Ενώ η ανθρωπότητα ασχολείται με την πανδημία του κορωνοϊού (Covid-19), η οποία οδήγησε στην αξιοποίηση της ψηφιακής τεχνολογίας ως εργαλείου για την αντιμετώπιση της και έχει επηρεάσει τις συνθήκες ζωής (π.χ. τηλεργασία, τηλεδιασκέψεις), παράλληλα συντελούνται τεκτονικές αλλαγές στον χώρο αυτής της τεχνολογίας, οι οποίες στην προοπτική του χρόνου θα αλλάξουν τα ποιοτικά στοιχεία της ανθρώπινης οντότητας και του τρόπου ζωής και βίωσης της πραγματικότητας.

Ουσιαστικά ο άνθρωπος θα αποκτήσει «μετα-ανθρώπινα» χαρακτηριστικά ως προϊόντος της «μετα-συμπαντικής» (Metaverse) δυναμικής της ψηφιακής τεχνολογίας, η οποία δημιουργεί μια εικονική πραγματικότητα, ενώ παράλληλα συρρικνώνει την βιωνόμενη πραγματικότητα.

Στο πλαίσιο του Metaverse (Μετα-σύμπαν) με εργαλείο την ψηφιακή τεχνολογία και την τεχνητή νοημοσύνη συνδυάζεται η εικονική πραγματικότητα με μια δεύτερη ψηφιακή ζωή. Με άλλα λόγια επιδιώκεται οι άνθρωποι να επενδύουν τον χρόνο τους στη βίωση μιας εικονικής πραγματικότητας, στο πλαίσιο της οποίας η ζωή τους θα οριοθετείται από την ψηφιακή τεχνολογία (Faceook, διαδίκτυο κ.λ.π.).

Ουσιαστικά το διαδίκτυο μετατρέπεται σε συνθήκες ζωής για την ανθρώπινη οντότητα. Ακόμη και η εργασία έως ένα βαθμό θα αποκτήσει εικονικά χαρακτηριστικά. Η Microsoft ήδη εργάζεται για την δημιουργία ενός «μετα-σύμπαντος», στο οποίο οι χρήστες θα μπορούν να συμμετέχουν σε επαγγελματικές συναντήσεις με προσωποποιημένα Avatar (δηλαδή ολογράμματα ή καλύτερα γραφικές παραστάσεις, που συνδέονται με τους χρήστες του διαδικτύου, ώστε να είναι αναγνωρίσιμοι στον εικονικό κόσμο), χωρίς να είναι αναγκαία η φυσική παρουσία.

Θα φορούν μια κάσκα στο σπίτι τους και θα μπορούν να δουλεύουν σαν να βρίσκονται στο χώρο εργασίας, να επικοινωνούν με συνεργάτες , φίλους, συγγενείς, να κάνουν περιπάτους, να πηγαίνουν στον κινηματογράφο κ.λ.π. Με άλλα λόγια ο φαντασιακός τους εαυτός θα κινείται σε έναν παράλληλο φανταστικό κόσμο.

Το «μετα-σύμπαν» υποτίθεται, ότι θα απελευθερώσει τον άνθρωπο από τους περιορισμούς του χωροχρόνου. Μόνο που η φθορά του χωροχρόνου στον άνθρωπο παραμένει και βιώνεται τόσο σωματικά όσο και πνευματικά με την γήρανση αλλά και στο πλαίσιο του μοντέλου οργάνωσης των σύγχρονων μαζοποιημένων κοινωνιών στα μεγάλα αστικά κέντρα με υψηλό επίπεδο ρύπανσης. Βέβαια οι όμιλοι εταιρειών Facebook-Meta, Microsoft, Google και Apple ενεργοποιούνται συστηματικά για την κατασκευή και προώθηση της εποχής του Metaverse (Μετα-σύμπαντος).

Στη Σεούλ το 2023 θα αρχίσει η λειτουργία ενός εικονικού Κέντρου Εξυπηρέτησης Πολιτών (ΚΕΠ), στο οποίο υπάλληλοι-Avatar θα εξυπηρετούν τους πολίτες. Επίσης σχεδιάζονται ειδικές ζώνες εικονικού τουρισμού, τις οποίες θα μπορούν να επισκέπτονται οι πολίτες.

Αυτές οι εξελίξεις δείχνουν, ότι μπορεί η τεχνολογία ως επιστημονικό εργαλείο να είναι ουδέτερη, η χρήση της όμως εξαρτάται από τις ισχύουσες κοινωνικές αξίες και την ηθική τους διάσταση καθώς και από τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας της κοινωνίας και των συστημάτων, που την συνθέτουν (πολιτικό, οικονομικό, εργασιακό κ.λ.π.).

Επίσης ο τρόπος αξιοποίησης της τεχνολογίας υπηρετεί μονοδιάστατα την αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας και την μείωση του εργασιακού κόστους. Αυτό σημαίνει, ότι και η εργασία σε πολλούς τομείς δραστηριοποίησης θα αποκτήσει εικονικά χαρακτηριστικά, ενώ παράλληλα θα αυξηθεί ο ανταγωνισμός στην αγορά εργασίας και θα προκληθεί άνοδος του ρυθμού αντικατάστασης των υπαλλήλων.

Είναι πλέον εμφανές, ότι χωρίς κοινωνικές αξίες με ηθικό φορτίο (έχουν υποκατασταθεί από μονοδιάστατα καταναλωτικά πρότυπα και την λογική της κοινωνίας του θεάματος ως μέσου πρόσδωσης νοήματος στη ζωή) η τεχνητή νοημοσύνη και η τεχνολογία θα αλλάξουν τα ποιοτικά χαρακτηριστικά του ανθρώπου, ενώ δημιουργείται ένα «σύμπαν», στο οποίο κυριαρχούν οι ανισότητες και η λειτουργία των πολιτών ως ενεργούμενων και όχι ως ατομικών ή συλλογικών υποκειμένων.

Σίγουρα η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης και της ψηφιακής τεχνολογίας γενικότερα μπορεί να συμβάλλει στην απλοποίηση διαδικασιών στα διάφορα κοινωνικά συστήματα, όταν υπηρετεί το ανθρώπινο και το κοινωνικό συμφέρον. Στο πλαίσιο όμως του «Μετα-σύμπαντος» (Metaverse) ο προσανατολισμός είναι διαφορετικός (συνδυασμός της εικονικής πραγματικότητας με μια δεύτερη ψηφιακή ζωή) και έχει πολλές αρνητικές παρενέργειες, οι οποίες διαταράσσουν τις εσωτερικές ισορροπίες της ανθρώπινης οντότητας.

Για παράδειγμα, πριμοδοτείται η κοινωνική απομόνωση των πολιτών και η οικοδόμηση, υποτίθεται, κοινωνικών σχέσεων σε μη πραγματικό αλλά εικονικό πεδίο, στο οποίο οι κανόνες λειτουργίας υπηρετούν την επικοινωνιακή διαδικασία στο ψηφιακό επίπεδο και όχι αυτήν, που παράγουν οι κοινωνικές ανάγκες. Αυτό συνεπάγεται και την συρρίκνωση της ενσυναίσθησης (δηλαδή της δυνατότητας του πολίτη να συναισθάνεται τις ανάγκες και την κατάσταση των συμπολιτών του ακόμη και στη γειτονιά του, η οποία ουσιαστικά αναιρείται από την εικονική πραγματικότητα).

Μια άλλη παρενέργεια είναι η ακόμη μεγαλύτερη αποστασιοποίηση του ανθρώπου από την φύση. Και αυτό δεν θα περιορίζεται μόνο στην καθημερινότητα του, η οποία θα οριοθετείται στον μέγιστο βαθμό από την εικονική πραγματικότητα της «μετα-συμπαντικής» οπτικής, αλλά θα άπτεται ακόμη και του χρόνου των διακοπών. Το παράδειγμα της δημιουργίας ειδικών ζωνών εικονικού τουρισμού στη Σεούλ, που θα μπορούν να επισκέπτονται οι πολίτες, είναι πολύ χαρακτηριστικό.

Επίσης με την εικονική πραγματικότητα η προσέγγιση της δυναμικής της εξέλιξης είναι αποσπασματική και οριοθετείται από τα προβαλλόμενα δεδομένα, τα οποία επιλέγονται να προβληθούν, οπότε διαμορφώνονται θέσεις και απόψεις, που δεν εδράζονται στην πραγματικότητα αλλά στην εικονική της εκδοχή. Αυτό βέβαια συμβάλλει στην συρρίκνωση της δημοκρατικής λειτουργίας, ενώ παράλληλα η πολιτική επικοινωνία οριοθετείται από την οπτική της διαφημιστικού χαρακτήρα διακίνησης μηνυμάτων και όχι του διαλόγου με τους πολίτες στο επίπεδο της τοπικής κοινωνίας.

Τελικά η ψηφιακή τεχνολογία στις διάφορες εφαρμογές της (π.χ. διαδίκτυο, Facebook) με την «μετα-συμπαντική» αξιοποίηση της διαμορφώνει συνθήκες μιας δεύτερης «ψηφιακής ζωής», στο πλαίσιο της οποίας θα οικοδομείται η ανθρώπινη ταυτότητα.

Ακόμη δεν έχει αναπτυχθεί επαρκής διάλογος τόσο στην επιστημονική κοινότητα όσο και στο κοινωνικό και πολιτικό πεδίο, αν και τα ερεθίσματα, που δίνει η δραστηριότητα των ομίλων εταιρειών, οι οποίοι προωθούν με μεγάλη ταχύτητα την μετάβαση στην Metaverse εποχή, είναι πολύ έντονα.

Αν η κοινωνία πολιτών και το πολιτικό σύστημα κινούνται με οπτική πραγμάτωσης του κοινωνικού και του ανθρώπινου συμφέροντος, τότε θα πρέπει άμεσα να δοθεί προτεραιότητα στην ανάπτυξη διαλόγου σε βάθος για την ακολουθητέα πορεία, διότι στο πλαίσιο της «μετα-συμπαντικής» λογικής τίθενται τα θεμέλια για την «μετάλλαξη» της ανθρώπινης οντότητας.

Αποφάσεις τέτοιας εμβέλειας δεν είναι αρμοδιότητα του οικονομικού συστήματος αλλά των πολιτών και των θεσμών έκφρασης τους και λήψης αποφάσεων, που δεσμεύουν το μέλλον με βιώσιμη προοπτική, ενώ παράλληλα επαναφέρουν στον κοινωνικό διάλογο την ανάγκη οικοδόμησης και ενεργοποίησης κοινωνικών αξιών με ηθικό φορτίο.

Πηγή: metarithmisi.gr

Το άρθρο Κοινωνικές αξίες και ψηφιακή τεχνολογία… Του Χρίστου Αλεξόπουλου εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα οι επιστήμονες με επιφυλάξεις, υπονοούν ότι ενδεχομένως να διανύουμε το τελευταίο στάδιο της πανδημίας.
Από την άλλη τα συμπεράσματα από την ετήσια σύνοδο για το κλίμα που έγινε τον Νοέμβριο στην Γλασκώβη (COP 26) -εν όψει και της ενεργειακής κρίσης που προέκυψε μετά την πανδημία-, κρίνονται μάλλον απογοητευτικά, παραπέμποντας τους στόχους των ληπτέων μέτρων στις «καλένδες» του 2030 και 2050!

