προκλήσεις Αρχεία - NewIdeas | Το κανάλι με άποψη

Οι κρίσεις, οι προκλήσεις και οι δυσκολίες αναδεικνύουν τους ηγέτες… Του Γρηγόρη Τάσιου

admin — Tue, 12 Jul 2022 14:32:42 +0000

Του Γρηγόρη Τάσιου*

Η υγειονομική αξιοπιστία και η συμβολή της Ελλάδας στην παγκόσμια τουριστική επανεκκίνηση το 2021, που αναγνωρίστηκε διεθνώς, σε συνδυασμό με την επιθυμία των ανθρώπων να ταξιδέψουν μετά τους περιορισμούς της πανδημίας, δημιουργούν μια θετική δυναμική για τη σεζόν που ξεκίνησε.

Εκείνο που μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα, είναι πως πάμε σε μια σεζόν αρκετά καλύτερη από αυτή του 2021. Το πόσο καλύτερη, θα το δούμε στην πορεία. Πάντως, εάν δεν υπάρξουν απρόβλεπτες εξελίξεις, καθίσταται ρεαλιστική η εκτίμηση του υπουργείου Οικονομικών για έσοδα από τον τουρισμό που θα φτάνουν φέτος στο 80% εκείνων του προπανδημικού 2019. Ωστόσο, αν για τα δημόσια ταμεία η σεζόν σηματοδοτεί την ανάσα ανάκαμψης, για τα ταμεία των ξενοδοχείων τα ερωτηματικά συνεχίζουν να πολλαπλασιάζονται και ο κλάδος καλείται για μια ακόμη χρονιά να χτίσει αντοχές και να δώσει τη μάχη της επιβίωσης. Κι αυτό συμβαίνει για τέσσερις σοβαρούς λόγους:

1. Όλοι οι προορισμοί της χώρας δεν κινούνται οριζόντια με την ίδια δυναμική. Στην έναρξη της σεζόν είδαμε πτήσεις και αφίξεις στη νησιωτική χώρα, όμως στη Βόρεια Ελλάδα για παράδειγμα, στη Χαλκιδική, στην Πιερία ή στη Θάσο, η ροή των κρατήσεων δεν ήταν στο ίδιο επίπεδο. Μπορεί στη μεγάλη εικόνα για το σύνολο της χώρας η απώλεια της ρωσικής και της ουκρανικής αγοράς να μη φαίνεται σημαντική, όμως σε συγκεκριμένους προορισμούς και συγκεκριμένες επιχειρήσεις η απώλεια φάνηκε και είναι αιτία ανησυχίας.

Σε κάθε περίπτωση είναι σημαντικό να γίνει η αμερικανική αγορά προτεραιότητα και για τη Βόρεια Ελλάδα, εξασφαλίζοντας απευθείας συνδέσεις με τις ΗΠΑ μέσω του αεροδρομίου «Μακεδονία», όπως άλλωστε πρότεινε και ο νέος αμερικανός πρέσβης στην Ελλάδα, Τζορτζ Τσούνης. Συνολικότερα για την ηπειρωτική χώρα, πρέπει να δοθεί ειδική έμφαση στον οδικό τουρισμό από τις αγορές της Κεντρικής Ευρώπης. Το ειδικό βάρος του οδικού τουρισμού φάνηκε στην περίοδο της πανδημίας και αναδείχθηκε σε πλεονέκτημα που πρέπει να αξιοποιήσουμε. Επενδύοντας πρωτίστως στην αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό των χερσαίων συνόρων μας. Επιπλέον, μετά από πρότασή μας, ο ΕΟΤ σε συνεργασία με τις εταιρείες που διαχειρίζονται τους ελληνικούς αυτοκινητόδρομους, θα διεξάγει έρευνα αγοράς και τα συμπεράσματά της θα συμβάλουν στην αναβάθμιση της θέσης του οδικού τουρισμού, κλείνοντας την ψαλίδα των ανισοτήτων στις τουριστικές επιδόσεις μεταξύ των Περιφερειών της χώρας.

2. Τα ξενοδοχεία βλέπουν το λειτουργικό κόστος τους να απογειώνεται εξαιτίας του πληθωρισμού και του ενεργειακού κόστους. Με συμφωνημένες τιμές του 2019, τα ξενοδοχεία αγωνίζονται να αντεπεξέλθουν σε μια αύξηση κόστους από 25-30% ανά διανυκτέρευση δωματίου. Διότι σε περίπτωση που ανεβάσουμε τις τιμές για μεμονωμένους πελάτες μας στο ποσοστό αυτής της αύξησης, απλώς δεν θα έρθουν. Σε κάθε περίπτωση είναι μια ακόμη δύσκολη μάχη για τον κλάδο. Αναμένουμε τον Ιούλιο την εφαρμογή των μέτρων της κυβέρνησης για την ανακούφιση από τη ρήτρα αναπροσαρμογής στις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος, για να δώσουμε απαντήσεις στα ερωτήματα επιχειρηματικής βιωσιμότητας.

Πληρώνοντας ήδη τη ρήτρα αναπροσαρμογής από τον περασμένο Αύγουστο, τα ξενοδοχεία έχουν υποστεί βαρύ πλήγμα. Περισσότερο επλήγησαν τα ξενοδοχεία συνεχούς λειτουργίας, που πέρασαν έναν δύσκολο χειμώνα, με αυξημένες τιμές ενέργειας και πληρότητες που δεν ξεπερνούσαν κατά μέσο όρο το 15%, λόγω της πανδημίας.

Όμως πέρα από το ενεργειακό κόστος, οι δυσλειτουργίες στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα που επιδεινώνονται λόγω του συνεχιζόμενου πολέμου στην Ουκρανία, ενισχύουν την απειλή της επισιτιστικής κρίσης και εκτοξεύουν τις τιμές των τροφίμων. Για το μέσο ξενοδοχείο οι προμήθειες των τροφίμων έχουν αυξηθεί 30-40%, ενώ στα νησιά, λόγω και του πρόσθετου μεταφορικού κόστους, η αύξηση φτάνει στο 60%!

3. Μεγάλο μέρος των αφίξεων χάνεται στη «μαύρη τρύπα» των βραχυχρόνιων μισθώσεων και της παραξενοδοχίας, καθώς το τοπίο στην οικονομία διαμοιρασμού παραμένει επί της ουσίας αρρύθμιστο. Έτσι, το πλήρες ρυθμισμένο και καθ’ όλα νόμιμο ξενοδοχείο βρίσκεται αντιμέτωπο με πρακτικές αθέμιτου ανταγωνισμού όχι μόνο σε σχέση με την τιμολογιακή πολιτική, αλλά και την προσέλκυση ανθρώπινου δυναμικού. Διότι πέρα από το ότι βιώνουμε την ελληνική εκδοχή του φαινομένου της «παγκόσμιας παραίτησης», είναι αλήθεια πως ένα μέρος των εργαζομένων στρέφεται στη «μαύρη εργασία». Κι αυτό αποδεικνύεται από το γεγονός πως στις πρωτοβουλίες που πήραμε σε συνεργασία με τη ΔΥΠΑ (πρώην ΟΑΕΔ), δεν υπήρξε αξιοσημείωτη ανταπόκριση σε σχέση με τις χιλιάδες αιτήσεις που κατατέθηκαν από τις επιχειρήσεις.

Οι ξενοδόχοι τιμάμε σταθερά τον θεσμό των συλλογικών διαπραγματεύσεων με συνεχείς θεσμικές διασφαλίσεις και διαδοχικές αυξήσεις των αποδοχών των εργαζομένων. Αποδείξαμε επανειλημμένα τη βούλησή μας να εξασφαλίζουμε πολλές και καλοπληρωμένες δουλειές, παρά τις δυσκολίες των καιρών. Το αποδείξαμε μέσα στη δεκαετή οικονομική κρίση όταν όλα γύρω μας κατέρρεαν, το αποδείξαμε ακόμη και μέσα στις πρωτοφανείς συνθήκες που δημιούργησε η πανδημία. Τις εργασιακές σχέσεις στα ξενοδοχεία διέπει υποχρεωτική για όλο τον κλάδο Συλλογική Σύμβαση Εργασίας, η οποία ισχύει ως το τέλος του 2022.

4. Το βαρύ πλήγμα της πανδημίας έχει αφήσει ανοιχτές πληγές που θα πάρουν χρόνο να θεραπευτούν. Κυρίως οι υποχρεώσεις προς το Δημόσιο και τις τράπεζες. Παρά τα θετικά κυβερνητικά μέτρα για την επιστρεπτέα προκαταβολή, τα ταμεία των ξενοδοχείων έχουν ανάγκη από έμμεση, χωρίς δημοσιονομικό κόστος στήριξη της ρευστότητάς τους, με την οριζόντια επιμήκυνση όλων των υποχρεώσεών τους. Να τραβήξουμε μια «κόκκινη γραμμή» ρυθμίζοντας ό,τι έρχεται από το παρελθόν, για να μπορέσουμε να κάνουμε μια νέα δυναμική αρχή το 2023. Τώρα που αφήνουμε πίσω μας την πανδημία είναι ώρα να δούμε κατάματα τις λύσεις που χρονίζουν για ζητήματα όπως: χωροταξικό, αιγιαλός, δασικές εκτάσεις, βελτίωση διαδικασίας περιβαλλοντικών αδειοδοτήσεων, βελτίωση διαδικασίας για την πρόσκληση εργαζομένων τρίτων χωρών.

Οι κρίσεις, οι προκλήσεις και οι δυσκολίες αναδεικνύουν τους ηγέτες. Ο ξενοδοχειακός κλάδος έχει αναδειχθεί διαχρονικά ως ηγέτης στην ανάκαμψη της χώρας, κάθε φορά που χρειάστηκε. Είμαστε έτοιμοι να πράξουμε τον ίδιο και τώρα, μπροστά στις νέες μεγάλες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η οικονομία και η κοινωνία, αισιόδοξοι από τη φύση μας και πάντα χαμογελαστοί όπως επιβάλλουν οι κανόνες της φιλοξενίας.

*πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων

Το άρθρο Οι κρίσεις, οι προκλήσεις και οι δυσκολίες αναδεικνύουν τους ηγέτες… Του Γρηγόρη Τάσιου εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

«Απαντήσεις του 1821 στις γεωπολιτικές προκλήσεις του 2022»

admin — Mon, 28 Mar 2022 20:15:52 +0000

«Απαντήσεις του 1821 στις γεωπολιτικές προκλήσεις του 2022»

Ο Κύκλος Ιδεών, εν όψει της επετείου της 25ης Μαρτίου, πραγματοποιεί διαδικτυακή εκδήλωση με θέμα: «Απαντήσεις του 1821 στις γεωπολιτικές προκλήσεις του 2022» Συζητούν: Αριστείδης Χατζής & Ευάγγελος Βενιζέλος Συντονίζει η δημοσιογράφος, Νόνη Καραγιάννη

https://ekyklos.gr/ev/815-23-3-2022-apantiseis-tou-1821-stis-geopolitikes-prokliseis-tou-2022.html

Μπορεί στις βασικές στρατηγικές επιλογές του Αγώνα της Ανεξαρτησίας να βρίσκονται απαντήσεις στα γεωπολιτικά διλήμματα που κατέστησε ανάγλυφα και επιτακτικά η ρωσική εισβολή και ο πόλεμος στην Ουκρανία; Δόθηκαν από το Επαναστατημένο Έθνος απαντήσεις που ισχύουν έως σήμερα και καθόρισαν τις κομβικές επιλογές του ελληνικού κράτους τα διακόσια χρόνια της Ιστορίας του; Μπορούμε μήπως να βρούμε απαντήσεις του 1821 στα γεωπολιτικά διλήμματα του 2022;

Ο καθηγητής Αριστείδης Χατζής, συγγραφέας του βιβλίου «Ο Ενδοξότερος Αγώνας» (εκδόσεις Παπαδόπουλος, 2021), συζητά γύρω από τα ερωτήματα αυτά με τον Ευάγγελο Βενιζέλο, συγγραφέα της συλλογής κειμένων «Παλιγγενεσία και Αναστοχασμός» (εκδόσεις Πατάκη, 2021). Τη συζήτηση συντονίζει η δημοσιογράφος, Νόνη Καραγιάννη.

Ποια ήταν η συμβολή του Αλεξάνδρου Μαυροκορδάτου στη διαμόρφωση των εθνικών στρατηγικών επιλογών; Τι έχει απομείνει από την επιρροή του Ιωάννη Καποδίστρια; Ο πόλεμος στην Ουκρανία θέτει υπό αμφισβήτηση στερεότυπα που κυριαρχούν στην πρόσληψη της Ιστορίας και θεωρούνται καταστατικά στοιχεία της εθνικής ταυτότητας;

Ο Κύκλος Ιδεών ενόψει της επετείου της 25ης Μαρτίου οργανώνει διαδικτυακή συζήτηση που επιχειρεί να αναδείξει την επικαιρότητα της Ιστορίας και τη μετατροπή της επικαιρότητας σε Ιστορία.

