση ανάμεσα στις 27 χώρες της ΕΕ με βαθμολογία 8,49 στα 10. Οι χώρες με την καλύτερη επίδοση στην ΕΕ είναι η Ολλανδία και η Μάλτα, ενώ χαμηλότερα από την Ελλάδα βρίσκονται η Κροατία, η Σλοβενία, η Πολωνία, και η Βουλγαρία.  
• Στους περιορισμούς στη μετακίνηση κεφαλαίων και ανθρώπων, η Ελλάδα την περίοδο 2002-2004 ξεπέρασε τον μέσο όρο της ΕΕ-27, ωστόσο από το 2005 έως το 2020 κατέγραψε σταθερά χαμηλότερη επίδοση, με την πιο έντονη απόκλιση να σημειώνεται το 2015 (4,94 έναντι 7,51). Τα τελευταία χρόνια, καταγράφεται βελτίωση, με την Ελλάδα να βαθμολογείται με 7,09 το 2022, έναντι 7,85 της ΕΕ-27. Πιο συγκεκριμένα: 

1. Ως προς τους κεφαλαιακούς ελέγχους (capital controls), από το 2000 έως το 2005 η βαθμολογία της Ελλάδας παρέμεινε σταθερή. Από το 2005 έως το 2014, καταγράφηκε υποχώρηση, ενώ το 2015 η βαθμολογία έφτασε σε ιστορικό χαμηλό με 0,77 στα 10 με την επιβολή περιορισμών μετά την προκήρυξη του δημοψηφίσματος. Η βαθμολογία ανέκαμψε πλήρως το 2020, μετά την πλήρη άρση των κεφαλαιακών ελέγχων που κράτησαν 5 χρόνια.  
2. Ως προς τους περιορισμούς στις χρηματοοικονομικές συναλλαγές, από το 2000 έως το 2010 σημειώθηκε βελτίωση στη βαθμολογία. Από το 2011 έως το 2019, καταγράφηκε υποχώρηση λόγω της κρίσης, ενώ το 2022 η βαθμολογία της Ελλάδας πλησίασε τον μέσο όρο της ΕΕ-27. 
3. Ως προς την προστασία ξένων περιουσιακών στοιχείων, από το 2000 έως το 2005 σημειώθηκε βελτίωση. Από το 2008 έως το 2014 η βαθμολογία υποχώρησε λόγω της κρίσης, ενώ από το 2020 ανέκαμψε σταδιακά. 

• Το 2022 οι ελληνικές εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 38,3% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, ενώ το 2023 μειώθηκαν κατά 8,7%. Η σωρευτική  αύξηση της περιόδου 2021-2023 έφτασε το 29,6%. Πιο συγκεκριμένα:  

1. Το 2023, οι ελληνικές εξαγωγές επικεντρώθηκαν κυρίως στα ορυκτά καύσιμα (16,476 δις ευρώ), τα τρόφιμα και τα ζώντα ζώα (7,581 δις ευρώ), και τα βιομηχανικά είδη ταξινομημένα κατά πρώτη ύλη (7,356 δις ευρώ). Σημαντικές αυξήσεις από το 2021 σημειώθηκαν σε έλαια και λίπη (92,8%), ορυκτά καύσιμα (42,2%), και τρόφιμα (28,7%). Μικρότερες αυξήσεις παρατηρήθηκαν στα χημικά προϊόντα (4,6%), ενώ οι εξαγωγές μη βρώσιμων πρώτων υλών μειώθηκαν κατά 15,9%. Το εξαγωγικό εμπορικό τοπίο της Ελλάδας χαρακτηρίζεται από ισχυρή παρουσία ενεργειακών και αγροτικών προϊόντων. 

• Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, η ΕΕ κατέχει ηγετική θέση στο διεθνές εμπόριο, με την αγορά της να είναι από τις μεγαλύτερες στον κόσμο, με εκτιμώμενο συγκεντρωτικό ΑΕΠ περίπου 17 τρισεκατομμυρίων ευρώ από το 2023. Ωστόσο, οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι μέχρι το 2050 κανένα κράτος μέλος της ΕΕ δεν θα ανήκει στην ομάδα G7 ενώ το μερίδιο της ΕΕ στο παγκόσμιο ΑΕΠ μπορεί να πέσει κάτω από 10%, από 14% που είναι σήμερα.  

