ΗΜΕΡΑ ΜΝΗΜΗΣ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΒΡΑΙΩΝ ΜΑΡΤΥΡΩΝ & ΗΡΩΩΝ ΤΟΥ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑΤΟΣ 2026
Αθήνα, Ιανουάριος 2026 – Η Περιφέρεια Αττικής και η Ισραηλιτική Κοινότητα Αθηνών συνδιοργάνωσαν και φέτος την εκδήλωση για την Ημέρα Μνήμης των Ελλήνων Εβραίων Μαρτύρων και Ηρώων του Ολοκαυτώματος. Η φετινή επέτειος πραγματοποιήθηκε σε μια συγκυρία προβληματισμού, καθώς έρχεται στο τέλος μιας εξαιρετικά δύσκολης περιόδου όπου παρατηρήθηκε έντονη αναβίωση αντισημιτικών φαινομένων, και στην Ελλάδα και διεθνώς.
Τελετή Αφής και Τιμής στους Επιζώντες
Η εκδήλωση άνοιξε με την ιδιαίτερα συγκινητική στιγμή της αφής του κεριού στη μνήμη των θυμάτων. Το κερί άναψαν μαζί δύο επιζήσασες, «ζωντανοί μάρτυρες» της φρίκης των στρατοπέδων: η κυρία Λόλα Χασσίδ Άντζελ, επιζήσασα του Μπέργκεν Μπέλσεν, και η κυρία Νάκη Μπέγα, με αριθμό βραχίονα 77092, επιζήσασα του Άουσβιτς. Η παρουσία τους υπενθύμισε το χρέος της κοινωνίας να διατηρήσει τη Μνήμη ζωντανή, καθώς οι αυτόπτες μάρτυρες ολοένα και λιγοστεύουν.
Παρουσίαση Έρευνας και Κεντρική Ομιλία
Στο πλαίσιο των φετινών δράσεων, παρουσιάστηκαν από τον κ. Μίνο Μωυσή τα ευρήματα ποσοτικής έρευνας που διενήργησε η Ισραηλιτική Κοινότητα Αθηνών στα μέλη της κατά το τελευταίο δίμηνο του 2025. Η έρευνα αποτύπωσε τις σύγχρονες τάσεις και τις ανησυχίες της Κοινότητας στην τρέχουσα συγκυρία. Ο κ. Μωυσής μεταξύ άλλων τόνισε: «…Επομένως το καθήκον που έχουμε στη Μνήμη του Ολοκαυτώματος, που μας φέρνει σήμερα εδώ, δεν αφορά μόνο το παρελθόν. Είναι και πρόσκληση στην πρόκληση να αναγνωρίζουμε τα προειδοποιητικά σημάδια στο παρόν και να αναλάβουμε ΟΛΟΙ τις ευθύνες που μας αναλογούν… Οφείλουμε λοιπόν επαγρύπνηση απέναντι στις ενδείξεις.
Επαγρύπνηση ατομική, συλλογική, θεσμική. Όσο νωρίτερα τόσο το καλύτερο. Γιατί ο αντισημιτισμός είναι ένας κοινωνικός και πολιτισμικός καρκίνος και όπως κάθε καρκίνος, ξεκινάει τη δράση του από άρρωστα κύτταρα. Και αν δεν αναχαιτιστεί με την κατάλληλη πρόληψη και θεραπεία, υπονομεύει και διαβρώνει τις κοινωνίες που του επιτρέπουν να αναπτύσσεται. Και δεν σταματά ποτέ στους Εβραίους.»
Την κεντρική ομιλία της εκδήλωσης εκφώνησε ο δημοσιογράφος και εκδότης του περιοδικού Books Journal, κ. Ηλίας Κανέλλης ο οποίος μεταξύ άλλων ανέφερε: «Αυτό το νέο αντιεβραϊκό μίσος, δεν είναι απλός αντισημιτισμός. Δεν αφορά μόνο τους Εβραίους δηλαδή, αφορά όλους μας. Επειδή, ταυτόχρονα, το νέου τύπου μίσος κατά των Εβραίων είναι και αντιδυτικισμός. Η επίθεση κατά του κράτους του Ισραήλ δηλαδή γίνεται από δυνάμεις που δεν μισούν απλώς το Ισραήλ αλλά, γενικότερα, εχθρεύονται τη δημοκρατία – και ο δυτικός κόσμος είναι η δημοκρατική επικράτεια του πλανήτη. Οι εκδηλώσεις μίσους κατά των Εβραίων είναι ταυτόχρονα και εκδηλώσεις μίσους κατά των δυτικών δημοκρατιών. Μάλιστα από δυνάμεις που ζουν στα δημοκρατικά περιβάλλοντα και εκμεταλλεύονται τη δημοκρατική ανοχή»
Παράλληλα, προβλήθηκε οπτικοακουστικό υλικό με εικόνες από αντισημιτικά συνθήματα και πράξεις, συνδέοντας το ιστορικό παρελθόν με τις σύγχρονες προκλήσεις.