Φως στο τούνελ: Σε μια συλλογική επιστημονική μελέτη 8 επιστημόνων και αναλυτών, του Κέντρου Έρευνας και Αντιμετώπισης Λοιμωδών Νόσων (CIDRAP) στην Αμερική, της 30ης Απριλίου 2020, (https://www.cidrap.umn.edu/covid-19/covid-19-cidrap-viewpoint) που μελέτησε την εξέλιξη προηγουμένων επιδημιών και της πανδημίας της λεγόμενης Ισπανικής Γρίπης (1918-1920) προβλέπονταν 2 σενάρια. Εξ΄ών το ένα που επιβεβαιώνεται από την μέχρι τώρα εξέλιξη της πανδημίας έλεγε ότι αφού θα υπάρξει άλλη μια έξαρση το φθινόπωρο 2021-και τον χειμώνα 2022, μετά καταλαγιάζει ο ιός , προσαρμόζεται στο περιβάλλον και εξελίσσεται σε μια κοινή γρίπη όπως έγινε και με την Ισπανική γρίπη (άνοιξη 1920). Μετά από πολύ μεγάλες απώλειες, αλλά χωρίς εμβόλια, που τουλάχιστον δεν χρειάστηκαν ούτε τα επόμενα χρόνια για εκείνη την πανδημία.

Ο κ. David Livermore (καθηγητής στην ιατρική μικροβιολογία στο Πανεπιστήμιο της East Anglia και μέλος της ομάδας ιατρών, επιστημόνων, οικονομικών,ψυχολόγων κλπ ακαδημαϊκών με την ονομασία HART -για την αντιμετώπιση της Covid19- στο Ηνωμένο Βασίλειο) επιβεβαιώνοντας γνωστά επιστημονικά δεδομένα, ήδη από τον Φεβρουάριο 2021, σε άρθρο του στην εφημερίδα The Telegraph σχετικά με τις μεταλλάξεις του Sars Covid 2 αναφέρει: «Για τους ιούς του αναπνευστικού, η εξέλιξη τους ευνοεί μεταλλάξεις που διασπείρονται πιο αποτελεσματικά αλλά είναι λιγότερο θανατηφόρες. Έτσι τα θύματα τους παραμένουν ενεργά, μεταδίδοντας τον ιό, ενώ αντιθέτως ασθενείς με μετάλλαξη που προκαλεί σοβαρότερη νόσηση απομονώνονται στο κρεβάτι, μολύνοντας λιγότερους ανθρώπους. Η εξέλιξη των ιών αυτών επίσης, ευνοεί μεταλλάξεις που διαφεύγουν την ανοσία από προηγούμενη νόσηση ή από εμβολιασμό.» Στην έβδομη έκθεση του το CIDRAP (23/2/21) μεταξύ άλλων αναφέρει ότι ο ελλιπής εμβολιασμός (π.χ. μία δόση) μπορεί να προκαλέσει μεταλλάξεις του ιού ώστε να διαφεύγουν το εμβόλιο. Γεννάται λοιπόν και το ερώτημα, τα εμβόλια ωθούν τον ιό να μεταλλαχθεί περισσότερο για να τα διαφύγει; Μήπως δημιουργούμε με τα εμβόλια ένα φαύλο κύκλο μεταλλάξεων;

Εμβόλια και φάρμακα: Ο κορωνοϊός λοιπόν, λόγω του «αισθήματος του αυτοσυντήρησης» (μέσω της διάδοσης του), μεταλλασσόμενος, γίνεται πιο μεταδοτικός, αλλά λιγότερο επικίνδυνος για τον άνθρωπο, τάση που φαίνεται να υλοποιείται με την μετάλλαξη Όμικρον. Σε αυτά φαίνεται να συμφωνούν και οι Έλληνες λοιμωξιολόγοι.
Τα ερωτήματα βέβαια γιατί δεν εγκρίνονται και δεν προωθούνται ταχύτερα τα ανακαλυφθέντα φάρμακα; (-ενώ για τα εμβόλια είχε δοθεί ο χαρακτηρισμός τους από τον ΠΟΥ ως «κατεπείγοντα»-) και γιατί δεν επιδιώκεται από τις κυβερνήσεις η προμήθεια μεγαλυτέρων ποσοτήτων; Παραμένουν αναπάντητα.

Βεβαίως τα εμβόλια αναλίσκονται σε ποσότητες δισεκατομμυρίων δόσεων, ενώ τα φάρμακα απευθύνονται σε μερικές εκατοντάδες χιλιάδων ασθενών, και συνήθως οι φαρμακοβιομηχανίες (που είναι ιδιωτικές επιχειρήσεις) παράγουν και τα μεν και τα δε (όπως π.χ. η Pfizer). Τα συμπεράσματα δικά σας. Πάντως, ο καθηγητής Φαρμακολογίας Ευ. Μανωλόπουλος επισημαίνει σε άρθρο του στην Καθημερινή (30/1/22) «την ακατανόητη στάση της κυβέρνησης να μην έχει ζητήσει να προμηθευτεί την ποσότητα του εγκεκριμένου χαπιού Paxlovid της Pfizer που της αναλογεί, από την συμφωνία 220.000 δόσεων της εταιρείας με την Ε.Ε.», ενώ αυτός τι κρίνει σαν το αποτελεσματικότερο και πιο εύχρηστο από τα κυκλοφορούντα 4.

ΤΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΤΗΣ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΤΗΝ ΔΙΕΤΙΑ 2020-21.

Τα ακραία καιρικά φαινόμενα: Φονικοί καύσωνες, ανεξέλεγκτες πυρκαγιές, βιβλικές πλημμύρες, ακραίοι τυφώνες, κυκλώνες κ.λπ. γίνονται συχνότερα και πιο ακραία από ποτέ.

Φαινόμενα που περιμέναμε να γίνουν σε 30 χρόνια εξελίσσονται σήμερα.

Ο διεθνής εκπρόσωπος της Ελλάδος για την κλιματική αλλαγή, κ.Χρήστος Ζερεφός (Γ.Γρ. της Ακαδημίας Αθηνών ), μας ενημερώνει ότι οι σημερινές εκτιμήσεις για τις αυξήσεις της θερμοκρασίας της περιόδου 2050-2100 είναι μεγαλύτερες από αυτές που εκτιμούσαμε το έτος 2011.

Σύμφωνα με τον οργανισμό Copernicus τα τελευταία 25 χρόνια η άνοδος της θερμοκρασίας των νερών της Μεσογείου ήταν διπλάσια από αυτήν των ωκεανών. Μέχρι το τέλος του αιώνα προβλέπονται για την Ελλάδα πολλαπλάσιοι καύσωνες, μεγαλύτερη ξηρασία, παράλληλα όμως πλημμύρες, πυρκαϊές δασών και ερημοποίηση περιοχών, αν δεν ληφθούν μέτρα για την ανάσχεση της κλιματικής αλλαγής.

Επιπλέον απειλείται αυτή λόγω της θέσεως της και με μεταναστευτικές ροές -από την κλιματική κρίση -από χώρες της Αφρικής και Ασίας.

Οι παγετώνες σε όλο τον πλανήτη λιώνουν με ταχύτητα 390 δις τόνους τον χρόνο.

Αν λιώσουν οι πάγοι της Γροιλανδίας (2,85 εκατομμύρια κυβικά χιλιόμετρα) η στάθμη των θαλάσσιων υδάτων θα αυξηθεί άνω των 6-7 μέτρων.

Σύμφωνα με μελέτη του 2020 η θερμοκρασία της Ανταρκτικής (Ν.Πόλος) ανεβαίνει με τριπλάσιο ρυθμό από ό,τι στον υπόλοιπο πλανήτη. Ανά δεκαετία 0,6ο Κελσίου έναντι 0,2ο.

Οι απώλειες του πάγου εκεί, θα αλλάξουν δραματικά και παγκοσμίως την στάθμη των θαλασσών.

Συγκλονίζει η διαπίστωση ότι το καλοκαίρι του 2021 σε περιοχές της Σιβηρίας εντός του Αρκτικού κύκλου οι θερμοκρασίες εδάφους έφτασαν τους 48ο βαθμούς. Με ΜΚΟ να καταγγέλλει εκεί την ύπαρξη και υπό κατασκευήν 599 πετρελαιοπηγών που θα εκπέμπουν τριπλάσιους ρύπους απ’ ότι η Γαλλία!

Το Παγόβουνο Α68:

Το καλοκαίρι του 2017 ένα γιγάντιο παγόβουνο (το μεγαλύτερο πλεούμενο παγόβουνο στην ιστορία) αποκολλήθηκε από την κρηπίδα πάγου Larsen C στην Ανταρκτική. Έκτασης 5.800 τετραγωνικών χλμ., όσο περίπου η Κρήτη! Το παγόβουνο αυτό που έλαβε την επιστημονική ονομασία Α-68, εν συνεχεία διαλύθηκε σε 3 κομμάτια.

Την χρονική όμως περίοδο που έλιωνε με πολύ ταχύ ρυθμό, υπολογίστηκε ότι εισέρρεαν στη θάλασσα σε καθημερινή βάση περισσότεροι από 1,5 δισ. τόνοι φρέσκου νερού. Αυτό είχε σαν συνέπεια εκτός από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, να μεταβάλλει με τα συστατικά του τις βιολογικές συνθήκες στα τοπικά οικοσυστήματα και τη ροή των ρευμάτων.

Ο ποταμός Θουέϊτς:

Το πλατύτερο ποτάμι στην γη με το όνομα Θουέϊτς (Thwaites) είναι στην Ανταρκτική. Τα νερά του καλύπτουν 192.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα, περίπου μιάμιση Ελλάδα.

Στο φυσικό φράγμα που τον συγκρατεί έχουν δημιουργηθεί ρωγμές (λόγω θέρμανσης των υδάτων) ώστε τα 30 τελευταία χρόνια η ροή του να έχει διπλασιαστεί. Σε 3-5 χρονιά η ροή του αυτή προς τη θάλασσα θα τριπλασιαστεί. Μαζί με γειτονικούς ποταμούς του που θα ενεργοποιήσει, θα ανεβάσει τη στάθμη της θάλασσας κατά 2-3 μέτρα. Μπορεί για το τελευταίο να χρειαστούν δεκαετίες, αλλά πάντα οι μελλοντικές προβλέψεις για την κλιματική αλλαγή διαψεύδονται προς το χειρότερο.

Οι συνέπειες ανόδου της θαλάσσιας στάθμης:

150 εκατομμύρια άνθρωποι σήμερα ζουν σε εκτάσεις που στα μέσα του αιώνα θα βρίσκονται κάτω από τη γραμμή της πλημμυρίδας. Τέτοιες είναι το νότιο Βιετνάμ, το 10% του πληθυσμού της Ταϊλάνδης. Επίσης ολόκληρες πόλεις όπως το Μουμπάϊ (Βομβάη), η Αλεξάνδρεια η Βασόρα και φυσικά η Βενετία. Άλλες, όπως η Σαγκάη, Ν. Υόρκη, Μαϊάμι και Τόκυο, επίσης απειλούνται να γίνουν … Βενετίες.

Το διοξείδιο του άνθρακα (CO2) και το μεθάνιο:

Όσο περισσότερο CO2 υπάρχει στην ατμόσφαιρα τόσο μεγαλύτερη η εγκλωβισμένη θερμότητα που προκαλεί τα ακραία φαινόμενα. Τους καύσωνες, τις πυρκαγιές, το λιώσιμο των πάγων κ.α.

Στην προ βιομηχανική περίοδο είχαμε 200 ppm CO2 ( δηλαδή 200 μέρη διοξειδίου του άνθρακα ανά εκατομμύριο). Το 1958 είχαμε 315ppm. Το 2013 400ppm, ενώ το 2021 είχαμε 414,3 ppm. Μάλιστα μετά τη προσωρινή μείωση 7% το 2020 λόγω πανδημίας το CO2 είναι πάλι στα ύψη.

