Αντιμέτωπη με δύο επιτακτικές ανάγκες βρίσκεται η Δύση, αναφορικά με τον πόλεμο που εξαπέλυσε ο Βλαντίμιρ Πούτιν στην Ουκρανία, λέει το Τhe Atlantic.
Από τη μια να εμποδίσει τον Ρώσο πρόεδρο να μετατρέψει σε προτεκτοράτο τον δυτικό γείτονα της Ρωσίας και να πληρώσει για όσα έχουν γίνει, αλλά και, από την άλλη, να του παράσχει ένα παράθυρο εξόδου από την κρίση.
Καθώς ο πλανήτης ανατριχιάζει στην ιδέα μιας πυρηνικής σύρραξης -μετά την πρόσφατη απόφαση του Πούτιν να θέσει σε συναγερμό το πυρηνικό οπλοστάσιο της Ρωσίας- ο κίνδυνος να ξεφύγει από κάθε έλεγχο ο πόλεμος στην Ουκρανία είναι ακόμη μεγαλύτερος κι από την κρίση των πυραύλων της Κούβας πριν από έξι δεκαετίες, καθώς το Κίεβο είναι εξοπλισμένο και ανεφοδιάζεται από τη στρατιωτική συμμαχία που φοβάται περισσότερο ο Ρώσος πρόεδρος, δηλαδή το ΝΑΤΟ. Στο μεταξύ η Ρωσία βρίσκεται σε έναν κλοιό οικονομικών κυρώσεων που σχεδιάστηκαν για να τη γονατίσουν. Κι υπάρχουν αξιόπιστες αιτιάσεις ότι «αν η εκστρατεία αυτή καταλήξει σε ταπεινωτική ήττα για τη Ρωσία, θα αποδειχθεί καταληκτική όχι μόνο για το εθνικό κύρος και την ισχύ της χώρας, αλλά και για το ίδιο το καθεστώς του Πούτιν», σημειώνει το Atlantic.
To τζογάρισμα του Πούτιν
Όπως αναφέρει το άρθρο, ο Πούτιν πιθανώς να λειτουργήσει σαν τζογαδόρος που έχει χάσει τόσα πολλά ώστε κινδυνεύει με φαλιμέντο και ποντάρει όσα του έχουν απομείνει για να ανατρέψει την κατάσταση. Παρουσιάζει δε τον Ρώσο πρόεδρο ως απελπισμένο αντίπαλο, που ίσως αναγκαστεί η Δύση να ξεγράψει τα χρέη του.
Στις δυτικές πρωτεύουσες διαμορφώνεται η άποψη ότι οι λάθος χειρισμοί από τη Ρωσία της κρίσης σημαίνουν ότι ίσως έχει ήδη χάσει, πόσο μάλλον που εξ’ αρχής ήταν δυσεπίτευκτοι οι αρχικοί της πολιτικοί στόχοι λόγω του μεγέθους της Ουκρανίας και της αντίστασης των πολιτών της. Αλλά οι δηλώσεις δυτικών αξιωματούχων περί «ήττας του Πούτιν» συνιστούν έναν επικίνδυνο συνδυασμό κλιμάκωσης, εκπλήρωσης επιθυμιών και, το πιο ανησυχητικό από όλα, αλήθειας.
Η απάντηση της Δύσης συνεχίζει να κλιμακώνεται κατά της Ρωσίας με τις κυρώσεις, τη στρατιωτική υποστήριξη στην Ουκρανία, τη ρητορική καταδίκη του καθεστώτος Πούτιν, που «φαίνεται να προεδρεύει σε κάτι σαν κράτος της Μαφίας: διεφθαρμένο, κλεπτοκρατικό και βίαιο, βασισμένο σε δίκτυα αφοσιωμένων και εδαφικές διεκδικήσεις που δεν έχουν καμία σχέση με τη λαϊκή βούληση». Αλλά οι δυτικοί ηγέτες θα πρέπει να είναι ξεκάθαροι αναφορικά με τους στόχους τους, αν θέλουν δηλαδή να βρεθεί τρόπος τερματισμού του πολέμου, ή την ήττα της Ρωσίας. Ο Βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον είπε ότι η επιθετικότητα του Πούτιν « πρέπει να αποτύχει και να γίνει ορατή η αποτυχία της», ώστε όσοι άλλοι φιλοδοξούν να μιμηθούν τον Ρώσο πρόεδρο να γνωρίζουν ότι θα ταπεινωθούν.