Το άρθρο «Απαντήσεις του 1821 στις γεωπολιτικές προκλήσεις του 2022» εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Σύγχρονες τεχνολογικές προκλήσεις και η σημασία της επένδυσης στο ανθρώπινο δυναμικό… Της Κατερινάς Δασκαλάκη

admin — Thu, 27 Jan 2022 10:07:04 +0000

Της Κατερινάς Δασκαλάκη*

Οι μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι και οι εργοδότες στην μετά Covid εποχή αποτελούν αναμφισβήτητα η τεχνολογική πρόοδος, η παγκοσμιοποίηση, η κλιματική αλλαγή και η δημογραφική γήρανση, οι οποίες επιφέρουν ριζικές αλλαγές στον κόσμο της παραγωγής και της εργασίας.

Στην εποχή 4.0, η εντυπωσιακή πρόοδος που συντελείται σε πεδία, όπως η τεχνητή νοημοσύνη, η ρομποτική και η ικανότητα μάθησης των μηχανών συνεπάγεται σημαντικά οφέλη αλλά και προκλήσεις. Από την μία πλευρά, οι τεχνολογίες συμβάλλουν στη βελτίωση της παραγωγικότητας, στη μείωση του κόστους παραγωγής αλλά και στην ελαχιστοποίηση των σφαλμάτων. Την ίδια στιγμή, ωστόσο, το εκτεταμένο κύμα αυτοματοποίησης αλλάζει τους ρόλους του ανθρώπινου παράγοντα και εγείρει το ζήτημα της προσαρμογής των δεξιοτήτων, λόγω των νέων αναγκών που δημιουργεί, αλλά και αυτών που παύουν να υφίστανται. Ορισμένες δεξιότητες αποκτούν μεγαλύτερη σημασία, ενώ άλλες απαξιώνονται.

Σύμφωνα με τη μελέτη «The Future of Work in Europe» του McKinsey Global Institute (2020), 21 εκ. περίπου εργαζόμενοι, οι οποίοι απασχολούνται σε φθίνοντα επαγγέλματα, θα χρειαστεί μέσα στα επόμενα δέκα χρόνια να συμμετέχουν σε προγράμματα επανακατάρτισης προκειμένου να μεταπηδήσουν σε διαφορετική επαγγελματική κατηγορία. Παράλληλα, 94 εκ. περίπου εργαζόμενοι (περίπου το 40% του Ευρωπαϊκού εργατικού δυναμικού) θα πρέπει μέσα στα επόμενα δέκα χρόνια να αναβαθμίσουν τις δεξιότητές τους, καθώς το 20% των καθηκόντων που ασκούν κατά την εργασία τους αναμένεται να αυτοματοποιηθεί.

Ποια είναι όμως η κατάσταση στην αγορά εργασίας σε όρους δεξιοτήτων;

Σύμφωνα με τα δεδομένα του Ευρωπαϊκού Δείκτη Digital Economy and Society, η Ελλάδα υστερεί σε όρους ψηφιακής ωριμότητας (δημοσίου και επιχειρήσεων), και ψηφιακών δεξιοτήτων. Μόλις το 10% των επιχειρήσεων στην Ελλάδα είναι αρκετά ψηφιοποιημένες, ενώ η πλειονότητα (55%) επενδύει ελάχιστα σε ψηφιακές τεχνολογίες. Η χαμηλή επίδοση της Ελλάδας στα συστήματα δεξιοτήτων αποτυπώνεται και στον Ευρωπαϊκή Δείκτη Δεξιοτήτων του CEDEFOP, σύμφωνα με τον οποίο η Ελλάδα έχει τη 2η χαμηλότερη θέση ανάμεσα στις 27 χώρες της ΕΕ. Τα στοιχεία της αγοράς εργασίας δείχνουν ότι οι σύγχρονες επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν δυσκολίες να βρουν το κατάλληλο ανθρώπινο δυναμικό για τις θέσεις εργασίας που διαθέτουν.

Σύμφωνα, άλλωστε, με πρόσφατη σχετική έρευνα του ΣΕΒ, το 36% των επιχειρήσεων αντιμετωπίζει δυσκολίες στην πλήρωση των κενών θέσεων εργασίας, ενώ το σημαντικότερο εύρημα ήταν η έλλειψη ανθρώπινου δυναμικού με τις κατάλληλες δεξιότητες. Αυτό ισχύει και για το ανθρώπινο δυναμικό που ήδη απασχολούν και, μάλιστα, σε ακόμη υψηλότερο ποσοστό. Οι σημαντικότερες ελλείψεις αφορούν στις τεχνικές δεξιότητες, ιδιαίτερα στα τεχνικά επαγγέλματα (π.χ. ειδικευμένοι τεχνίτες και χειριστές μηχανημάτων), αλλά και στις οριζόντιες δεξιότητες σε επαγγέλματα υψηλών προσόντων, στα οποία απασχολούνται (κατά κανόνα) απόφοιτοι της Τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.

Συνεπώς, εντός των υπαρχόντων θέσεων εργασίας χρειαζόμαστε αναβάθμιση των ήπιων ή οριζόντιων δεξιοτήτων, και ένα ικανοποιητικό μίγμα ψηφιακών δεξιοτήτων, προκειμένου να ενισχυθεί η ανθεκτικότητα (resilience) του ανθρώπινου δυναμικού, δηλαδή, η ικανότητά του να διατηρεί τη θέση εργασίας του, επιτελώντας παράλληλα έναν πολυπλοκότερο ρόλο. Παράλληλα, λόγω της αυτοματοποίησης των θέσεων εργασίας, χρειαζόμαστε επανακατάρτιση του ανθρώπινου δυναμικού προκειμένου να μεταπηδήσει σε διαφορετική επαγγελματική κατηγορία ή ειδικότητα.

Προφανώς η ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών δημιουργεί νέα επαγγέλματα και ειδικότητες και εκεί απαιτούνται υψηλού επιπέδου ψηφιακές δεξιότητες, όπως είναι η γλώσσα προγραμματισμού και η ανάπτυξη ηλεκτρονικών δικτύων.

Αξιοσημείωτο είναι ότι, σύμφωνα με έρευνα του ΣΕΒ, το 84% των επιχειρήσεων προκρίνει την επανακατάρτιση του ανθρώπινου δυναμικού ως το βασικό εργαλείο αντιμετώπισης των αλλαγών που φέρνει η αυτοματοποίηση στις δεξιότητες, ενώ μόλις το 3,4% εξετάζει τις απολύσεις, δηλαδή την αντικατάσταση των εργαζομένων, ως προτιμότερη λύση. Η επένδυση, δηλαδή στο ανθρώπινο δυναμικό μιας επιχείρησης θεωρείται πλέον πολύ σημαντική προτεραιότητα για τις επιχειρήσεις.

Πρωτοβουλίες ΣΕΒ

Πρόσφατα ο ΣΕΒ δημιούργησε, σε συνεργασία με την SAS, την Ακαδημία για την Τεχνητή Νοημοσύνη και την Επιστήμη των Δεδομένων. Η κοινή αυτή πρωτοβουλία στόχο έχει την αναβάθμιση των ψηφιακών δεξιοτήτων των φοιτητών (με σύγχρονο εκπαιδευτικό υλικό σε συνεργασία με τα εκπαιδευτικά ιδρύματα) και τη διευκόλυνση της μετάβασής τους στην αγορά εργασίας – μέσω της πρακτικής άσκησης σε επιχειρήσεις μέλη του ΣΕΒ. Μία ακόμα πρωτοβουλία του ΣΕΒ είναι τα Βιομηχανικά Διδακτορικά, αρχής γενομένης μέσω της συνεργασίας με το Πανεπιστήμιο Πατρών.

Θεωρούμε κρίσιμη για την αναπτυξιακή ώθηση της οικονομίας και την αναβάθμιση του ανθρώπινου δυναμικού, τη θεσμοθέτηση της συνεργασίας μεταξύ της ερευνητικής/ ακαδημαϊκής με την επιχειρηματική κοινότητα στη χώρα μας. Τα οφέλη θα είναι πολλαπλασιαστικά για όλους: καλύτερα επίπεδα απασχόλησης και αμοιβών για τους διδάκτορες, αναστροφή του brain-drain, εισροή επιπλέον πόρων στην ανώτερη και ανώτατη εκπαίδευση, περισσότερη καινοτομία και ανταγωνιστικότητα για τις ελληνικές επιχειρήσεις.

Η συστηματική διασύνδεση της εκπαίδευσης και επιχειρηματικότητας, την οποία ενθαρρύνει με τις δράσεις του ο ΣΕΒ, είναι μια επένδυση στο μέλλον της νέας γενιάς που επιστρέφει αξία στην κοινωνία και στηρίζει τη βιώσιμη ανάπτυξη της χώρας μας.

*Η Κατερίνα Δασκαλάκη είναι Senior Advisor, Εργασιακές Σχέσεις, Τομέας Απασχόλησης και Αγοράς Εργασίας του ΣΕΒ

Πηγή: ot.gr

Το άρθρο Σύγχρονες τεχνολογικές προκλήσεις και η σημασία της επένδυσης στο ανθρώπινο δυναμικό… Της Κατερινάς Δασκαλάκη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Πέντε προκλήσεις για τη νέα γερμανική κυβέρνηση… Του Guy Chazan

admin — Wed, 15 Dec 2021 07:47:42 +0000

Του Guy Chazan (Βερολίνο)

Η νέα γερμανική κυβέρνηση που ορκίστηκε την Τετάρτη αποτελεί ένα πρωτοφανές πολιτικό πείραμα. Τα τρία κόμματα του συνασπισμού -οι Σοσιαλδημοκράτες, οι Πράσινοι και οι φιλελεύθεροι Ελεύθεροι Δημοκράτες- δεν έχουν ξανακυβερνήσει ποτέ μαζί. Και μια σειρά από επείγοντα ζητήματα, μεταξύ των οποίων η οξεία κλιμάκωση της πανδημίας του κορωνοϊού, θα μπορούσαν να δημιουργήσουν αμέσως πιέσεις στη συμμαχία τους. Το πώς θα αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις που περιγράφονται παρακάτω, θα διαμορφώσει και την ετυμηγορία της Ιστορίας για τον συνασπισμό τους.

1. Να ξεπεραστεί ο κορωνοϊός

Το υπουργικό συμβούλιο του Olaf Scholz αναλαμβάνει την εξουσία την ώρα που η Γερμανία βρίσκεται εν μέσω ενός τέταρτου κύματος της Covid-19, το οποίο ξεπερνά κατά πολύ τις προηγούμενες εξάρσεις. Τα ποσοστά μόλυνσης εκτινάσσονται και τα νοσοκομεία φτάνουν στα όρια των δυνατοτήτων τους.

Αντιμετωπίζοντας έναν ρυθμό εμβολιασμού που είναι πολύ χαμηλότερος απ’ ό,τι σε χώρες όπως η Ισπανία, η Δανία και το Βέλγιο, ο νέος καγκελάριος έχει ταχθεί υπέρ του υποχρεωτικού εμβολιασμού για όλους. Αλλά ακόμα και αυτοί που είναι πρόθυμοι να εμβολιαστούν, αντιμετωπίζουν εμπόδια: μεγάλες ουρές σχηματίζονται κάθε μέρα έξω από τα εμβολιαστικά κέντρα και τα ιατρεία διαμαρτύρονται για έλλειψη εμβολίων. Εν τω μεταξύ, αυξάνονται οι κοινωνικές εντάσεις: την περασμένη εβδομάδα πραγματοποιήθηκε πορεία διαδηλωτών που κρατούσαν πυρσούς, έξω από το σπίτι ενός τοπικού υπουργείου Υγείας, διαδήλωση την οποία καταδίκασαν ευρύτερα οι πολιτικοί στο Βερολίνο.

Karl Lauterbach, υπουργός Υγείας

Ο Karl Lauterbach, υπουργός Υγείας του SPD, θα είναι επικεφαλής στον αγώνα της αντιμετώπισης της χειρότερης έκτακτης ανάγκης δημόσιας υγείας που έχει αντιμετωπίσει η Γερμανία από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Με παρατσούκλι «ο προφήτης της καταστροφής», ο Lauterbach είναι πανταχού παρών στα talk shows της γερμανικής τηλεόρασης από τότε που άρχισε η πανδημία, προειδοποιώντας επανειλημμένως για τους κινδύνους της Covid-19 και υπεραμυνόμενος σκληρών μέτρων για να σταματήσει η εξάπλωσή της.

