Του Κώστα Πάντζιου
Όπως σχεδόν οι πάντες το περίμεναν, η Ευρωπαϊκή Ένωση, για άλλη μία φορά δεν τόλμησε και δεν αποφάσισε κυρώσεις κατά της Τουρκίας. Όμως, στην πρόσφατη Σύνοδο Κορυφής στις Βρυξέλλες μας έδωσε την είδηση, ότι δηλαδή η Ε.Ε. δεν μπορεί αυτή τη στιγμή να αποφασίσει κυρώσεις, αν δεν δει πρώτα ποια θα είναι η πολιτική της νέας κυβέρνησης των ΗΠΑ απέναντι στην Τουρκία. Το ερώτημα είναι το εάν η θέση αυτή της ηγεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης ήταν ακόμα μία υπεκφυγή, ή αν κάτι γνώριζε εκείνη που δεν το γνωρίζαμε εμείς.
Τέλος πάντων, η ανατροπή της κατάστασης έγινε από τις ΗΠΑ, οι κυρώσεις ανακοινώθηκαν, είναι σκληρές και στον οικονομικό και στον τομέα της υπεροπλίας της γείτονος χώρας. Προφανέστατα, η ηγεσία της χώρας αυτής αιφνιδιάστηκε γιατί αλλιώς έβλεπε τις εξελίξεις, ακόμα και με τον νέο ένοικο του Λευκού Οίκου, τον κ. Τζο Μπάιντεν, στηριζόμενη στην παγιωμένη αντίληψη των δυτικών πολιτικών παρατηρητών, σύμφωνα με την οποία «οι ΗΠΑ, πολύ δύσκολα θα χαρίσουν την Τουρκία στον κ. Βλ. Πούτιν». Αυτό, ίσως ισχύει ακόμα, αλλά το ερώτημα είναι για πόσο χρονικό διάστημα θα ισχύει και με ποιες προϋποθέσεις. Και από τις δύο πλευρές των ενδιαφερομένων. Υπάρχει όμως μια σειρά παραμέτρων, που άλλαξαν τους τελευταίους μήνες, κυριότερη εκ των οποίων είναι η επάνοδος –εδώ και ένα μήνα– των ΗΠΑ στα παγκοσμίως τεκταινόμενα, καθώς και η ένταση της αδιαλλαξίας της κυβέρνησης Ρ. Ερντογάν, τόσο πολύ, ώστε να αναγκαστεί ο Υπουργός Εξωτερικών της μεγαλύτερης Υπερδύναμης, να μιλήσει περί χάους, το οποίο προκαλεί η Τουρκία στην ΝΑ Μεσόγειο.
Μόνο που αυτά που συνέβησαν πρόσφατα, τονίζουμε εμείς, δεν πρέπει να θεωρούνται «κεραυνός εν αιθρία». Εδώ και ένα χρόνο περίπου, ο μονίμως άχρωμος και άοσμος Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ κ. Τζ. Στόλενμπεργκ, είχε εν τούτοις δηλώσει ότι η αγορά των πυραύλων S-400 της Τουρκίας από τη Ρωσία, δεν υπήρχε ευχέρεια να χρησιμοποιηθούν εναντίον χώρας –μέλους της Συμμαχίας, διότι τα όπλα αυτά προέρχονται από το αντίπαλο στρατόπεδο, πράγμα που θα σήμαινε ένα casus belli. Και τις Κάζους Μπέλι, θα προσθέταμε εμείς…!
Έτσι έχουν τα πράγματα μέχρι στιγμής και εμείς, ως Ελλάδα άψογη χώρα όσον αφορά τις φιλικές και συμμαχικές σχέσεις μας με την Τουρκία, δεν επιχαίρουμε με τις δυσκολίες του κ. Ρ. Ερντογάν, γιατί απλώς δεν θέλουμε να έχει η γειτονική χώρα δυσκολίες, γιατί δεν μας συμφέρει, αλλά γιατί δεν συμφέρει για την παγίωση της ειρήνης στην ευρύτερη περιοχή. Και η χώρα μας το έχει αποδείξει εμπράκτως αυτό. Από το 1974 μέχρι σήμερα, όλες οι κυβερνήσεις της, εφαρμόζοντας αριστοτεχνική εξωτερική πολιτική, συναινούσαν στο να ενταχθεί και θεσμικά η Τουρκία στη Δύση και μάλιστα κατά την πρώτη κυβέρνηση Ερντογάν, η Ελλάδα εξέφραζε ικανοποίηση που η γειτονική χώρα προόδευε οικονομικά και φαινόταν να έχει αποφασίσει να μετατρέψει τη Συμφωνία Σύνδεσης, σε οριστική ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Παράλληλα, επί όλων των κυβερνήσεών μας, σταθερά και διαδοχικά, προχωρήσαμε και ενταχθήκαμε στη Ζώνη του Ευρώ και γίναμε οργανικό μέλος της Ευρωπαϊκής Οικογένειας των 420 εκατομμυρίων πολιτών. Της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δηλαδή, που εκτός των άλλων, είναι το μεγαλύτερο εμπορικό συγκρότημα χωρών του πλανήτη.
Τώρα, μένει και μία απορία. Και ένα καίριο ερώτημα. Πώς γίνεται και οι ΗΠΑ, στο μεταίχμιο δύο προέδρων, με ενός μηνός διαφορά, έβγαλαν περπατησιά και ανακοίνωσαν τις οδυνηρές κυρώσεις στην Τουρκία; Τι παρασκήνιο, δηλαδή, υπήρξε; Έχει ενδιαφέρον το πράγμα, θα το δούμε στην πορεία.



