Ο ρόλος της πολιτείας, είναι να πείσει τους πολίτες ότι οι ισχύοντες κανόνες θα γίνονται σεβαστοί εξ ίσου και από όλους. Εάν πράγματι θέλουμε να πάμε μπροστά, προφανώς δεν μπορεί να επικρατεί το δίκαιο του ισχυρότερου, ούτε όμως και εκείνου που απλά κάνει περισσότερο θόρυβο.

Ερωτηματικά για τον θεσμό της κοινωνικής άδειας έθεσε ο πρόεδρος του Συνδέσμου Μεταλλευτικών επιχειρήσεων κ Κώστας Γιατζιτζόγλου σε ομιλία του στο συνέδριο EIT RAW MATERIALS 2024 που διεξάγεται στην Αθηνα.

Τις τελευταίες 3 δεκαετίες στην Ευρωπαϊκή Ένωση οποιαδήποτε παραγωγική δραστηριότητα ενοχλούσε (τον οποιονδήποτε και για οποιονδήποτε λόγο) μπορούσε να «μεταφερθεί» σε μια τρίτη χώρα. Μάλιστα, τις περισσότερες φορές, αυτό σήμανε και μείωση του κόστους του παραγόμενου αγαθού, με αποτέλεσμα να μοιάζει με προφανές το τι έπρεπε να γίνει.

Δυστυχώς, μόλις πρόσφατα, η Ευρώπη συνειδητοποίησε ότι αυτή η «εύκολη λύση» έχει δημιουργήσει σοβαρή γεωπολιτική εξάρτηση από συγκεκριμένες χώρες, τόσο για αγαθά όσο και για πρώτες ύλες. Μάλιστα, σε ότι αφορά πρώτες ύλες, η πραγματική εξάρτηση είναι πολύ μεγαλύτερη από αυτήν που η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση συνομολογεί. Από τις 34 κρίσιμες και στρατηγικές πρώτες ύλες – για τις οποίες οι Βρυξέλλες πρόσφατα αποφάσισαν ότι πρέπει να αποκτήσουμε μια στοιχειώδη αυτάρκεια- , η παραγωγή των 26 ελέγχεται από την διευρυμένη ομάδα των BRICS. Για 20 από αυτές, η παραπάνω ομάδα ελέγχει άμεσα και έμμεσα άνω των 2/3 της παγκόσμιας παραγωγής και – σε μερικές περιπτώσεις το 90 – 95%.

Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω, η Ευρώπη – κατά δήλωση της – θα ήθελε να αυξήσει την εξορυκτική δραστηριότητα επί του εδάφους της. Αυτό μοιραία θα προκαλέσει διαφόρων ειδών αντιδράσεις. Το θέμα της περίφημης κοινωνικής άδειας έρχεται και πάλι στην επικαιρότητα. Τι είναι όμως αυτή η κοινωνική άδεια (για μια δραστηριότητα). Ενώ στο χώρο μας πρόκειται για ένα όρο που χρησιμοποιείται συχνά, δεν υπάρχει ένας κοινά αποδεκτός ορισμός. Όπως και πολλοί άλλοι όροι της καθημερινότητας, ενώ εκ πρώτης όψεως μοιάζει αρκετά προφανής, στην πραγματικότητα μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικές παρερμηνείες και παρεξηγήσεις τόνισε ο κ Γιαζιτζόγλου.

Κυριολεκτικά, «κοινωνική άδεια δραστηριοποίησης» είναι η άδεια που χορηγείται από την κοινωνία για την άσκηση μιας συγκεκριμένης δραστηριότητας. Εκ πρώτης όψεως, αυτό είναι κάτι που ισχύει σε όλες τις οργανωμένες κοινωνίες. Ο θεσμικός εκπρόσωπος της κοινωνίας, το οργανωμένο και επίσημο κράτος, μέσα από θεσπισμένους κανόνες και διαδικασίες, χορηγεί – ή δεν χορηγεί- την άδεια για την οποιαδήποτε δραστηριότητα. Για ποιο λόγο λοιπόν, ως «Κοινωνική άδεια δραστηριοποίησης» θεωρούμε κάτι ξεχωριστό – και αρκετά διαφορετικό – από την θεσμοθετημένη αδειοδότηση των συγκεκριμένων δραστηριοτήτων. Και εν τέλει, τι ακριβώς εννοούμε.