Η κλιματική αλλαγή, οι πυρκαγιές και οι ανθρώπινες παρεμβάσεις κινδυνεύουν να καταστρέψουν τον μισό πνεύμονα της γης, το δάσος του Αμαζονίου. Ήδη έχει αποψιλωθεί το 19%. Αυτό θα σημαίνει εκπομπή περισσότερου διοξειδίου του άνθρακα από αυτόν που απορροφά, λιγότερες βροχοπτώσεις και μεγάλης έκτασης (σαν σε φαύλο κύκλο) οικολογική καταστροφή.

Το 2021 οι καύσωνες συνετέλεσαν να καεί η Εύβοια της Ελλάδος. Το 2020 μια έκταση σαν την Ελλάδα κάηκε στην Αυστραλία. Αντίστοιχες ανεξέλεγκτες πυρκαγιές σημειώθηκαν στην Καλιφόρνια, Πορτογαλία, Σιβηρία, καθώς και ακραίες πλημμύρες σε Γερμανία, Ελλάδα και σε πολλά άλλα μέρη ανά τον κόσμο, με πολλούς νεκρούς και απίστευτες καταστροφές.

Το μεθάνιο: Η έκθεση της διακυβερνητικής επιτροπής του OHE για το κλίμα (IPCC) που προηγήθηκε της συνόδου COP26 στη Γλασκόβη, έδειξε ότι υπάρχει επείγουσα ανάγκη παράλληλα με τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα και περιορισμός του μεθανίου.

Αυτός ο υδρογονάνθρακας σε βάθος εικοσαετίας έχει 80 φορές μεγαλύτερη ικανότητα παγίδευσης θερμότητας από το CO2. Η ζωή του βέβαια είναι σύντομη,12ετής, ενώ το διοξείδιο του άνθρακα ζει εκατοντάδες χρόνια, αλλά ο περιορισμός του μεθανίου θα έφερνε αμεσότερη αποτελέσματα.

Στην απόφαση της συνόδου CP26 προτείνεται ο περιορισμός του που προκαλείται κατά 90% από την εξόρυξη πετρελαίου και αερίου. Με ό,τι όμως είδαμε να γίνεται μόνο στην Ανταρκτική, με τις πιο πάνω 599 πετρελαιοπηγές, και την ενεργειακή κρίση που διανύουμε, η προσπάθεια προμηνύεται να είναι χλωμή.

Δευτερευόντως (10%) το μεθάνιο εκπέμπεται από γεωργία και κτηνοτροφία.

Το ετήσιο κόστος των ζημιών από τα ακραία καιρικά φαινόμενα εκτιμάται ότι από 120 δις δολάρια σήμερα, θα φτάσει το ένα τρισεκατομμύριο έως το 2050.

Απώλεια ανθρώπινων ζωών:

Πέραν των νεκρών από τα ακραία καιρικά φαινόμενα θα προστεθούν μελλοντικά και τα θύματα από ελονοσία και Δάγκειο πυρετό. Όταν κατά τις εκτιμήσεις/ μελέτη της Σχολής Υγείας και Προληπτικής Ιατρικής του Λονδίνου (LSHTM), αν δεν αντιμετωπιστεί η κλιματική αλλαγή, μέχρι το 2080 από τα 13 δις του τότε παγκόσμιου πληθυσμού θα κινδυνεύουν από τις δύο αυτές ασθένειες περί τα 8 δις.

Η ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ «ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΟΧΗ»:

Η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας μέσω καύσης ορυκτών, πρέπει να αντικατασταθεί από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ). Κυρίως μέσω φωτοβολταϊκών, Αιολικών πάρκων, ροής υδάτων κ.α. Να αντικατασταθούν τα αυτοκίνητα με ηλεκτρικά κ.ο.κ. (Δεν μπορείς όμως να κατασκευάσεις ηλεκτρικά αεροπλάνα και πλοία, λόγω όγκου μπαταριών).

Υπάρχει διχογνωμία στην Ε.Ε. για το αν η πυρηνική ενέργεια πρέπει να ενταχθεί στην «Πράσινη Ταξινομία», παρά τις χαμηλές εκπομπές της σε CO2..

Υπέρ της, πρωτοστατεί η Γαλλία με 10 χώρες, ενώ άκρως αντίθετη είναι η Γερμανία, με στόχο το κλείσιμο των πυρηνικών εργοστασίων της. Συνεπικουρείται από την Αυστρία, Λουξεμβούργο, Δανία και Ισπανία, λόγω του προβλήματος της αποθήκευσης των πυρηνικών αποβλήτων και του ενδεχόμενου ατυχήματος. Ξεχάσαμε το Τσερνομπίλ; και την Φουκουσίμα;

Αντίθετα για το φυσικό αέριο ( πλην του κόμματος των Πρασίνων στην Γερμανία) υπάρχει ομοφωνία στην Ε.Ε. ότι θα έχει ρόλο σαν μεταβατική ενέργεια στην πράσινη εποχή.

Η «ΣΥΝΤΗΞΗ» ΩΣ Η ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΗ ΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΧΩΡΙΣ ΡΥΠΟΥΣ

Η επίτευξη της σύντηξης (Fusion) και παραγωγής ενέργειας (με ανθρώπινα τεχνολογικά μέσα), παρόμοιας με αυτήν που παράγει ο ήλιος (ένα τεχνολογικό θαύμα) θα εξασφάλιζε στην γη επάρκεια ενέργειας εσαεί.

Πράγματι, 31 κράτη (οι τότε 25 της Ε.Ε., οι Η.Π.Α., η Ρωσία, η Κίνα, η Ινδία, η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα, την 21/11/2006 υπέγραψαν στο Παρίσι σύμφωνο κατασκευής του «ITER» (δηλαδή του Διεθνούς Πειραματικού Θερμοπυρηνικού Αντιδραστήρα) που φιλοδοξεί να μετατρέψει το θαλασσινό νερό σε καύσιμη ύλη, μιμούμενος τη διαδικασία παραγωγής ενέργειας από τον ήλιο.

Η κατασκευή του ξεκίνησε το 2007 στην περιοχή Κανταράς της Γαλλικής Προβηγκίας.

Έναρξη λειτουργίας του τοποθετείται το έτος 2025 και η έναρξη της πλήρους λειτουργίας του (500 MW) προγραμματίζεται για το 2035.

Ο Αϊνστάϊν είπε κάποτε :«Το θέμα δεν είναι μόνο να ενημερώνεσαι για κάτι, αλλά και να το κατανοείς» .Θα προσέθετα σε αυτό: «και να ενεργείς ανάλογα. Αλλιώς κάθε διαπίστωση, ενημέρωση, και κατανόηση, καθίσταται άνευ ουσίας».

*συντ. δικηγόρος παρ’Αρείω Πάγω, συγγραφέας, ερευνητής.

Το άρθρο Η πανδημία φεύγει, η κλιματική κρίση παραμένει… Του Λάμπρου Ροϊλού εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Ενα ξεχωριστό κεφάλαιο, γραμμένο με μελανά γράμματα, στη διαχείριση της πανδημίας αποτελούν οι θάνατοι, με τα δεδομένα να καταγράφουν το βαρύ τίμημα που έχει πληρώσει και συνεχίζει να πληρώνει η χώρα μας σε ανθρώπινες ζωές. Οι εκτιμήσεις των ειδικών είναι δυσοίωνες όσο ο αριθμός των διασωληνωμένων ασθενών παραμένει σε υψηλά επίπεδα. Ευελπιστούν, εν τούτοις, ότι τις επόμενες εβδομάδες θα συρρικνωθούν οι απώλειες καθώς η Δέλτα (που ευθύνεται κατά κανόνα για τις βαριές νοσήσεις) θα έχει ολοκληρώσει τον… φονικό κύκλο της.

Σε κάθε περίπτωση, η παρατήρηση ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε δυσμενή θέση εν συγκρίσει με άλλες ευρωπαϊκές χώρες «τσαλακώνει» την εικόνα της. Αρκεί κανείς να αναλογιστεί πως τις πρώτες 21 ημέρες του 2022 προστέθηκαν περισσότερες από 1.650 χαμένες ανθρώπινες ζωές στη «μαύρη λίστα», με αποτέλεσμα από την αρχή της πανδημίας να έχουν καταγραφεί στην Ελλάδα περισσότεροι από 22.500 θάνατοι.

Η τραγική ειρωνεία με τους ανεμβολίαστους

Η τραγική δε ειρωνεία είναι ότι την ίδια ώρα περίπου 300.000 πολίτες άνω των 60 ετών παραμένουν ανεμβολίαστοι. Και συνεπακόλουθα επιλέγουν να παραμείνουν ανυπεράσπιστοι έναντι της λοίμωξης COVID-19 και των επιπλοκών της, παρότι η επιστημονική κοινότητα από την έναρξη της εμβολιαστικής εκστρατείας «Ελευθερία» έθεσε ως βασική προτεραιότητα την προστασία τους.

Μάλιστα, όπως σημειώνει στο «Βήμα» η καθηγήτρια Πνευμονολογίας και Εντατικής Θεραπείας στο ΕΚΠΑ και στο νοσοκομείο Ευαγγελισμός και πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Εντατικής Θεραπείας Αναστασία Κοτανίδου, στον ευάλωτο πληθυσμό θα πρέπει να προστεθούν επιπλέον 500.000 ανοσοκατασταλμένοι ασθενείς. Και αυτό διότι, όπως διευκρινίζει, παρ’ όλο που στη συντριπτική τους πλειονότητα είναι εμβολιασμένοι, η ανοσιακή ανταπόκρισή τους παραμένει άγνωστη.

Και ενώ η επιστημονική κοινότητα δεν κρύβει τον προβληματισμό της για το θλιβερό ρεκόρ θανάτων, επιμένει πως το φαινόμενο είναι πολυπαραγοντικό και συνεπακόλουθα δεν πρέπει να αποτελεί πεδίο για επιπόλαια και μονοδιάστατα συμπεράσματα.

«Πάνε στο νοσοκομείο όταν είναι πια αργά»

Στο πλαίσιο αυτό, η κυρία Κοτανίδου περιγράφει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι συνάδελφοί της, οι οποίοι καθημερινά καλούνται να δώσουν άνισες μάχες. «Ενα ποσοστό των ασθενών δεν προλαβαίνει καν να διασωληνωθεί. Καταφθάνουν στο νοσοκομείο όταν πλέον η κατάστασή τους είναι τόσο βαριά που είναι ιατρικώς αδύνατον να αντιμετωπιστούν» εξηγεί η καθηγήτρια.

Η αιτία δεν είναι εύκολο να διερευνηθεί. Κάποιες φορές πιθανόν να ευθύνεται η άγνοια σε συνδυασμό με τις αδυναμίες στις υπηρεσίες Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας. Σε άλλες περιπτώσεις ίσως η καθυστέρηση να οφείλεται στον φόβο ή ακόμη και στην άρνηση ότι υπάρχει κορωνοϊός. Πρόκειται δε για προβλήματα που δύσκολα μπορούν να καταγραφούν (σε κάποιες περιπτώσεις δεν υπάρχει καν ο χρόνος ή η απαραίτητη πληροφορία) ώστε να συγκροτηθεί μια βάση δεδομένων που θα επιτρέψει σε δεύτερο χρόνο να «αναγνωστεί» η κατάσταση εντός και εκτός ΜΕΘ κατά τη διάρκεια της υγειονομικής κρίσης. 