Αυτό τον κατέστησε μισητό πρόσωπο για πολλούς αρνητές του κορωνοϊού και αντιεμβολιαστές στη Γερμανία. Αλλά ο επιδημιολόγος, που είναι επικεφαλής του Ινστιτούτου Οικονομικών της Υγείας και Κλινικής Επιδημιολογίας του Πανεπιστημίου της Κολωνίας από το 2008, αντιμετωπίζεται με δυσπιστία και από πολλούς στο κόμμα του, καθώς θεωρούν πως δεν είναι «ομαδικός παίκτης». Στο τέλος, όμως, ο Scholz υποχώρησε στις πιέσεις από τον λαό και από μια ένθερμη εκστρατεία στο Twitter, που στηρίχθηκε στο hashtag “#WirwollenKarl” – Θέλουμε τον Karl.

2. Μια οικονομία που τρεκλίζει

Ο Scholz αντιμετωπίζει μια πολύ πιο ζοφερή οικονομική προοπτική απ’ όταν το SPD κέρδισε με ισχνή πλειοψηφία τις εκλογές του Σεπτεμβρίου. Τα στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν την περασμένη Δευτέρα έδειξαν μια πολύ μεγαλύτερη κάμψη των παραγγελιών στα εργοστάσια από αυτήν που προέβλεπαν οι αναλυτές. Η βιομηχανία μαστίζεται από ελλείψεις πρώτων υλών και προϊόντων όπως τα μικροτσίπ, που έχουν οδηγήσει σε κωλύματα στις παραδόσεις και σε προβλήματα στην παραγωγή στην αυτοκινητοβιομηχανία.

Εν τω μεταξύ, ο πληθωρισμός άγγιξε το 6% τον περασμένο μήνα, το υψηλότερο επίπεδο από τις αρχές της δεκαετίας του 1990. Οι ειδικοί πιστεύουν τώρα πως η Γερμανία θα μπορούσε να χρειαστεί περισσότερο χρόνο για να επιστρέψει στα προ πανδημίας επίπεδα οικονομικής ανάπτυξης, απ’ ό,τι η ευρωζώνη συνολικά. Οι επιχειρηματικοί όμιλοι φοβούνται επίσης πως οι αυστηροί νέοι περιορισμοί στους ανεμβολίαστους, που παρουσιάστηκαν τον περασμένο μήνα, θα μπορούσαν να περιορίσουν την καταναλωτική δραστηριότητα ενόψει των Χριστουγέννων.

Olaf Scholz, καγκελάριος

Ο Olaf Scholz έχει περάσει μεγάλο μέρος της μακράς του σταδιοδρομίας προετοιμαζόμενος για την κορυφαία θέση της Γερμανίας. Ο δικηγόρος εργατολόγος ανέβηκε στην κλίμακα ιεραρχίας του SPD κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990 και έγινε γενικός γραμματέας το 2002, υπηρέτησε ως ομοσπονδιακός υπουργός Εργασίας κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης και δήμαρχος Αμβούργου από το 2011 έως το 2018. Ως υπουργός Οικονομικών υπό την Angela Merkel, κινητοποίησε δισεκατομμύρια ευρώ σε οικονομική στήριξη εταιρειών και εργαζομένων για την πανδημία. Αν και έχασε τη μάχη για την ηγεσία του SPD το 2019, επελέγη ως υποψήφιος του κόμματος για την καγκελαρία έναν χρόνο μετά και το οδήγησε σε μια ισχνή νίκη στις εθνικές εκλογές του Σεπτεμβρίου.

3. Η επίτευξη των στόχων για το κλίμα χωρίς να… σβήσουν τα φώτα

Οι φιλοδοξίες της νέας κυβέρνησης είναι πιο ξεκάθαρες στα σχέδιά της για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής. Θέλει να ενισχύσει σε τεράστιο βαθμό τη δυναμικότητα των ΑΠΕ, να βγει από την παραγωγή ενέργειας από άνθρακα μέχρι το 2030 -οκτώ χρόνια νωρίτερα απ’ όσο σχεδιαζόταν αρχικά-, να σταματήσει σταδιακά τα βενζινοκίνητα και πετρελαιοκίνητα αυτοκίνητα και να έχει 15 εκατομμύρια ηλεκτρικά οχήματα στους δρόμους της Γερμανίας μέχρι το τέλος της δεκαετίας. Αλλά ορισμένοι ειδήμονες διερωτούνται πώς θα μπορέσει η χώρα να κρατήσει αναμμένα τα φώτα, όταν κλείσουν όλες οι μονάδες παραγωγής ενέργειας από άνθρακα και οι πυρηνικοί σταθμοί.

Θα χρειαστεί να κατασκευάσει χιλιάδες νέες ανεμογεννήτριες και ηλιακά πάνελ, να κατασκευάσει εκτεταμένα νέα δίκτυα ηλεκτρισμού καθώς και μονάδες ηλεκτροπαραγωγής με αέριο. Πράγματι, γίνεται λόγος για επαπειλούμενο «χάσμα ηλεκτρισμού», με τους βιομηχανικούς και οικιστικούς καταναλωτές να αντιμετωπίζουν δυνητικά ελλείψεις ενέργειας και αυξανόμενες τιμές. Η νέα κυβέρνηση θα πρέπει να βρει τρόπο να γεφυρώσει αυτό το χάσμα και να πετύχει τους πράσινους στόχους της, χωρίς να βάζει σε κίνδυνο τη στηριζόμενη στις εξαγωγές οικονομία της Γερμανίας.

Robert Habeck, υπουργός Οικονομίας

Ο Robert Habeck θα έχει μια από τις πιο δύσκολες δουλειές σ’ αυτή την κυβέρνηση -να διασφαλίσει πως η Γερμανία θα πετύχει τους κλιματικούς της στόχους. Ο φιλόσοφος και συγγραφέας που έγινε πολιτικός, έγινε υπουργός Ενέργειας και Περιβάλλοντος του Schleswig-Holstein το 2012 και αναρριχήθηκε για να φτάσει έξι χρόνια αργότερα να εκλεγεί ως συνεπικεφαλής των Πρασίνων, μαζί με την Annalena Baerbock. Οι δύο, γνωστοί για την πραγματιστική τους προσέγγιση στην πολιτική, πέτυχαν να ενώσουν ένα κόμμα που από καιρό μαστιζόταν από ιδεολογικές συγκρούσεις.

4. Προκλήσεις εξωτερικής πολιτικής

Λίγες ημέρες πριν αναλάβει τα καθήκοντά της η νέα κυβέρνηση της Γερμανίας, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Joe Biden προειδοποίησε τους συμμάχους των ΗΠΑ πως η Ρωσία μπορεί να ετοιμάζεται να εισβάλει στην Ουκρανία.

Η Γερμανία μαζί με άλλους στο ΝΑΤΟ και στην ΕΕ αποδέχονται τώρα αυτή την εκτίμηση και πιθανότατα θα συμφωνήσουν σε νέες βαριές κυρώσεις στην περίπτωση που οι Ρώσοι το πράξουν. Αλλά αυτό θα μπορούσε να αποδειχθεί μια από τις πρώτες μεγάλες δοκιμασίες για τη συνοχή του συνασπισμού. Πολλοί στο SPD τείνουν να μην είναι τόσο σκληροί έναντι του Vladimir Putin, σε αντίθεση με τους πιο «επιθετικούς» Πράσινους.

Πιθανότατα θα υπάρξει διαμάχη ως προς το τι να γίνει με τον αγωγό Nord Stream 2 που περνά από τη Ρωσία στη Βαλτική, στον οποίον αντιτίθενται οι Πράσινοι, αλλά υποστηρίζει το SPD. Τα σημεία τριβής για το πώς να τιμωρηθεί η Ρωσία θα μπορούσαν να ρίξουν βαριά σκιά σε αυτό που θα ήταν ο «μήνας του μέλιτος» του νέου κυβερνητικού συνασπισμού.

Annalena Baerbock, υπουργός Εξωτερικών

Η Annalena Baerbock θα γίνει η πρώτη γυναίκα υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας και η νεότερη πολιτικός που θα έχει καταλάβει τη συγκεκριμένη θέση. Η 40χρονη βουλευτής και συνεπικεφαλής των Πρασίνων θα επιδιώξει να ενισχύσει τις εξουσίες ενός υπουργείου η επιρροή του οποίου μειώθηκε υπό την Angela Merkel.

Στα νιάτα της ήταν πρωταθλήτρια στο τραμπολίνο. Άφησε το σημάδι της γρήγορα στην πράσινη πολιτική και αναδύθηκε ως ειδήμων σε θέματα διεθνούς δικαίου με ιδιαίτερη προσοχή στη λεπτομέρεια. Επελέγη ως υποψήφια των Πρασίνων για την καγκελαρία στις εκλογές του Σεπτεμβρίου αλλά είδε τα δημοσκοπικά της ποσοστά να κάνουν «βουτιά» κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, καθώς χρειάστηκε να αντικρούσει τις κατηγορίες για λογοκλοπή και ωραιοποίηση του βιογραφικού της.

5. Επενδύσεις vs χρέους

Ο Scholz υποσχέθηκε τον περασμένο μήνα τον «μεγαλύτερο βιομηχανικό εκσυγχρονισμό της Γερμανίας εδώ και τουλάχιστον 100 χρόνια», και ο συνασπισμός του φαίνεται αποφασισμένος να επενδύσει δισεκατομμύρια για να «πρασινίσει» τη γερμανική οικονομία και να αναβαθμίσει τις υποδομές της. Το FDP, όμως, επέμεινε πως θα τηρήσει επίσης τους αυστηρούς δημοσιονομικούς κανόνες της χώρας -ιδιαίτερα το συνταγματικό όριο στον νέο δανεισμό, το λεγόμενο «φρένο χρέους».

Ο τετραγωνισμός αυτού του κύκλου θα μπορούσε να γίνει μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις του συνασπισμού. Η συμφωνία των 177 σελίδων στην οποία κατέληξαν τα κόμματα του συνασπισμού προσφέρει νύξεις για μια λύση: πολλές επενδύσεις θα πραγματοποιηθούν από την κρατική αναπτυξιακή τράπεζα KfW, την Deutsche Bahn και μια ομοσπονδιακή υπηρεσία ακινήτων που θα χρησιμοποιηθεί για να κατασκευαστούν νέα διαμερίσματα. Θα υπάρξει επίσης τελευταίο «όργιο» δανεισμού το επόμενο έτος ενώ εξακολουθεί να ισχύει η άρση του «φρένου χρέους» -που αποφασίστηκε προσωρινά στη διάρκεια της πανδημίας. Αλλά οι διαμάχες μεταξύ των Πρασίνων, που τάσσονται υπέρ των επενδύσεων, και του FDP, που τάσσεται υπέρ της δημοσιονομικής ακεραιότητας, για τις προτεραιότητες στις δαπάνες, φαίνεται πως είναι προ-προγραμματισμένες.

Christian Lindner, υπουργός Οικονομικών

O Christian Lindner έγραψε ιστορία το 2000, όταν, σε ηλικία 21 ετών, έγινε ο νεότερος βουλευτής που εξελέγη ποτέ στο κοινοβούλιο της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας, του πολυπληθέστερου κρατιδίου της Γερμανίας. Αναρριχήθηκε στις τάξεις του FDP, έγινε γενικός γραμματέας το 2009 και επικεφαλής του κόμματος τέσσερα χρόνια αργότερα. Του πιστώνεται η επαναφορά του «ηθικού» ενός κόμματος που είχε αποβληθεί από την Bundestag το 2013. Αλλά επέλεξε να μη συμμετέχει στην κυβέρνηση το 2017, τραβώντας την πρίζα από τις διαπραγματεύσεις για τον σχηματισμό ενός συνασπισμού «Τζαμάικα» με τους Χριστιανοδημοκράτες της Angela Merkel και τους Πράσινους.

Φέτος ακολούθησε διαφορετικό δρόμο και έγινε η κινητήριος δύναμη του συνασπισμού «φανάρι» μεταξύ του SPD, των Πρασίνων και του FDP.