Επιστροφή στο status quo ante;
Θα ήταν ευκολότερο, βέβαια, για τον Πούτιν να αποσύρει τις δυνάμεις αν υπάρχει τρόπος να υποστηρίξει ότι δεν ταπεινώθηκε. Αναλυτές και διπλωμάτες που μίλησαν στο Atlantic, είπαν ότι είναι εφικτή μια ήττα της Ρωσίας αλλά και να βρεθεί ταυτόχρονα ένα μήνυμα που θα μπορέσει ο Πούτιν να πουλήσει ως νίκη στο εσωτερικό, όμως επειδή η Δύση θα χρειαστεί να του δώσει κάτι για να το πουλήσει στη ρωσική κοινή γνώμη, αποδυναμώνει την ικανότητά του να μιλήσει για νίκη.
Σύμφωνα με το άρθρο «η μόνη ρεαλιστική διπλωματική λύση είναι κάποιου είδους επαναβεβαίωση του status quo που υπήρχε πριν από τον πόλεμο, σε συνδυασμό με διπλωματικές διαβεβαιώσεις και για τις δύο πλευρές. Αλλά γιατί να αποδεχθεί η Ουκρανία το status quo ante μετά απ’ όσα πέρασε και πώς θα μπορούσε ο Πούτιν να κάνει το ίδιο, δεδομένου του τιμήματος που έχει ήδη πληρώσει; Η Ουκρανία έχει πλέον υποβάλει αίτηση για ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση και είναι ακόμη πιο θεμιτή η επιθυμία της να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ. Ο λαός της δείχνει απέναντι στις αντιξοότητες να έχει βρει τη φωνή του ως ευρωπαϊκό έθνος-κράτος. Το status quo που ο Πούτιν έβρισκε τόσο ανυπόφορο προηγουμένως, ίσως να μην είναι δυνατό να αναστηθεί—επειδή το σκότωσε».
Δεύτερος παράγοντας της δυτικής απάντησης που απειλεί να δυσχεράνει ακόμη περισσότερο την προσπάθεια ειρήνευσης είναι η επιθυμία της να δει τον Πούτιν να ηττάται. Δυτικοί αξιωματούχοι στηρίζουν την Ουκρανία λόγω ηθικής και γεωπολιτικής αλληλεγγύης κι επειδή μέχρι τώρα έχει προβάλει αποτελεσματική αντίσταση στις ρωσικές δυνάμεις. Κι όσο αντέχουν οι Ουκρανοί, τόσο περισσότερο πιθανώς να πιστέψει η Δύση ότι είναι εφικτό κάτι παραπάνω από την επιστροφή στο προηγούμενο status quo, δηλαδή μια πτώση του καθεστώτος Πούτιν. Κι αν πιστέψει κάτι τέτοιο ή δεχθεί πιέσεις από την κοινή γνώμη για επιστροφή σε «φυσιολογικές» σχέσεις με τη Ρωσία, τότε θα περιοριστούν οι επιλογές για διπλωματική διέξοδο από την κρίση. Ο κίνδυνος είναι να μεταφραστούν οι ρωσικές αποτυχίες στα πεδία των μαχών σε πιθανή κατάρρευση του συστήματος Πούτιν, ενός «χάρτινου τίγρη», αλλά ας μην ξεχνούμε, σημειώνει το άρθρο, ότι το καθεστώς στην Κίνα επέζησε της Τιαν-αν-μεν, οι μουλάδες στο Ιράν επιβίωσαν επί χρόνια των δυτικών κυρώσεων κι ο Μπασάρ αλ Άσαντ παραμένει στο τιμόνι της Συρίας μετά τον εμφύλιο πόλεμο.
Κι αν καταρρεύσει το καθεστώς Πούτιν;
Σύμφωνα με την ανάλυση του Atlantic δεν αποκλείεται το καθεστώς Πούτιν να είναι όντως όσο αδύναμο θεωρούν ορισμένοι. Κάποιοι έμπειροι αναλυτές θεωρούν ότι ίσως καταρρεύσει λόγω της κρίσης. «Για πρώτη φορά εδώ και 20 χρόνια που παρακολουθώ το καθεστώς αυτό, πραγματικά το αμφισβητώ», λέει ο Μάικλ Κόφμαν της δεξαμενής σκέψης CNA. Αλλά δεν κρύβει την ανησυχία του για το τι θα ακολουθήσει αν πέσει το σύστημα Πούτιν, «Δεν λέω ότι θα αντικατασταθεί από κάτι καλύτερο. Αν δεν σας αρέσει το αυταρχικό σύστημα τώρα, ίσως να μην σας αρέσει το αυταρχικό σύστημα που θα έρθει αργότερα», σημειώνει.
Πηγή: www.iefimerida.gr