«Παράταση χωρίς ιατρική λογική»

Η κυρία Κοτανίδου προχωράει όμως ένα βήμα παραπέρα όταν αναφέρεται στη διαφορετική ιατρική «κουλτούρα» που χαρακτηρίζει τη χώρα μας και σύμφωνα με την οποία πολλές φορές, χωρίς επιστημονική βάση, εξαντλείται κάθε περιθώριο ιατρικής παρέμβασης, ακόμη και όταν η παράταση της ζωής είναι βιολογικά αδύνατη.

«Η προσπάθεια να σωθεί η ανθρώπινη ζωή είναι ιερή υποχρέωση και δινόμαστε σε αυτή με όλη μας τη δύναμη. Πρέπει όμως να γίνει κατανοητό ότι οι Μονάδες Εντατικής Θεραπείας δεν είναι χώροι για να παρατείνεται ο θάνατος. Οσο σκληρό και αν ακούγεται, η διασωλήνωση ασθενούς που πάσχει από ανίατο νόσημα και βρίσκεται σε τελικό στάδιο επειδή νόσησε και από COVID δεν έχει ιατρική λογική και μπορεί ακόμη και να στερήσει τη δυνατότητα περίθαλψης άλλων ασθενών που θα μπορούσαν να βοηθηθούν. Χωρίς να χάνουμε την ανθρωπιά μας, τα κριτήριά μας οφείλουν να είναι πρωτίστως επιστημονικά/ιατρικά ώστε να κάνουμε το καλύτερο δυνατό για όλους» περιγράφει η ίδια.

Ο δημογραφικός παράγοντας

Ενα ακόμη σημείο στο οποίο στέκονται οι αναλυτές είναι η δημογραφία της χώρας μας, δεδομένου ότι ένας στους τρεις πολίτες είναι άνω των 60 ετών. Και παρότι η απόφαση της επέκτασης της υποχρεωτικότητας του εμβολιασμού σε αυτή την κρίσιμη «δεξαμενή» ήταν η αιτία που το ποσοστό της εμβολιαστικής κάλυψης άγγιξε αισίως το 90%, οι δέκα μονάδες που υπολείπονται συνεχίζουν να αποτελούν κρίσιμο μέγεθος.

Είναι σημαντικό δε να σημειωθεί πως ακόμη και οι 220.000 πολίτες 60+ που έσπευσαν να κάνουν την πρώτη δόση, ώστε να αποφύγουν το πρόστιμο, απέχουν χρονικά πολλές εβδομάδες για να χτίσουν ανοσία και αρκετούς μήνες από την 3η δόση – που, σημειωτέον, κρίνεται πλέον απαραίτητη.

«Ο πιο ισχυρός προβλεπτικός δείκτης των θανάτων σε όλες τις χώρες αυτή τη στιγμή είναι το ποσοστό των ανεμβολίαστων στους άνω των 60» ήταν η πρόσφατη τοποθέτηση του επίκουρου καθηγητή Επιδημιολογίας και μέλους της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων Γκίκα Μαγιορκίνη, επιχειρώντας να αφυπνίσει όσους έχουν δεύτερες σκέψεις. «Και είναι και πλήρως προβλέψιμο, δηλαδή μπορείς να δεις ότι όσο μεγαλύτερο είναι αυτό το ποσοστό τόσο περισσότεροι είναι και οι θάνατοι» πρόσθεσε.

Tα «κουρασμένα» νοσοκομεία

Παράλληλα, αποτελεί κοινό μυστικό ότι η έναρξη της υγειονομικής κρίσης βρήκε τα νοσοκομεία της χώρας ήδη «κουρασμένα» λόγω της υποστελέχωσης και της υποχρηματοδότησης. Αντίστοιχα, το ζήτημα της αυξημένης θνητότητας (κυρίως εκτός Αττικής) στα χρόνια της πανδημίας δεν είναι παρατήρηση που αιφνιδιάζει. Αντιθέτως, υπογραμμίζει την ανάγκη ανασχεδιασμού του υγειονομικού χάρτη που αποτελεί στόχευση της ηγεσίας του υπουργείου Υγείας.

«Από την αρχή γνωρίζαμε ότι έχουμε ένα σύστημα Υγείας με προβλήματα» υπογραμμίζει μιλώντας στο «Βήμα» ο Απόστολος Αρμαγανίδης, καθηγητής Πνευμονολογίας – Εντατικής Θεραπείας Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ, διευθυντής Β’ Κλινικής Εντατικής Θεραπείας ΠΓΝ Αττικόν.

Οπως ο ίδιος εξηγεί, προ πανδημίας αναλογούσαν έξι κλίνες ΜΕΘ ανά 100.000 κατοίκους. Σήμερα αυτός ο αριθμός έχει διπλασιαστεί αγγίζοντας τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Και αναγνωρίζει ότι η προσπάθεια που έγινε ήταν σημαντική για την αντιμετώπιση των ολοένα αυξανόμενων ασθενών τα τελευταία δύο χρόνια, όμως η πρόοδος που επιτεύχθηκε δεν ήταν ανάλογη των αναγκών που προέκυψαν. 

Δεν ήταν αρκετές οι προσλήψεις

«Το προσωπικό δεν επαρκούσε ακόμη και όταν λειτουργούσαν 600 κλίνες. Συνεπώς, σήμερα θα έπρεπε να έχει τουλάχιστον διπλασιαστεί ώστε να διασφαλιστεί η ποιότητα στις παρεχόμενες υπηρεσίες» εξηγεί. Στην πράξη, όμως, οι προσλήψεις δεν ήταν αρκετές για να συμπληρωθεί το κενό, αλλά ούτε και οι μετακινήσεις προσωπικού, δεδομένου ότι δεν υπήρχε χρόνος για άρτια εκπαίδευση.

Σε κάθε περίπτωση η ικανότητα των συστημάτων Υγείας να… σηκώσουν την πανδημία δεν αποτέλεσε μόνο ελληνική αγωνία. Ενδεικτικά αναφέρεται πως στη Γερμανία, όταν ξεκίνησε η κρίση, αναλογούσαν 29 κλίνες ΜΕΘ ανά 100.000 κατοίκους, με το έκτακτο σχέδιο της χώρας να προβλέπει επέκτασή τους. Στην Ιταλία, πάλι, η αναλογία ήταν σύμφωνη με τον μέσο ευρωπαϊκό όρο (12,5/100.000), όταν στην Πορτογαλία η διαθεσιμότητα κλινών ΜΕΘ έπεφτε κάτω από τον μέσο όρο (δηλαδή μόλις 5/100.000).

«Ρεαλιστικός προγραμματισμός»

Η παρακαταθήκη των επιπλέον κλινών ΜΕΘ είναι σημαντική σύμφωνα με τον κ. Αρμαγανίδη. «Τα κρεβάτια αυτά δεν θα μας περισσεύουν μετά την πανδημία. Ας μην ξεχνάμε ότι ιδίως κατά τους χειμερινούς μήνες η λίστα αναμονής αριθμούσε έως και 80 ασθενείς στην προ-πανδημική εποχή. Συνεπώς, πλέον το ζητούμενο είναι να γίνει ένας σωστός και ρεαλιστικός προγραμματισμός ώστε να καλύπτονται επαρκώς οι εγχώριες ανάγκες» καταλήγει.

Θολώνουν την εικόνα οι διαφορές στα κριτήρια

Η «Βαβέλ» στην καταγραφή των θανάτων εντός και εκτός Ευρώπης καθιστά στην πράξη ανώφελη τη σύγκριση ανάμεσα στις χώρες, καθώς επιχειρείται να συνάγει κανείς συμπεράσματα από ανόμοια δεδομένα.

Το πρόβλημα δεν είναι άγνωστο στον ΕΟΔΥ – και συνεπακόλουθα στην κυβέρνηση –, εν τούτοις, έπειτα από δύο χρόνια πανδημίας, η πολυφωνία στα πρωτόκολλα θανάτων συνεχίζει να δημιουργεί μια εικόνα που θολώνει και περιπλέκει την κατάσταση.

Πιο συγκεκριμένα, η Ελλάδα ακολουθεί το πρότυπο που έχει υιοθετήσει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ). Σύμφωνα με αυτό, στο μητρώο των θανάτων COVID καταχωρίζονται όλοι όσοι αφήνουν την τελευταία τους πνοή στα νοσοκομεία ή κατ’ οίκον και έχουν διαγνωστεί θετικοί στον κορωνοϊό. Μπορεί, για παράδειγμα, ασθενής που κατέληξε τέσσερις μήνες μετά τη μόλυνσή του με τον πανδημικό ιό να συνυπολογιστεί ως απώλεια λόγω COVID. 

Τα κριτήρια, όμως, δεν είναι ίδια παντού. Ενδεικτικά αναφέρεται πως στη Βρετανία ως νεκροί COVID-19 καταχωρίζονται όσοι καταλήγουν μέσα σε 28 ημέρες από τη διάγνωση του κορωνοϊού. Στην Ισπανία, αντιθέτως, η λίστα των θανάτων περιλαμβάνει τα θύματα της λοίμωξης που έχουν διαγνωστεί θετικά έως και έναν μήνα πριν και υπό την προϋπόθεση πως εξέπνευσαν μέσα σε νοσοκομεία. Στη Δανία, πάλι, αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση η διάγνωση της COVID να έχει γίνει με μοριακό τεστ (PCR) κ.ο.κ.
Για να διαπιστώσει συνεπώς κανείς πώς τα διαφορετικά πρωτόκολλα αλλάζουν και την εικόνα, αρκεί να αναλογιστεί πως αν εφαρμοζόταν στα ελληνικά δεδομένα το βρετανικό μοντέλο, τότε η «μαύρη λίστα» θα αριθμούσε λιγότερους θανάτους κατά 20%. Με άλλα λόγια, θα… αφαιρούνταν από τον θλιβερό αυτόν κατάλογο 4.495 απώλειες.

Πηγή: tovima.gr

Το άρθρο «Στοιχειώνει» την Ελλάδα η μαύρη λίστα της πανδημίας… Της Μάρθας Καϊτανίδη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Η πανδημία κυριαρχεί τα τελευταία δύο χρόνια και τις καταστροφικές της συνέπειες τις βιώνουμε, καθημερινά και βασανιστικά, σε όλα τα επίπεδα. Το υγειονομικό, ψυχολογικό, κοινωνικό και – οικονομικό κόστος πραγματικά είναι δυσβάσταχτο για όλες τις χώρες, ιδιαιτέρως για την Ελλάδα που τη βρήκε εξουθενωμένη, έπειτα από μια υπερδεκαετή οικονομική και θεσμική κρίση. Σε ό,τι αφορά την πατρίδα μας, δεν μπορούμε όμως να μη σημειώσουμε το λεγόμενο παράδοξο του μη αναμενόμενου αποτελέσματος που η πανδημία επέφερε στην ελληνική οικονομία και συνακόλουθα στην πολιτική διαχείρισή της.

Ήταν τόση η σφοδρότητά της που ανάγκασε τη βραδυκίνητη και ανελαστική Ευρωπαϊκή Ένωση να τολμήσει αλλαγές – αδιανόητες μέχρι πρότινος – στο πλαίσιο της οικονομικής της λειτουργίας. Το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης και η εν μέρει αμοιβαιοποίηση των χρεών για τη διαχείριση της υγειονομικής κρίσης, σε συνδυασμό με τη χαλάρωση των δημοσιονομικών κριτηρίων σταθερότητας, ήταν ένα απρόσμενο δώρο για την κυβέρνηση καθώς μετέβαλαν θεμελιωδώς τις δυνατότητες άσκησης της οικονομικής της πολιτικής. Την απάλλαξαν από την αυστηρή επιτήρηση, της έδωσαν πολύτιμο χρόνο, ανοχή και πρωτοφανείς οικονομικούς πόρους να κινητοποιήσει για την εφαρμογή ενός αναπτυξιακού εθνικού σχεδιασμού σε έργα και υποδομές αλλά και υποστήριξης της αλλαγής του παραγωγικού μοντέλου που με τις δημοσιονομικές δυνατότητες της χώρας και τις θεσμικές της παθογένειες θα απαιτούσε τουλάχιστον μία ακόμη δεκαετία.