Χαιρετισμοί και Τιμητικές Διακρίσεις
Την εκδήλωση χαιρέτησαν:
- Ο Περιφερειάρχης Αττικής (μέσω βιντεοσκοπημένου μηνύματος), ο οποίος τόνισε ότι «η μνήμη από μόνη της δεν αρκεί, χρειάζεται επαγρύπνηση, θάρρος και θέση …γιατί το ποτέ ξανά δεν είναι ευχή είναι καθήκον».
- Ο Πρόεδρος του Κεντρικού Ισραηλιτικού Συμβουλίου Ελλάδος, κ. Δαυίδ Σαλτιέλ που ανέφερε ότι «οφείλω -για μία ακόμη φορά- να κρούσω τον κώδωνα του κινδύνου- ώστε όλοι οι θεσμικοί φορείς να αναλάβουν τις ευθύνες τους και να δράσουν πριν να είναι –και πάλι– πολύ αργά.»
- Ο Πρέσβης του Ισραήλ στην Ελλάδα, κ. Νόαμ Κατς, ο οποίος χαρακτηριστικά τόνισε ότι «η μνήμη δεν αφορά μόνο στο πένθος για το παρελθόν, αλλά και στην αναγνώριση των κινδύνων του σήμερα «
- Ο αντιπρόεδρος της Ισραηλιτικής Κοινότητας Αθηνών, κ. Βενιαμήν Μπατής εκ μέρους του Προέδρου της ΙΚΑ κ. Αλβέρτου Ταραμπουλούς ανέφερε «…Σήμερα, δυστυχώς, ζούμε σε έναν κόσμο όπου η ταχύτητα της πληροφορίας θολώνει την αλήθεια, όπου η μισαλλοδοξία εμφανίζεται με νέα πρόσωπα, όπου ο φόβος μετατρέπεται σε βία, όπου ο φανατισμός και η τρομοκρατία είναι μέρος της πραγματικότητας μας, υπενθυμίζοντας με τον πιο σκληρό τρόπο ότι το «τότε» δεν είναι τόσο μακρινό όσο θα θέλαμε να πιστεύουμε…»
Η Ισραηλιτική Κοινότητα Αθηνών απένειμε φέτος δύο σημαντικές διακρίσεις:
- Τιμητικός Έπαινος στον Γενικό Γραμματέα Θρησκευμάτων του Υπουργείου Παιδείας,Θρησκευμάτων και Αθλητισμού κ. Γ. Καλαντζή, για τη διαρκή συμβολή του στη διατήρηση της Μνήμης του Ολοκαυτώματος. Την ανακοίνωση έκανε ο Γενικός Γραμματέας του ΚΙΣΕ, κ. Βίκτωρ Ελιέζερ.
- ΕιδικήΤιμητική Διάκριση στη μνήμη του πρόσφατα εκλιπόντος Αλμπέρτο Εσκενάζη. Ο κ. Μίκης Μοντιάνο, Πρόεδρος του Εβραϊκού Μουσείου Ελλάδος, εξήρε την καλλιτεχνική προσφορά του Εσκενάζη, αναφερόμενος ιδιαίτερα στο έργο του
«Άγνωστος Αριθμός» που παρουσιάστηκε στην περσινή τελετή. Η διάκριση παραδόθηκε στην οικογένειά του.
Την εκδήλωση πλαισίωσε μουσικά ο διεθνούς φήμης συνθέτης και δεξιοτέχνης πιανίστας, βραβευμένος με Emmy, κ. Mark Chait. Ο συνθέτης ερμήνευσε έργα του όπως το «Esther’s Diary – Light of Remembrance» και το «On and On», προσφέροντας μια ατμόσφαιρα κατάνυξης και αναστοχασμού.
Η Ισραηλιτική Κοινότητα Αθηνών εκφράζει τις θερμές ευχαριστίες σε όλους τους συμμετέχοντες και στους φορείς που υποστήριξαν την εκδήλωση. Η μνήμη των θυμάτων του Ολοκαυτώματος συνεχίζει να παραμένει ζωντανή στις καρδιές μας και θα συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε για έναν κόσμο χωρίς μίσος και ρατσισμό.
Για περισσότερες πληροφορίες: Γραμματεία Ισραηλιτικής Κοινότητας Αθηνών, τηλέφωνο: 210 2207070 | Email: sec@athjcom.gr