Ας προσπαθήσουμε να αναλύσουμε εννοιολογικά τη φράση «κοινωνική άδεια δραστηριότητας». Κατ αρχήν, πρόκειται για μια άδεια την οποία χορηγεί η κοινωνία. Το πρώτο ερώτημα λοιπόν που προκύπτει είναι ποιο τμήμα της κοινωνίας είναι αυτό που θα δώσει τη συγκεκριμένη άδεια για μια συγκεκριμένη εξορυκτική δραστηριότητα. Θα είναι η τοπική κοινωνία και σε ποια έκταση. Θα είναι η τοπική κοινωνία εκπροσωπούμενη από τους αιρετούς εκπροσώπους της. Θα είναι ένα τμήμα της τοπικής κοινωνίας και αν ναι, από ποιους θα εκπροσωπείται. Με ποια διαδικασία θα προκύπτει ότι η βούληση αυτής της κοινωνικής ομάδας εκφράζεται από αυτούς που δηλώνουν ότι την εκπροσωπούν. Και εν τέλει, θα πρέπει να εκφραστεί και το σύνολο της μη τοπικής κοινωνίας ή όχι. Είναι ηλίου φαεινότερο ότι οι άνθρωποι που είχαν την ατυχία τα σπίτια τους να βρίσκονται 50 m μακριά από ένα καινούριο αεροδρόμιο, εμπορικό κέντρο, αυτοκινητόδρομο ή ακόμα ακόμα και κέντρο διασκεδάσεως, δεν θα είναι καθόλου διατεθειμένοι με συνηγορήσουν στη δημιουργία του. Παρόλα αυτά, οι κοινωνίες μας έχουν αποδεχθεί ότι το συλλογικό συμφέρον επικρατεί του ατομικού, εφ όσον ο θιγόμενος αποζημιωθεί για την θετική ζημία του.

Το επόμενο ερώτημα είναι με ποια διαδικασία θα δοθεί αυτή η άδεια, ποια κριτήρια πρέπει να πληροί αυτός που θα αδειοδοτηθεί και προφανώς με ποιες προδιαγραφές θα κληθεί να ασκήσει δραστηριότητα. Όλα αυτά μπορεί να ακούγονται εξαιρετικά θεωρητικά μέχρι την ώρα που θα προσπαθήσει κάποιος να σεβαστεί τις όποιες ανησυχίες των οποίων ανησυχούντων και να ακολουθήσει κάποια διαδικασία για να αποκτήσει τη συναίνεσή τους. Και βέβαια, τι θα συμβεί εάν δεν δοθεί η συναίνεση.

Το ζήτημα μιας επιπρόσθετης άδειας για μια ήδη αδειοδοτημένη από το επίσημο κράτος δραστηριότητα από ένα – αδιευκρίνιστο – κομμάτι της κοινωνίας, συνήθως προκύπτει μετα από κάποια σύγκρουση. Η σύγκρουση αυτή μπορεί να προέλθει από την αυθόρμητη αντίδραση κάποιων πολιτών, ή μπορεί να είναι αποτέλεσμα του επαγγελματισμού κάποιων καλοθελητών οι οποίοι βγάζουν το μεροκάματό τους δημιουργώντας προβλήματα σε άλλους. Προφανώς ως επιχειρήσεις και ως κλάδος δεν έχουμε καμία διάθεση να ασχοληθούμε με τους δεύτερους και θα πρέπει η πολιτεία, εφόσον είναι συντεταγμένη και επιθυμεί να είναι συντεταγμένη, να διαχειριστεί το πρόβλημα.