© The Financial Times Limited 2021. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation

Πηγή: euro2day.gr

Το άρθρο Πέντε προκλήσεις για τη νέα γερμανική κυβέρνηση… Του Guy Chazan εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Σχεδιασμός στο παρόν για τις προκλήσεις του μέλλοντος… Των Γρηγ. Δημητριάδη & Γ. Ευθυμίου

admin — Fri, 08 Oct 2021 08:14:14 +0000

Των Γρηγόρη Δημητριάδη & Γιώργο Ευθυμίου*

Με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 60 ετών από την έναρξη της λειτουργίας του ΟΟΣΑ, η ομάδα Foresight του Οργανισµού παρουσίασε τρία σενάρια για το 2035 και αναζήτησε τις επιπτώσεις στο μέλλον του φορέα. Το πρώτο από αυτά τιτλοφορήθηκε «Multitrack World» και αφορά έναν κόσμο όπου η ανθρωπότητα έχει συγκροτήσει πολλούς ξεχωριστούς, και σε μεγάλο βαθμό παράλληλους πυρήνες (clusters), με τον καθέναν να λειτουργεί μέσα στη δική του υποδομή δεδομένων και στο δικό του ψηφιακό οικοσύστημα.

Στην εκδήλωση συμμετείχε και η ελληνική ομάδα Foresight που εκπροσωπήθηκε από τον αναπληρωτή πρόεδρό της δρα Επαμεινώνδα Χριστοφιλόπουλο. Στο σημείο αυτό θα μπορούσε κάποιος να θέσει κλιμακωτά τρία ερωτήματα: Γιατί η Ελλάδα να πάρει μέρος σε μια τέτοια διαδικασία; Γιατί η Προεδρία της ελληνικής κυβέρνησης να προχωρήσει στη σύσταση Ομάδας Στρατηγικών Προβλέψεων και Προοπτικής Διερεύνησης; Γιατί όλη αυτή η συζήτηση που έχει ανοίξει να αφορά τον μέσο έλληνα πολίτη, μια 40χρονη υπάλληλο σε ιδιωτική εταιρεία του κέντρου της Αθήνας ή έναν μαθητή Δημοτικού;

Ενα παιδί έξι ετών σήμερα, που ξεκινά στην πρώτη τάξη του Δημοτικού, το 2035 θα είναι είκοσι ετών. Μπορεί να φοιτά σε κάποια Πανεπιστημιακή Σχολή ή να έχει μπει ήδη στην αγορά εργασίας. Το σίγουρο είναι πως το περιβάλλον στο οποίο θα σπουδάζει ή θα εργάζεται δεν θα έχει καμία σχέση με το σημερινό. Αυτό που έδειξε με έμφαση η εμπειρία της πανδημίας της Covid-19 είναι πως όλοι θα πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για ένα μέλλον με πιθανά απροσδόκητα γεγονότα μεγάλου αντίκτυπου που θα επηρεάζουν βίαια την καθημερινότητά μας.

Ο εξάχρονος μαθητής πέρασε φέτος το μεγαλύτερο μέρος της σχολικής του χρονιάς με τηλεκπαίδευση, ενώ η 40χρονη ιδιωτική υπάλληλος (που θα μπορούσε να είναι και μητέρα του) πιθανότατα εργάστηκε από το σπίτι και τις ημέρες που ήταν εκτός τηλεργασίας άλλαξε τον τρόπο μετακίνησής της προς και από τη δουλειά της. Πριν από ενάμιση χρόνο αυτός ο τρόπος ζωής είχε καταγραφεί μόνο σε ταινίες blockbuster ενώ κανένα πλήρες πρωτόκολλο αντίδρασης δεν είχε προβλεφθεί από τις κυβερνήσεις.

Αν τελικά το σενάριο του «Multitrack World» του ΟΟΣΑ γίνει πραγματικότητα, ο τότε 20χρονος πλέον σπουδαστής ή εργαζόμενος του 2035 θα πρέπει να κινηθεί σε ένα περιβάλλον ανταγωνιστικών οντοτήτων και σε ένα πλαίσιο δυνητικά αποκλίνουσας αξίας και ορισμών της ευημερίας. Αλλωστε είναι κοινή παραδοχή πως τα τελευταία χρόνια οι νέες τεχνολογίες εμφανίζονται και διαχέονται με μεγαλύτερη ταχύτητα, διαταράσσοντας την οικονομία, την αγορά εργασίας, την ίδια την κοινωνία και τη θέση του πολίτη σε αυτήν.

Εκτός από την τεχνολογική εξέλιξη, τα σενάρια του μέλλοντος θα τα διαμορφώσουν και άλλες, συχνές πια, παγκόσμιες προκλήσεις, όπως η κλιματική αλλαγή, οι πιθανές χρηματοοικονομικές κρίσεις και οι πανδημίες. Αυτές με τη σειρά τους μπορούν να προκαλέσουν έναν νέο κύκλο κοινών προκλήσεων: η περιβαλλοντική υποβάθμιση, για παράδειγμα, ενδεχομένως να επιδεινώσει την ανασφάλεια για επάρκεια τροφίμων και νερού, να αυξήσει τη μετανάστευση, να προκαλέσει νέες υγειονομικές κρίσεις και να επηρεάσει το δημογραφικό.

Είναι σαφές πλέον πως η κλίμακα των παγκόσμιων κοινών προκλήσεων υπερβαίνει την ικανότητα των υπαρχόντων συστημάτων και δομών να τις αντιμετωπίσουν. Η «κοινωνική ισορροπία» δεν είναι κάτι στατικό, πόσω μάλλον μόνιμο, αλλά εξαρτάται από την ποιότητα της διαρκούς ανάδρασης μεταξύ του αυτο-οργανούμενου κοινωνικού, οικονομικού, περιβαλλοντικού συστήματος, με τους θεσμούς και τα υποκείμενα δράσης.

Εδώ ακριβώς είναι που η επιστήμη των προσαρμοστικών πολύπλοκων συστημάτων, στην οποία βασίζεται και το strategic foresight μπορεί να μας δώσει μοντέλα που οδηγούν σε ερμηνείες και συμπεράσματα από την αναδυόμενη προσαρμοστική φύση των οργανώσεων. Η αναγνώριση της περιπλοκότητας της σύγχρονης πραγματικότητας, αλλά και των αναδυόμενων μηχανισμών και διαδικασιών που διασφαλίζουν την προσαρμοστικότητά της έναντι των αναδυόμενων προκλήσεων, βοηθά τον φορέα της αλλαγής να κατανοήσει καλύτερα τη συμπεριφορά των συστημάτων, να καλλιεργήσει τις προϋποθέσεις της ευρωστίας τους και να παρεμβαίνει αποτελεσματικά σε αυτά κάθε φορά που οι συνθήκες το απαιτούν.

Σε αυτό το πλαίσιο, η προσαρμογή, κεντρικός στόχος του σχεδιασμού μιας Ομάδας Στρατηγικών Προβλέψεων και Προοπτικής Διερεύνησης, είναι πια επιτακτική ανάγκη, αλλά και βασική πηγή πλεονεκτήματος και θετικών αποτελεσμάτων για όλους. Για παράδειγμα, οι δημογραφικές αλλαγές που πιθανότατα θα επηρεάσουν το μέλλον στο οποίο θα ζήσει ο σημερινός εξάχρονος το 2035, απαιτούν μια ευρεία προσαρμογή, ιδιαίτερα σε χώρες και περιοχές όπως η Ευρώπη με υψηλά ποσοστά ηλικιωμένων πληθυσμών που, αν δεν εφαρμόσουν στρατηγικές όπως η αύξηση της χρήσης αυτοματισμών, ενδέχεται να αντιμετωπίσουν περιορισμούς στην οικονομική τους ανάπτυξη.

Παράμετροι, όπως το υπερσυνδεδεμένο πληροφοριακό περιβάλλον, η μεγαλύτερη αστικοποίηση και η αλληλεξάρτηση των οικονομιών θα πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη στις συγκεκριμένες πολιτικές προσαρμογής, ώστε να αποδώσουν θετικά αποτελέσματα υπέρ του 20χρονου τότε φοιτητή ή εργαζομένου. Σε έναν κόσμο που συνδέεται άρρηκτα και ταυτόχρονα είναι κατακερματισμένος, η υπερ-συνδεσιμότητα δεν θα πρέπει να οδηγήσει σε νέες εντάσεις και ανισορροπίες, αλλά στην παραγωγή νέων ικανοτήτων, ευκαιριών και προόδου που αποτυπώνεται στο βιοτικό επίπεδο των ανθρώπων.

Χρέος λοιπόν κάθε οργανισμού και κάθε κράτους είναι να προετοιμαστεί για το απροσδόκητο, και στο group των χωρών που σήμερα σχεδιάζουν το μέλλον τους με αισιοδοξία, αυτοπεποίθηση και συστηματικότητα, βρίσκεται πλέον και η Ελλάδα.

*Ο Γρηγόρης Δημητριάδης είναι γενικός γραμματέας του Πρωθυπουργού. Ο Γιώργος Ευθυμίου είναι μέλος της Ομάδας Strategic Foresight και αναπληρωτής διευθυντής του Γραφείου Τύπου του Πρωθυπουργού.

Πηγή: tanea.gr

Το άρθρο Σχεδιασμός στο παρόν για τις προκλήσεις του μέλλοντος… Των Γρηγ. Δημητριάδη & Γ. Ευθυμίου εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Τώρα έρχονται νέες προκλήσεις για τη Γερμανία… Του Αθαν. Χ. Παπανδρόπουλου

admin — Tue, 28 Sep 2021 06:31:55 +0000

Είναι ελάχιστοι αυτοί που επισημαίνουν ότι αν η Άνγκελα Μέρκελ έμεινε 15 και πλέον χρόνια στην εξουσία, αυτό το οφείλει σε μεγάλο βαθμό στις μεταρρυθμίσεις που είχε πραγματοποιήσει ο σοσιαλδημοκράτης Γκέρχαρντ Σρέντερ.

Του Αθαν. Χ. Παπανδρόπουλου

Αν ο Όλαφ Σόλτζ είναι τελικά ο προσεχής καγκελάριος της Γερμανίας, αυτό θα αποτελέσει ιστορική δικαίωση.Πρόκειται δε για κάτι που η απερχόμενη πρώτη γυναίκα καγκελάριος της ισχυρότερης ευρωπαϊκής χώρας, το γνωρίζει πολύ καλά. Στις εκλογές του 2005, όπου το Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα και η Χριστιανική Ένωση επικράτησαν των Σοσιαλδημοκρατών με μια ποσοστιαία μονάδα διαφορά, το τότε Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα, υπό τον Γκέρχαρντ Σρέντερ, πλήρωνε το τίμημα των μεταρρυθμίσεων που είχε κάνει και αυτών που ήθελε να συνεχίσει να υλοποιεί, ώστε η Γερμανία να γίνει «ισχυρή δύναμη του 21ου αιώνα».

Τότε, η Α.Μέρκελ και ο Χριστιανοδημοκρατικός συνασπισμός είχαν ταχθεί κατά των μεταρρυθμίσεων αυτών, τονίζοντας ότι θα δημιουργήσουν πληθωρισμό και ανεργία στη Γερμανία και άρα θα υπονομεύσουν το κοινωνικό κράτος. Ουσιαστικά δε, η συντηρητική Μέρκελ τασσόταν κατά της παγκοσμιοποίησης, από την οποίαν η Γερμανία εξαρτιόταν κατά 50% και πλέον. Παρ’ όλα αυτά, μπροστά στην αδυναμία σχηματισμού αυτοδύναμης κυβέρνησης τον Οκτώβριο 2005. η Άνγκελα Μέρκελ, μαζί με τους Σοσιαλδημοκράτες σχημάτιζε συμμαχική Κυβέρνηση, η οποία ναι μεν δεν προχωρούσε τις μεατρρυθμίσεις, αλλά δεν ακύρωνε και αυτές που είχαν γίνει. Πρακτικά, η καγκελάριος αναλάμβανε τα ηνία μιας ισχυρής οικονομικά Γερμανίας, στην οποίαν κάποιοι εταίροι της μέσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ήθελαν να κόψουν τη φόρα. Ο φόβος ήταν μήπως οι μεταρρυθμίσεις Σρέντερ επεκταθούν και στον Ευρωπαϊκό νότο, με αποτέλεσμα η Ευρώπη να απαιτήσει μια ισχυρή πολιτική βούληση ικανή να μεταρρυθμίσει την ευρωζώνη.

Με πιο απλά λόγια, οι συντηρητικές δυνάμεις της Ένωσης, σε καμμία περίπτωση δεν ήθελαν το ενιαίο ευρωπαϊκό νόμισμα να έχει πίσω του και την απαραίτητη για την επιβίωση του πολιτικού εξουσία. Η Α. Μέρκελ για να φθάσει στην εξουσία υιοθέτησε πλήρως την τοποθέτηση αυτή, πλην όμως άρχισε να ανακαλύπτει κάποιες πραγματικότητες αμέσως μετά.