Ο Παναγιώτης Λιαργκόβας, Καθηγητής του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, πρόεδρος του Κέντρου Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών και μέλος του Επιστημονικού Συμβουλίου του ΚΕΦΙΜ έκανε την ακόλουθη δήλωση: «Ελάχιστα πεδία συγκεντρώνουν την σχεδόν καθολική ομοφωνία των οικονομολόγων όσο η καθοριστική θετική σημασία που έχει το ελεύθερο εμπόριο για τη συλλογική ευημερία. Σε μια περίοδο που φαίνεται να φέρνει ένα νέο παγκόσμιο κύμα προστατευτισμού, η Ευρώπη πρέπει να γίνει πολύ πιο εξωστρεφής αν θέλει να διατηρήσει το διεθνές της αποτύπωμα.  Σε ό,τι αφορά τη χώρα μας, η επίπονη εμπειρία των κεφαλαιακών ελέγχων πρέπει να λειτουργήσει ως δίδαγμα για τη μακροχρόνια χάραξη της οικονομικής πολιτικής».

Διαβάστε τη μελέτη εδώ

Το Policy Paper «Το ελεύθερο εμπόριο στην Ελλάδα και την ΕΕ σήμερα» συνέγραψε ο επικεφαλής ερευνών του ΚΕΦΙΜ Κωνσταντίνος Σαραβάκος και δημοσιεύθηκε από το ΚΕΦΙΜ τον Φεβρουάριο του 2025.

Το άρθρο Μελέτη ΚΕΦΙΜ για το ελεύθερο εμπόριο εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Το άρθρο Μελέτη ΣΕΠΕ – Deloitte: Oι προοπτικές του κλάδου ΤΠΕ στην Ελλάδα εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Πληροφορικής και Επικοινωνιών Ελλάδας, σε συνεργασία με την εταιρία συμβούλων Deloitte, διενήργησε μελέτη για την αξιολόγηση της επάρκειας ειδικών ΤΠΕ στην Ελλάδα, τα αποτελέσματα της οποίας παρουσιάστηκαν στο digital economy forum 2022: digital Greece in the spotlight (https://deforum.sepe.gr/).

Παρουσιάζοντας τα στοιχεία της έρευνας, επιβεβαιώθηκε ότι η συντριπτική πλειοψηφία των επιχειρήσεων στην Ελλάδα έχουν ακάλυπτες θέσεις ειδικών ΤΠΕ, ενώ αναμένεται σημαντική αύξηση των αναγκών τους στο μέλλον. Συγκεκριμένα, στην περίοδο 2023-2030, αναμένεται επιπρόσθετη σωρευτική ζήτηση 120.000 – 140.000 ειδικών ΤΠΕ.

Η έρευνα, επίσης, επιβεβαίωσε ότι οι εταιρίες στην Ελλάδα αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην εξεύρεση προσωπικού ΤΠΕ, με κύριες αιτίες τη μη επαρκή εξειδίκευση και τη μετανάστευση νέων επιστημόνων το εξωτερικό.

Σε αυτό το πλαίσιο, στη μελέτη προτείνονται δέκα δράσεις, οι οποίες θα μπορούσαν να συμβάλουν στην κάλυψη του κενού σε ειδικούς ΤΠΕ στην Ελλάδα. Πιο συγκεκριμένα, προτείνονται οι ακόλουθες δράσεις.

Βραχυπρόθεσμες:

• Αύξηση προγραμμάτων κατάρτισης σε αντικείμενα ΤΠΕ,
• Προσέλκυση & αξιοποίηση ειδικών από το εξωτερικό (Visas/ Hubs),
• Δημιουργία νέων μεταπτυχιακών τμημάτων ΤΠΕ,
• Υποχρεωτική πρακτική άσκηση φοιτητών & ενίσχυση συνεργασίας ΑΕΙ – εταιριών.

Μακροπρόθεσμες:

• Δημιουργία νέων προπτυχιακών τμημάτων ΤΠΕ,
• Εμπλουτισμός προγραμμάτων σπουδών λοιπών τμημάτων με μαθήματα ΤΠΕ,
• Ενίσχυση αντικειμένων & δεξιοτήτων ΤΠΕ σε Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια εκπαίδευση,
• Συνεργασία με ξένες χώρες σε πανεπιστημιακό επίπεδο.

Λαμβάνοντας υπόψη το χρονικό ορίζοντα που απαιτείται, για να είναι ορατά τα αποτελέσματα των δράσεων, προβλέπεται το  κενό να καλυφθεί από το έτος 2029 και μετά.