Ταυτόχρονα, επέτρεψαν στον Κυριάκο Μητσοτάκη να εμπεδώσει το ηγετικό του προφίλ χειριζόμενος την κρίση αλλά και να διαθέσει χρήματα για να στηρίξει – σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό- τους πληγέντες. Η πολιτική βούληση χωρίς την οικονομική δυνατότητα για την πραγμάτωσή της θα ήταν ατελέσφορη. Μολονότι καταγράφεται, ευδιάκριτα, η φθορά της κυβέρνησης εξαιτίας της παρατεταμένης πανδημίας αλλά και άστοχων χειρισμών, δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία πως στις επόμενες εκλογές θα κυριαρχήσει το θέμα της οικονομίας κι όλα θα κριθούν σε αυτό το επίπεδο. Άλλωστε η ανακάλυψη εμβολίων και θεραπειών αλλά και η εξέλιξη του ιού οριοθετούν και την τιθάσευσή του.

Η εκλογική μάχη θα δοθεί για το μέλλον και τη δυνατότητα των πολιτών να προσβλέπουν θετικά σε αυτό. Με δεδομένες τις ανισότητες, τις διαφορετικές αφετηρίες και δυνατότητες, τη δημόσια διοίκηση, τις στρεβλώσεις που καταγράφονται τόσο σε νοοτροπίες όσο και σε επιχειρηματικές πρακτικές αλλά και τις προκλήσεις που γεννά η κλιματική αλλαγή και η ψηφιακή μετάβαση, οι απαντήσεις δεν μπορούν να είναι ούτε εύκολες ούτε μιας κατεύθυνσης.

Μέχρι στιγμής η αντιπολίτευση αλιεύει στον φόβο και στην οργή των πολιτών, με συνεχείς αναμνηστικές δόσεις των λαθών της κυβέρνησης. Το πρόβλημα είναι ότι για τη θεραπεία της οικονομίας και των κοινωνικών προκλήσεων δεν διατυπώνει εναλλακτική κυβερνητική πρόταση για να κινητοποιήσει ευρύτερα εκλογικά στρώματα.

Από την άλλη, η κυβέρνηση έχει να διαχειριστεί μια νέα ενεργειακή κρίση και την ακρίβεια που απειλεί τα διαθέσιμα εισοδήματα. Παράλληλα, η αξιοποίηση των ευρωπαϊκών οικονομικών πόρων απαιτεί αφοσίωση και χρόνο και μια παρατεταμένη προεκλογική περίοδος δεν επιτρέπει την απρόσκοπτη υλοποίησή της. Η λήξη της πανδημίας έτσι κι αλλιώς θα σηματοδοτήσει μια νέα αρχή και ενδεχομένως ο συνδυασμός της με την έναρξη και της επίσημης προεκλογικής περιόδου να είναι λυτρωτικός για όλους.

*σύμβουλος Στρατηγικής Επικοινωνίας στην Precise Strategy

Το άρθρο Ποιος ιός, η οικονομία… Του Γρηγόρη Τσιμογιάννη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Η κρίση του Covid-19, η οποία δεν τελειώνει δύο χρόνια μετά το ξέσπασμα της, δίνει ιδιαίτερη οξύτητα σε άλλες τρεις κρίσεις με τις οποίες φαίνεται άρρηκτα συνδεδεμένη σήμερα.

Κρίση του καπιταλισμού, πρώτα από όλα. Στη διάρκεια ενός χρόνου, περισσότεροι από 3 εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, άλλοι έχασαν την εργασία τους, οι επιχειρήσεις (συνήθως μικρές, μεσαίες και πολύ μικρές) έκλεισαν και σε ορισμένες χώρες που μπόρεσαν να περιορίσουν τις επιπτώσεις του ιού, η οικονομική απόγνωση έχει ωθήσει τα ποσοστά των αυτοκτονιών. Θα έπρεπε να ήταν μια στιγμή παγκόσμιας αλληλεγγύης και προσπαθειών ανακούφισης. Δεν έχουμε δει ακόμη τον κόσμο να δεσμεύεται για μια παγκόσμια κατάπαυση του πυρός, οι συγκρούσεις συνεχίστηκαν σε πολλά μέρη του κόσμου, ενώ υπήρξαν μορατόριουμ για το χρέος για τις φτωχότερες χώρες, δεν βλέπουμε ακόμη την πλήρη ακύρωση. Επίσης, οι εργαζόμενοι της υγείας δεν έχουν στηριχθεί και εξοπλισθεί κατάλληλα στον καθημερινό αγώνα τους για καλύτερη νοσοκομειακή περίθαλψη των ασθενών.

Ακόμη και οι δημοκρατικές αξίες έχουν διαβρωθεί από αυτή την παγκόσμια υγειονομική κρίση. Η καταστολή και η βία εξακολουθούν να είναι η κοινή απάντηση ορισμένων κυβερνήσεων σε αιτήματα του κόσμου, καθώς αυταρχικά καθεστώτα και ιδέες ανθίζουν σε όλο τον πλανήτη. Η συμμετοχή των πολιτών είναι περιορισμένη και οι κοινότητες δεν μπορούν να αποφασίσουν για το μέλλον τους, καθώς ορισμένες επιχειρήσεις (πολύ μεγάλου μεγέθους) έχουν μεγαλύτερη επιρροή από αυτές.

Στη συνέχεια, οικολογική κρίση. Μετά από μια μικρή μείωση, οι εκπομπές άνθρακα αυξήθηκαν ξανά το 2021. Αντιμέτωπα με την απειλή της υπερθέρμανσης του πλανήτη σχεδόν 3C μέχρι το τέλος του αιώνα, τα κράτη που συναντήθηκαν στη Γλασκόβη το Νοέμβριο (COP26), έκριναν ότι πρέπει να δράσουν επειγόντως. Ωστόσο, το περασμένο καλοκαίρι, με τα φαινόμενα των πυρκαγιών, του καύσωνα, των πλημμυρών, μας έδωσε μια γεύση από σενάριο αποκάλυψης. Αντιμέτωποι με τους κλιματικούς κινδύνους, η λογική του «με κάθε κόστος» πρέπει να εφαρμοστεί χωρίς περαιτέρω καθυστέρηση (βλ. Κ. Ζοπουνίδης, Μ. Εσκαντάρ, Α. Γαλαριώτης, κλιματικοί κίνδυνοι και χρηματοοικονομική, Ναυτεμπορική, Τρίτη 16 Νοεμβρίου 2021).

Τέλος, δημοκρατική κρίση. Η κρίση του κορωνοϊού θέτει υπό πίεση την καθημερινότητα του κόσμου, την εργασία του, τις κοινωνικές του σχέσεις. Υπονομεύει επίσης την ιδέα της δημοκρατίας και της ελευθερίας. Ποιος θα το πίστευε ότι το περπάτημα στο δρόμο θα μπορούσε να γίνει, εν μια νυκτί, απαγορευμένο, τιμωρούμενο με πρόστιμο. Μέσα σε λίγες εβδομάδες ανατράπηκαν συνήθειες και πεποιθήσεις που κάποτε πίστευαν ότι κρατούνταν βαθιά.

Οι επιταγές της δημόσιας υγείας συγκρούονται με δημοκρατικές αρχές τόσο θεμελιώδεις όσο η ελευθερία και η προστασία της ιδιωτικής ζωής. Στην Ευρώπη, η Τσέχικη Δημοκρατία ανακοίνωσε αρχικά την πρόθεσή της να αναπτύξει ένα ισχυρό, παρεμβατικό εργαλείο παρακολούθησης, χρησιμοποιώντας δεδομένα τοποθεσίας από κινητά τηλέφωνα για την παρακολούθηση των κινήσεων των φορέων του ιού, προκειμένου να εντοπίσει τις επαφές που είχε το άτομο και να περιορίσει την εξάπλωση της πανδημίας. Παρόμοιο ενδιαφέρον έχουν εκφράσει και άλλες χώρες της Ευρώπης.

Αυτές είναι οι τρεις κρίσεις, που θα πρέπει να βρίσκονται στην καρδιά των συζητήσεων σε ολόκληρη την Ευρώπη. Όμως, τίθεται επιπλέον το θέμα της παγκόσμιας ανάπτυξης για το 2022, η οποία θεωρείται μια χρονιά με ρίσκο.

Ανάπτυξη με ρίσκο

Στην πανδημία της Covid-19, προστίθεται ο πληθωρισμός, οι γεωπολιτικές εντάσεις και οι δυσκολίες εφοδιασμού. Μετά από μια εξαιρετική ανάκαμψη της παγκόσμιας οικονομίας το 2021, η οποία έφθασε στο 5,9%, η τροχιά ανάκαμψης αναμένεται να αποδυναμωθεί φέτος. Το ΔΝΤ προειδοποίησε το Δεκέμβριο του 2021 ότι θα μειώσει τις προβλέψεις του -αρχικά ήταν στο 4,9% για το 2022- λόγω της εμφάνισης της παραλλαγής Omicron, και η ΕΚΤ αναφέρει τώρα ασθενέστερη δραστηριότητα από την αναμενόμενη στη ζώνη του ευρώ, τουλάχιστον στην αρχή του έτους.

Κίνδυνος πληθωρισμού

Στην αρχή της πανδημίας, το 2020, οι οικονομολόγοι φοβήθηκαν διαδοχικές χρεοκοπίες επιχειρήσεων και μαζική ανεργία. Τελικά είναι ο πληθωρισμός, που τροφοδοτείται από τις αυξανόμενες τιμές της ενέργειας και τις διαταραχές της αλυσίδας εφοδιασμού, που είναι η κύρια απειλή στην αρχή του έτους. Έφθασε το 2021, στο τέλος του έτους 6,8%, πέρα από τον Ατλαντικό, ρεκόρ εδώ και σαράντα χρόνια και σχεδόν 5% στην ευρωζώνη.

Οι κεντρικές τράπεζες θα πρέπει να επιλέξουν μεταξύ της μείωσης της στήριξής τους στην οικονομία για να επιβραδύνουν την άνοδο των τιμών ή, αντίθετα, θα διατηρήσουν μια διευκολυντική νομισματική πολιτική για να στηρίξουν την εύθραυστη ανάκαμψη.

Κίνδυνος ελλείψεων

Ενώ οι περισσότερες από τις πλούσιες χώρες του ΟΟΣΑ έχουν επιστρέψει στα προ-πανδημίας επίπεδα ΑΕΠ, η ανάκαμψη είναι πολύ πιο αργή για τις φτωχές και τις αναδυόμενες χώρες, με τα χαμηλά ποσοστά εμβολιασμού και τους περιορισμένους πόρους για την υποστήριξη και την επανεκκίνηση της δραστηριότητας.

Ο κίνδυνος ελλείψεων είναι η απροσδόκητη συνέπεια των μαζικών σχεδίων τόνωσης που έχουν τεθεί σε εφαρμογή στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ. Η κατανάλωση των νοικοκυριών έχει διατηρηθεί με τη μετάβαση, κατά τη διάρκεια των lockdown, από τις υπηρεσίες στα καταναλωτικά αγαθά. Η Ασία, με τα λιμάνια της προσωρινά κλειστά ή συμφορημένα, δεν μπόρεσε να ανταποκριθεί με αυτή τη ζήτηση και οι ελλείψεις αυξήθηκαν. Η έλλειψη ημιαγωγών που κατασκευάζονται κυρίως στην Ασία, έχει υποχρεώσει την αυτοκινητοβιομηχανία να μειώσει την παραγωγή της, κοστίζοντας σχεδόν 200 δισεκατομμύρια δολάρια (176,8 δισεκατομμύρια ευρώ).