Σημειώνουμε ότι εκείνη την περίοδο η χρηματοπιστωτική οικονομία γνώριζε ιλιγγιώδη ιστορική επέκταση, η οποία ανά πάσα στιγμή θα μπορούσε να παρασύρει την ευρωζώνη σε μεγάλες περιπέτειες, αν εξακολουθούσε να έχει ένα κοινό νόμισμα, χωρίς πολιτική βάση πίσω του. Αυτή τη διάσταση την ΟΝΕ ο κ. Βόλφγκανγκ Σώϋμπλε την γνώριζε επαρκώς και από την πρώτη στιγμή της δημιουργίας του ευρώ, είχε επισήμως εκδηλωθεί υπέρ μιας Ευρώπης δύο ταχυτήτων.

Κάποιοι δε σήμερα, προσποιούνται ότι ανακαλύπτουν την τοποθέτηση αυτή, την οποίαν ο Γερμανός πολιτικός σε κοινό άρθρο με τους Καρλ Λάμμερς και Τίο Βαϊγκελ, από το 1994, ειχε διατυπώσει ξεκάθαρα.Τόνιζε αρκετά πειστικά την ανάγκη της ευρωζώνης των δύο ταχυτήτων και εξηγούσε για ποιους λόγους αυτή ήταν αναγκαία.

Η άποψη Σώϋμπλε είχε αρκετούς οπαδούς τόσο μέσα στη γερμανική Χριστιανοδημοκρατία όσο και στον επιχειρηματικό κόσμο, αλλά μετά τη διεύρυνση του 2004 είχε πάψει να έχει απήχηση στη Χριστιανοδημοκρατική Ένωση (CDU).

Η διεύρυνση της ΕΕ προς την πρώην κομμουνιστική Ευρώπη, την Κύπρο και την Μάλτα, έπεισε την Α.Μέρκελ ότι η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση ήταν πια μονόδρομος. Σαφώς δε, η ενοποίηση αυτή δεν θα γινόταν πλέον με κανόνες του παρελθόντος. Αυτό η Γερμανίδα καγκελάριος το κατάλαβε όταν ξέσπασε η ελληνική κρίση χρέους, που θα μπορούσε να γίνει καταιγίδα.

Παρά τη γενική συντηρητική της προσέγγιση, η Ανγκελα Μέρκελ βοήθησε ετσι αποφασιστικά στη διάσωση του ευρώ από την απειλούμενη κατάρρευση. Και σε μια αποφασιστική καμπή των εξελίξεων,στήριξε τον Μάριο Ντράγκι ως πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) στην προσέγγιση του «whatever it takes», στο «οτιδήποτε απαιτείται» του 2012 για την προστασία του ευρώ. Και στήριξε ορισμένες από τις καινοτομίες για την ενίσχυση της ευρωζώνης, όπως τη σύσταση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM), της ημιτελούς τραπεζικής ένωσης, κ.ά. Και πολύ πιο πρόσφατα προχώρησε στο θαρραλέο βήμα της συγκατάθεσης στην πρόταση Γαλλίας και άλλων μεσογειακών χωρών και έτσι έγινε δυνατή η σύσταση του Ταμείου Ανάκαμψης (Recovery Fund) για την αντιμετώπιση των οικονομικών συνεπειών της πανδημίας με εκχώρηση του δικαιώματος στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προσφεύγει στις αγορές για δανεισμό σημαντικού ύψους (800 δισ. περίπου). Ως ιδιαίτερα σημαντική θα πρέπει να θεωρηθεί η υπεράσπιση από πλευράς Μέρκελ της ανεξαρτησίας της ΕΚΤ (από τις επιθέσεις της Bundesbank) και της υπεροχής του ενωσιακού δικαίου από τις «επιθέσεις» του Γερμανικού Συνταγματικού Δικαστηρίου της Καρλσρούης. Επίσης στην όξυνση της μεταναστευτικής κρίσης του 2015 η Ανγκελα Μέρκελ διέσωσε την τιμή της Ευρώπης. Άνοιξε τα γερμανικά σύνορα και δέχτηκε 1,5 εκατ. περίπου μετανάστες και πρόσφυγες διακηρύσσοντας «θα τα καταφέρουμε».Είναι δε σαφές ότι η ενέργεια της αυτή,συνέβαλε αποφασίστηκα στην ήττα του κόμματος της στις τελευταίες εκλογές.Για την απερχόμενη καγκελάριο όμως, προέχει η δημογραφική τόνωση της Γερμανίας και όχι το πολιτικό χρώμα του προσεχούς καγκελάριου.Αυτή είναι εξάλλου και μια σοβαρή διάσταση της προσωπικότητας της Α.Μέρκελ, η οποία πέτυχε σε κάποιες φάσεις να γράψει αθόρυβα ιστορία.

Το άρθρο Τώρα έρχονται νέες προκλήσεις για τη Γερμανία… Του Αθαν. Χ. Παπανδρόπουλου εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Μέχρι που θα φτάσει ο ανταγωνισμός ΗΠΑ-Κίνας; Και οι προκλήσεις για την Ελλάδα… Του Γιάννη Μήτσιου

admin — Mon, 20 Sep 2021 09:42:10 +0000

Του Γιάννη Μήτσιου*

Στην παγκόσμια ιστορία οι οικονομικοί ανταγωνισμοί, ο αγώνας για επιρροή και κυριαρχία και η ανάδειξη νέων ηγεμονικών κρατών που αμφισβητούσαν την παλιά τάξη πραγμάτων οδήγησαν την ανθρωπότητα σε περιπέτειες και μεγάλες αναταράξεις.

Η πρόσφατη ξαφνική ανακοίνωση (που τους έπιασε όλους στον ύπνο) της δημιουργίας τριπλής στρατιωτικής συμμαχίας (AUKUS) στον Ειρηνικό, των ΗΠΑ, της Αυστραλίας και τους Ηνωμένου Βασιλείου, έφερε τις πρώτες αντιδράσεις και θα φέρει ακόμα περισσότερες στο μέλλον.

Ο αγγλοσαξωνικός κόσμος δημιουργεί τον πόλο αντίστασης στην αυξανόμενη οικονομική στρατιωτική και πολιτική επιρροή της Κίνας διεθνώς.

Ο πλανήτης κινείται πάλι στην σκιά παγκοσμίων ανακατατάξεων, συμμαχιών και στρατοπέδων όπως στις παραμονές του Α΄ και Β΄ΠΠ. Η νίκη της Αμερικής μετά την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης και το τέλος του Ψυχρού Πολέμου δεν κατάφερε να εδραιώσει την παγκόσμια ηγεμονία της. Νέες δυνάμεις αναδύθηκαν, μπήκαμε σε ένα πολυκεντρικό κόσμο και η Κίνα είναι η νέα de facto ανερχόμενη υπερδύναμη.

Η Τριπλή Συμμαχία στον Α΄ΠΠ (1914-1918), της Γερμανίας, Αυστροουγγαρίας και Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και των υπολοίπων συμμάχων τους, στόχευε στην ανάσχεση της Βρετανικής Αυτοκρατορίας και της Γαλλίας πρωτίστως στις διεθνείς αγορές και στις σφαίρες επιρροής. Παραμονές του Α΄ΠΠ ο πλανήτης ζούσε σε μια ανάλογη μορφή της τότε παγκοσμιοποίησης, της ανόδου της βιομηχανίας, της προόδου της τεχνολογίας αλλά και της Μπέλ Επόκ που ένας πόλεμος θεωρούνταν αδιανόητος. Και μετά ήρθε το Σεράγεβο…Αποτέλεσμα διαλύθηκαν τέσσερις αυτοκρατορίες (Αυστροουγγαρία, Οθωμανική, Γερμανική και Ρωσική), είκοσι εκατομμύρια νεκροί, μια γενιά χαμένη στην ευρωπαϊκή ήπειρο και έπεσαν οι σπόροι για τον Β’ ΠΠ.

Η επόμενη τριπλή συμμαχία, ή οι δυνάμεις του Άξονα που έφεραν τον Β΄ΠΠ, Γερμανία, Ιταλία και Ιαπωνία, ηττήθηκαν κι αυτές. Η ανθρωπότητα εισήλθε στην πυρηνική εποχή και η Συμφωνία της Γιάλτας χώρισε τον μεταπολεμικό πλανήτη σε σφαίρες επιρροής της Δύσης με ηγέτιδα τις ΗΠΑ και της Ανατολής με τη Σοβιετική Ένωση. Έπεσε το 1989 η Σοβιετική Ένωση και μετά ήρθε η Κίνα…

Και το ερώτημα είναι και τώρα τι γίνεται; Μέχρι που θα φτάσει ο ανταγωνισμός ΗΠΑ-Κίνας; Είναι πολύ δύσκολο να προβλέψει κανείς με ακρίβεια. Τα πράγματα είναι πολύ πιο σύνθετα και οι πρώτες αντιδράσεις και ενδεικτικές του τι θα ακολουθήσει. Πρώτο θύμα πάντως ήταν η Γαλλία αλλά και η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση που αγνοήθηκε, έχοντας συμφέροντα στην ευρύτερη περιοχή της ζώνης του ΙνδοΕιρηνικού. Μια κίνηση που μετά το Αφγανιστάν έδειξε πόσο «πολύ» υπολογίζουν οι Αμερικανοί τους Ευρωπαίους Συμμάχους τους.

Αλλά επειδή στις διεθνείς σχέσεις επικρατεί το δόγμα του ωμού ρεαλισμού και των συμφερόντων (ξεχάστε τις φιλίες), της δύναμης και της επιρροής πρέπει να δούμε πως θα ξεδιπλωθεί αυτή η νέα Συμμαχία. Τι θα κάνει η Ιαπωνία με την Ινδία και αν θα ενταχθούν κι αυτές; Πως θα αντιδράσει η Κίνα και τι θα γίνει αν σε περίπτωση η Κίνα επιδιώξει να ενσωματώσει την Ταϊβάν με στρατιωτικά μέσα πριν προλάβει η αγγλοσαξονική συμμαχία να εδραιωθεί; Πόσο αποφασιστική θα είναι μια Ρωσοκινεζική συμμαχία; Τι θα γίνει στο ΝΑΤΟ αν πχ βάλει βέτο η Γαλλία ή η Γερμανία σε μελλοντικές κρίσεις πχ Ουκρανία; Πόσο θα ενισχυθούν οι εμπορικοί, Ευρωκινεζικοί δεσμοί; Οι Αμερικανοί πιέζουν τους δυτικούς συμμάχους να μειώσουν τις εμπορικές επαφές με την Κίνα χωρίς όμως οι ίδιες να επενδύουν σοβαρά στην Ευρώπη και σε άλλες χώρες κάτι που κάνει η Κίνα και επωφελούνται (όχι με το αζημίωτο πάντως) πολλά κράτη.

Και όλα αυτά έρχονται σε μια στιγμή που η πανδημία δεν έχει ξεπεραστεί πλήρως αφήνοντας μεγάλες πληγές στις κοινωνίες και στις οικονομίες. Η κλιματική κρίση δημιουργεί επιπλέον απίστευτα κόστη στη διαχείρισή της λόγω καταστροφών ενώ οι τιμές της ενέργειας, των τροφίμων και αγαθών διεθνώς ανεβαίνουν ανεξέλεγκτα. Το παγκόσμιο χρέος είναι σε δυσθεώρητα ύψη και το φάντασμα μια νέας χρηματοπιστωτικής κρίσης πλανιέται στον αέρα.

Προκλήσεις για την Ελλάδα

Οι νέες διεθνείς εξελίξεις και προοπτικές δεν μπορεί να μην επηρεάσουν την Ελλάδα αφού θα βρεθούμε πάλι ενώπιων ιστορικών διλημμάτων, όπως πάντα, λόγω γεωγραφικής θέσης και θα πρέπει να πάρουμε θέση αργά η γρήγορα. Να ταχεις καλά με όλους δε γίνεται. Το πολιτικό σύστημα θα βρεθεί μεταξύ σφύρας και άκμονος και θα πρέπει να ισορροπήσει μεταξύ αλληλοσυγκρουόμενων συμφερόντων εχθρών και συμμάχων. Όντας μέλος της ΕΕ και της ζώνης του ευρώ και λόγω χρέους προέχουν οι σχέσεις στην Ευρώπη και κυρίως με Γαλλία και Γερμανία. Παράλληλα οι Αμερικανοί θέλουν νέα 5ετή στρατιωτική συμφωνία με παρουσία και σε Αλεξανδρούπολη, Λάρισα, Στεφανοβίκειο και Σκύρο (;) με στόχο την ανάσχεση της Ρωσίας στην Ουκρανία, τα Βαλκάνια και την Αν. Μεσόγειο. Οι Κινέζοι έχουν το λιμάνι του Πειραιά που φιλοδοξούν να γίνει το μεγαλύτερο της Ευρώπης. Οι Ρώσοι παρέχουν φθηνό φυσικό αέριο στην Ευρώπη σε εποχές δύσκολες και κανείς δεν ξέρει τι θα γίνει και με την Τουρκία που επιμένει στην αναθεωρητική και επικίνδυνη πολιτική της.