Πηγή: sepe.gr

Το άρθρο Μελέτη ΣΕΠΕ – Deloitte Αποτίμησης Επάρκειας Ειδικών ΤΠΕ στην Ελλάδα εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης έχουν μετατραπεί σε βασικά κανάλια παραπληροφόρησης, διάχυσης ψευδών ειδήσεων και πόλωσης, κάτι που έγινε ιδιαίτερα αισθητό εν μέσω πανδημίας, όταν ο κορονοϊός και τα εμβόλια συνδέθηκαν με κάθε είδους εξωφρενικές απόψεις (από ψευδο-επιστημονικές έως τελείως αντι-επιστημονικές), καθώς και με ποικίλες συνωμοσιολογικές θεωρίες.

Nέα ευρωπαϊκή μελέτη, με επικεφαλής Έλληνα ερευνητή της διασποράς, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ανάμεσα στα social media αυτό που επιδεικνύει τη μεγαλύτερη ανθεκτικότητα στις θεωρίες συνωμοσίας και στον ανορθολογισμό είναι το Twitter.

Οι ερευνητές από 19 ευρωπαϊκά πανεπιστήμια, με επικεφαλής τον καθηγητή Ψηφιακής Διακυβέρνησης Γιάννη Θεοχάρη* του Τεχνικού Πανεπιστημίου του Μονάχου, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «New Media & Society», ανέλυσαν στοιχεία από 17 χώρες (16 της Ευρώπης μεταξύ των οποίων η Ελλάδα, καθώς και το Ισραήλ), τόσο πριν όσο και στη διάρκεια της πανδημίας.

Εξέτασαν τον ρόλο διαφόρων social media (Twitter, Facebook, YouTube κ.α.) και εφαρμογών όπως το WhatsApp, όσον αφορά τη διασπορά θεωριών συνωμοσίας.

Στα ύψη ο δείκτης συνωμοσιολογίας στην Ελλάδα

Η μελέτη κατατάσσει την Ελλάδα – μαζί με τη Ρουμανία, την Πολωνία, την Ουγγαρία και το Ισραήλ – στις χώρες όπου ο «δείκτης συνωμοσιολογίας» βρίσκεται πάνω από τον μέσο ευρωπαϊκό όρο, σε αντίθεση με χώρες που βρίσκονται κάτω από τον μέσο όρο (Αυστρία, Δανία, Γερμανία, Ολλανδία, Νορβηγία, Σουηδία, Ελβετία, Βρετανία), ενώ τέσσερις βρίσκονται στον μέσο όρο (Βέλγιο, Γαλλία, Ιταλία και Ισπανία).

Γενικά, οι χώρες της ανατολικής Ευρώπης ρέπουν στη συνωμοσιολογία περισσότερο από όλες, οι σκανδιναβικές λιγότερο από όλες, ενώ οι μεσογειακές βρίσκονται κάπου στη μέση (με την χώρα μας να είναι η πιο επιρρεπής στη συνωμοσιολογία στον ευρωπαϊκό Νότο).

Από τις 17 χώρες που εξετάστηκαν με βάση τρεις συνωμοσιολογικές ερωτήσεις σχετικά με την Covid-19, έτσι ώστε να αξιολογηθεί ο βαθμός που είναι εξαπλωμένες αυτές οι πεποιθήσεις σε κάθε χώρα, η Ρουμανία ήταν με διαφορά «πρωταθλήτρια» συνωμοσιολογίας, η Πολωνία ήταν δεύτερη, η Ουγγαρία τρίτη και η Ελλάδα τέταρτη μαζί με το Ισραήλ.

Πιο ανθεκτικό στον ανορθολογισμό το Twitter

Η βασική διαπίστωση της έρευνας ήταν ότι το Twitter έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, όπως το ότι είναι πιο εστιασμένο στην κατανάλωση ειδήσεων, άρα αντιμετωπίζει αυξημένη κοινωνική πίεση αναφορικά με το περιεχόμενο των αναρτήσεων του, πράγμα που μειώνει τη συχνότητα διάχυσης μέσω αυτού αναληθών, ανακριβών, ανεπιβεβαίωτων και «εναλλακτικών» (συνήθως ψευδών) πληροφοριών.

Οι ερευνητές επεσήμαναν ότι δεν ενθαρρύνουν όλες οι πλατφόρμες στον ίδιο βαθμό τις συνωμοσιολογικές θεωρίες.

