Του Κώστα Πάντζιου
Με την υπόθεση της Ουκρανίας, η ανθρωπότητα ζει δύσκολες στιγμές, ακριβώς 33 χρόνια μετά την πτώση της Σοβιετικής Αυτοκρατορίας. Ανάμεσα στην αναμέτρηση των δύο κολοσσών, των ΗΠΑ δηλαδή και της ΕΣΣΔ, νικητές αναδείχθηκαν οι ΗΠΑ, αλλά τέλος της ιστορίας δεν υπήρξε. Απλώς υπήρξαν οι νέες προϋποθέσεις για μια νέα φάση των διεθνών στρατηγικών και οικονομικών σχέσεων, αφού η αντιπαλότητα Ανατολής – Δύσης δεν σταμάτησε ποτέ. Απλώς, εν τω μεταξύ, με τον καιρό, προστέθηκε και νέος πόλος δύναμης, η Κίνα, η οποία, γεωπολιτικά τουλάχιστον, υπάγεται στην Ανατολή.
Όλα αυτά, βεβαίως, είναι σχηματικά και δύσκολα στην ανάλυσή τους. Εκείνο που είναι βέβαιο, έχει να κάνει με το γεγονός ότι η Ρωσία, όπως αναμενόταν άλλωστε, ουδέποτε συμβιβάστηκε με την εκδοχή ότι δεν θα έχει λόγο στις διεθνείς εξελίξεις. Μάλιστα, το 2014, με την υπόθεση της Κριμαίας, έδειξε ότι έχει –αν όχι επεκτατικές τάσεις– σίγουρα όμως έδωσε σήμα ότι στη γειτονιά της δεν θα δεχτεί «Νατοποίηση» κανενός κράτους.
Τώρα, επειδή 3ος Παγκόσμιος Πόλεμος δεν πρόκειται να γίνει, λύση στο Ουκρανικό θα βρεθεί, αφού τις επόμενες ημέρες θα φανεί μέχρι ποίου σημείου οι δύο μονομάχοι μπορούν να προχωρήσουν και τι ο καθένας θα έχει επιτύχει στα «σημεία».
Εξάλλου, τώρα δικαιώνονται εκείνοι οι πολιτικοί αναλυτές, που εδώ και πάνω από 4 χρόνια υποστηρίζουν πως το κενό απουσίας των ΗΠΑ από τη διεθνή σκηνή, λόγω πολιτικής Τραμπ, πόσο μεγάλο κόστος είχε, ενώ τώρα αποδεικνύεται επίσης πόσο η απομάκρυνση των ΗΠΑ από τους Ευρωπαίους «εταίρους» της είναι σημαντικά δύσκολο, αν όχι αδύνατο, να διορθωθεί. Απόδειξη αυτού, είναι η επαμφοτερίζουσα στάση κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέναντι στην Ουκρανική κρίση, με προεξάρχουσα τη Γερμανία, η οποία καλύπτει, ως γνωστόν, τα δύο τρίτα των ενεργειακών της αναγκών από τη Ρωσία. Δεν μένει παρά να φανταστούμε τι θα συνέβαινε, αν ο κορωνοϊός δεν είχε συντρίψει το Ρεπουμπλικανικό κόμμα και τον υποψήφιό του στις εκλογές του 2020. Για την ακρίβεια, δεν ήταν ο κορωνοϊός που έκανε το θαύμα του, παρά ο κ. Ντ. Τραμπ και ο ερασιτεχνικός τρόπος αντιμετώπισης της πανδημίας στις ΗΠΑ.
Βέβαια, ανεξάρτητα από την έκβαση της σύγκρουσης των δύο μεγάλων στην Ουκρανία, θα ακουστούν και πάλι «βαριές κουβέντες» περί ανύπαρκτης παρουσίας της Ε.Ε. στις διεθνείς εξελίξεις, σ’ έναν μικρό βαθμό δίκαιες. Όμως, θα πρέπει να λάβουμε υπ’ όψη το τι μπορεί να κάνει η Ε.Ε., όταν από το 2016 έως και το 2019, τέσσερα χρόνια, από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, λίαν επιεικώς λοιδορούνταν, περιφρονούνταν και ελάχιστα λαμβάνονταν υπ’ όψη. Και αυτό γινόταν από τον κ. Ντ. Τραμπ με περισσή οίηση και περιφρόνηση.
Με απλά λόγια, δυτικό μπλοκ ισχύος απέναντι στις παλιές και νεότερες υπερδυνάμεις της Ανατολής, σημαίνει συνεννόηση επί ίσοις όροις, κάλυψη κενών και αναγκών καθημερινή, έτσι ώστε να είναι δεδομένη ανά πάσα στιγμή η συμπόρευση και η ισχύς, έτσι που να μην μπορεί παρά να λαμβάνεται σοβαρά υπ’ όψη από το αντίπαλο μπλοκ.
Τέλος, φως φανάρι είναι ότι έχουμε έναν νέο Ψυχρό Πόλεμο σε εξέλιξη, πράγμα που σημαίνει ότι η Δύση πρέπει να ισχυροποιήσει το ΝΑΤΟ. Και παράλληλα, θα πρέπει να ισχυροποιήσει τους δεσμούς μεταξύ ΗΠΑ και Ευρωπαϊκής Ένωσης, μήπως και καταστεί δυνατόν να αναπληρωθεί, έστω μέρος των απωλειών, σε διεθνές γεωστρατηγικό επίπεδο, απωλειών που συνέβησαν κατά τη θητεία του απελθόντος Προέδρου της πρώτης υπερδύναμης.