Οπότε αναμένονται πολλές και ενδιαφέρουσες εξελίξεις.

*πολιτικός επιστήμων-διεθνολόγος

Το άρθρο Μέχρι που θα φτάσει ο ανταγωνισμός ΗΠΑ-Κίνας; Και οι προκλήσεις για την Ελλάδα… Του Γιάννη Μήτσιου εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Νέες επικοινωνιακές κρίσεις και προκλήσεις για τις επιχειρήσεις… Του Αθαν. Χ. Παπανδρόπουλου

admin — Fri, 02 Apr 2021 09:28:21 +0000

Στην αναδυόμενη ψηφιακή εποχή του υπερπληθυσμού και της κλιματικής αλλαγής οι επιχειρήσεις ήδη βρίσκονται μπροστά σε νέους τύπους κρίσεων με τις υγειονομικές να έχουν τον πρώτο ρόλο.

Του Αθαν. Χ. Παπανδρόπουλου

Πριν λίγα χρόνια στα σεμινάρια για τη διαχείριση των κρίσεων(crisis management), οι φυσικές καταστροφές και οι αντίστοιχες οικονομικές είχαν τον πρώτο ρόλο. Σήμερα όλα δείχνουν ότι το παραπάνω τοπίο αλλάζει, χωρίς βέβαια αυτό να σημαίνει ότι οι φυσικές και οικονομικές αιτίες κρίσεων υποβαθμίζονται. Πολύ απλά κατεβαίνουν στη σχετική κατάταξη αλλά πάντα θα υπάρχουν.

Σήμερα την πρώτη θέση έχει καταλάβει η υγεία, η οποία πέρα από την βιολογία καλύπτει και ένα σοβαρό κομμάτι της ψυχολογίας. Όσο για την οικονομία, διατηρεί τον πρωτεύοντα ρόλο της, αλλά με αξιοπρόσεκτες διαρθρωτικές ανακατατάξεις. Όσο για την τρίτη θέση, τελικά την καταλαμβάνουν οι ψηφιακές και διαδικτυακές κρίσεις, οι οποίες προβλέπεται ότι πολύ σύντομα θα στρογγυλοκαθίσουν την πρώτη θέση μαζί με τον κλάδο της υγείας.

Μια άλλη μορφή κρίσεως που ακολουθεί ανοδική πορεία, είναι αυτή του ανθρώπινου κεφαλαίου ή των ανθρώπινων πόρων. Ο ανταγωνισμός σε παγκόσμιο επίπεδο για την απόκτηση ικανών στελεχών και καινοτόμων μάνατζερ, προσδίδει μεγάλο βάρος στις κρίσεις αυτές στις οποίες εντάσσονται οι ηθελημένες απουσίες, το σαμποτάζ, η βιομηχανική κατασκοπεία και η άνοδος του βανδαλισμού.

Στη σχετική κατάταξη για τις πιθανές κρίσεις που μπορούν να πλήξουν μια επιχείρηση, μια κυβέρνηση και έναν οργανισμό, έρχονται να πάρουν θέση επίσης οι κρίσεις φήμης, οι κρίσεις λαϊκισμού και συλλογικής ψυχοπαθολογίας και οι κρίσεις σαμποτάζ από τρομοκρατικές και εγκληματικές οργανώσεις.

Μέσα, λοιπόν, σ’ ένα πρωτόγνωρο υπό διαμόρφωση περιβάλλον, πολλές επιχειρήσεις κατελήφθησαν εξ απήνης από την κρίση της νόσου Covid-19 και στις περισσότερες περιπτώσεις αντιμετωπίζουν την εξέλιξη της με μάλλον νευρικές κινήσεις. Αρκετές επώνυμες εταιρίες έσπευσαν για παράδειγμα να δείξουν κοινωνικό πρόσωπο μέσω της δωρεάν διανομής μασκών, απολυμαντικών υγρών και νοσοκομειακού υλικού. Άλλες εταιρίες χρηματοδότησαν την εγκατάσταση Μονάδων Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ). Σίγουρα πρόκειται για θετικές πρωτοβουλίες, οι οποίες σε αρκετές περιπτώσεις έτυχαν και ευρύτατης προβολής.

Σε κάθε περίπτωση, το μεγάλο δίδαγμα από την πανδημία και τη συνολική κρίση που προκάλεσε και που για αρκετό χρόνο ακόμα θα προκαλεί είναι η συνειδητοποίηση από την πλευρά των ηγετικών παραγόντων της επιχείρησης ότι το υγειονομικό crisis management έχει ήδη αποκτήσει συστηματικό χαρακτήρα, γεγονός που υπαγορεύει την άμεση ενσωμάτωση του στα άλλα μεγάλα και διαρθρωτικού χαρακτήρα προγράμματα της επιχείρησης.

Συμπληρώνουμε τη σκέψη αυτή, με την παρατήρηση ότι μια κρίση στον σημερινό κόσμο αφ’ ενός μεν μπορεί να προκαλέσει και άλλες κρίσεις αφ’ ετέρου δε η εκδήλωση της διαδίδεται με τεράστια ταχύτητα, μαζικά και με τρόπους που ευνοούν τη διαστρέβλωση της πραγματικότητας. Είναι χαρακτηριστική από την άποψη αυτή οι μέθοδοι που οι εχθροί τουιδρυτή της Microsoft Μπιλ Γκαίητς χρησιμοποίησαν και προφανώς θα χρησιμοποιήσουν μελλοντικά για να υπονομεύσουν το σημαντικό ανθρωπιστικό έργο του και το θετικότατη συμβολή του στην αντιμετώπιση κινδύνων για την παγκόσμια δημόσια υγεία.

Από μόνη της η περίπτωση αυτή αποτελεί μοναδικό case study, που κάποιοι σοβαροί άνθρωποι της επικοινωνίας θα πρέπει να αναλύσουν, να ερμηνεύσουν και να παρουσιάσουν. Συμπληρωματικά, μοναδική στο είδος της, από πολιτικής πλευράς, είναι και η περίπτωση της ανόδου και πτώσης του πρώην Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίο μια σχεδόν σίγουρη επανεκλογή την έχασε λόγω ολέθριας αντιμετώπισης της πανδημίας της νόσου Covid-19.

Στις σημερινές συνθήκες, λοιπόν, το crisis management στο επίπεδο της υγείας είτε θα ασκείται συστηματικά και με ευκρινείς στόχους, είτε καλύτερο θα είναι να μην ασκείται καθόλου.

Το άρθρο Νέες επικοινωνιακές κρίσεις και προκλήσεις για τις επιχειρήσεις… Του Αθαν. Χ. Παπανδρόπουλου εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Ο μετασχηματισμός της οικονομίας: προκλήσεις και παγίδες… Των Αντώνη Ζαΐρη και Γιώργου Σταμάτη

admin — Mon, 15 Feb 2021 15:01:17 +0000

Των Αντώνη Ζαΐρη και Γιώργου Σταμάτη*

Πριν από την εμφάνιση της πανδημίας είχε προηγηθεί μία μακρά χρηματοπιστωτική κρίση που οδήγησε σε σημαντικές κοινωνικές ανακατατάξεις, εισοδηματικές ανισότητες και εξασθένιση μεγάλων τμημάτων του πληθυσμού. Σήμερα, πριν αρχίσουν καν να κλείνουν οι πληγές μας αρχίζουμε να αντιλαμβανόμαστε τη νέα δυσχερή οικονομική -και όχι μόνον- πραγματικότητα, καθώς προβλέπεται για το 2020 μείωση κατά 8% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Για την Ελλάδα αντίστοιχα προβλέπεται μείωση του ΑΕΠ κατά 10,5%, μείωση των επενδύσεων κατά 14,3%. Το πρωτογενές δημοσιονομικό πλεόνασμα των 5 δισεκατομμυρίων του 2019 θα μετατραπεί σε έλλειμμα των 18 δισεκατομμυρίων το 2020 και το δημόσιο χρέος θα εκτιναχθεί στο 200% του ΑΕΠ, κάτι που συνιστά ανησυχητική εξέλιξη αν ληφθεί υπόψιν ότι όταν πρωτομπήκε η χώρα σε μνημόνια το χρέος ήταν στο 120% του ΑΕΠ. Επίσης, προβλέπεται αύξηση της ανεργίας αλλά και ταυτόχρονα η περιθωριοποίηση ενός σημαντικού τμήματος του πληθυσμού, πιθανώς κατακερματισμός της μεσαίας τάξης, αλλαγή της γεωγραφίας στο επιχειρηματικό χάρτη της χώρας και όλα αυτά σε ένα περιβάλλον γεωπολιτικής αβεβαιότητας και ανασφάλειας εξαιτίας των τεταμένων σχέσεων με την Τουρκία.

Σε διεθνές επίπεδο, ο τρόπος αντίδρασης στις μέχρι τώρα φάσεις εξέλιξης της πανδημίας διαφοροποιείται από χώρα σε χώρα. Στις ΗΠΑ η κεντρική τράπεζα αντέδρασε αποτελεσματικά, ακολουθώντας την κλασική κεϋνσιανή συνταγή τυπώνοντας χρήμα. Στις περισσότερες Ευρωπαϊκές χώρες από ένα σημείο και μετά έγινε αντιληπτή η ανάγκη για ένα διευρυμένο ρόλο του κράτους προκειμένου να ανταποκριθεί στις δύσκολες οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες. Αλλά και οι κεντρικές τράπεζες σε όλον τον κόσμο έλαβαν πρωτοφανή μέτρα στήριξης της ρευστότητας και ελαχιστοποίηση των κεφαλαιακών τους απαιτήσεων με τα επιτόκια να συνεχίζουν να παραμένουν ιδιαιτέρως χαμηλά. Κανείς δεν πρέπει να λησμόνει ότι ο ακροδεξιός λαϊκισμός καραδοκεί σε αυτή την κρίσιμη καμπή της ιστορίας ανιχνεύοντας ευκαιρίες να επανεμφανιστεί δυναμικά.

Για αυτό, ιστορική ήταν η απόφασή του Απριλίου του 2020 της ευρωπαϊκής επιτροπής με την έγκριση πακέτων 540 δισεκατομμυρίων ευρώ για τη στήριξη των ευρωπαϊκών οικονομιών, όπως και η δημιουργία του ταμείου ανάκαμψης ύψους 390 δισεκατομμυρίων ευρώ σε μεταβιβαστικές πληρωμές και 460 δισεκατομμύρια σε δανειοδοτήσεις. Η Ελλάδα θα λάβει περίπου 70 δισεκατομμύρια, εκ των οποίων 38 δισεκατομμύρια από τον MFF (Multinational Financial Framework) και 32 δισεκατομμύρια από το NGEU (Next Generation EU).

Στόχος όλων αυτών των κονδυλίων είναι να επιτευχθεί ο παραγωγικός μετασχηματισμός των ευρωπαϊκών οικονομιών, να επιταχυνθεί η ψηφιοποίηση και να αναληφθούν δράσεις που αφορούν την εκπαίδευση των εργαζομένων και την ενσωμάτωσή τους στο νέο περιβάλλον που προδιαγράφεται.

Οι παρεμβάσεις

Οι δημοσιονομικές παρεμβάσεις ήταν δικαιολογημένα γενναιόδωρες μέσω προγραμμάτων δημοσιονομικής στήριξης και σταθερότητας που αντιστοιχούν μέχρι σήμερα στο 6% του ΑΕΠ, με τη μορφή επιστρεπτέας προκαταβολής, ρύθμισης οφειλών, φορολογικών απαλλαγών και επιδοματικής στήριξης ειδικών κλάδων, με στόχο να στηριχθούν τα εισοδήματα των νοικοκυριών και να εξασφαλιστεί κατά το δυνατόν η βιωσιμότητα των επιχειρήσεων. Τα δημοσιονομικά μέτρα και η ισχυρή πιστωτική επέκταση προς τις επιχειρήσεις οδήγησαν σε άμβλυνση των επιπτώσεων στην οικονομία, αλλά και στη συγκράτηση θέσεων απασχόλησης. Επίσης, η αναγκαστική λόγω lockdown μείωση της δαπάνης οδήγησε σε αύξηση των καταθέσεων ιδιωτών και επιχειρήσεων.