Στο Twitter π.χ. «το περιεχόμενο που βασίζεται σε τέτοιες θεωρίες μπορεί γρήγορα να απομυθοποιηθεί ή πιθανώς να »πνιγεί» από πληροφορίες καλύτερης ποιότητας ή από τον μεγάλο αριθμό ανθρώπων που είναι πρόθυμοι να παρέμβουν για να διορθώσουν γρήγορα την παραπληροφόρηση».

Επιπλέον, σύμφωνα με τη μελέτη, οι χρήστες του Twitter συνδυάζουν μορφωτικό επίπεδο άνω του μέσου όρου και μεγαλύτερη τάση να ψάχνουν για πραγματικές ειδήσεις, σε σχέση με τις άλλες πλατφόρμες.

Θύματα της infdemic είναι Facebook και WhatsApp

Από την άλλη, στο Facebook ή στο WhatsApp, όπου υπάρχουν στενότεροι δεσμοί ανάμεσα στους χρήστες, όπως οικογενειακοί ή φιλικοί, οι χρήστες δεν ελέγχουν στον ίδιο βαθμό τις διακινούμενες πληροφορίες αμφιβόλου περιεχομένου, κάτι που έγινε αισθητό και στην περίπτωση της Covid-19.

Μολονότι ψευδείς ειδήσεις (fake news) κυκλοφορούν συνεχώς στο διαδίκτυο από τότε που αυτό υπάρχει, η πανδημία υπήρξε το κατάλληλο πεδίο για μια εκρηκτική αύξηση τους, ιδίως στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, γι’ αυτό ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας χρησιμοποίησε τον όρο «infodemic» για να περιγράψει αυτή την παράλληλη «επιδημία παραπληροφόρησης».

*Ο Γιάννης Θεοχάρης διδάσκει και ερευνά σχετικά με τα ψηφιακά μέσα και την πολιτική συμμετοχή σε αυτά, την πολιτική επικοινωνία και την υπολογιστική κοινωνική επιστήμη. Έχει σπουδάσει Κοινωνιολογία στο Πανεπιστήμιο Κρήτης (2000-2004), μεταπτυχιακά στο LSE και πήρε το διδακτορικό του το 2010 από το Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης του UCL. Ύστερα από μεταδιδακτορική έρευνα στο γερμανικό Ίδρυμα Αλεξάντερ φον Χούμπολτ, εργάστηκε στο γερμανικό Κέντρο Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας του Μανχάιμ (MZES) και στη συνέχεια διετέλεσε καθηγητής Επικοινωνίας και Μέσων στο Πανεπιστήμιο της Βρέμης. Σήμερα διδάσκει στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο του Μονάχου.

Πηγή: in.gr

Το άρθρο Μελέτη – Στους «πρωταθλητές της συνωμοσιολογίας» η Ελλάδα εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Το άρθρο Κορωνοϊός: Ποιοι εμβολιασμένοι νοσούν και νοσηλεύονται – Μελέτη στις ΗΠΑ απαντά εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Λέξεις όπως : επιτροπή, μελέτη, ανάθεση, επίβλεψη, υλοποίηση, στοιχειώνουν πλέον το κοινωνικό φαντασιακό και εγγράφονται στο συλλογικό ασυνείδητο ως χρόνιες νοηματοδοτήσεις που απλά καθυστερούν το κάθε έργο σε αυτή την χώρα. Δυστυχώς όμως είναι τα αναγκαία σκαλοπάτια που κάποιοι τεχνοκράτες, σε Υπουργεία, Περιφέρειες, Δήμους, πρέπει από δω και στο εξής να τα περπατήσουν γρήγορα. Και αυτό γιατί σήμερα δεν αρκεί απλά να μπει ξανά στο excel κάποιων οικονομοτεχνικών μελετών η ανάπτυξη της χώρας. Τα λεφτά της Ευρώπης που θα έλθουν στην Ελλάδα τα επόμενα χρόνια, λόγω της πανδημίας και της πρωτοφανούς ύφεσης που ήδη μπήκε στην ζωή μας, πρέπει επιτέλους να πιάσουν τόπο, κυρίως για τις επόμενες γενιές.