Μερικές εταιρείες όπως η Renault και η Honda υπέγραψαν συμφωνίες με τον Αμερικάνο κατασκευαστή ημιαγωγών Qualcomm ώστε να ελαχιστοποιήσουν το πρόβλημα παραγωγής αυτοκινήτων. Άλλες ελλείψεις προέρχονται από τις θαλάσσιες μεταφορές. Ο δείκτης Baltic Dry, ο οποίος υπολογίζει τη μέση τιμή ενός ταξιδιού με κοντέινερ 40 ποδιών, έχει χάσει το 17% της αξίας του από το Σεπτέμβριο του 2021, ενώ είχε τετραπλασιαστεί τους πρώτους εννέα μήνες του έτους.

Γεωπολιτικές εντάσεις

Οι διπλωματικές εντάσεις οδηγούν σε αυξανόμενο αριθμό εμπορικών αντιποίνων. Όταν η Αυστραλία ζήτησε μια διεθνή έρευνα για την προέλευση του κορωνοϊού το 2020, η Κίνα απάντησε μπλοκάροντας όλες τις αγορές αυστραλιανού άνθρακα ή επιβάλλοντας δασμούς στις εισαγωγές βόειου κρέατος ή κρασιού. Στη συνέχεια το Δεκέμβριο του 2021, η ίδια χώρα εμπόδισε την εκφόρτωση εμπορευμάτων από τη Λιθουανία για να τιμωρήσει το κράτος της Βαλτικής επειδή είχε πλησιάσει την Ταϊβάν.

Πιο γενικά, οι οικονομικές κυρώσεις χρησιμοποιούνται ως μέσο πίεσης για την επίλυση διπλωματικών διαφορών (παράδειγμα: η σύγκρουση Biden, Poutine για την Ουκρανία).

Συμπερασματικά, οι κρίσεις και οι κίνδυνοι πρόκειται να επηρεάσουν την ανάπτυξη για το 2022. Η εμπιστοσύνη έχει κάπως «κτυπηθεί», καθώς η Omicron αυξάνει τον κίνδυνο συγκράτησης της ζήτησης και διαταραχών της αλυσίδας εφοδιασμού.

Ωστόσο, οι οικονομίες σε όλο τον κόσμο είναι πιο ανθεκτικές από ότι στην αρχή της πανδημίας. Η σοβαρότητα των περιορισμών που επιβλήθηκαν για την κάμψη ενός επιδημικού σοκ έχει μειωθεί και ότι το οικονομικό κόστος που προκαλείται από τους περιορισμούς έχει μειωθεί, καθώς οι επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά έχουν προσαρμοστεί (S&P Global Ratings).

*Ο Καθηγητής Κωνσταντίνος Ζοπουνίδης είναι Ακαδημαϊκός, Βασιλική Ακαδημία Οικονομικών & Χρηματοοικονομικών, Βασιλική Ευρωπαϊκή Ακαδημία των Διδακτόρων, Επίτιμος Δρ. ΑΠΘ, Πολυτεχνείο Κρήτης & Audencia Business School, France

Πηγή: euro2day.gr

Το άρθρο Η τριπλή κρίση και η επέλαση της πανδημίας… Του Κωνσταντίνου Ζοπουνίδη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Για να είναι καλή η εβδομάδα μας και να μειωθούν οι διασωληνώσεις και οι θάνατοι:
1. Φοράμε μάσκα, αποφεύγουμε τον συνωστισμό, επιμένουμε στην ατομική καθαριότητα, υπενθυμίζοντας σε όσους δεν εμβολιάζονται από επιλογή τους, πιστεύοντας ότι θα προστατευτούν από “ανοσία αγέλης”, απλώς… κάνουν λάθος!
2. Η ελπίδα ότι με την Ο θα τελειώσουμε με την COVID19 θα μπορούσε να επιβεβαιωθεί, αν συνοδεύονταν από εντατικό εμβολιασμό στις αναπτυσσόμενες χώρες με χρηματοδότηση (εμβόλια και οργάνωση) του από τις ανεπτυγμένες χώρες, τον οποίο και υποστηρίζουμε.
3. Οι κυβερνήσεις (ανάμεσά τους και η δική μας) αντιμετωπίζουν την πανδημία ως απειλή όχι μόνο κατά της δημόσιας υγείας, της οικονομίας, των συνθηκών της ζωής μας, αλλά και… της εκλογικής τους απήχησης. Από υπερεκτίμηση ακριβώς του “πολιτικού κόστους”, επιδίδονται (ως μη όφειλαν) σε ασκήσεις “επικοινωνιακής πολιτικής”: από τα υπεραισιόδοξα αλλά απολύτως αβάσιμα “αδέρφια κερδάμε” (πριν το πρώτο lockdown) και το μήνυμα του Πρωθυπουργού από την Σαντορίνη, μέχρι το πομπώδες “Επιχείρηση Ελευθερία” για την (προφανώς χρήσιμη) εκστρατεία εμβολιασμού και τον καθημερινό (προφανώς απαράδεκτο) μουτζούρη υπουργών με εμπειρογνώμονες στις τηλεοράσεις.
4. Ας σκεπτόμαστε από τώρα τι θα κάνουμε, μετά την πραγματική λήξη της πανδημίας, με τα ερείπια που στοιβάζονται γύρω μας. Φροντίζοντας να μην μας έχουν πλακώσει μέχρι τότε!

Το άρθρο COVID19 φάση προτελευταία;… Του Παντελή Οικονόμου εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Ενάντια σε αυτή τη ζοφερή εικόνα, η πλειονότητα των πολιτών επιθυμεί την άμεση επιστροφή στην κανονικότητα, να συναντηθεί με φίλους για μια νυχτερινή έξοδο, να αποχαιρετήσει την τηλεργασία, να τραγουδήσει δυνατά και να χορέψει με παρέα χωρίς να φοβάται ότι θα κολλήσει κορωνοϊό.

Ωστόσο, παραμένουν τα ερωτήματα για το ποιες από αυτές τις δραστηριότητες είναι ασφαλείς. Και πόσο.

H μετάδοση του SARS-CoV-2 από άνθρωπο σε άνθρωπο, συμβαίνει κυρίως μέσω αναπνευστικών σταγονιδίων (βήχας, φτέρνισμα ή ομιλία) και μοιάζει με την εξάπλωση της γρίπης. Εξαπλώνεται δηλαδή κυρίως μέσω της αερομεταφερόμενης μετάδοσης (airborne transmission). Επομένως, το κλειδί για να μπει «μπλόκο» στην μετάδοση του ιού είναι να κατανοήσουμε πώς συμπεριφέρονται τα αιωρούμενα σωματίδια.

Ο αέρας αποτελείται από αόρατα μόρια που κινούνται τυχαία και με μεγάλη ταχύτητα. Έτσι τα αιωρούμενα σωματίδια διασκορπίζονται με την πάροδο του χρόνου σε εσωτερικούς χώρους, όπως σε ένα δωμάτιο ή σε ένα λεωφορείο. Ένα μολυσμένο άτομο μπορεί να εκπνεύσει σωματίδια που περιέχουν τον ιό και όσο πιο κοντά βρίσκεται κάποιος, τόσο πιο πιθανό είναι να εισπνεύσει ορισμένα σωματίδια που περιέχουν ιό. Όμως, όσο μεγαλύτερη είναι η περίοδος που περνάει κάποιος σε έναν χώρο, τόσο περισσότερο εξαπλώνεται ο ιός. Εάν βρίσκεται κάποιος σε εξωτερικό χώρο, ο ιός δεν συσσωρεύεται με τον ίδιο τρόπο. Ωστόσο, ο ιός μπορεί να μεταδοθεί αν δύο άτομα βρίσκονται κοντά.

Τα σωματίδια του ιού μπορούν να εκπέμπονται κάθε φορά που ένα μολυσμένο άτομο αναπνέει, αλλά ακόμη περισσότερο εάν η αναπνοή του είναι βαθιά (όπως όταν ασκείται) ή περιλαμβάνει δυνατές φωνές (ομιλία ή τραγούδι). Φορώντας μια κατάλληλη μάσκα μειώνεται η πιθανότητα μετάδοσης, ωστόσο ένα «ακάλυπτο» μολυσμένο άτομο που κάθεται ήσυχα σε μια γωνία είναι πολύ λιγότερο πιθανό να σας κολλήσει, σε σχέση με εκείνον που θα σας πλησιάσει και θα ξεκινήσει μια έντονη διαμάχη.

Όλες οι παραλλαγές του SARS-CoV-2 είναι εξίσου αερομεταφερόμενες, αλλά η πιθανότητα να κολλήσετε τον COVID εξαρτάται από τη μεταδοτικότητα της παραλλαγής (η Δέλτα ήταν πιο μεταδοτική από τις προηγούμενες παραλλαγές, αλλά η Όμικρον την υπερνικά).

Οι παράγοντες μετάδοσης

Στη μελέτη που δημοσιεύει το theconversation.com, προσδιορίζεται ο ρόλος διαφορετικών επιδράσεων: ιικοί παράγοντες (μεταδοτικότητα/επιπολασμός), παράγων άνθρωπος (με μάσκα/χωρίς, άσκηση/καθήμενος, οχλαγωγία/ησυχία), καθώς και παράγοντες ποιότητας του αέρα (σε εσωτερικούς χώρους/εξωτερικούς, μεγάλο δωμάτιο/μικρό, γεμάτο/χωρίς κόσμο, αεριζόμενο/μη αεριζόμενο).

Στο μαθηματικό μοντέλο, οι ερευνητές μελέτησαν δεδομένα σχετικά με το πόσοι άνθρωποι μολύνθηκαν σε συμβάντα υπερμετάδοσης όπου βασικές παράμετροι, όπως το μέγεθος του δωματίου, η πληρότητα και τα επίπεδα αερισμού, ήταν τεκμηριωμένα.

Ποσοστιαία πιθανότητα μόλυνσης σε διαφορετικές καταστάσεις

Ένας «σίγουρος τρόπος» για να κολλήσει κάποιος είναι να κάνει έναν συνδυασμό πραγμάτων που τον βάζει στο βαθύ κόκκινο σημείο του χάρτη.

Για παράδειγμα:

• Να συγκεντρωθεί με πολλά άτομα σε έναν κλειστό χώρο με κακή ποιότητα αέρα, όπως γυμναστήριο, νυχτερινό κέντρο διασκέδασης ή σχολική τάξη που δεν αερίζεται
• Να κάνει κάτι επίπονο ή θορυβώδες, όπως άσκηση, τραγούδι και φωνές
• Να βγάλει τη μάσκα του
• Και να παραμείνει για μεγάλο διάστημα σε «επικίνδυνη περιοχή»

Για να αποφύγει κανείς να κολλήσει COVID, πρέπει να μείνει στους πράσινους ή πορτοκαλί χώρους του πίνακα.

Για παράδειγμα:

• Εάν πρέπει να συναντήσετε άλλους ανθρώπους, κάντε το σε εξωτερικό χώρο ή σε χώρο που αερίζεται καλά
• Περιορίστε τον αριθμό των ατόμων που βλέπετε από κοντά στο ελάχιστο
• Περάστε τον ελάχιστο δυνατό χρόνο μαζί
• Μην φωνάζετε, μην τραγουδάτε ή κάνετε βαριά άσκηση
• Φοράτε μάσκες υψηλής ποιότητας, που εφαρμόζουν καλά από τη στιγμή που μπαίνετε στο κτίριο μέχρι τη στιγμή που φεύγετε.