Σε άλλες περιπτώσεις η σύγκρουση μπορεί να είναι μια κραυγή αγωνίας, μετά από κάποιο περιστατικό, είτε σαφούς παράβασης της νομοθεσίας, είτε αδιαφορίας για τους κανόνες ασφάλειες. Και σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει η συντεταγμένη πολιτεία να επιληφθεί και να είναι τόσο αυστηρή ώστε να μην περνάει από το μυαλό κανενός να ακολουθεί τέτοιες τακτικές. Δυστυχώς είμαστε μια κοινωνία για την οποία η τήρηση των Νόμων δεν είναι κάτι πρωτοφανές. Είμαστε από τις λίγες δυτικές χώρες που, για παράδειγμα, η απαγόρευση της στάθμευσης πάνω στο πεζοδρόμιο πρέπει να επιβληθεί με «αντιαρματικά» εμπόδια.

Το τρίτο ενδεχόμενο είναι η σύγκρουση να προέρχεται από την ειλικρινή αγωνία και ανησυχία κάποιων, οι οποίοι βρίσκονται μπροστά σε μια αλλαγή της καθημερινότητάς τους, η οποία πιστεύουν ότι θα είναι προς το χειρότερο. Ο μέσος άνθρωπος δεν έχει καμία διάθεση να ρισκάρει τα κεκτημένα του και κάθε τέτοιο ενδεχόμενο δημιουργεί εύλογες ανησυχίες. Εδώ η ενασχόληση μας με το θέμα είναι απαραίτητη και ο ρόλος μας κρίσιμος. Οφείλουμε να απαντήσουμε με ειλικρίνεια και σαφήνεια σε όλα τα ερωτήματα και τις ανησυχίες ανθρώπων που εύλογα δεν γνωρίζουν. Η διαφάνεια, η ανοιχτή συζήτηση, η παράθεση των δεδομένων και η πρόσβαση στην πληροφορία είναι τα βασικά συστατικά για ένα ειλικρινή διάλογο εάν και οι δύο πλευρές προσέρχονται καλοπροαίρετα. Προφανώς ο διάλογος πρέπει να έχει αρχή και τέλος και πρέπει να είναι σαφές ότι δεν θα εξελιχθεί σε διαπραγμάτευση. Η όποια κοινωνική ομάδα δικαιούται να ζητήσει εχέγγυα για το ότι θα τηρηθούν οι νόμοι και οι κανόνες, αλλά μέχρι εκεί.

Σε όλα τα σεμινάρια για την διαχείριση κρίσεων επισημαίνεται ότι η εμπιστοσύνη οικοδομείται πριν ξεσπάσει το πρόβλημα. Η αποδοχή από «την κοινωνία» δραστηριοτήτων που μπορεί να προκαλούν όχληση ή ανησυχία, προϋποθέτει τόσο γνώση όσο και κοινωνική παιδεία. Συνεπώς, ο ρόλος του εκπαιδευτικού συστήματος είναι σημαντικός, όχι μόνο στο να διδάξει την χρησιμότητα και την αναγκαιότητα των ορυκτών, αλλά και στο να αναδείξει την ύπαρξη ασφαλών και βιώσιμων τεχνολογιών απόκτησης τους.

Ακόμα πιο σημαντικός όμως, είναι ο ρόλος της πολιτείας, στο να πείσει τους πολίτες ότι οι ισχύοντες κανόνες θα γίνονται σεβαστοί εξ ίσου και από όλους. Εάν πράγματι θέλουμε να πάμε μπροστά, προφανώς δεν μπορεί να επικρατεί το δίκαιο του ισχυρότερου, ούτε όμως και εκείνου που απλά κάνει περισσότερο θόρυβο !

*Πρόεδρος ΔΣ, Σύνδεσμος Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων

Το άρθρο ΟΙ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΑΠΟΡΌΥΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΟΥΝ… Του Κ. Γιαζιτζόγλου εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