Το ίδιο ισχύει φυσικά και για τα ποσά που θα διατεθούν από τα κυβερνητικά κονδύλια δημοσίων επενδύσεων, χρήματα ημών των φορολογουμένων δηλαδή. Εξ αυτού του λόγου, τα κανάλια “διανομής” των πόρων στην οικονομία πρέπει να είναι εργαλεία υψηλής τεχνογνωσίας και κυρίως υψηλής αποτελεσματικότητας. Και τέτοια εργαλεία μπορεί να αποδειχθούν οι Αναπτυξιακοί Οργανισμοί από τους φορείς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, όπως επιβάλλεται με νόμο πλέον.

Εδώ αξίζει να δούμε την βαθύτερη ουσία του γεγονότος και μάλιστα ως εθνικό ζητούμενο. Γιατί δεν πρέπει να χαθεί το μέλλον απλά στην χρονοβόρα παραμετροποίηση των προδιαγραφών απορροφητικότητας. Τα δοχεία και οι βρύσες του χρήματος πρέπει, σε αυτή την ιστορικά δύσκολη συγκυρία, να λειτουργούν γρήγορα, με διαφάνεια και αποδοτικότητα. Ο πολίτης κουράστηκε να ακούει εύηχα ονόματα προγραμμάτων, φορέων, εργαλείων. Πολλές φορές δεν καταλαβαίνει πως λειτουργούν. Με ευκολία θα βάλλει εναντίον όλων στην ιεραρχία της κρατικής μηχανής και της τοπικής αυτοδιοίκησης ξεχνώντας ότι σε Υπουργεία, Περιφέρειες, Δήμους, κάποιοι ( χρόνια τώρα ) παλεύουν με τον Λεβιάθαν (Αθηνών και Βρυξελλών) για να προσελκύσουν όσο το δυνατό περισσότερα χρήματα σε ένα πλαίσιο περιορισμένων και πιεστικών χρονικών ορίων απορρόφησης. Μέσα στο βαθύ γραφειοκρατικό χάος για το καναλιζάρισμα του χρήματος από τα ταμεία της ΕΕ προς την οικονομία, κρύβεται η ρίζα του προβλήματος: έλλειψη τυποποίησης και απλοποίησης διαδικασιών ώστε να ξεπεραστεί το εμπόδιο με την θεσμική πολυπλοκότητα της ευρωπαϊκής χρηματοδοτικής υποστήριξης. Αυτά είναι που καθυστερούν τον ερχομό των χρημάτων για να εκτελεστεί το έργο στην γειτονιά μας, για να ολοκληρωθεί η γέφυρα, και φυσικά για να τρέξουν οι περίφημες συμπράξεις δημοσίου και ιδιωτικού τομέα σε παραγωγικά έργα.

Πρέπει όμως να γνωρίζουμε ότι τα χρήματα από τα ταμεία της Ευρώπης, αλλά και αυτά των εθνικών δημοσίων επενδύσεων, πιάνουν τόπο όταν επιτυγχάνουν ταυτόχρονα και έναν άλλο στόχο : να κινητοποιούν δηλαδή παράλληλα, και κεφάλαια του ιδιωτικού τομέα-με την απαραίτητη στήριξη του τελευταίου από το τραπεζικό σύστημα- σε παραγωγικές μακροχρόνιες επενδύσεις, ώστε να αυξάνονται οι θέσεις εργασίας σε κάθε τόπο αυτής της χώρας.

Η τοπική αυτοδιοίκηση, με τον σχετικά πρόσφατο δομικό μετασχηματισμό της, είναι πλέον το ανώτερο “θεσμικό δοχείο” για την απορρόφηση και διάθεση των απαραίτητων πόρων. Γι’ αυτό οι νέοι Αναπτυξιακοί Οργανισμοί πρέπει να στοχεύσουν και στην βέλτιστη παρακίνηση( κινητροδότηση) των ιδιωτικών επενδυτικών κεφαλαίων, με σύγχρονες τεχνοκρατικές προσεγγίσεις για την βιωσιμότητα κάποιων αναγκαίων καινοτόμων έργων, σε αρκετούς τομείς. Οι Οργανισμοί αυτοί δεν πρέπει να περιοριστούν απλά σε ρόλο διεκπεραίωσης των θεσμικών διαδικασιών προσέλκυσης ευρωπαϊκών επιδοτήσεων. Οφείλει το Κράτος να τους δώσει αρμοδιότητες συντονισμού του πιο δύσκολου έργου : της απλοποίησης σε φάσεις και χρονοδιαγράμματα.
Η αλήθεια φυσικά είναι ότι η Ελλάδα πέρασε απότομα από την εποχή της “κομματικής τεχνογνωσίας” ανασυγκρότησης προβληματικών κρατικών επιχειρήσεων(και την εποχή της αναποτελεσματικής λειτουργίας κάποιων περιφερειακών και δημοτικών εταιρειών),στην εποχή του strategic planning, του project management, του business plan. Αργήσαμε να αφήσουμε το ανατολίτικο μοντέλο διαχείρισης των πόρων από την αγελάδα που λέγεται Ευρώπη. Υιοθετήσαμε πολύ πρόσφατα τα έξωθεν επιβαλλόμενα δυτικά πρότυπα οργάνωσης και λειτουργίας θεσμικών εργαλείων απορρόφησης κεφαλαίων και γι’ αυτό πετύχαμε να ξεριζώσουμε τον κακοήθη όγκο της χαμηλής απορροφητικότητας (βλ. πχ. ΕΣΠΑ).