Πηγή: kathimerini.gr

Το άρθρο Κορωνοϊός – έρευνα: Πού και πώς είναι πιο πιθανό να κολλήσουμε Covid εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Για την πορεία της πανδημίας και τον ρόλο της παραλλαγής Όμικρον στην εξέλιξή της μίλησε ο επικεφαλής του Ινστιτούτου Θεμάτων Υγείας στο Πανεπιστήμιο της Ουάσινγκτον, Κρίστοφερ Μάρεϊ.

Ο λεγόμενος «γκουρού» των προβλέψεων για την Covid-19 μίλησε στον ΣΚΑΪ και τον Αλέξη Παπαχελά.

Να σημειώσουμε ότι ο Κρίστοφερ Μάρεϊ «βλέπει» την κορύφωση του τωρινού πανδημικού κύματος στην Ελλάδα μέσα στον Ιανουάριο.

Ολόκληρη η συνέντευξή του

Αλέξης Παπαχελάς: Γιατρέ, σας ευχαριστώ πολύ για τη συνέντευξη. Επιτρέψτε μου να σας ρωτήσω πρώτα, ποια είναι η πρόγνωσή σας, σχετικά με το πόσο θα διαρκέσει αυτό;

Κρίστοφερ Μάρεϊ: Από όσο μπορούμε να καταλάβουμε από την Όμικρον, πιστεύουμε ότι είναι τόσο μεταδοτική, που θα μεταφερθεί στον πληθυσμό στην Ελλάδα και σε κάθε χώρα όπου θα εμφανιστεί, σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα από την έναρξη, μέχρι την κορύφωση σε τέσσερις με έξι εβδομάδες. Οπότε η κορύφωση του κύματος της Όμικρον, θα λάβει χώρα κατά τον μήνα Ιανουάριο, στην Ελλάδα.

Αλέξης Παπαχελάς: Ποιο ποσοστό του πληθυσμού περιμένετε να παρουσιάσει αυτήν την παραλλαγή;

Κρίστοφερ Μάρεϊ: Αναμένουμε να προσβληθεί από την Όμικρον, πιθανότατα το ήμισυ του πληθυσμού ή περισσότερο και αυτό, παρά τα ποσοστά εμβολιασμού και τις προηγούμενες μολύνσεις με άλλες παραλλαγές του ιού.

Αλέξης Παπαχελάς: Οπότε υπάρχει νόημα στην προσπάθεια ελέγχου της Όμικρον;

Κρίστοφερ Μάρεϊ: Είναι πολύ λιγότερο σοβαρή από την προηγούμενη παραλλαγή, ίσως 90 ή 95% λιγότερο σοβαρή. Έτσι έρχονται τόσο μεγάλοι αριθμοί νοσούντων, αλλά πολύ λιγότερο σοβαρά.

Υπάρχουν ερωτηματικά γύρω από την «Όμικρον»

Αλέξης Παπαχελάς: Βλέπετε κάποιες ιδιαίτερες συνέπειες από την Όμικρον, κάτι που δεν περιμένατε;

Κρίστοφερ Μάρεϊ: Αποδείχθηκε ότι είναι πολύ λιγότερο σοβαρή και σήμερα δεν βλέπουμε πραγματικά τίποτα ιδιαίτερα ασυνήθιστο, εκτός από το γεγονός, ότι το 80 έως 90% των ανθρώπων που μολύνονται, δεν έχουν καθόλου συμπτώματα.  Έτσι αυτό κάνει πραγματικά μεγάλη διαφορά, όσον αφορά τον αντίκτυπο στον πληθυσμό.

Αλέξης Παπαχελάς: Επιτρέψτε μου να έρθω στα πολιτικά συμπεράσματα, στα οποία καταλήξατε μετά τη μελέτη σας στην Ελλάδα. Τα σχολεία. Θα τα ανοίγατε ή θα τα κρατούσατε κλειστά;

Κρίστοφερ Μάρεϊ: Στον βαθμό που έχετε δασκάλους που δεν χρειάζεται να μπουν σε καραντίνα, λόγω κάποιου θετικού τεστ, νομίζουμε ότι τα σχολεία θα πρέπει να λειτουργήσουν.

Αλέξης Παπαχελάς: Προτείνετε, λοιπόν, να μην κοιτάμε τόσο πολύ τους αριθμούς, τους πραγματικούς αριθμούς; Να κοιτάμε περισσότερο τις νοσηλείες, τις ΜΕΘ;

Κρίστοφερ Μάρεϊ: Ναι, νομίζω ότι ο κόσμος πρέπει να σταματήσει να τρομοκρατείται από τους αριθμούς κρουσμάτων, επειδή είναι πολύ μεγάλοι. Πρέπει να κοιτάξουν τις νοσηλείες ή ακόμα περισσότερο, αυτό που κάνει ήδη η κυβέρνηση, δηλαδή να κοιτάζουν αυτούς, που είτε βρίσκονται στη ΜΕΘ, είτε σε ελεγχόμενο μηχανικό αερισμό ή σε διασωλήνωση. Αυτό το νούμερο πρέπει να παρακολουθούμε, αυτό μας πληροφορεί για τους βαριά πάσχοντες από Covid.

Επειδή αυτό μας δείχνει τις πραγματικές συνέπειες. Οι αριθμοί των περιστατικών θα είναι τρομακτικοί, επειδή θα σημειώνουν ρεκόρ, μέρα με τη μέρα, μέχρι να φτάσουμε σε μια κορύφωση, που πιθανώς να έρθει πιο γρήγορα από ό,τι πιστεύαμε, πριν από δύο εβδομάδες. Το πιο πιθανό είναι να δούμε μια κορύφωση στην Ελλάδα, ξέρετε, στα μέσα του μήνα. Αλλά εστιάστε την προσοχή σε εκείνες τις σοβαρές περιπτώσεις που καταλήγουν να απαιτούν πολύ πιο επιθετική παρέμβαση στο νοσοκομείο.

Αλέξης Παπαχελάς: Πότε πιστεύετε ότι θα τελειώσει αυτή η πανδημία;

Κρίστοφερ Μάρεϊ:  Νομίζω ότι η πανδημία, σε αντίθεση με την Covid, θα τελειώσει μόλις τελειώσει το κύμα της Όμικρον. Έτσι, πιθανότατα μέχρι τον Μάρτιο, οι αριθμοί θα έχουν μειωθεί στα περισσότερα μέρη, επειδή η Όμικρον θα κινηθεί τόσο γρήγορα. Η πανδημία θα έχει τελειώσει, αν και η covid σίγουρα δεν θα έχει τελειώσει. Και θα πρέπει απλά να αλλάξουμε και να πούμε: «Κοιτάξτε, αυτό είναι σαν τη γρίπη. Θα υπάρχει συνέχεια. Πρέπει οι άνθρωποι να παραμένουν εμβολιασμένοι, να κάνουν την αναμνηστική δόση»

Πηγή: in.gr

Το άρθρο Όμικρον – Πότε θα κορυφωθεί το πανδημικό κύμα, πότε θα τελειώσει η πανδημία εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Όταν ξεκίνησε η πανδημία στις αρχές του 2020, η αρχική παγωμάρα διάρκεσε πολύ λίγο. Κυριάρχησαν τα αισθήματα της αβεβαιότητας μπροστά στον άγνωστο ιό, γιατί δεν γνωρίζαμε πόσο εύκολα ή πόσο γρήγορα και με ποιους τρόπους μεταδιδόταν. Οι αρχικές εκτιμήσεις μεγάλου μέρους όμως της επιστημονικής κοινότητας ήταν καθησυχαστικές. Τον Μάρτιο όμως του 2020, βλέποντας τη δραματική κατάσταση που ζούσαν στην Ιταλία, στην Αγγλία και στην Ισπανία, συνειδητοποίησαν όλοι πως αντιμετωπίζουμε μια τεράστια απειλή.

Παραμένει συγκλονιστικό πως έχουν πεθάνει πάνω από 5,5 εκατομμύρια άνθρωποι από τον ιό. Ταυτόχρονα, έχουμε και εκατομμύρια ανθρώπων που νόσησαν, που πάσχουν από την νόσο του μακροχρόνιου COVID ή απέκτησαν ψυχολογικά προβλήματα. Στον απολογισμό προτίθενται και τα εκατοντάδες εκατομμύρια μαθητών και σπουδαστών που έχασαν μεγαλύτερο μέρος της εκπαιδευτικής δραστηριότητας. Έχουμε ανέργους και οικογένειες που υποφέρουν παρά τα οικονομικά μέτρα στήριξης σε πολλές χώρες του πλανήτη. Ακόμα και εάν τα αρχικά συναισθήματα έχουν εξελιχθεί σε κόπωση και απορία για το πότε θα τελειώσει η πανδημία, η διαχείριση της επόμενης μέρας θα είναι μια πρόκληση για όλες τις κυβερνήσεις και τους διεθνείς οργανισμούς καθότι τα προβλήματα θα υπερβαίνουν τον υγειονομικό τομέα.

Ένας «φόβος» που έχω πέραν της διαχείρισης της μετα-πανδημικής εποχής σχετίζεται με
την αντιμετώπιση της παραλλαγής Όμικρον και την πιθανότητα εμφάνισης άλλων παραλλαγών μετά την Όμικρον. Αναμένουμε το 5ο κύμα και είναι κρίσιμο να δούμε τα στοιχεία που έχουμε από τις μελέτες που αναδύονται.

Φαίνεται από εργαστηριακά δεδομένα πως η Όμικρον προτιμά το ανώτερο αναπνευστικό και ίσως να προκαλεί ηπιότερη συμπτωματολογία στους πνεύμονες. Ταυτόχρονα όμως ξέρουμε από τις αναφορές για τις εισαγωγές στα νοσοκομεία σε διάφορες χώρες πως είναι πιο μεταδοτική, αν και ίσως λιγότερο επικίνδυνη.

Στη Ν. Αφρική είχαμε κορύφωση του κύματος της Όμικρον χωρίς σημαντικές επιπτώσεις στο σύστημα Υγείας σε σύγκριση με την παραλλαγή Δέλτα. Αλλά τέτοια στοιχεία, όπως οι εισαγωγές στα νοσοκομεία, δείχνουν πως για να έχουμε πλήρη εικόνα πρέπει να αξιολογηθούν τα δημογραφικά και τα επιδημιολογικά χαρακτηριστικά κάθε χώρας, όπως τα ποσοστά νόσησης του πληθυσμού και εμβολιαστικής κάλυψης.

Στη Ν. Αφρική, για παράδειγμα, η Όμικρον κυριάρχησε σε νεότερο πληθυσμό, που σε σημαντικό ποσοστό είχε νοσήσει με προηγούμενη παραλλαγή του ιού, και ταυτόχρονα σε μεγάλο ποσοστό οι μεγαλύτερης ηλικίας ενήλικοι είναι εμβολιασμένοι. Μπορεί όμως αυτό που συνέβη εκεί να μην αντιστοιχεί στο κύμα που θα αντιμετωπίσουν οι χώρες της Ευρώπης και της Β. Αμερικής, όπου τα δημογραφικά χαρακτηριστικά είναι δυσμενέστερα, μικρότερο ποσοστό έχει εκτεθεί στον ιό λόγω των περιοριστικών μέτρων, αλλά και ταυτόχρονα υπάρχει μεγαλύτερη εμβολιαστική κάλυψη.