Εθνικό ζητούμενο και η μεγαλύτερη ίσως πρόκληση είναι η εξασφάλιση αφενός, δημοσιονομικής σταθερότητας και αφετέρου, βιωσιμότητας του χρέους, καθώς δεν πρέπει να αποκλείεται από τυχόν κακός χειρισμούς μια νέα κρίση χρέους λόγω υπερβολικής μεγέθυνσής του και μία νέα πληθωριστική αναζωπύρωση με το άνοιγμα της οικονομίας, με ό,τι αυτό βεβαίως συνεπάγεται για το εισόδημα των νοικοκυριών και τον δανεισμό των επιχειρήσεων.

Η επιστροφή της Ελληνικής οικονομίας στην κανονικότητα είναι συνάρτηση εξελίξεων τόσο υγειονομικών, όσο και οικονομικών παραμέτρων που σε μεγάλο βαθμό η πορεία αποτελεσματικής υλοποίησής τους εξαρτάται από τις αποφάσεις της κυβέρνησης. Για παράδειγμα, η αποτελεσματικότητα του εμβολιαστικού προγράμματος στην κοινότητα θα προσδιορίσει την ταχύτητα αυτής της επιστροφής, καθώς θα απελευθερώσει την ταξιδιωτική κινητικότητα και την εισροή τουριστικού ρεύματος στη χώρα, θα αναζωογονήσει την οικονομική δραστηριότητα και θα αναθερμάνει τη λειτουργία της πραγματικής οικονομίας, ώστε να ενεργοποιηθεί ο πυλώνας του εμπορίου που αποτελεί το 13% του Εθνικού πλούτου της χώρας. Ας σκεφτούμε ότι ενώ το 2019 οι λιανικές πωλήσεις έφτασαν τα 44 δισεκατομμύρια ευρώ, στα τέλη του 2020 οι απώλειες ανέρχονταν περίπου στα 15 δισεκατομμύρια!

Αξίζει να σημειωθεί ωστόσο ότι παρά τη γενικότερη επιδείνωση του οικονομικού κλίματος, οι αποδόσεις των ελληνικών χρεογράφων παραμένουν χαμηλές, πράγμα που αντανακλά την εμπιστοσύνη των ξένων επενδυτών και των αγορών που κρίνουν θετικά το “προφίλ” του ελληνικού χρέους με χαρακτηριστικά τη μικρά περίοδο αποπληρωμής και τα σταθερά επιτόκια.

Οι προκλήσεις, όμως, που προσδιαγράφονται για την επόμενη μέρα της οικονομίας μπορεί να αποτελέσουν ταυτόχρονα και παγίδες, ικανές να οδηγήσουν τη χώρα σε μακροχρόνια ύφεση και χρόνια στασιμότητα αν δεν ληφθούν άμεσα σοβαρές αποφάσεις οι οποίες αφορούν:

Πρώτον, την ολοκλήρωση των αναγκαίων μεταρρυθμίσεων στη δημόσια διοίκηση, με πρώτη από όλες την εφαρμογή συστημάτων αξιολόγησης προσωπικού, την κατάργηση θέσεων που πλεονάζουν, την άρση των προνομίων και την αποτίμηση της γραφειοκρατικής διαδικασίας σε όρους κόστους που επιβαρύνει το σύνολο των φορολογούμενων. Στο αυριανό περιβάλλον αβεβαιότητας με νέους όρους και συνθήκες εξ αποστάσεως εργασίας, η αξιολογική διαδικασία είναι το “κλειδί” της παραγωγικότητας στο Δημόσιο. Επιτάχυνση επίσης των μεταρρυθμίσεων στη δικαιοσύνη (με βάση τα τελευταία στοιχεία του Doing Business η αναμονή πρωτόδικης απόφασης υπολογίζεται στα τρία χρόνια), στην παιδεία, στην υγεία, στην ψηφιακή οικονομία, στις αγορές προϊόντων και υπηρεσιών και σε οτιδήποτε συνιστά αντικίνητρο για επενδύσεις.

Δεύτερον, την άμεση υιοθέτηση δημόσιων πολιτικών για την αντιμετώπιση των φαινομένων υπερχρέωσης του δημόσιου τομέα και των επιχειρήσεων, των διευρυμένων οικονομικών ανισοτήτων όσο και της ανεργίας. Όπως σε κάθε κρίση, έτσι και σε αυτήν υπήρξαν οι κλάδοι οι οποίοι ευνοήθηκαν, όπως τρόφιμα, φαρμακοβιομηχανία, βιομηχανία ειδών προσωπικής υγιεινής. Υπάρχουν όμως και οι άλλοι οι οποίοι επλήγησαν σοβαρά, η επαναφορά των οποίων σε ενάρετο κύκλο θα είναι εξαιρετικά επίπονη και δύσκολη και κάποιες φορές ίσως και μη αναστρέψιμη διαδικασία, όπως η εστίαση, η διασκέδαση και ψυχαγωγία, τα ξενοδοχεία και άλλα.

Τρίτον, την επίλυση του τεράστιου προβλήματος των μη εξυπηρετούμενων δανείων που λόγω της πανδημίας θα υπερβούν τα σημερινό ύψος των 90 δισεκατομμυρίων ευρώ. Πρέπει με τη συνδρομή και των τραπεζών να κατατεθούν συγκεκριμένες προτάσεις ώστε να αποφευχθούν δυσάρεστα φαινόμενα περαιτέρω φτωχοποίησης των αδύναμων κοινωνικών στρωμάτων. Καμία προφανώς φιλόδοξη οικονομική πολιτική δεν μπορεί να θεμελιωθεί στα ερείπια ενός διαρρηγμένου κοινωνικού ιστού.

Τέταρτον, την ταχεία αποκατάσταση της δημοσιονομικής ισορροπίας με την αξιοποίηση των προαναφερθέντων 32 δισεκατομμυρίων ευρώ (εκ των οποίων τα 19 δισεκατομμύρια αφορούν επιχορηγήσεις και τα υπόλοιπα 13 δισεκατομμύρια δάνεια με ευνοϊκούς όρους δανεισμού), προκειμένου να αποφευχθεί μία νέα δημοσιονομική εκτροπή.

Το διάστημα 2021 έως 2026 είναι περίοδος ευκαιρία ή παγίδας, ανάλογα με την έγκαιρη και εύστοχη αξιοποίησή τους. Το 2021 θα αντληθούν: 2,6 δισεκατομμύρια επιχορηγήσεων από το Ταμείο Ανάκαμψης, 12 δισεκατομμύρια από την REACT-EU1 και 1,3 δισεκατομμύρια με τη μορφή δανείων. Τα αποτελέσματα αυτά μπορεί να είναι άμεσα για τις επενδύσεις και οι πολλαπλασιαστές να λειτουργήσουν ευεργετικά για το σύνολο της οικονομίας. Η άμεση απορρόφηση των κονδυλίων με βάση την εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού μπορεί να συμβάλει στην αύξηση των επενδύσεων κατά 23,2% για το 2021 αλλά και των εξαγωγών, που παρά την ενίσχυση τους έρχονται αντιμέτωπες με αντίστοιχη αύξηση των εισαγωγών.

Πέμπτον, την υγιή οριοθέτηση ενός νέου παραγωγικού και αναπτυξιακού μοντέλου σε αντικατάσταση του σημερινού αναχρονιστικού ξεπερασμένου και εσωστρεφούς καταναλωτικού προτύπου, αλλά και κάθε νοοτροπία κεντρικά σχεδιασμένης πολιτικής που δημιουργεί κρατικοδίαιτες επιχειρήσεις και η οποία θα πρέπει να παραμεριστεί.

Το νέο πρότυπο θα πρέπει να βασίζεται στην εξωστρέφεια, στην ανταγωνιστικότητα προϊόντων και υπηρεσιών, στην υψηλή παραγωγικότητα και προστιθέμενη αξία. Οι επιταχυντές αυτής της νέου τύπου ανάπτυξης θα είναι διεθνώς εμπορεύσιμα προϊόντα με επιλογές κλάδων από τον αγροδιατροφικό τομέα “premium” καταναλωτικά προϊόντα τοπικής προέλευσης, προϊόντα και υπηρεσίες προηγμένης τεχνολογικής καινοτομίας και διαφοροποίησης με ισχυρό ψηφιακό αποτύπωμα ικανά να μετρηθούν με άλλα αντίστοιχα ανταγωνιστικά τους στις ξένες αγορές. Μόνο αυτή η διέξοδος θα ανοίξει νέες αγορές θα γεννήσει θέσεις εργασίας θα προκαλέσει ευκαιρίες για “smart business” (έξυπνη επιχείρηση), θα αυξήσει τα εισοδήματα και θα προσφέρει πλούτο στην οικονομία και ευημερία στην κοινωνία.

Μεγάλη ευκαιρία, όπως αναφέρει σε έρευνα του το οικονομικό επιμελητήριο Ελλάδος, είναι οι πυλώνες μετασχηματισμού της ευρωπαϊκής βιομηχανίας που θα στηρίξουν τον παραγωγικό ιστό της οικονομίας, και κυρίως οι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις κάνοντας την παραγωγική δομή της βιώσιμη και ανταγωνιστική είναι οι εξής:

α. Η ψηφιακή μετάβαση που δίνει στη βιομηχανία και στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις τη δυνατότητα να ανταποκρίνονται έγκαιρα στις αλλαγές και παρέχει στους εργαζόμενους στις νέες δεξιότητες.
β. Η ανταγωνιστικότητα στην παγκόσμια σκηνή με μοχλό την ενιαία αγορά της που μπορεί να καθιερώσει παγκόσμια πρότυπα.
γ. Η “πράσινη” μετάβαση και νέα ενεργειακή στρατηγική, δεδομένου ότι η ευρωπαϊκή “πράσινη” συμφωνία αποτελεί τη νέα αναπτυξιακή στρατηγική της Ευρώπης.

Λόγω της ψηφιακής οικονομίας, αξιοσημείωτες μεταβολές θα συμβούν στην στάση και στις συμπεριφορές των ευρωπαίων καταναλωτών, καθώς ένα μεγάλο μέρος των εμπορικών συναλλαγών (που προβλέπεται να αγγίξει τα επόμενα χρόνια το 40%) θα γίνεται πλέον μέσω online συναλλαγών. Σύμφωνα με Μελέτη της Eurocommerce, στην Ευρώπη για το 2020 το ηλεκτρονικό εμπόριο αναμένεται να ξεπεράσει σε τζίρο τα 717 δισεκατομμύρια ευρώ.

Αν η Ελλάδα υιοθετήσει και ακολουθήσει τους τρεις παραπάνω πυλώνες του ευρωπαϊκού οικονομικού μετασχηματισμού, η συμμετοχή της βιομηχανίας του ΑΕΠ της χώρας θα αυξηθεί από 10% – 11% που είναι σήμερα στο 15% – 16% σε μία δεκαετία, συμβάλλοντας έτσι σε ένα πιο ισορροπημένο και ασφαλές παραγωγικό μοντέλο μειώνοντας την εξάρτηση της οικονομίας από λίγους μόνο κλάδους.

Οι διαδικτυακές αγορές στη μέχρι σήμερα περίοδο της πανδημίας στη χώρα μας γνώρισαν αύξηση 100% έως 500%, η δε εξοικείωση με το νέο ηλεκτρονικό περιβάλλον συνιστά για τις επιχειρήσεις παράγοντα αναγκαστικής προσαρμογής. Σε διαφορετική περίπτωση, σημαίνει παρακμή και εκτόπιση από το νέο επιχειρηματικό γίγνεσθαι.

Όσον αφορά τις online πωλήσεις για το 2021, αναμένεται να υπερβούν τα 12 δισεκατομμύρια ευρώ ενώ τα αντίστοιχα μεγέθη ήταν για το 2019 στα 7,5 δισεκατομμύρια και το 2020 προβλέπεται να ξεπεράσουν τα 10 δισεκατομμύρια ευρώ.

Ένα πολύ σημαντικό, επίσης, κεφάλαιο στη νέα εποχή αποτελεί και η τεχνητή νοημοσύνη που αναμένεται να φέρει βασικές αλλαγές, τόσο στο δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα. Πρόκειται για στρατηγικής σημασίας τεχνολογία στο πλαίσιο της τέταρτης βιομηχανικής επανάστασης με στόχο τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων και την αναβάθμιση των προσφερόμενων υπηρεσιών. Η χώρα μας βρίσκεται στην 23η θέση στην κατάταξη του σχετικού δείκτη της ευρωπαϊκής Ένωσης (government AI Readiness index), με το 30% μόνο των επιχειρήσεων να αξιοποιεί εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, έναντι 45% παγκοσμίως.