Δεν δικαιολογείται πλέον να μένουν αδιάθετοι πόροι. Η υπερβάλλουσα θεωρητική περιγραφή εργαλείων, τα ευχολόγια και η περιγραφική ρητορική του αυτονόητου (πχ. πόρισμα επιτροπής Πισσαρίδη) αρκούν απλά για να δείχνουμε στον εαυτό μας ότι είμαστε Ευρωπαίοι. Αυτά μάλλον κούρασαν τον έλληνα φορολογούμενο. Το ζητούμενο είναι να αποκωδικοποιηθούν γρήγορα οι πληροφορίες για την θεσμική/γραφειοκρατική διαδικασία εκκίνησης των ροών του χρήματος.

Χρειαζόμαστε σε περιφερειακό επίπεδο( σημ. : για καλύτερη αναγνώριση αναγκών και κατάρτιση συγκεκριμένων τοπικών επενδυτικών πλάνων) Αναπτυξιακούς Οργανισμούς με ικανό ανθρώπινο κεφάλαιο. Με έξυπνα λογισμικά και απλοποιημένες δομές λειτουργίας. Έτσι μόνο βρίσκει κανείς τα κουμπιά για να ξεκινήσει να ρέει το χρήμα στα έργα προς εκτέλεση. Γιατί έργα υπάρχουν. Οι μελέτες σε αυτό τον τόπο αραχνιάζουν σε γραφεία δημοσίων υπηρεσιών και σε γραφεία ιδιωτών μηχανικών. Και εκτός τις χρόνιες παθογένειες του ελληνικού Κράτους, η αλήθεια είναι ότι η τεχνογνωσία διαχείρισης αναπτυξιακών προγραμμάτων πολλές φορές μοιάζει να εγκλωβίζεται σε ένα πλαίσιο άγονου συνθηματικού λόγου. Όλες οι καλές προθέσεις των υποψηφίων στην κεντρική πολιτική σκηνή αλλά και στην τοπική αυτοδιοίκηση, ενδύονται τον μανδύα της γενικής υποσχεσιολογίας ( ενώ σχεδόν όλοι ξέρουν ότι τα πάντα κολλάνε στα συρτάρια και στους υπολογιστές υπουργείων και λοιπών φορέων της δημόσιας διοίκησης ). Απαιτείται λοιπόν αποκωδικοποίηση των καλών προθέσεων για να ξεπεραστούν οι αγκυλώσεις. Και γι’ αυτό, πρέπει να αποσυσχετίσουμε την νομική επιστασία από την οικονομική στρατηγική ώστε να τρέξει η ανάπτυξη. Πάντα με γνώμονα την διαφάνεια και την λογοδοσία.

Τέλος, έπρεπε ήδη η Εθνική Σχολή Δημόσιας Διοίκησης να είχε προετοιμάσει το κατάλληλο ανθρώπινο δυναμικό και να είχε εφοδιάσει με στρατηγικά μυαλά την αυτοδιοίκηση. Γιατί πλέον χρειαζόμαστε ειδικά καταρτισμένους τεχνοκράτες στο στρατηγικό project management, με γνώσεις στο πλέον απαιτητικό πεδίο των σύγχρονων χρηματοοικονομικών: τον έγκαιρο και αποτελεσματικό συντονισμό χρηματοδοτήσεων στα αναπτυξιακά έργα…

Το άρθρο Για να μην μείνει η Ανάπτυξη στο excel εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.