«Στην ανατολή του δεύτερου αιώνα δραστηριοποίησης μας, οραματιζόμαστε το μέλλον, λαμβάνοντας υπ’ όψη τις σημαντικές αλλαγές που βιώνουμε τις τελευταίες δεκαετίες, σε ότι αφορά την τεχνολογία, το περιβάλλον αλλά και την γεωπολιτική σταθερότητα. Οι Ελληνικές εξορυκτικές επιχειρήσεις, αξιοποιώντας τις βέλτιστες διαθέσιμες τεχνικές, εγγυώνται την παραγωγή ορυκτών πρώτων υλών με το μικρότερο δυνατό περιβαλλοντικό αποτύπωμα και είναι έτοιμες να ανταποκριθούν στις προκλήσεις του μέλλοντος για πράσινη και βιώσιμη ανάπτυξη και να προσφέρουν στην Ευρώπη τις κρίσιμες αλλά και τις χρήσιμες πρώτες ύλες που απαιτούνται» κατέληξε ο πρόεδρος του ΣΜΕ.

Τα ορυκτά είναι παντού γύρω μας και βρίσκονται στην αρχή της αλυσίδας αξίας για τα περισσότερα από τα προϊόντα που χρησιμοποιούμε στη καθημερινότητά μας, ενώ η ενεργειακή μετάβαση, η μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου, οι πράσινες και νέες τεχνολογίες είναι όλες δραστηριότητες εντάσεως ζήτησης ορυκτών είπε στη συνέχεια ο Πρόεδρος της Οργανωτικής Επιτροπής των 100 Χρόνων κ. Αθανάσιος Κεφάλας.

«Οι μεταλλευτές της χώρας αντιλαμβάνονται νωρίς την ανάγκη συλλογικής δράσης και έτσι στις 28 Μαΐου 1924 πραγματοποιήθηκε η ιδρυτική Γενική Συνέλευση της «Ενώσεως των εν Ελλάδι Μεταλλουργικών και Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων», η οποία στις 17 Οκτωβρίου 1952 μετονομάστηκε σε ΣΥΝΔΕΣΜΟ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ.

Γιορτάζουμε τα 100 χρόνια από την ίδρυση του Συνδέσμου Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων, αφιερώνουμε το Έτος 2024 στους Ορυκτούς Πόρους και με επτά εκδηλώσεις, σε περιοχές με ισχυρή σημειολογία για τον κλάδο, θα παρουσιάσουμε την ιστορία μας και θα συζητήσουμε για το αύριο στις ενότητες:

• Οι Ορυκτοί Πόροι Οδηγός στη Νέα Εποχή της Ευρώπης
• 100 Χρόνια ΣΜΕ: Φεβρουάριος 2024, Αθήνα
• Η εξόρυξη είναι (και) γένους θηλυκού: Μάρτιος 2024, Αθήνα – ΕΑΓΜΕ
• Γεωπολιτικές προκλήσεις και Πρώτες Ύλες: Απρίλιος 2024, Δελφοί – στο πλαίσιο του Delphi Economic Forum
• Καινοτομία-Ψηφιακή μετάβαση: Ιούνιος 2024, Δράμα
• Ορυκτά, πράσινη μετάβαση και κλιματική αλλαγή: Σεπτέμβριος 2024, Θεσσαλονίκη
• Το Σήμερα και το Αύριο των Ορυκτών Πόρων (κεντρική εκδήλωση): Νοέμβριος 2024, Αθήνα
• Γεω-Αρχαιολογία: Δεκέμβριος 2024, Λαύριο

Το άρθρο 100 Χρόνια Συνεισφοράς στη Βιώσιμη Αξιοποίηση των Ορυκτών Πόρων εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Διετέλεσε μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Συνδέσμου από το 1983 μέχρι το 2000, Αντιπρόεδρος στην περίοδο 1995-2000 και υπήρξε μία πολύπλευρη προσωπικότητα που εργάστηκε με ζήλο για την αξιοποίηση των ορυκτών πόρων της χώρας με καινοτόμες ιδέες και εστίαση στη βιώσιμη ανάπτυξη.