Σύμφωνα με έρευνα του ΣΕΒ, οι επιχειρήσεις που υιοθετούν λύσεις τεχνητής νοημοσύνης εμφανίζουν περιθώριο κέρδους έως 17% μεγαλύτερα του ανταγωνισμού. Οι επιχειρήσεις λιανικής πώλησης, επί παραδείγματι, είναι δυνατόν να επιτύχουν μείωση αποθεμάτων κατά 20%, μείωση του χρόνου αποθεματοποίησης κατά 30% και αυξήσεις online πωλήσεων κατά 30%, η βιομηχανία επίσης μπορεί να βελτιώσει την αποδοτικότητα της παραγωγής κατά 5% και την κερδοφορία κατά 13%, την εξοικονόμηση καυσίμου κατά 12% και τον χρόνο διάθεσης των προϊόντων στην αγορά κατά 10%.

Στον δε δημόσιο τομέα θα προκαλέσει επαναστατικές αλλαγές ως προς τη βελτίωση της ποιότητας υπηρεσιών και την οριστική απάλειψη χρονοβόρων εργασιών.

Εργαλείο το 5G

Η νέα τεχνολογία 5G συμπληρώνει τη βάση για ψηφιακό μετασχηματισμό της οικονομίας. Μεγαλύτερος όγκος δεδομένων στην κινητή τηλεφωνία, δυνατότητα για σταθερή ασύρματη πρόσβαση και υψηλής ταχύτητας νέες καινοτόμες εφαρμογές, ευρύ φάσμα υπηρεσιών στη βιομηχανία, στις μεταφορές, στην υγεία, στο λιανεμπόριο.

Δεν πρέπει να αγνοήσουμε και την κοινωνική διάσταση που έχει η τεχνολογία 5G, καθώς συμβάλλει στη μείωση των κοινωνικών ανισοτήτων, προσφέροντας τη δυνατότητα πρόσβασης για όλους με μειωμένο κόστος σε τομείς όπως η υγεία και η παιδεία.

Ένα νέο πρότυπο οικονομίας αρχίζει πλέον να ανατέλλει, φέρνοντας επαναστατικές αλλαγές στην οικονομική προσέγγιση ανατρέποντας οικονομικά μοντέλα αιώνων.

Δύο από τις σημαντικότερες πλευρές αυτού του νέου προτύπου είναι οι εξής:

1. Πηγές της υπεραξίας της προστιθέμενης αξίας στο παραγόμενο προϊόν δεν θεωρούνται πλέον η διαδικασία και η χρονική διάρκεια παραγωγής, ούτε και η συμμετοχή των συντελεστών παραγωγής, έστω και αν αυτοί λειτούργησαν με όρους αυξημένης παραγωγικότητας. Πηγή υπεραξίας στη νέα οικονομία είναι η αποτίμηση του δημιουργικού χρόνου απασχόλησης για τη σύλληψη μιας καινοτομίας, μιας διαφορετικής ιδέας που αφορά π.χ. τον σχεδιασμό ενός έξυπνου προϊόντος ή υπηρεσίας (επινόηση ενός αλγόριθμου, ενός νέου λογισμικού, μιας έξυπνης εφαρμογής κ.α.). Το άυλο στοιχείο, το ευφυές, το δημιουργικό παίρνει τώρα τη θέση της προστιθέμενης αξίας που αντανακλά στο κόστος του προϊόντος. Αυτό θα καθορίζει πλέον την ανταγωνιστικότητα του και όχι η παραγωγή του. Δηλαδή με τη χρήση αυτοματοποιημένων μεθόδων και της ρομποτικής, κάθε επαναλαμβανόμενη παραγωγή (εκτός της πρώτης φοράς) θα κοστίζει λιγότερο.
2. Η αξία μιας χρήσιμης πληροφορίας αξίζει πολύ περισσότερο αν αυτή η πληροφορία θα οδηγήσει στον σχεδιασμό π.χ. τεχνολογικού προϊόντος με ιδιαίτερα ανταγωνιστικά χαρακτηριστικά που το καθιστούν μοναδικό. Παλαιότερα, η πρόσβαση στην πληροφορία ήταν αγαθό που απευθυνόταν σε λίγους, σε πολιτικές και οικονομικές ελίτ, ενώ σήμερα περισσότεροι έχουν τη δυνατότητα πρόσβασης σε αυτήν.

Ωστόσο, το προνόμιο επεξεργασίας αυτής της πληροφορίας για άντληση χρήσιμων στοιχείων που θα βοηθήσουν στο σχεδιασμό ενός προϊόντος ή υπηρεσίας, ανήκει σε αυτούς που διαθέτουν εξειδικευμένη γνώση και προηγμένη τεχνοκρατική αντίληψη. Για αυτό είναι καθοριστικής σημασίας ο εκσυγχρονισμός της εκπαιδευτικής διαδικασίας και η συνεργασία μεταξύ των πανεπιστημίων και των καινοτόμων επιχειρήσεων νέας γενιάς.

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση 16 χώρες υλοποιούν ήδη εθνικές στρατηγικές σχετικές με την ψηφιοποίηση και την τέταρτη βιομηχανική επανάσταση και πέντε βρίσκονται στο τελικό στάδιο σχεδιασμού της. Στην Ελλάδα η έλλειψη ικανού όγκου αξιοποιήσιμων δημόσιων πληροφοριών και η έλλειψη υπολογιστικής ισχύος μέσα στις επιχειρήσεις δημιουργούν προσκόμματα στη διαδικασία εφαρμογής μιας στρατηγικής.

Παρ’ όλα αυτά για πρώτη φορά στην ιστορία μας, καθώς μάλιστα φέτος γιορτάζουμε τα 200 χρόνια από την επανάσταση του 1821 που αποτέλεσε την αφορμή για τη δημιουργία του νεωτερικού κράτους της σύγχρονης Ελλάδας, έχουμε μία μοναδική ευκαιρία που θα ήταν κρίμα μεγάλο να μην την αρπάξουμε “από τα μαλλιά”:

Να αποτελέσουμε μέρος της ομάδας κρατών που πρωτοπορούν στη Νέα ψηφιακή οικονομία και το αναδυόμενο νέο μοντέλο που επάνω μαζωμένου πράσινων καπιταλισμό υπάρχουν ήδη τρεις σημαντικές θετικές ενδείξεις για αυτό

Πρώτον, η ενασχόληση πολύ μεγάλου αριθμού των Ελλήνων με μεγάλη επιτυχία και προοπτική σε αυτούς τους τομείς στο εξωτερικό.

Δεύτερον, ο διαφαινόμενος προσανατολισμός της ανώτερης και ανώτατης Παιδείας προς αυτή την κατεύθυνση.

Τρίτον, ο μικρός ακόμη αλλά σημαντικός σε αξία και προοπτική αριθμός σχετικών επενδύσεων που διαφαίνεται ότι δρομολογούνται στη χώρα μας!

Ας μην χάσουμε λοιπόν αυτή την ευκαιρία!

*αναπληρωτής αντιπρόεδρος ΣΕΛΠΕ, Επίκουρος καθηγητής στο πανεπιστήμιο Νεάπολης-Πάφος και σύμβουλος επιχειρήσεων, συγγραφέας
**πρώτη δημοσίευση: εφημερίδα, “Καθημερινή”

Το άρθρο Ο μετασχηματισμός της οικονομίας: προκλήσεις και παγίδες… Των Αντώνη Ζαΐρη και Γιώργου Σταμάτη εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Μέτωπα και προκλήσεις το επόμενο 12μηνο… Του Θοδωρή Λιβάνιου

admin — Thu, 04 Feb 2021 16:28:58 +0000

Του Θοδωρή Λιβάνιου*

Τα όσα καταιγιστικά έχουν συμβεί σε όλον τον κόσμο, και βεβαίως στην Ελλάδα, τον τελευταίο χρόνο αποτελούν ένα μεγάλο μάθημα για όσους ασχολούνται με την πολιτική. Η υγειονομική κρίση που προκαλεί ο κορωνοϊός δεν επανέφερε απλώς με ένταση στο προσκήνιο ζητήματα που η ανθρωπότητα θεωρούσε λυμένα. Η πανδημία κατέδειξε κυρίως ότι η πολιτική ατζέντα δεν εξαρτάται τόσο από τη δυνατότητα να τη διαμορφώνει κανείς, αλλά κυρίως από το πόσο μπορεί να μεταβληθεί από παράγοντες, που κανείς δεν μπορεί να ανακόψει.

Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας ασκεί τη διακυβέρνηση της χώρας μόλις 14 μήνες και η πυκνότητα των κρίσιμων θεμάτων που έχει κληθεί να διαχειριστεί, αν συγκρίνει κανείς με το παρελθόν, μόνο σε ολόκληρη κυβερνητική θητεία, χρονικά, παραπέμπει. Προσφυγική κρίση, εντεινόμενη τουρκική προκλητικότητα, έκρηξη του κορωνοϊού και οικονομικές συνέπειες. Το ζήτημα, ωστόσο, δεν είναι ποσοτικό αλλά κατά βάση ποιοτικό. Αν και η ΝΔ εξελέγη με βασικό αίτημα τη δημιουργία μιας νέας Ελλάδας μετά τα Μνημόνια και τη 10ετή οικονομική κρίση, εντούτοις η κυβέρνηση έπρεπε να αντιμετωπίσει επιτυχώς, με αποφασιστικότητα και ψυχραιμία, την πρωτόγνωρη υγειονομική κρίση και παράλληλα την κλιμακούμενη τουρκική προκλητικότητα. Γεγονός που οι πολίτες της το πιστώνουν, επιβραβεύοντάς τη με υψηλότερα ποσοστά αποδοχής ακόμη και από εκείνα των εκλογών του Ιουλίου του 2019.

Ούτε η πανδημία, ούτε οι τουρκικές προκλήσεις έχουν τελειώσει. Και παρόλο που τα δύο αυτά, κορυφαία θέματα, έχουν μεταθέσει το βάρος των προτεραιοτήτων, ωστόσο η επούλωση των πληγών που έχει προκαλέσει ο κορωνοϊός στην οικονομία, οι μεταρρυθμίσεις και η δημιουργία ενός αξιόπιστου και αποτελεσματικού κράτους, δεν μπορεί παρά να παραμένουν στην κορυφή της πολιτικής ατζέντας, των κυβερνητικών προτεραιοτήτων, το επόμενο 12μηνο.

Στο οικονομικό πεδίο, όπως τόνισε και ο Πρωθυπουργός, μας περιμένει ένα δύσκολο 6μηνο αλλά η χώρα έχει τις εφεδρείες και τα πολεμοφόδια, ώστε να αντιμετωπίσει την ύφεση, που βρίσκει την Ελλάδα στον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και όχι στο δυσμενέστερο σημείο της, όπως ήθελαν οι αρχικές εκτιμήσεις. Οι κατάλληλες κατευθύνσεις αλλά και η γρήγορη αξιοποίηση του Ταμείου Ανάκαμψης αποτελεί ένα μεγάλο όπλο για την επιστροφή της οικονομίας μας σε ρυθμούς σημαντικής ανάπτυξης το 2021.

Παράλληλα, όμως, σημαντικό κορυφαίο μέλημα για την κυβέρνηση αποτελεί η βελτίωση του κράτους και των υπηρεσιών που παρέχει στους πολίτες. Θα διατηρήσουμε υψηλούς τους μεταρρυθμιστικούς ρυθμούς στον ψηφιακό μετασχηματισμό της Δημόσιας Διοίκησης, περιορίζοντας την αυτοπρόσωπη παρουσία του πολίτη στις υπηρεσίες μόνο για πολύ σύνθετες διαδικασίες. Το οριστικό ξεκαθάρισμα των αρμοδιοτήτων μεταξύ της κεντρικής διοίκησης, των Περιφερειών και των Δήμων, θα ξεμπλέξει οριστικά το κουβάρι των ευθυνών αλλά θα κάνει και πιο αποτελεσματική τη δημόσια διοίκηση, ενώ ο νέος Κώδικας της Αυτοδιοίκησης θα την κάνει πιο σύγχρονη αλλά και πιο χρήσιμη για τον πολίτη.

Η μετεξέλιξη της αυτοδιοίκησης και του κεντρικού κράτους στη νέα εποχή αποτελεί καθοριστικό βήμα για τη βελτίωση των υπηρεσιών, τη διαφάνεια και τη λογοδοσία αλλά κυρίως για την ανάκτηση της εμπιστοσύνης των πολιτών προς τους ίδιους τους πολιτικούς θεσμούς.

*υφυπουργός Εσωτερικών

Το άρθρο Μέτωπα και προκλήσεις το επόμενο 12μηνο… Του Θοδωρή Λιβάνιου εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.