Γνωρίζουμε πως οι 3 δόσεις των εμβολίων (3 δόσεις mRNA ή 2 δόσεις AstraZeneca και μια δόση mRNA εξακολουθούν να αποτρέπουν τη σοβαρή λοίμωξη και πως τα διδοσικά σχήματα εμβολιασμού είναι λιγότερο αποτελεσματικά στην αποτροπή της σοβαρής λοίμωξης. Επομένως σε μια χώρα σαν την Ελλάδα, που έχει μικρότερο ποσοστό πληθυσμού που εκτέθηκε στον ιό και πιο δυσμενές δημογραφικό προφίλ σε σχέση με τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, αλλά ικανοποιητικό ποσοστό εμβολιασθέντων, πρέπει να αξιολογήσουμε διαφορετικά σενάρια για την εξέλιξη του κύματος της Όμικρον. Και να συνυπολογίσουμε πως η κυβέρνηση αποφάσισε να πάρει ένα αντιδημοφιλές μέτρο, το πρόστιμο των 100 ευρώ, προφανώς γιατί εκτίμησε πως δεν μπορούσε να πείσει κάποιους με διαφορετικό τρόπο.

Τις επόμενες εβδομάδες θα έχουμε υψηλότερα ποσοστά 3ης δόσης στον πληθυσμό και εάν συνεχιστεί η αύξηση του συνολικού αριθμού των εμβολιασθέντων θα πετύχουμε σημαντικά ποσοστά κάλυψης στους ενηλίκους. Αλλά ακόμα και εάν η Όμικρον μειώνει τις πιθανότητες εισαγωγής στο νοσοκομείο κατά 40%-70% όπως δείχνουν οι βρετανικές μελέτες, θα κολλήσουν πάρα πολλοί άνθρωποι σε πολύ μικρό διάστημα και ίσως υπάρξουν δυσλειτουργίες στο σύστημα Υγείας, στην εκπαίδευση και τον τομέα των μαζικών μεταφορών. Μπορούμε να περιορίσουμε το κύμα με την τήρηση των μέτρων δημόσιας υγείας και τη χρήση μάσκας ΚΝ95.

Ο δεύτερος «φόβος» μου συνδέεται με την αβεβαιότητα για την εξέλιξη του κορωνοϊού. Η Όμικρον προκάλεσε έκπληξη γιατί αναμενόταν πως εάν εμφανιστεί άλλη κυρίαρχη μετάλλαξη, θα είναι «θυγατέρα» της Δέλτα. Η Όμικρον δεν είναι. Ελπίζουμε πως η Όμικρον δείχνει πως ο ιός αποδυναμώνεται και μάλλον θα γίνει ενδημικός. Αυτό είναι το αισιόδοξο σενάριο, το οποίο όμως δεν σημαίνει πως δεν θα έχουμε απώλειες. Να μην ξεχνάμε πως η γρίπη σκοτώνει 400.000-600.000 ανθρώπους ετησίως στον πλανήτη. Για αυτό πρέπει να εστιάσουμε στην προληπτική αντιμετώπιση. Αλλά ακόμη και αν έχουμε σχετικά δυσμενέστερα σενάρια ή μια παραλλαγή λίγο πιο επικίνδυνη από την Όμικρον, στους επόμενους μήνες θα έχουμε επάρκεια αντιϊκών φαρμάκων, όπως της Pfizer που αναμένεται να είναι 89% αποτελεσματικό όσον αφορά τη μείωση των νοσηλειών και της θνητότητας, αλλά και πιο αποτελεσματικά εμβόλια. Ταυτόχρονα όμως είναι αναγκαίο να ενταθεί η κλινική και φαρμακευτική έρευνα και να εστιάσουμε στις θεραπευτικές αγωγές για τον μακροχρόνιο COVID ως μετα-ιικό σύνδρομο χρόνιας κόπωσης.

Η δυνατότητα της επιστήμης να ανταποκριθεί τάχιστα κατά τη διάρκεια της πανδημίας μάς προστάτευσε και μας έδωσε απαντήσεις για να υπερβούμε τους φόβους μας. Αυτό θα συνεχιστεί. Μένουμε αισιόδοξοι.

*καθηγητής πολιτικής της Υγείας στη London School of Economics (LSE)

Το άρθρο Πανδημία: Τι με φοβίζει για το 2022… Του Ηλία Μόσιαλου εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Τείνει έτσι να διαμορφωθεί μια αισιόδοξη οπτική -που μένει να επιβεβαιωθεί- ότι η Όμικρον όχι μόνο δεν θα επιβαρύνει υπέρμετρα τα ήδη βεβαρημένα συστήματα υγείας, αλλά ότι ουσιαστικά βλέπουμε την αρχή του τέλους της πανδημίας. Η νέα κυρίαρχη πια παραλλαγή πιθανώς σηματοδοτεί την είσοδο του ιού σε μια πιο μεταδοτική μεν αλλά λιγότερο επικίνδυνη φάση, κάτι που σημαίνει ότι ο ιός αρχίζει σταδιακά να γίνεται ενδημικός αντί για πανδημικός. Με άλλα λόγια, θα τον «φορτωθούμε» μεν τα επόμενα χρόνια, όπως συμβαίνει με τη γρίπη, αλλά η κατάσταση θα είναι υπό έλεγχο και τα θύματα ολοένα λιγότερα, ιδίως αν οι εμβολιασμοί γίνουν συστηματικοί κάθε χρόνο. Ακόμη κι αν τα εμβόλια αδυνατούν να αποτρέψουν σε μεγάλο βαθμό τις νέες λοιμώξεις ή τις επαναλοιμώξεις, είναι σχεδόν σίγουρο ότι δεν θα σταματήσουν να προστατεύουν σημαντικά από βαριά νόσο.

Αυτό το σενάριο, που δεν είναι τέλειο (οριστική εξαφάνιση του κορωνοϊού) αλλά είναι αρκετά καλό, θα χρειαστεί λίγους ακόμη μήνες για να γίνει πιο ορατό, σύμφωνα με πολλούς επιστήμονες. Από την άλλη όμως, σύμφωνα με το New Scientist, θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι παρακολουθούμε όλο αυτόν τον καιρό την εξέλιξη ενός ιού σε πραγματικό χρόνο, με τη μία παραλλαγή του να διαδέχεται την άλλη και να πυροδοτεί διαδοχικά επιδημικά κύματα διεθνώς. Υπάρχει, λένε αρκετοί επιστήμονες, κάθε λόγος να πιστεύουμε ότι αυτό θα συνεχιστεί και το 2022, ενώ δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι οι μελλοντικές παραλλαγές του SARS-CoV-2 θα είναι λιγότερο επικίνδυνες.

Για τον συγκεκριμένο κορωνοϊό, όπως και για άλλους παθογόνους μικροοργανισμούς, η επιβίωσή του εξαρτάται από το να μολύνει όσους περισσότερους ανθρώπους – ή ζώα- μπορεί. Όποια παραλλαγή του είναι καλύτερη στο να εξαπλώνεται, αυτή θα υπερκεράσει τις άλλες, χωρίς κατ’ ανάγκη να τις εξαφανίσει. Έτσι, όταν εμφανίστηκε το αρχικό «κινεζικό» στέλεχος του ιού, κάθε άνθρωπος με λοίμωξη από κορωνοϊό μόλυνε άλλους δύο έως τρεις κατά μέσο όρο. Ένας άνθρωπος με την παραλλαγή Δέλτα μόλυνε έξι έως επτά, ενώ κάποιος με την Όμικρον φαίνεται να μολύνει ακόμη περισσότερους (πόσους είναι ακόμη ασαφές).

Αν εμφανιστούν νέα… κόλπα, τότε τα πράγματα δεν θα είναι ευχάριστα

Βέβαια, αν ο κορωνοϊός βγάζει από το «μανίκι» του νέα κόλπα κατά καιρούς, οι άνθρωποι φροντίζουν, κυρίως χάρη στα εμβόλια, να κάνουν ολοένα πιο δύσκολη τη μόλυνση των ανθρώπων ή έστω τη νόσησή τους. Οι περισσότεροι άνθρωποι στη Γη έχουν σήμερα πια κάποιο βαθμό ανοσίας είτε λόγω εμβολιασμού τους, είτε μετά από προηγούμενη λοίμωξη Covid-19.

Η «απάντηση» του κορωνοϊού είναι να αναπτύσσει νέες μεταλλάξεις που του επιτρέπουν να διαφεύγει καλύτερα από την ανοσιακή προστασία και η Όμικρον είναι αρκετά καλή σε αυτό. Όπως συμβαίνει και με τη γρίπη, δεν αποκλείεται ο κορωνοϊός να αναπτύσσει στο μέλλον συνεχώς νέες παραλλαγές που θα του επιτρέπουν να προκαλεί διαδοχικά κύματα λοιμώξεων.

Αν με το πέρασμα του χρόνου διαφορετικά στελέχη επιμείνουν και συνεχίσουν να συνυπάρχουν, με την επόμενη παραλλαγή να μην εξαλείφει την προηγούμενη, πιθανώς θα χρειαστούν νέου τύπου εμβόλια που θα συνδυάζουν σε μία δόση την ανοσία απέναντι σε διαφορετικά στελέχη του κορωνοϊού (κάτι που συμβαίνει και στα αντιγριπικά εμβόλια) ή θα απαιτηθούν εμβόλια κατά συγκεκριμένων παραλλαγών και όχι «γενικού τύπου» εμβόλια, όπως μέχρι σήμερα.

Η ελπίδα ότι οι νέες παραλλαγές που θα αναδυθούν εξελικτικά, θα προκαλούν ολοένα πιο ήπια συμπτώματα, είναι εύλογη μεν, αλλά δεν είναι βέβαιο ότι θα επιβεβαιωθεί. Από όσα τουλάχιστον ήταν γνωστά μέχρι πρόσφατα (προ Όμικρον), ο κορωνοϊός είναι πιο μολυσματικός λίγο πριν την εμφάνιση των πρώτων συμπτωμάτων, συνεπώς δεν φαίνεται να του ασκείται ιδιαίτερη εξελικτική πίεση για να γίνει λιγότερο φονικός. Η ευλογιά π.χ. ήταν άκρως θανατηφόρα και με το πέρασμα του χρόνου φάνηκε να γίνεται ακόμη χειρότερη. Αλλά και η γνώριμη γρίπη, μετά από τόσα χρόνια, κάθε χρόνο συνεχίζει να σκοτώνει πολλούς ανθρώπους.

Μια άλλη πηγή ανησυχίας μπορεί μελλοντικά να αποτελέσει η κυκλοφορία του κορωνοϊού σε αρκετά άλλα ζώα -και όχι μόνο σε ένα- πράγμα που θα διευκόλυνε την ανάδυση νέων παραλλαγών του και την μεταπήδησή τους στη συνέχεια στους ανθρώπους.

Σε κάθε περίπτωση, θεωρείται λίγο-πολύ δεδομένο από τους επιστήμονες ότι η ανοσία -είτε λόγω εμβολιασμού είτε προηγούμενης λοίμωξης Covid-19- θα φθίνει σταδιακά, άρα και η προστασία έναντι ιδίως των νέων παραλλαγών. Συνεπώς μπορεί κάλλιστα να περιμένει κανείς ότι το 2022 θα στηθεί σε κάποια ουρά εμβολιαστικού κέντρου για να κάνει μια νέα δόση εμβολίου (ή και περισσότερες), πιθανώς για να προστατευθεί από κάποια παραλλαγή ρο, σίγμα ή ακόμη και ωμέγα.

Πηγή: ΑΠΕ, ot.gr

Το άρθρο Κορωνοϊός – Τα σενάρια για την εξέλιξή του μέσα στο 2022 εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.