Αναλαμβάνοντας, στα μέσα της δεκαετίας του 1980, τη σκυτάλη στις δύο μεγάλες οικογενειακές εταιρίες του κλάδου, την Α.Ε.Ε. Αργυρομεταλλευμάτων και Βαρυτίνης και την Α.Ε.Μ. Βωξίται Παρνασσού, έθεσε σε εφαρμογή την υλοποίηση του οράματος του για ένα πελατοκεντρικό Όμιλο με διεθνή εξάπλωση και αυξημένη προστιθέμενη αξία για όλους τους συμμετόχους (stakeholders) και την Εθνική Οικονομία. Έτσι σταδιακά και με σύγχρονες τεχνικές και αντιλήψεις για τη διοίκηση επιχειρήσεων, δημιουργήθηκε ο παγκόσμιος Όμιλος της S&B Βιομηχανικά Ορυκτά, ο οποίος από το 2014 αποτελεί μέρος της Imerys, του παγκόσμιου ηγέτη σε λύσεις βασισμένες στα βιομηχανικά ορυκτά.

Υπέρμαχος της υπεύθυνης εξορυκτικής βιομηχανίας στήριξε σημαντικά την ενσωμάτωση των αρχών της βιώσιμης ανάπτυξης στην επιχειρησιακή στρατηγική του Ομίλου του, ενέπνευσε πρωτοποριακές δράσεις κοινωνικής ευθύνης στις περιοχές δραστηριοποίησής του και συνετέλεσε στη δημιουργία προτύπων αρμονικής συνύπαρξης εξόρυξης και άλλων οικονομικών δραστηριοτήτων, όπως ο τουρισμός.

Πίστευε βαθιά στο συμμετοχικό μάνατζμεντ και κεντρικό του μέλημα ήταν η ανάπτυξη της επόμενης γενιάς ηγετών, ώστε να διασφαλίζεται η συνέχεια των επιχειρήσεων, με τη στήριξη στη δημιουργία εκπαιδευτικών θεσμών, όπως το ALBA Business School και του Σωματείου Επιχειρηματικότητας Νέων (Junior Achievement), έναν θεσμό για την ενίσχυση της νεανικής επιχειρηματικότητας.

Με υψηλή αίσθηση του χρέους και της προσφοράς στην επιχειρηματικότητα και στα κοινά, υποστηρικτής του κοινωνικού διαλόγου και της συναίνεσης για την επίλυση των κοινωνικών προβλημάτων, εργάστηκε από πολλές θέσεις στην Ελλάδα και στην Ευρώπη για την ενίσχυση της εξωστρέφειας, της καινοτομίας και της ανταγωνιστικότητας της Ελληνικής οικονομίας.

Ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου κ. Αθανάσιος Κεφάλας, επισημαίνει:
«Ο Οδυσσέας Κυριακόπουλος ήταν άνθρωπος σεμνός, με πολλή ενέργεια και πάθος για τα θέματα της ανάπτυξης του κλάδου και της χώρας. Πρωτοπόρος και καινοτόμος επιχειρηματίας εργάστηκε με πάθος για τη βιώσιμη ανάπτυξη της Ελλάδας. Αποτελεί πρότυπο για όλους μας και η κληρονομιά του θα παραμείνει ζωντανή στα επόμενα χρόνια.
Προσωπικά, είχα την τιμή να συμπορευθώ μαζί του σε όλο το ταξίδι του στον εξορυκτικό κλάδο από τα μέσα της δεκαετίας του ‘80. Η απώλειά του είναι δυσαναπλήρωτη και θα αποτελεί φωτεινό παράδειγμα για εμάς που είχαμε το προνόμιο να δουλέψουμε μαζί του.»

Ο Σύνδεσμος Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων, σε αυτή τη δύσκολη στιγμή, εκφράζει τα ειλικρινή συλλυπητήρια στη σύζυγό του, στα παιδιά του, στα εγγόνια του και σε όλους τους αγαπημένους του.

Το άρθρο Ο Σύνδεσμος Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων με βαθιά οδύνη αποχαιρετά τον Οδυσσέα Κυριακόπουλο εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.

Συνέντευξη με τον πρόεδρο του Συνδέσμου Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδας κύριον Αθανάσιο Κεφάλα.

Το άρθρο Αθανάσιος Κεφάλας (Πρόεδρος ΣΜΕ) εμφανίστηκε πρώτα στο NewIdeas | Το κανάλι με άποψη.